ЭКСПО-2017 мұрасы: 99 жоба жұмысқа енгізу сатысында тұр

Былтыр елордада өткен ЭКСПО көрмесінде ұсынылған жобалардың игілігін көре аламыз ба? Заманауи озық идеялар отандық өндірістен өз орнын қаншалықты тапты? Осы мәселелер жуырда Премьер-Министр Бақытжан Сағынтаевтың төрағалығымен өткен Үкімет отырысында қаралған болатын. Экспо-2017 халықаралық мамандандырылған көрмесінде көрсетілген жобаларды енгізу және пайдалану туралы еліміздің Энергетика министрі Қ.Бозымбаев пен Білім және ғылым министрі Е.Сағадиев баяндады.

Егемен Қазақстан
09.08.2018 520

Қазіргі таңда енгізу үшін 115 технология іріктелді (әкімдіктер – 102 технология, компаниялар – 13 технология). Осы ретте 16 технология бүгінде пайдаланылып жатыр, 2018 жылдың соңына дейін 20 технология енгізіледі. Қ. Бозымбаевтың айтуынша, бүгінде әкімдіктер мен компаниялар аталған технологияларды енгізу бойынша жол карталарын әзірлеп, бекітті.

Қазіргі уақытта мұнай мен газ саласында Ресей, АҚШ, Қытай мен Финляндияның 9 технологиясы анықталды, оның ішінде 7 технологияны әкімдіктер, 2 технологияны компаниялар таңдады. «Электр энергетикасы» бағыты бойынша 72 технология анықталды, оның ішінде 63-ін әкімдіктер таңдап отыр.

Сондай-ақ «Қазатом­өнер­кәсіп», «Ембімұнайгаз», «Қаз­ТрансОйл», «KEGOC» компания­лары бұған дейін таңдаған 9 технология бойынша жұмыстарын жалғастыруда. «Көмір» бағыты бойынша 3 технология таңдалды. Бұл технологиялар 2019-2020 жылдары енгізіледі. «Экология» бағыты бойынша әкімдіктер мен компаниялар тұрмыстық және өнеркәсіптік тауарлары тазарту, ауа сапасын бақылау және қал­дық­тарды басқару саласында 31 тех­нологияны таңдады», деді Қ.Бо­зымбаев.

Энергетика министрлігінің деректеріне сәйкес, әкімдіктер мен компаниялар осы технологияларды бекітілген жол карталарына сәйкес енгізу бойынша белсенді жұмыс жүргізіп жатыр. Бірінші кезеңде әкімдіктер дәстүрлі отынды пайдалануды азайтуға, қалалық ортаны жақ­сартуға және атмосфераға зиян­ды шығарындыларды азайту ар­қылы қоршаған ортаны жақсар­туға мүмкіндік беретін 16 технологияны енгізді.

Айталық, Ақтөбе облысының әкімдігі 6 технологияны таңдады. Германияның «AN Bonus» жел электр стансалары «Зару» ШҚ және «Жел энерго» ЖШС-да енгізілсе, АҚШ-тың «General Electric International Inc» GE санатындағы редукторлары «General Electric International Inc» мұнай-газ саласына арналған детандерлері, Қытайдың тұзасты кешенінің ұңғымаларында жер­асты қыртыстарын гид­рав­ликалық жару және бір мезет­те құматқыш перфорация техно­логиясы мұнай мен газ өнімін автоматты топтық өлшеу құрыл­ғылары да өңір экономикасын өрістетуге қолданылады.

Бұдан өзге, Қарағанды жә­не Солтүстік Қазақстан облыс­тарының әкімдіктері «Смарт орын­дық» технологиясына «құда түскен» еді. Алты смарт орын­дық Қарағанды қаласында, төрт орындық Петропавл қаласында орнатылды. Қостанай облысының әкімдігі «Vissmann қазандық қондырғысы» неміс технологиясын енгізу арқылы жылумен жабдықтаудың сапасын жақсартып, жылу энергиясының өнімділігін арттыруда. Сонымен қатар қытайлық «күн батареялары» технологиясы негізінде Лисаков қаласында ұзындығы 1,7 шақырым болатын автономды жарықтандыру желісі орнатылды. Бұл электр энергиясы төлемінің үнемділігі жылына 1 млн теңгені құрайды. Об­лыс­тағы Наурызым және Денисов аудандарында қуаттылығы 4 кВт болатын қытайлық «гибридті жел-күн электр стансасы» технологиясы саябақтарды жарықтандырады.

Павлодар және Солтүстік Қазақ­стан облыстарының әкім­дік­тері «ұзақ жанатын қазан­дық­тар» атты неміс технология­сын таңдаған болатын. Қазіргі уа­қытта бұл қазандықтар Пав­лодар облысының Железин ауда­нындағы 23 білім беру меке­месінде орнатылса, Солтүстік Қа­зақстан облысының нысандарында 73 қазандық орнатылды. Аталған технология отын шы­ғынын 1,5-2 есеге дейін азай­туға мүмкіндік береді. Бұл бұ­рынғы қазандықтарға қара­ғанда экологиялық тұрғыдан 8 есе тиімді. Сонымен қатар 2018 жылы Солтүстік Қазақ­стан облысының әкімдігі «Био­мас­садағы қазандықтарды орнату» поляк технологиясын енгізді. Оның артықшылығы – күлдің және атмосфераға шығарылатын зиянды заттардың болмауы, сондай-ақ көмірлі қазандықтарға қарағанда 2 есе үнемді. Қазіргі таңда облыс әкімдігімен бюджеттік саладағы нысандарда және кәсіпкерлік нысандарында 73 қазандық орнатылған.

Қ. Бозымбаев сондай-ақ отандық технологиялардың енгізілуі туралы баяндады. Мәселен, ғалым А. Әлімғазиннің «SN-62 маркалы жылу сорғысы» жобасы Қостанай облысының Әулиекөл ауданында күн энергиясы есебінен суды тікелей жылыту үшін енгізілді. Ғалым А. Болотовтың «жел роторлы турбинасы» жобасын да осы облыс қажетке жаратпақ. Ғалым А. Жылқышинованың ЭКСПО көрмесінде көрсетілген «қуаты 500 кВт бөгетсіз тиімді шағын СЭС» жобасы Шығыс Қазақстан облысының Риддер қаласындағы Кедровка өзенінде іске асыры-
латын жобалардың тізіміне кірді. Ал ғалым Д.Байсейітовтің «Гелиоколлекторлар пайдаланылатын гелиоқазандықтар» жобасын «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК» АҚ биыл өндіріске енгізуді жос­парлап отыр.

Өз кезегінде, Білім және ғылым министрі Е. Сағадиев көрмеде ұсынылған жаңа технологияларды пайдалану аясында белгіленген мерзімге сәйкес белсенді жұмыстар жүргізіліп жатқанын атап өтті.

«Қазіргі кезде шетелдік уни­вер­ситеттермен, компаниялармен, ұйымдармен, ЖОО-лармен, ведомстволық бағынышты ҒЗИ-мен жасалған келісімдердің, келісімшарттар мен меморан­дум­дардың нәтижесінде 14 бағ­дарлама мен жоба іске асырылып жатыр, оның ішінде 12-сі ЖОО-ларда», деді Е. Сағадиев.

Бұдан өзге, ЭКСПО-2017 материалдарын білім беру процесіне енгізу мен пайдалану аясында Петропавл қаласында балаларға арналған АT орталығы бар Оқушылар сарайының құрылысы, сондай-ақ республика өңірлерінде Оқушылар сарайларының базасында 6 мыңнан астам оқушыны қамтитын, балаларға арналған 7 технопарк пен 1500-ден астам бала оқитын 12 бизнес-инкубатор құру жоспарланған.

Сондай-ақ отырыс барысында өңірлерде жобаларды енгізу туралы Алматы облысының әкімі А.Баталов, Шығыс Қазақ­стан облысының әкімі Д.Ахме­тов, Қостанай облысының әкі­мі А.Мұхамбетов, Астана қала­сының әкімі Ә. Исекешев, Алма­ты қаласының әкімі Б.Байбек баян­дады.

Ел Премьер-Министрі Бақыт­жан Сағынтаев Мемлекет бас­шысының тапсырмасы бойынша сарапшылар тобы ЭКСПО-2017-де көрсетілген 1133 тех­нологияның ішінен 115 жобаны іріктеп, бүгінде жұмысқа кірісіп кеткенін жеткізді. Оның ішінде 16 жоба енгізілді, жыл соңына дейін тағы 20 жобаны енгізу жоспарланған және тағы 99 жоба іске асыру сатысында тұр.

«Нәтижелер жаман емес. Дегенмен осымен тоқтап қалмау керек. Себебі баяндамаларға сәй­кес, барлық облыста жұмыс бір­дей деңгейде жүргізіліп жатқан жоқ. Кейбірі алда болса, кейбір өңірлерде бұл бағытта ешқандай жұмыс атқарылып жатқан жоқ», деді Премьер-Министр.

Осыған орай облыстар мен Астана, Алматы, Шымкент қала­ларының әкімдіктеріне, сондай-ақ ұлттық басқарушы холдингтер мен компанияларға озық технологияларды енгізу жұмыстарын барынша жандандыру тапсырылды. Биыл енгізу көзделген жобалар міндетті түрде жүзеге асырылуы тиіс. Бақылау жұмыстары Премьер-Министрдің бірінші орын­басары Асқар Маминге жүк­телді.
 

Еркежан АЙТҚАЗЫ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.08.2018

Батыс Қазақстанда жылыту маусымына дайындық қызу

20.08.2018

Талдықорғанда Тыныштықбек Әбдікәкімұлының кітабы талқыланды

20.08.2018

Головкин-Альварес андеркартында жекпе-жекке шығатын үш жұп белгілі болды

20.08.2018

Тұлға еді ол...

20.08.2018

Құрбан айт – ұлық мереке

20.08.2018

Елорда орманын зиянкестерден қалай қорғаймыз?

20.08.2018

Азиада-2018: Қазақстан 4 медаль еншіледі

20.08.2018

Уикипедияның үйретері не?

20.08.2018

Бас жүлде Айгүл Елемесоваға бұйырды

20.08.2018

Кеншілер қаласы көркейе түседі

20.08.2018

Ақтөбеге Қарағанды облысынан мектеп оқушылары мен жетек­шілерден құрылған топ келді

20.08.2018

Астанада математика мен тілді терең меңгеруге арналған мектеп ашылды

20.08.2018

Түркологтар төрқалада бас қосты

20.08.2018

Болат Баймұхамбетов баптаған батырлар

20.08.2018

Көп балалы аналар құқығы назардан тыс қалмауы тиіс

20.08.2018

Тамыз кеңесі: білім саласында қандай бетбұрыс бар?

20.08.2018

Түркістанның жаңа дәуірі басталды

20.08.2018

Бұқар жыраудың 350 жылдық тойы Арқа төсінде тойланды

19.08.2018

Маңғыстауда мемлекеттік органдардағы кадр қызметінің сапасы қандай?

19.08.2018

Азиада-2018: Дмитрий Алексанин Қазақстан қоржынына алғашқы алтынды салды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Уикипедияның үйретері не?

Бүгінде адамдар қолдарына кітапты жиі ала бермейді. Оған себеп – интернет. Халық қажет деген мәліметтерді компью­терді ақтарып, уикипедиядан іздейді. Мұның өзі өскелең уақыттың талабы. Бі­­рақ сол ақпараттық технологияңыз уақыт­­тың талабымен үндескенімен, нақты ақпарат алып, тарихи шындыққа көз жет­кізгісі келген талғампаз адамдардың талабына сай келе бере ме? Міне, мәселенің осы жағына келгенде үлкен күмән туындай­тын тәрізді.

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Тілтолғақ пен тілтұтқа

Әлеуметтік желіден «Астана қаласы­ның қаракөз балдырғандары қазақша сөй­лемейтіні несі?» деген сыңайдағы сұрау­лы сөйлем, қобалжулы пікірді көзіміз шалып ойланып қалдық, қапаландық. 

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Ертеңгі ұрпақтың да еншісі бар

Қойнауы құт қазақ жері тәуел­сіз­дігі­міздің ширек ғасырдан асқан шежіресінде ел экономикасын тұралап қалу қасіретінен сақтап келеді. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу