Týrızmdi damytý qonaqjaılyqtan bastalady

Tetigin tapqan elder týrızm salasyn sarqylmaıtyn tabys kózine aınaldyryp alǵan. Qyzyǵa qarap otyrsaq, bul saladan qyrýar qarajat túsetinin aıtpaǵanda, kóptegen jumys orny ashylyp,  eldiń tórtkúl álemge jaqsy aty shyǵyp jatady eken.  Al kez kelgen qonaqtyń kóńilin tabýǵa eń birinshi ashyq-jarqyn qabaǵyń, odan keıin dámdi tamaǵyń kerek ekeni álmısaqtan belgili aksıoma emes pe.

 

Егемен Қазақстан
09.10.2018 71
3

Dúnıejúzilik saýda uıymynyń derekterine súıensek, ınvestısıalyq tıimdiligi boıynsha bul sala munaı-gaz sektorynan kem túspeıdi eken. Iаǵnı, qalaýyn tapsa týrızmge salǵan ár tıyn ıesine eselep qaıtady. Dúnıe júzi boıynsha jyl saıyn bólinetin ınvestısıanyń 7 prosenti týrızmge tıesili ekeni soǵan baılanysty deýge bolady.  

Oǵan qosa, jahandyq jyldyq IJО́-niń 10 prosenti týrızm salasyna tıesili. Salyq túsimderiniń 5 prosenti da soǵan tıesili. Aıta bersek, artyqshylyqtary kóp. Munyń bári týrızm sektory eldiń áleýmettik-ekonomıkalyq ahýalynda qanshalyqty mańyzdy oryn alatynyn aıqyn kórsetse kerek. Osyny áýel bastan túsingen elder «altyn shyqqan jerdi belden qazýǵa» beıimdelip alǵan. Olar memleket bolyp, halyq bolyp týrısterdi neǵurlym kóbirek tartýǵa, olardyń jyl aralatpaı qaıta soǵýyna jaǵdaı jasaýǵa jantalasady. 

Osy oraıda biz týrıstik tartymdylyq úshin damyǵan ınfraqurylym, tartymdy tarıhı nysan, kórikti tabıǵat, paıdaly iskerlik sharalarmen qatar,  azamattardyń qaýipsizdigi de mańyzdy faktor sanalatynyn atap ótkimiz keledi. О́kinishke qaraı, jaıshylyqqa qonaqjaımyz dep maqtanatyn qazekeńniń týrısterge kelgende qatyńqy qabaq tanytqan kezderi az emes. Jasyratyn nesi bar, elimizge kelgen týrısterdiń túrli kepke tap bolǵany týraly aqparattardy ǵalamtordan jıi kezdestirýge bolady. 

Máselen, ótken jyly EKSPO-ny kórýge elordaǵa kelgen vengrıalyq meımandy áýejaıdan qonaqúıge deıin jetkizgeni úshin 40 myń teńgesin sypyryp alǵan taksıst týraly aqparat otandyq BAQ-tardy aıtpaǵanda, sheteldik biraz BAQ-ta taraldy. Áleýmettik jelide alqyn-julqyn bolyp talqylaǵandardyń ózi bir tóbe. Al «Bas synsa – bórik ishinde, qol synsa – jeń ishinde» degen qaǵıda týrısterge júrmek emes. Saıahattaǵandy súıetin qaýym qandaı da bir el nemese naqty nysan týraly arnaıy saıttardy, áleýmettik jelidegi tıisti toptardy súzip otyrýdy ádetke aınaldyrǵan. Olar ózderi estigen derekterdi  ózara almasyp otyrady.  Qysqasy, «Bálen jerde bireýdi uryp ketipti», «Túgen jerde tonap ketipti» degen syndy teris jańalyqtar kózdi ashyp-jumǵansha álemdi sharlap kete barady. Sóıtip álemdik arenada endi tanylyp kele jatqan eldiń ımıdji úshin úlken soqqy bolyp tıedi. 

Týrıster eń kóp keletin Almatyda da byltyr brıtandyq bir bozbala soqqyǵa jyǵylyp, qaltasyndaǵy barynan aıyryldy. Polıseıler jedel qımyldap, buzaqyny ustap, brıtandyqtyń qoldy bolǵan qarjy men buıymyn qaıtaryp bergenimen, shahardaǵy qaýipsizdikke qatysty teris kózqarastyń ornyn toltyra almasy anyq. Osyǵan uqsas basqa da mysaldardy tize berýge bolady. Iá, Parıjde, Londonda, Mılanda, Barselonada, basqa da qalalarda týrıster múlde tonalmaıdy, taıaq jemeıdi deýge bolmaıdy, árıne. Biraq ol elderdiń jaqsy aty áldeqashan alǵa ozyp ketken, anaý-mynaý usaq-tıek oqıǵalar aspandap turǵan ataǵyna nuqsan keltire qoımaıdy. 

Osydan birneshe jyl buryn Túrkıanyń ystambýl, Ankara syndy iri qalalarynda dúrkin-dúrkin jarylys bolyp, eldi dúr silkindirgeni belgili. Alaıda Antalıa, Kemer, Býrsa syndy týrıstik núktelerindegi qaýipsizdik sol báz- baıaǵy qalpynda saqtaldy. Ony aıtasyz, teńiz jaǵasyn, qalalardyń qaltarys-bultarys kóshelerin kúzetetin atty jandarmerıa qyzmeti iske qosyldy. Ol jaqta bizdegideı oqa jaǵalylarǵa osyqyrynyp qaramaıdy, kerisinshe atqa mingen polıseılerdi qyzyqtap, sýretke túsip, bir jasap qaldy. Mine, týrıst tartýdyń úlgisi. 

Árıne bizde jaǵdaı qıyn dep qara aspandy tóndire berýge taǵy bolmaıdy. О́tken jyly qysqy Azıada, EKSPO-2017 syndy halyqaralyq sharalardyń arqasynda elge kelgen sheteldik meımandardyń jalpy sany 3 mıllıonnan asyp tústi. Árıne bul jyl saıyn bir qalasynyń ózine ondaǵan mıllıon adam keletin álemdik týrızmniń ortalyqtarymen salystyrǵanda túkke turmaýy múmkin, bul salanyń eńsesin tikteýge endi kirisip jatqan biz úshin ájeptáýir jaqsy kórsetkish.  

«Qazaq osy ashyq-jarqyn qabaǵy, Qonaq kelse shabylyp bir qalady...» deýshi edi Qad-aǵań, Qadyr Myrza-Áli ataqty óleńinde. Aýyl-aımaqqa kelgen qonaqty asty-ústine kútip alatyn, Qudaı bergen qonaqjaı qasıetimiz joıyla qoıǵan joq. Endi sol ashyq-jarqyn qabaǵymyz alys-jaqynnan kelgen meımardarǵa kórsete bilsek, bul ózimiz úshin de, elimiz úshin de paıdaly bolary sózsiz.

Arnur ASQAR,

«Egemen Qazaqstan»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

17.12.2018

Ә.Жақсылықов: Тауарлы-сүт фермасын құрып, 100 бас сиыр ұстаудамыз

17.12.2018

Шортанды ауданында Абылай ханға ескерткіш орнатылды

17.12.2018

Көкшедегі тәуелсіздік тойы

17.12.2018

Қобда ауданының тұрғындары баспаналы болды

16.12.2018

Түркияда еліміздің тәуелсіздік күні мерекесі тойланды

16.12.2018

Тұңғыш Президенттің тариxи-мәдени орталығына Елбасы көлігі қойылды

16.12.2018

Шымкенттіктер «Елбасы жолы. Астана» көркем фильмін тамашалады

16.12.2018

Тәуелсіздікке тарту: Шымкенттің екі ауданында ашық ойын алаңшалары ел игілігіне берілді

16.12.2018

ШҚО-да тұрғындар үшін басын қатерге тіккен мемлекеттік қызметкер «Құрмет» орденін алды

16.12.2018

Өскеменде жер үсті көпірі жұмыс істей бастады

16.12.2018

Жетісу жұрты Тәуелсіздік күні қоныс тойын тойлады

16.12.2018

Семейде «Абай әлемі» кітап сериясының тұсаукесер рәсімі өтті

16.12.2018

Қарағандылықтар Тәуелсіздік күніне орай мемлекеттік наградалармен марапатталды

16.12.2018

Тәуелсіздік күні қарсаңында Атырауда мемлекеттік марапаттар тапсырылды

16.12.2018

Тарихшылар «Тәуелсіздік – басты құндылық» тақырыбында отырыс өткізді

16.12.2018

Солтүстік Қазақстанның халық қалаулысы үздік депутат атанды

16.12.2018

Ақтөбеде ақын Фариза Оңғарсынованың құрметіне ескерткіш тақта орнатылды

16.12.2018

Түркістанда Тәуелсіздік күніне орай жас мамандар баспаналы болды

16.12.2018

Оралда тәуелсіздік құрметіне жаңа мектеп пен 180 пәтерлік үй пайдалануға берілді

16.12.2018

Түркістан облысында саябақ, медициналық орталық және жастар сарайы ашылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Baılyq jasaýshy sala

Árbir adam óz úıiniń ishinde qandaı zattar bar ekendigin jáne onyń qaı jerde turǵandyǵyn, qaı shkaftyń ishinde qandaı zattyń jatqandyǵyn, jertólesinde qandaı azyq túrleriniń saqtalyp turǵandyǵyn jaqsy biledi. Sondyqtan eshnársesin shashaý qaldyrmaıdy. Qajetine qaraı paıdalanyp otyrady. Al ózimizdiń ortaq úıimiz – Qazaqstanda qandaı zattar bar ekendigin, ásirese, jerimizdiń astynda qandaı mıneraldyq shıkizat kózderiniń shoǵyrlanǵanyn jáne olardyń qory qandaı ekendigin bilemiz be?

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Nápaqa qaıdan tabylar?

  «Qul bazar» tek qazaqqa arnalǵan sıaqty, 100 paıyz qazaq, qazaqtan basqa ult joq qul bazarda jaldanyp turǵan», dep kújingen jazba oqydym áleýmettik jeliden. Nege? Onyń sebebiniń biri – qazaqtyń kásip ıgerýge kerenaýlyǵynda tárizdi.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Qazaqtyń jylqytaný ilimi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń «Uly da­­lanyń jeti qyry» atty maqalasynda, «Atqa miný mádenıeti men jylqy sharýashylyǵy jer júzine Uly daladan taraǵan» degen toqtamdy pikir aıtylypty. Rasynda da, Elbasy atap ótkendeı jylqy mádenıeti men atty miniske úıretýdiń dara tehnologıasy uly dalada qalyptasqany anyq. Iаǵnı, jylqy mádenıetiniń san ǵasyrlyq qalyptasý, damý kezeńderi bıologıalyq jolmen júrgizilgen. Qazirgi tilmen aıtsaq, jylqytaný kóshpeli qoǵamnyń álmısaqtan qanyna sińgen tól óneri hám genetıkalyq jadysynyń keremet týyndysy.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу