Búgilgen bolmys

«Qaıran, Kamal! Amerıkany endi ashqandaı bolasyń. Biz bul «pálege ushyraǵaly» qashan...» dep kúrsinedi eken Sheraǵań, Sherhan Murtaza. Shyndyǵynda, burynnan belgili bolsa da, túıini bir tarqatylmaıtyn, dúrkin-dúrkin kóterilip turatyn máseleler bolady.

Егемен Қазақстан
10.09.2018 129
2

«Qaıran, Kamal! Amerıkany endi ashqandaı bolasyń. Biz bul «pálege ushyraǵaly» qashan...» dep kúrsinedi eken Sheraǵań, Sherhan Murtaza. Shyndyǵynda, burynnan belgili bolsa da, túıini bir tarqatylmaıtyn, dúrkin-dúrkin kóterilip turatyn máseleler bolady.

Taıaýda elordada «Astana daýysy» atty án festıvali ótti. Azııa men Eýropadan, alystaǵy Amerıkadan, bas-aıaǵy on memleketten kelgen ánshiler qatysqan festıvaldiń dabyly biraz jerge jetti. Shyny kerek, konsertti ózimiz kórmedik. Áıteýir, reseılik Fılıpp Kırkorov, Grıgorıı Leps, Egor Krıd, grýzııalyq Soso Pavlıashvılı, ózbek qyzy Sogdıana, shvesııalyq Loreen, amerıkalyq Brendon Hovard, latvııalyq Intarıs Býsýlıs, armenııalyq Sevak, moldovalyq DoReDos... biz keıbirin tanıtyn, endi biriniń áni túgili atyn estimegen biraz juldyz sol kúni Astananyń aspanynda shoǵyrlanypty. О́zimizdiń Qaraqat Ábildına, Mádına Sádýaqasova, Qaırat Baekenov,  Erke Esmahan, Qaırat Nurtas, Ninety One, RINGO syndy juldyzdar da sheteldik áriptesterinen qalyspaǵanǵa uqsaıdy. Naǵıma Esqalıeva men Baýyrjan Isaev «Astananyń alǵashqy tańy» týraly orys tilindegi ataqty ándi shyrqapty.

Festıval ótkennen keıingi kúnderi konsert týraly kórermenderdiń qyzý talqysy endi saıabyrlaı bergen tusta tanymal prodıýser Alýa Qonarova áleýmettik jelidegi jeke paraqshasynda eldi eleń etkizgen bir jaıttyń betin ashty.

– Qymbatty uıymdastyrýshylar, sizderge aıtamyn!.. Eger reseılik ártisterdiń saýndche­gine bergen múmkindik pen ýaqytty bizdiń qazaqstandyq ártisterge de bermeıtin bolsańyz­dar, bolashaqta ártisterimiz óner kórsetýge shyqpaıtyn bolady...– depti prodıýser.

 

Saýndchek degenniń ne ekenin aıta keteıik. Ánshiler birinen keıin biri sahnaǵa shyqqan saıyn qaptaǵan mýzykalyq qurylǵylardyń dybysyn retteıtin prosesti saýndchek deıdi. Oǵan jetkilikti ýaqyt bermese, apparat kúıine keltirilmese, sapaly án shyrqaý qıyn. Sirá, Alýa Qonarovanyń ánshilerine kelgende sol saýndchegi qurǵyrdan kiltıpan shyqsa kerek. Qalaı bolǵanda da, prodıýser aıtqandaı, sahna bárine ortaq, raıder de birdeı. Uıymdastyrýshylar sheteldikterge jaǵdaı jasaǵan eken, bizdiń mýzykanttarǵa da sondaı jaǵdaı jasalýy tıis. О́zimizdiń ánshilerdi óz jerinde sheteldikterdiń kóz aldynda tómendetýge bolmaıdy. Bul – prodıýserdiń talaby, bizdińshe durys talap.

О́zderińdi basqalardan kishi sezinip búgile bergendi qoıyńdar, tiktelińder, kerek bolsa úırete alamyn, – degen Qonarovany qoldaǵandar kóp.

Shoý-bıznestegi kóp daý-damaıdyń biri sanap, bul oqıǵaǵa kóńil bólmeı-aq  qoıýǵa da bolar edi. Biraq búginde shoý-bıznes – eldiń mádenıetiniń bir bóligi, ondaǵy ahýal – mádenı saladaǵy ahýaldyń kórinisi dep sanaımyz. Al mádenıetińniń bir bólshegin ózgelerdiń aldynda tómenshiktetip qoıýǵa bola ma?! Onyń ústine RINGO toby «Turkvizyon» syndy bedeldi halyqaralyq saıystarda eldiń namysyn qorǵap júrgen top.

Jalpy, qandaı da bir merekelik sharaǵa sheteldik ánshilerdi shaqyrý qalypty qubylysqa aınaldy. Másele sol konsertterdi qarjylyq jaǵynan tıimdi, óz ónerpazdaryń ókpelemeıtin, ózge juldyzdar da dán rıza bolatyndaı etip ótkizýge baılanysty. Aıtalyq, Grýzııanyń týrıster eń kóp keletin Tbılısı, Kýtaısı, Batýmı syndy iri qalalarynda Check in Georgia degen jobanyń aıasynda ulanǵaıyr konsert ótkizý dástúrge aınalǵan.  Check in Georgia sózin bizdiń tilge erkin aýdarsaq, «Jarqyraǵan Grýzııa» deýge bolady eken. Robbı Ýılıams, Hose Karreras, Aerosmith, Scorpions syndy ataǵy jer jarǵan ánshiler men ujymdar qatysqan shara shyn mánisinde «Grýzııany jarqyratty», elge biraz mol tabys ákeldi.  Osy konsertte grýzın V.Meladze nemese S.Pavlıashvılıge jaǵdaı jasalmaı, renjip qaıtypty dep estimedik.

A.Qonarova aıtqandaı, elimizde «ózin kishi sezinip búgile berý» ádeti áli bar ekeni qynjyltady. Sheteldikterge tólenetin aqsha da molyraq, jasalatyn jaǵdaı da jaqsy. Soǵan úırenip alǵan ba, bizge kelýge olar da qushtar-aq. Máselen, 20 jyl buryn Astananyń alǵashqy týǵan kúninde sol kezde dúrkirep turǵan «Na-Na» toby kelgen-di. Bıyl 20 jyldyqqa sol topty taǵy da shaqyrdyq. 20 jyl buryn kelip, qyrýar aqshaǵa án shyrqap bergen «Na-Na» tobyn endi elorda kúnine jyl saıyn shaqyrmasaq bolǵany.

Sóz basynda Sheraǵańnyń sózin aıtqan edik. Bir qaraǵanda usaq-túıek bolyp kóringenimen, dál osy otandyq jáne sheteldik ánshilerge kórsetiletin qurmet týrasynda Kamal Smaıylov ekeýi baıaǵyda aıtqan eken. «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap alyp, arǵy-bergini túgel qozǵap, kez kelgen problemany tereńnen túbin qoparyp aıtatyn Kamal Smaıylov:

– Keıingi kezde Almaty sheteldik «juldyz­dardyń» erigip, sergip, aqsha taýyp qaıtatyn qalasy boldy. О́z halqyn álemge tanytatyn óner ıeleri az ba bizde? – depti.

Qazir Kamal Smaıylov joq. Ol Sherhan Murtazaǵa jazǵan hatynda mysalǵa keltirgen óner ıeleriniń de birazy ómirden ozdy. Biraq so­dan beri sanamyz da, bolmysymyz da túk ózger­megen sııaqty. Sol baıaǵy búgilý. Sóz ba­syn­daǵy Sheraǵańnyń sózimen «Qaıran...» deısiń mundaıda. Qashan tikteler ekenbiz?..

Arnur ASQAR,

«Egemen Qazaqstan»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.01.2019

Мектеп түлегі «Болашақпен» оқи алады

21.01.2019

Шағын фермалардағы жоғарғы технология

21.01.2019

Қостанай облысы өткен жылы алғаш рет экспортқа мол ет шығарды

21.01.2019

Тереза Мэй Еуроодақтан шығуға байланысты қосымша жоспарын таныстырады

21.01.2019

Нұрсұлтан Назарбаев Зимбабве Республикасы Президентінің ресми сапары бойынша брифинг өткізді

21.01.2019

Қазақстанда соңғы 10 жылда нәрестелер өлімі-жітімі екі есе төмендеді

21.01.2019

Қарағандыда мамандандырылған фронт-офис ашылды

21.01.2019

Нұрлан НҰРҒАЛИЕВ: Ағам – мен үшін нағыз қаһарман!

21.01.2019

Әулиеатада денсаулық сақтау деңгейі жақсарып келеді

21.01.2019

Сыр өңірінің «Өлкетану» оқулығы әзірленді

21.01.2019

Қызылорда облысында экспорт көлемі артады

21.01.2019

Жылқының сүйек құрылымы

21.01.2019

Сәби өлімі неге көп?

21.01.2019

Алматылық студенттердің ішімдікті қаншалықты тұтынатыны зерттелді

21.01.2019

Б.Сағынтаев «Франция–Қазақстан» сауда-өнеркәсіптік палатасының өкілдерімен кездесу өткізді

21.01.2019

Ақтөбеде сегіз өзеннің арнасы тазаланып, тереңдетіледі

21.01.2019

Маңғыстауда шетелдіктер тастап кеткен кемелерді сатып алып жүр

21.01.2019

Әл-Фараби ауданына спорттық сауықтыру орталықтары қажет

21.01.2019

Қазақстанда қара және түрлі-түсті металды шетелге шығаруға тыйым салынды

21.01.2019

Қызылорда облысында 283 шетел азаматы әкімшілік жауапкершілікке тартылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sóz salmaǵy

Baıaǵynyń bıleri taý qulatyp, jer terbetpese de, eldi ıitip, teli-tentekti tıyp, kem basqandy ilgeri ozdyryp, asqynǵandy tejep, órshigendi órelep, ata ǵuryppen, ana úlgisimen bárin jónge saldy. Ul men qyzdyń eteginen tartpaı, aýzynan qaqpaı, qyrandaı túletip otyrǵan. Sodan da shyǵar, «Aýzym jetkenshe sóıleımin, qolym jetkenshe sermeımin, aıaǵym jetkenshe júremin» dep 14 jasynda aýzynan ot shashyp: «El ebelek emes, er kebenek emes, dat!» dep dara tanylǵan Qazybek bıdiń Qońtajynyń tilin baılap, qatty sastyrǵany. Jeteli sózge jetesiz ǵana des bermeıdi.

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу