Толағайлар қатары толығып келеді

Қазақстан ауыр атлетикасының өрлеу кезеңі Қайрат Тұрлыхановтың есімімен тығыз байланысты. Іскер басшы республикалық федерацияның тізгінін ұстаған жылдары отандық зілтеміршілер халықаралық аренада орасан зор табысқа қол жеткізіп, түрлі-түсті медальдарды «күреп» алды. Талай алпауыттардың шаңымызға ілесе алмай, артымыздан сығалап қалғаны да күні кеше ғана еді. Тіптен, Олимпия ойындары мен әлем чемпионаттары секілді мәні зор, мәртебесі биік, бәсі бөлек байрақты бәсекелердің командалық есебінде Қазақстанның ұлттық құрамасы үнемі үздік үштіктің қатарында жүрді. 

Егемен Қазақстан
05.09.2018 8211
2

Қысқа ғана мерзім аралығында Қазақ­стан ауыр атлетикасының осындай биікке көтерілуі осы спорт түрінде жеңіс­пен өрілген бай дәстүрі бар көпте­ген мем­лекеттің қытығына тисе керек. Біреу­лер қызыға қараса, біреулер қыз­ғана бастады. Бір ғана мысал: Лондон Олим­пиа­дасында жерлестеріміз орасан зор табысқа қол жеткізгенде Ресейдің Спорт министрі Виталий Мутконың БАҚ өкілдеріне берген бір сұхбатында: «Мені ауыр атлетикадағы қазіргі жағдай қатты қынжылтады. Сонда Қазақстан әлемдік ауыр атлетиканың астанасына айналғаны ма? Жылдар бойы айтулы елдің зілтеміршілерін ешкім бақылаған да, қадағалаған да жоқ. Нәтижесінде олар әрбір жарыс барысында таңдай қағарлық нәтиже көрсетуде», деп тістене сөйлегені есімізде

Онсыз да Қазақстанға жиі келіп, әрбір қадамымызды аңдып жүрген Халық­аралық допингке қарсы күрес агент­тігі (ВАДА) ақыры «ілік» тапты. Қисы­ны келсе де, келмесе де «рұқсат етіл­меген дәрі-дәрмектерді пайдаланды» деген айыппен талай мықты отандас­тарымызды атақ-даңқынан айырып, маңызды жарыстардан шеттетті. Ол аздай, ұлттық командамыздың дүбірлі додаларға қатысуына шектеу қойды. Бірақ бұл жағдай біздің елдің жігіттерінің жігерін жасыта алмады. 2016 жылы Рио­да алауы тұтанған Олимпия ойындарына Қазақстанның шоқ жұлдыздары қа­тыс­пағанымен, жалынды жастар өз жанкүйер­лерін жерге қаратқан жоқ. Зілте­мір­ші­леріміз бұл додада 1 алтын (Нижат Рахимов), 1 күміс (Жазира Жап­парқұл) және 4 қола (Карина Горичева, Фархад Харки, Денис Уланов, Александр Зайчиков) медальды олжалап, командалық есепте бесінші орынға табан тіреді.

Бүгінгі таңда Қазақстан ауыр атлети­ка­сының болашағына барша жанкүйер­лер алаңдаулы. Себебі бірқатар белді зіл­теміршілердің үлкен спорттан шет­тетілу мерзімі әлі аяқталған жоқ. Оның үстіне, осы іске тікелей жауапты халық­аралық ұйымдар Қазақстан құрама командасына оң қабақ танытпай отыр. Олар 2020 жылы алауы тұтанатын Токио Олимпиадасына Қазақстаннан екі ауыр атлет қатысса да жеткілікті деген үкімін әлі өзгерткен жоқ.

Қалай болған жағдайда да Қазақстанда бұл спорт түрі құлдырамайтынына сенім­діміз. Оған біз жуырда ғана Талдықо­р­ғанда өткен ел біріншілігінде анық көз жеткіздік. Шектеу мерзімдері аяқталып, үлкен спортқа қайта оралған Зүлфия Чиншанло (55 кило) мен Илья Ильин (102 кило) әлі де бабында екендерін тайға таңба басқандай етіп дәлелдеді. Екеуі де еш мүмкіндік берместен, өз қар­сыластарынан көп озып кетті.

Рио Олимпиадасында жүлде алған Фархад Харки (67 кило), Денис Уланов (89 кило) және Александр Зайчиковтың (109 кило) да үстемдігі еш күмән туғызған жоқ. Соңғы кездері көзге түсіп жүрген спортшылар арасынан Рустам Сыбайды (96 кило) ерекше атап өтуге болады. Кезінде жасөспірімдердің Дүниежүзі­лік Олимпиадасында қола медальды иеленіп, ерлердің Азия біріншілігінде топ жар­ған тастүлек Талдықорғанда өте тамаша өнер көрсетті. Салмағы Илья Ильиннен бір дәреже төмен болғаны­на қарамастан, ол даңқты спортшымен иық тіресуге жарады. Қоссайыстың қорытындысы бойынша Илья 380 (172+208) келілік, ал Рустем 378 (171+207) келілік зілтемірді еркін еңсерді.

Қазақстан чемпионаты барысында тосын нәтижелер де тіркелді. 81 кило салмақ дәрежесінде бақ сынаған 2016 жылғы Рио Олимпиадасының жеңімпазы, 2015 жылғы әлем чемпионы Нижат Рахимов осы жарыстың басты фавориті саналды. Алайда 2015 жылғы Азия біріншілігінің жеңімпазы Айдар Қазов аса шиеленісті тартыста атақты қарсыласының алдын орады. Нижаттан төрт келі артық салмақты көтерген Айдар алтын тұғырдан қол бұлғады.

Мамандар мен жанкүйерлердің барлығы да 64 кило салмақтағы сайыс­та Карина Горичева бас жүлдені талассыз алуға тиіс деп ойлады. Бірақ көпшілік қателесті. Олимпиада мен Дүние­жүзілік Универсиаданың жеңіс тұғы­рына көтерілген әйгілі спортшы бұл бәсе­кеде құрлық біріншілігінің қола жүл­дегері Әсем Садықоваға есе жіберді. Тал­дықорған төрінде Әсем Каринадан бақандай 20 келі артық салмақты еңсерді.

Міне, Талдықорғанда өткен ел чемпионатында осындай да оқиғалар болды. Бірнеше күнге созылған бәсекелер барысында біз отандық зілтеміршілердің бо­йынан жеңіске деген ерекше құштар­лықты байқадық. Жас өрендердің өздері атақ­ты қарсыластарынан қалыс­пау үшін барын салып айқасты. «Өліспей беріспеу­ге» бекінгендер де жетерлік. Ал ең бастысы, Жетісу өңірінде өткен жарыс Қазақстанда жалынды жастардың қалың шоғыры өсіп келе жатқанын аңғартты. Қазақстанның ауыр атлеттері бойындағы дәл сол зор құлшынысты біз алдағы уақытта өтетін Олимпия ойындары мен әлем чемпионаттары барысында көргіміз келеді.

 

Ғалым СҮЛЕЙМЕН,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

10.12.2018

Қарағандылықтар «ҚазРобоСпорт» чемпионатының бас жүлдесін жеңіп алды

10.12.2018

Ежелгі металлургия іздерін Тарбағатай даласынан көруге болады

10.12.2018

Қытай 2000-нан астам қазаққа өз территориясынан шығуға рұқсат берді

10.12.2018

Д.Назарбаева Дүниежүзілік банкінің Орталық Азия жөніндегі Аймақтық директорын қабылдады

10.12.2018

Солтүстікқазақстандық екі кәсіпкер «Жомарт жүрек» байқауының жеңімпазы болды

10.12.2018

«Латын әліпбиіне көшу – тарихи таңдау» республикалық ғылыми-теориялық online конференция өтті

10.12.2018

Халықаралық Олимпиада комитеті Алла Важенина, Анна Нұрмұхамбетова және Ольга Рыпаковаға медальдары қайтарады

10.12.2018

Павлодарда «Лайықты еңбек – мемлекеттің тұрақтылық негізі» форумы өтті

10.12.2018

Атыраулық дзюдошылар Конфедерация Кубогінің иегері атанды

10.12.2018

Облыста озық шыққан аудандар марапатталды

10.12.2018

Александр Журавский Мұхаммед Рабииден жеңілді

10.12.2018

Дархан Қыдырәлі The Asahi Shimbun басылымына сұхбат берді 

10.12.2018

Қызылордада жер телімдері аукционға шығарылды

10.12.2018

Қызылорда облысының әкімі мүмкіндігі шектеулі жандар автокөлік сыйлады

10.12.2018

Қостанайда табиғат қорғау полицейлері киік атқан қаскөйді ұстады

10.12.2018

Сығанақ қалашығы туризмге қызмет етеді

10.12.2018

Қыздар университеті робот құрастыратын стартап жобалар жасайды

10.12.2018

«Қайраттың» екі футболшысы - әлемнің үздік ойыншысы номинациясына үміткер

10.12.2018

Дүниежүзілік банк Қазақстанның коммуналдық инфрақұрылымын дамытуға қатысады

10.12.2018

Алматыда жас дзюдошылардың турнирі өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Aqparattar aýqymyndaǵy aqıqat

Taıaýda Almatyda ótken medıaquryltaıda Qazaqstandaǵy buqaralyq aqparat qural­darynyń qazirgi jaı-kúıi keńinen áńgime boldy. Mamandar tarapynan aıtylǵan pikirlerge qulaq qoıar bolsaq, sońǵy jyldary qazaqstandyq BAQ-tyń, ásire telearnalardyń reıtıngi aıtarlyqtaı túsip ketken. Máselen, 2013 jyldan bergi aralyqta bul kórsetkish 22 paıyzǵa tómendegen eken. Onyń sebebi nede?

Сайраш ӘБІШҚЫЗЫ, Қазақстанның білім беру ісінің құрметті қызметкері

Halyq sózinde birtutastyq, birlik bar

«Halyq» sóziniń mán-maǵynasy óte tereń ekeni barshaǵa málim. Másele – osyndaı saıası astary aıryqsha sózdi qalaı qoldanyp júrgenimizde. Merzimdi baspasóz betterindegi habarlardan,  teleradıo arnalardan, ózara áńgimeden «aýyl halqy», «qala halqy» degendi oqyp ta, estip te júrmiz. Máselen, telearnalardyń birinen «Arshaly aýdanynda 27 myń halyq bar» degendi estidim de, «halyq sózin durys qoldanaıyq» dep, ózimniń oı dápte­rime jazyp qoıdym. Sebebi orys tilinde «narod sela» nemese «narod derevnı», «na­rod raıona», «narod goroda» demeıdi, tipti jazbaı­dy. Bul tilde «naselenıe», «jıtelı», «gorojane», «selchane» deıtinin bilemiz. Biz qazaqsha «aýyl turǵyndary», «qalalyqtar» nemese «qala turǵyndary» desek, ekpini báseń bolyp, birdeńe joǵaltyp alatyndaı, «aýyl halqy», «qala halqy» dep qysqa qaıyramyz. Sonda deımin-aý, qazaǵymyzdy bólip, jiktep, birtutas halyq sanatyna qospaı turǵanymyzdy nege ańǵarmaımyz?!

Дидар Амантай,

Túsiniktiń kúıreýi

Sońǵy jyldary, sandyq tehnologıalyq ónimderdiń (iPhone, Red One, digital camera, information technology) alǵashqy nusqalary (computer, printer, scaner, copier), shyqqanyna tabany kúrekteı jarty ǵasyrǵa jýyq ýaqyt, jeteqabyl mezgil ótkende, ozyq qoǵamdarda, qala berdi, damýshy elderde, tipti, jalpy adamzattyq mádenı-rýhanı keńistikterde iri-iri qomaqty ózgerister júrdi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу