Қазақстанда мемлекеттік хабар таратудың жаңа стандарты жүзеге асырылуда

«Цифрлы Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасы аясында елімізде Цифрлы эфирлік телерадио хабарларын тарату бағдарламасы жүзеге асырыла бастады.

Егемен Қазақстан
10.08.2018 1693
2

Қазіргі күні «Цифрлы Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасы аясында елімізде Цифрлы эфирлік телерадио хабарларын тарату бағдарламасы жүзеге асырыла бастағаны белгілі. 2018 жылдан бастап, Ақпарат және коммуникациялар министрлігінің бұйрығы бойынша цифрлы хабар таратуды кезең-кезеңмен жүзеге асыру арқылы аналогты хабар таратудан түбегейлі бас тарту жоспарланып отыр. Мәселен 2018 жылдың қазан айын­да Маңғыстау облысы, желтоқсан айында Жамбыл, Оңтүстік Қазақстан облыс­тары цифрлы хабар таратуға көшеді. Бұл жұмыс одан әрі қалған өңірлерде де кезегімен іске асады. Осының нәтижесінде ел тұрғындарының 99,8%-і көп бағдарламалы телехабар таратудың жоғары сапалы цифрлы желісіне тегін қол жеткізетін болады.

Айта кету керек, сандық телевизияға ауысу – халықаралық «Женева-2006» халықаралық келісімі аясында жүзеге асқалы отыр. Мұндағы бір мақсат – қала мен ауыл тұрғындарының арасындағы ақпараттық теңсіздікті азайту арқылы телеарналар санын көбейту, осылайша ақпаратқа қолжетімділікті арт­тыру. Тағы бір маңызды мәселе – тұр­ғындарға және телеарналарға қызмет көрсетудің халықаралық талапқа сай болуын қамтамасыз ету. Телеконтент нарығында өз телеарналарымыздың хабар тарату үлесін көбейту де жос­пардағы іс. Түптеп келгенде, негізгі мақ­сат – ел аумағында отандық теле­арна­ларды көру аясын кеңейтудің не­гізінде мемлекеттің ақпараттық қауіпсіздігін қамтамасыз ету.

Хабар таратудың қазіргі түрі – ана­лог­тық желі бойынша ел тұрғын­дарының жартысы орта есеппен 5 телеарнаны ғана көрген болса, цифрлы хабар таратуды іске асыру барысында оның саны айтарлықтай артады. Атап айтқанда, облыс орталықтары 30-ға тарта телеарнаны көру мүмкіндігіне ие болса, шалғай елді мекендер 15 телеарнаны тамашалайды. Оның үстіне хабар таратудың қазіргі желілері сияқты цифрлы телевизия жалпыға бірдей қолжетімді, тегін әрі қосылуы қарапайым болғанымен, арналардағы бейне мен дыбыс бүгінгіден әлдеқайда жақсарып, мөлдір, тұнық күйінде ұсынылады. Тағы бір айта кететін мә­селе, облыстық хабар тарату желі­сінің жұмысын да жақсарту көзделіп отыр.

Цифрлы хабар таратудың артық­шылықтары мұнымен шектелмейді. Мәселен, жалпыға бірдей қолжетімді каналдардың бірінші және екінші мультиплексі (арналар пакеті) бойынша абоненттік төлем алынбайды. Бұған қоса дәстүрлі телевизияда таңсық саналатын ақпараттық қызмет түрлері (төтенше жағдайлар туралы хабардар ету, телегид, телетекст және т.б.) іске қо­сылады. Қарапайым теледидарды DVB-T2/MPEG-4 форматтағы цифрлы құрылғыға және дециметрлік диапозонды антеннаға жалғау арқылы цифр­лы эфирлік телехабар тарату желісіне қосылуға болады. Сонымен қатар жиі­­лік ресурстарын тиімді пайдалану­ арқылы арналар санын көбейтуге мүм­кіндік бар. Бір жиіліктегі сәйкес бағдарламаның орнына 15 цифрлы арна топтамасының толық пакеті (мультиплекстер) ұсынылады.

Тәуелсіздіктен бері отандық телеви­зияның мүмкіндігі артып, телеарналар қатары көбейгені, ақпарат кеңістігін бәсекеге қабілетті өніммен қамтамасыз ету жолға қойылғаны белгілі. Десек те, қазіргі заманның көрермені үшін дәстүрлі телеарнаның хабар тарату мүмкіндігі жеткіліксіз болып отыр. Кабелді және жерсеріктік хабар тарату желісінің дәстүрлі телевизиямен салыс­тырғанда аясы кең, мүмкіндіктері әлдеқайда мол екені анық аңғарылды. Кабелді телевизия технологиясының артықшылығы көрерменді сапалы жиілікпен қамтамасыз етуінде болып отыр.

90-жылдардың орта шенінде ка­белді телевизияның локальді бренді са­налатын «Алма-ТВ», «Секател» және «Қазорталық ТВ» Алматы мен Астана және Қарағанды шаһарына аяқ басты. Дәл осы жылы жерсеріктік хабар тарату желісі – «Жарық» құрылып, ауылдық елді мекендер тұрғындары «Қазақстан» телеарнасын көре бастады.

1995 ұлттық хабар таратуды жер­серіктік хабар таратуға ауыстыру туралы жарлық шықты. Қазақ елі эква­тор үстінде қалықтаған ғарыштық жер­серік белгілерін алу мүмкіндігіне ие болды. Пираттық хабар тарату кон­тентін қадағалауға индустрия сол кезде қауқарсыз еді. Ақпараттық қауіп­сіздікке қауіп төніп, арзанқол және ұрланған контент локальді брендпен бәсекелестікке сай бола алмады.

Ал 2012 жылдан Қазақстан аналог­тық желіден цифрлы хабар таратуға көше бастады. Іс жүзінде бұл жүйенің ұтымды екенін уақыттың өзі көрсетті. Осы кезең аралығында еліміздегі теле­көрермендер саны 2,3 миллионға жетті.

Осы орайда 2018 жылдан бастап, Қазақстанда эфирлік цифрлы хабар таратуды кезең-кезеңмен жүзеге асыру арқылы аналогты хабар таратудан түбегейлі бас тарту жоспарланып отыр. Теле-радио арналар цифрлы хабар тарату желісінде телерадиокомпаниялар мен телехабар тарату операторлары арасындағы келісімге сәйкес қызмет көрсететін болады. Мемлекеттік бағ­дар­ламаны атқарушы ұлттық оператор – «Қазтелерадио» АҚ.

Жоғарыда айтып өткеніміздей, бұл жүйеге көшу кезең-кезеңмен жүр­­­гізілмек. Осы жылғы қазан айында Маңғыстау облысы, желтоқсанда Жам­­был, Түркістан облыстары қам­тылады. Ал алдағы жылдары Атырау, Қызылорда, Алматы облыстары. Сон­дай-ақ Шығыс Қазақстан, Павлодар, Солтүстік Қазақстан, Қостанай, Қара­ғанды облыстары да жоспарда бар. Бұ­дан кейінгі кезең бойынша Батыс Қазақстан, Ақмола, Ақтөбе облыстары, Астана және Алматы қалаларын қамту көзделіп отыр. Жалпы, 2020 жылға дейін бағдарлама бойынша цифрлы жүйемен ел тұрғындарының 95%-ін қамту жоспарланып отыр.

Қамбар АХМЕТ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

15.10.2018

Брексит: келісімге қол жетпеді

15.10.2018

Геннадий Шиповских: Мұғалім мәртебесін асқақтату еліміз үшін аса маңызды (ВИДЕО)

15.10.2018

Сенаторлар Атырау қалалық Бизнес және құқық колледжінде кездесу өткізді

15.10.2018

Станимир Стоилов: Әлеуетін толық көрсете алмай жүрген футболшылар бар

15.10.2018

Павлодарда құрылысы ұзаққа созылған 25 нысан анықталды

15.10.2018

Елбасы жұмыс сапарымен Ақтөбе облысына барды

15.10.2018

Қыздар университеті «Туған жерге тағзым» жобасын жүзеге асыруға кірісті

15.10.2018

«Ұстаз мәртебесі туралы» заңды әзірлеуге салалық кәсіподақ белсенді түрде атсалысады

15.10.2018

Өзбекстанда импорт өсіп, экспорт көрсеткіші төмендеді

15.10.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Арыстанбек Мұхамедиұлын қабылдады

15.10.2018

Мұратхан Шүкеев Жамбыл облысы әкімінің орынбасары болып тағайындалды

15.10.2018

Теннисшілердің әлемдік рейтингі жаңартылды

15.10.2018

Ұшқындағы үшем

15.10.2018

Армения әскері Таулы Қарабаққа қатысты атысты тоқтату режимін бұзды

15.10.2018

Жан тебіренісінен туған картиналар

15.10.2018

Ел анасы жайлы еңбек

15.10.2018

Боксшы Сабыржан Бекбергенов Минскіде топ жарды

15.10.2018

«Жебе тартқан сөз бен жыр қосынынан...»

15.10.2018

Мегаполис медицинасын алға жетелейтін орталық

15.10.2018

Өмір сыйлар Azurion

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Izgilikke shaqyrý iriliktiń belgisi

Bıylǵy 10-11 qazan kúnderi Astanada ótken Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń dástúrli siezi óziniń halyqaralyq aýqymdaǵy asa mańyzdy únqatysý alańy ekenin taǵy bir ret dáleldedi.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Jer emgender oza ma, toza ma?

Jalpy, bizdiń halyqtyń arman-maqsatynyń bir ushyǵy qashan da jermen baılanysty sıaqty. Jerdi keńeıtý, jerdi qorǵaý, jerdi óńdeý, jerdi qurmetteý... Mentalıtetimiz jerge jaqyn. Bul basqa halyqtarda olaı emes degen sózimiz emes, biraq bizdiń halyq úshin tym erekshe sıaqty. 

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Qatygezdik vırýsy

О́tken ǵasyrdyń 80-jyldary rejısser R.Bykovtyń «Chýchelo» atty fılmi Odaq kólemindegi búkil eldi shýlatqan bolatyn. Kishkentaı ǵana 6 oqıtyn balalardyń boıynan sonshalyqty qatygezdikti kórgen qazaq qaýymy, bálesinen aýlaq, qalada ósken ózge ulttyń qatybastary ábden buzylyp ba­rady eken, bizdiń balalarymyzdan, keleshegimizden aýlaq dep shoshyǵan. Ol kezde mundaı zulymdyq qazaq balasynda kezdespeıtin jat qylyq sanalatyn. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

О́mir kúzetindegi meıirim

Otbasylyq jáne jeke basynyń jaǵdaıyna baılanysty Germanıadaǵy oqýynan eriksiz qol úzip, týǵan jerge oralǵan Ǵabıt Nurhanuly esimdi azamattyń feısbýktegi jazbasy kóńilge túrli oı saldy. Elimizdegi densaýlyq saqtaý salasyndaǵy kóptegen túıtkildi synaǵan avtor nemis halqynan kóp nárseni úırenýimiz kerek deıdi.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Týrızmdi damytý qonaqjaılyqtan bastalady

Tetigin tapqan elder týrızm salasyn sarqylmaıtyn tabys kózine aınaldyryp alǵan. Qyzyǵa qarap otyrsaq, bul saladan qyrýar qarajat túsetinin aıtpaǵanda, kóptegen jumys orny ashylyp,  eldiń tórtkúl álemge jaqsy aty shyǵyp jatady eken.  Al kez kelgen qonaqtyń kóńilin tabýǵa eń birinshi ashyq-jarqyn qabaǵyń, odan keıin dámdi tamaǵyń kerek ekeni álmısaqtan belgili aksıoma emes pe.  

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу