Конвенцияға қол қою 20 жылға созылған келіссөздерді түйіндейді - Қ.Әбдірахманов

Ақтауда өтетін Каспий маңы мемлекеттері басшыларының саммиті қарсаңында Сыртқы істер министрі Қайрат Әбдірахманов Каспий теңізінің құқықтық мәртебесі анықталатын кездесу туралы өз пікірін білдірді. 

Егемен Қазақстан
10.08.2018 905
2

− Министр мырза, Ақтау саммитінде Каспий теңізінің құқықтық мәртебесі анықталады деп күтілуде. Жиырма жылдан астам уақыт бойы теңіздің құ­қық­тық мәртебесі туралы Кон­вен­ция жобасын әзірлеген сарап­шылардың еңбегін қалай бағалар едіңіз?

− Сарапшылардың жұмысына жақында Мемлекет басшысы Нұр­сұлтан Назарбаевтың өзі баға берген болатын. Бұл аса күрделі және көпжақты жұмыс. Оның нәти­жесі Ақтау саммитінде қарас­тырылады. Конвенция жобасын әзірлеу бесжақты форматта жүр­гізілді және онда көрсетілген бар­лық тұжырымдамалар мен ере­желер консенсус негізінде қабыл­данды. Біздің пікірімізше, бұл құ­жат өте теңдестірілген және онда келіс­сөздер процесінің барлық қа­ты­сушыларының мүдделері ес­керілген.

− Құжатқа әлі қол қойылған жоқ және парламенттер рати­фи­кациялағанша, оны жария­лау­ға болмайды. Дегенмен, Конвен­ция­ның негізгі мазмұны туралы айтып бере аласыз ба?

− Ең бастысы, мемлекеттер басшылары өздерінің саяси ерік-жігері, дипломатиялық күш-қайраты, тиімді шешімдерді іздестіруге ұмтылуы арқылы Каспий теңізіндегі ынтымақтастық туралы барлық мәселелер бойынша консенсусқа қол жеткізді.

Конвенция Каспий теңізін, соның ішінде оның суын, түбін, жер қойнауын, табиғи ресурстары мен оның үстіндегі әуе кеңістігін пайдалануға қатысты Каспий маңы мемлекеттерінің құқықтары мен міндеттеріне қатысты барлық мәселелерді шешуге арналған және бұл құжат тұтас Каспий аймағының қауіпсіздігі, тұрақтылығы мен өркендеуінің кепілі болуы тиіс.

Теңіз акваториясы ішкі сулар, ені 15 теңіз милі болатын аумақтық сулар, 10 мильдік балық аулау аймақтары мен ортақ су айдыны сынды әртүрлі режімдермен межеленеді. Теңіз түбі мен жер қой­науын межелеу процесі ірге­лес және қарсы жатқан мемлекет­тер арасындағы уағдаластық ар­қы­лы жүзеге асырылады. Мұнда ха­лықаралық құқықтың жалпыға танылған қағидаттары мен нормалары ескеріледі.

− Ал теңіз бен оның айнала­сын­дағы қауіпсіздікті қамтамасыз етуде Каспий маңы мемлекеттері қалай жұмыс істейді?

− Саммит аясында терроризмге, ұйымдасқан қылмысқа, биоресурстарды заңсыз аулауға және есірткі заттарының заңсыз айналымына қарсы күрес бойынша ынтымақтастық мәселелерін талқылау жоспарланған. Одан бөлек, әскери іс-қимылдарды жү­зе­ге асыру, оқиғалардың алдын алу, теңізде жүзу қауіпсіздігі, сон­дай-ақ тараптардың құзыретті орган­дарының, оның ішінде шекара ведомстволарының өзара әрекет­тестігіне қатысты мәселелер көтері­летін болады.

Каспий маңы мемлекеттеріне тиесілі емес бөтен қарулы күштерді теңізге қатынастырмау да жекелеген мәселе. Бұл ұстаным 2014 жылдың қыркүйегінде Астраханьда өткен Төртінші Каспий самми­тінің қорытындысында қол қо­йылған Әзербайжан, Иран, Қазақ­стан, Ресей және Түрікменстан пре­зи­денттерінің мәлімдемесінде бекітілген. Сондай-ақ бұл уағда­лас­тық Конвенцияда да жазылған. Жалпы алғанда, Конвенцияға қол қоюдың Каспийдің мәртебесі тура­лы жиырма жылдан астам уақытқа созылған келіссөздерді түйіндей­тініне және теңіз маңы мем­ле­кеттерінің өзара халықаралық, сая­си, экономикалық және мәдени-гума­нитарлық ынтымақтастығын дамыту мен нығайтуы үшін мызғы­мас құқықтық негіз боларына сенімдімін.

− Құнды пікіріңіз үшін рахмет!

Сұхбат «ҚазАқпарат» ақпарат агенттігінен ықшамдалып алынды

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

25.03.2019

Таразда Астана атауын ауыстыруға байланысты акция өтті

25.03.2019

Елбасы Кеңсесінің құрылымдық бөлімшелерінің басшылары тағайындалды

25.03.2019

Илон Маск: Марста қалашық салына бастағанын көргім келеді

25.03.2019

«Алтын адам» Татарстан төрінде

25.03.2019

Атырауда «Елордамыз – Нұр-Сұлтан» атты мерекелік концерт өтті

25.03.2019

Мұғалжар ауданында аз қамтылған отбасыларға қаржылай сертификаттар берілді

25.03.2019

Ж. Қасымбек Батыс Қазақстан облысының көктемгі су тасқыны кезеңіне әзірлігін тексерді

25.03.2019

Дархан Кәлетаев Президент Әкімшілігі Басшысының бірінші орынбасары қызметіне тағайындалды

25.03.2019

Жалғыз райхан жәудіреп жазға қалды

25.03.2019

26 наурызда еліміздің бірқатар аймағында дауылды ескерту жарияланды

25.03.2019

Жастар жылы жөніндегі жол картасын іске асыру туралы баспасөз конференциясы өтеді

25.03.2019

Абдуллах Гүл: Нұрсұлтан Назарбаев – тұтас түркі әлемінің ақсақалы

25.03.2019

Тұңғыш Президенттің тарихтағы рөлі жоғары

25.03.2019

ҚР Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың ұстанымдары (видео)

25.03.2019

Жеңіс Қасымбеков Ақмола облысының көктемгі су тасқынына дайындығын тексерді

25.03.2019

Қаламқас мұнай кен орнында ұңғыма жанып жатыр

25.03.2019

Демократиялық күштердің «Қазақстан-2050» жалпыұлттық коалициясының кезекті отырысы өтті

25.03.2019

Ұлтты өркениет көшіне қосқан кемеңгер - Шәбден Тілеумұрат

25.03.2019

Нұр-Сұлтан атауының берілуі өте орынды әрі лайықты шешім болғаны анық - Әнуарбек Мұхтарханов

25.03.2019

The Associated Press: Назарбаев тұрақтылық пен ұлтаралық бейбітшілікті қолдаған Қазақстанды құрды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Айнаш ЕСАЛИ, «Егемен Қазақстан»

Etjeńdi balalar

Qoǵam kóz jumyp qaraı almaıtyn máse­lelerdiń basynda bala densaýlyǵy tur. Bú­gin­de mańaıymyzǵa zerdelep qaraıtyn bolsaq, tyǵynshyqtaı, tolyq jasóspirimder kó­beıe túsken. Semizdik – aýrý bolyp esep­teletindikten, qazirgi ýaqytta dıspanserlik esep­ke alynady. Sábı saýlyǵy ana qursaǵyna bit­­ken kúnnen bastap qalyptasatyndyǵyn al­dymen ata-anasy túsinýi qajet.

Amangeldi QURMET,

Igi bastama ult tanymymen úılesýi tıis

Keıde qazaq qoǵamyndaǵy oqıǵalar men qubylystarǵa nazar aýdarǵan kezde «Biz ózi­mizimdi ózimiz tolyq tanymaımyz-aý osy» degen oıǵa qalatynymyz bar. Árıne, qa­zaq ekenimizdi, bizdiń de tanym-túısigimiz, dúnıetanymymyz, ar­man-ańsarymyz, muraty­myz bar ekenin bilemiz. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Алты жасар Алпамыстың арманы не еді?

«Білесің бе, оқитын болсам тез өсіп, үлкен бастық болам. Оқуды да тез бітіремін. Тез келіншек аламын. Сосын менің он екі ұлым болады. Оның бірі колхоз бастығы, екіншісі агроном, үшіншісі мұғалім, бәрі де үлкен-үлкен бастық болады...»

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Kúmis tostaǵandaǵy kóne álipbı

Kóne órkenıet oshaqtarynan urpaqqa mura bolyp qalǵan qundy dúnıelerdiń bi­ri – adamzattyń aqyl-oıyn taspalaǵan jazý­lar. Elbasy «Uly dalanyń jeti qyry» atty ma­qalasynda Esik qorymynan tabylǵan «Altyn adamnyń» janyndaǵy kúmis tosta­ǵan­dardyń birinde oıyp jazylǵan tańba­lar bar ekenin aıta kelip, «Bul – Ortalyq Azıa aýma­ǵynan buryn-sońdy tabylǵan jazý ataýlynyń ishindegi eń kónesi» degen bolatyn.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

«Jaqsy kitap – jan azyǵy»

Kitap oqıtyn jáne oqymaıtyn adamdardyń alshaqtyǵy árqashan kózge kórinip turady. Alǵashqylardyń oıy tereńdeý, tili sheshendeý bolsa, sońǵylardyń tili tutqyr, aýzynan sózi túsip turatynyn jıi kóresiz. Máseleni jaqsy bilip tursa da, ondaılar oıyn jetkize almaı, ábden qysylady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу