Мегаполис медицинасын алға жетелейтін орталық

Алматы қаласында онкологиялық науқастарға арналған алғашқы позитронды-эмиссионды томография/компьютерлік томография орталығы ашылды. Бұған дейін ПЭТ-диагностикасы тек Астанада ғана болған еді. 

Егемен Қазақстан
15.10.2018 5864
2

Алматыда General Electric Healthcare Discovery IQ озық жабдықтарымен жаб­дықталған позитронды-эмиссионды томография/компьютерлік томография ПЭТ/КТ орталығының ашылуы онко­логиялық дертті ауыздықтауда аса маңыз­ды оқиғалардың қатарынан орын алады.
Бүгінде онкологиялық дерттің салдарынан болатын қаза жүрек-қан-тамыр­лары ауруларынан болатын өлім-жітімнен кейін екінші орында тұр. Жыл сайын обырдан Қазақстанда 15 мыңдай адам көз жұмады. 

Бұл күндері елімізде әртүрлі формада қатерлі ісіктер мен жаңа өс­кін­дер анықталған 164 мың науқас есеп­те тұр. Тек өткен жылдың 10 айында 26 мың адам осы дертке шалдыққан. Сон­­­­дықтан отандық денсаулық сақтау са­ласы онкологиялық дерттерді дер кезінде диагностикалау мен алдын алуға үлкен мән беріп, озық инновациялық технологияларға қол жеткізуге күш салып отырғаны анық.

Бұл әдіс позитронды-эмиссионды томография (ПЭТ) мен компьютерлік томографияны (КТ) біріктіреді және бейне арқылы жо­ғары дәрежелі сенімділікпен қатерлі ісік­терден бастап қатерсіз ісік­терге дейін ажыратуға мүмкіндік береді.

ПЭТ/КТ томографиясының ерек­шелігі сол, ультрадыбыс, рентген, КT және МРТ-мен анықталмайтын ісік тораптарына диагностика жасай алады.
Осы жабдық енді Алматыдағы Қа­зақ онкология және радиология ҒЗИ базасында мемлекет-жекеменшік шең­берінде жұмыс істейтін болады. Жоба «Orhun Medical» ЖШС-мен бір­лесіп жүзеге асырылған. 

Мамандар диагностика барысын­да өзгеріске ұшыраған жасуша­лар­ды анықтау үшін түрлі радиофар­мпре­параттары қолданылады. Яғни, бүкіл ағзаға күре тамыр арқылы 18F-флю­оро­доксиглюкозасы жіберіліп, осы­дан кейін пациент денесі ПЭТ/КТ ап­паратына кіргізіледі. Бұл радио­фар­мацевтикалық дәрмек әрбір нау­қастың жеке ерек­ше­ліктерін ескере отырып, зерттеліп барып дайындалады. Диаг­ностика моле­кулярлық дең­гейдегі жа­сушалардың зат алмасу жылдамдығын бағалауға негіз­делген, сон­дықтан ол тіпті 4-5 миллиметр мөл­шерлі қатерлі ісікті көруге мүмкіндік береді. 
Бұл процедураның артықшылықтары жет­кілікті деуге болады. Тіпті ауру бел­гі­лері білінбей тұрған кезеңде-ақ қа­тер­лі ісіктің бар екендігін анықтауға мүмкіндік бар. Және тексеру барысында ауырсыну сезімін туғызбайды әрі қауіп­сіз. Ең бас­тысы, ағзадағы қатерлі ісіктің таралуынан толық ақпарат бере алады. 

Медицина мамандары 18FDG радио­дәрмегі әмбебап екендігін, ол барлық жасушаларды сіңіріп алатындығын алға тартады. Себебі ол – құрылымы жа­­ғы­нан қарапайым глюкозаға жақын. Ісік жасушалары препаратты қалыпты жасушаларға қарағанда тез сіңіріп ала­тындықтан, олар сканерлеу кезінде ай­қын көрінеді. Дәрмек науқастың ағза­сынан 24 сағат ішінде шығады және жартылай ыдырау кезінде (Т1/2) 110 минут уақытты қамтиды. 
ПЭТ/КТ науқастың зақымдалған ісік көлемін бағалауға және дерттің қай деңгейде тұрғанын дұрыс анықтауға мүкіндік береді. Сол сияқты радиотерапия мен химиотерапия курсынан өткен немесе ота жасалған науқастарды тексеру, белгіленген ем мониторинг нәтижелері үшін бұл ауадай қажет. ПЭТ/КТ – сканері ісіктің қалай өзгергенін, жаңа ошақтардың және қайталанудың пайда болуын көрсетеді. 

Түсінікті тілмен айтқанда, мұның барлығы бастапқы ісік ошақтары мен метастаздарды анықтауда, ісіктің таралу кезеңін ерте білуде, қатерлі және қатерсіз ісіктерді саралауда, тиімді емдеу әдісін тағайындауда аса маңызды. 

18FDG-мен қатерлі ісіктер қаңқасын анықтаудан бөлек, меланома, ходжикин емес лимфомалар және Ходжикин ­ауруы, ­жұмсақ тіндер саркомасы, қалқанша без қатерлі ісігі, сүт безі, мойын жатыры, тимус, өкпе, ұйқы безі, аналық безі, асқазан және ішек ауруларын анықтау кезінде жүргізіледі. 

Айнаш ЕСАЛИ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

14.11.2018

Ардақ Әшімбекұлы Мемлекеттік күзет қызметінің бастығы қызметіне тағайындалды

14.11.2018

Б.Сағынтаев Жамбыл облысының білім беру саласының мамандарымен кездесті

14.11.2018

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөніндегі комиссия отырысы өтті

14.11.2018

Елбасы «Астана Бас жоспары» ғылыми-зерттеу жобалық институтында болды

14.11.2018

Үкімет басшысы Жамбыл облысында болды

14.11.2018

Атыраулықтар жалпыұлттық диктант жазуға қатысты

14.11.2018

Қазақстанның бірқатар өңірлерінде Азаматтарға арналған қоғамдық қабылдаулар өтті

14.11.2018

Қ.Тоқаев: Бюджетті қарау кезінде тек мемлекеттік мүдде үстем болуы тиіс

14.11.2018

Африканың Батыс Сахарасында күрделі тапсырмаларды орындады

14.11.2018

Батыс Қазақстан облысында тағы бірнеше кәсіпорын жалақы өсірді

14.11.2018

Халықаралық балалар шығармашылығы Фестивалінің жеңімпаздары марапатталды

14.11.2018

Батыс Қазақстан облысының Жәнібек ауылында 40 пәтер пайдалануға берілді

14.11.2018

Елбасы кітапханасы ақтөбелік жоғары оқу орнына 350-ден аса кітап тарту етті

14.11.2018

Алматыда мұғалімнің кәсіби құзыреттілігін қалыптастыру мәселесі талқыланды

14.11.2018

Алматы жұртшылығы жалпыхалықтық диктант жазуға қатысты

14.11.2018

Алматыда «Көшпенділер әуені» атты дәстүрлі орындаушылардың ІІ Республикалық байқауы өтті

14.11.2018

Алматыда дәстүрлі «Болат Тұрлыханов кубогі» өтеді

14.11.2018

Бақытжан Сағынтаев Таразда Халықты жұмыспен қамту орталығына барды

14.11.2018

Асқар Мамин өңіраралық семинар-кеңеске қатысты

14.11.2018

Премьер-Министрге «Смарт-Тараз» және Тараз-Хаб жобалары таныстырылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу