Ғылыми-әдеби интеграция артып келеді

Қазақстан Ұлттық Ғылым академиясының мәжіліс залында М.О.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтының директоры, ҰҒА академигі, филология ғылымдарының докторы, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері Уәлихан Қалижан 2017 жылы институт атқарған жұмыс түрлері мен нәтижелері және институттың осы жылғы жоспары жайында жұртшылық алдында жария есеп беру жиынын өткізді.

Егемен Қазақстан
20.10.2018 2174
2

Көпшілік алдындағы дәстүрлі есеп беру жиынында өткен жылы институтта жүзеге асырылған ғылыми-ұйымдастыру, зерттеу, шаруашылық жұмыстардың негізгі бағыттары, ұйымдастырған іс-шаралары, ғылыми әлеуеті, кадрлық құрамы жайында кеңірек баяндалды. Уәлихан Қалижанның айтуынша, институттың халықаралық байланысы нығайған. Қаламгерлер мен ғалымдардың жекелеген өнімдері орыс тілін айтпағанда, ағылшын, түрік, неміс, басқа да шет тілдеріне аударылып, шетелдік баспалардан жарық көріп жатыр. Бұл басқосуда сондай-ақ, институт қызметкерлерінің 2017 жылы жарық көрген жеке және ұжымдық еңбектері көпшілікке таныстырылып, тұсаукесер рәсімі өткізілді. Сонымен қатар, М.О.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтының 2015-2017 жылдары гранттық қаржыландыру аясында жүзеге асырған 26 жоба бойынша қол жеткізген табыстары, нәтижелері, ғылыми іссапарлар, білім және ғылым интеграциясы, жалпы, институттың экономикалық-қаржылық ақпараты берілді.

Институт құрылымындағы «Фольклортану», «Ежелгі дәуір және ортағасырлар әдебиеті», «Абайтану және жаңа дәуір әдебиеті», «Тәуелсіздік дәуіріндегі әдебиет және публицистика», «Сыртқы әдеби байланыстар және талдау», «Әуезовтану», «Музыкатану», «Театр және кино», «Бейнелеу өнері», «Қолжазба және мәтінтану» ғылыми-инновациялық бөлімдерінің өткен жылғы ғылыми және қоғамдық іс-шаралары, зерттеу жұмыстары ҚР Президенті Н.Ә.Назарбаевтың «Мәңгілік ел», «100 нақты қадам – Ұлт жоспары», Индустрияландыру, «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» бағдарламаларының аясында өткенін айтып өткен жөн. Осының бәрін жиынға келгендер қызыға тыңдады және институт жұмысымен жете таныс екендігін білдіріп, сөз сұрады. Сөз алғандардың арасында мәдениеттанушы Мұрат Әуезов, шығыстанушы Әбсаттар Дербісәлі, Белорус этномәдени орталығының жетекшісі Л.Питаленко, шығыстанушы-профессор, «Барбанг» Қазақстан күрдтері Қауымдастығының» президенті Князь Мирзоев, А.Байтұрсынұлы атындағы Тіл білімі институтының директоры Ерден Қажыбек, суретші Еркін Нұразхан жарыққа шыққан еңбектермен таныса отырып, жасалған еңбектің табысты болғанын, кейбір ғылыми еңбектерді қайта қараудың қажет екенін атап өтті.

Институт директоры ҚР Білім және ғылым министрлігі Ғылым комитетінің ғалымдарға жасаған жекелеген қамқорлығын да атаусыз қалдырмады. Былтырғы жылы институттың он шақты жас ғалымы мақсаткерлік бағдарламасы аясында баспанамен қамтасыз етілген.  Институт өткен жылы ғылыми кадрлар дайындау саласында да айтарлықтай жетістіктерге жетіп, магистратура мен ғылыми ізденістерге байланысты кең ауқымды жоспарлы жұмыстар жүргізуді қолға алған. Соның нәтижесінде әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-мен бірлестікте «Ғылым ордасы» базасындағы Ғылыми кадрлар даярлау орталығының бағдарламалары негізінде үміткерлер оқуға қабылданып, бірнеше магистрант, докторанттар білім алуда. Мұның өзі ғылымның формальды түрде емес, білім мен тәжірибенің ұштаса отырып, дамуына ықпал жасайтыны баса айтылды. Бұл жұмыстың болашақта тұрақты әрі тиянақты түрде жалғасын таба беретінін қатысушылар қуанышпен қабылдады.

2018 жылы институт жүзеге асыратын гранттық жобалар мен нысаналы бағдарлама, республикалық және халықаралық іс-шаралардың мазмұны, идеялық бағдары республикамыздың даму стратегиясындағы екі бағдарламаны – «Рухани жаңғыру» және «Цифрлы Қазақстан» бағдарламаларын іске асыруды жалғастыруға бағытталған.

2017 жылы институттың іс-шаралар жопарына және ҚР Білім және ғылым министрлігінің «Рухани жаңғыру» бағдарламасын іске асыру жоспарына сәйкес бірнеше халықаралық, республикалық конференциялар, дөңгелек үстелдер, ғылыми семинарлар, ашық дәрістер ұйымдастырылып, жоғары деңгейде өткізілген.

М.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтының әдебиеттану, фольклортану мен өнертану саласында атқарған қызметі, жетістігі,  жұмыс нәтижелері жайында көпшілікке толымды ақпарат ұсыну мақсатында өткізілген жария есеп беру жиыны қатысушылар тарапынан қанағаттанарлық деп қабылданды.  Жиынға жоғары оқу орындарының оқытушы-профессорлар құрамы, әдебиеттанушы, өнертанушы ғалымдар, магистрант, докторанттар, түрлі мемлекеттік, қоғамдық ұйым, сала қызметкерлері қатысты.

Айгүл АХАНБАЙҚЫЗЫ,

«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.01.2019

Мектеп түлегі «Болашақпен» оқи алады

21.01.2019

Шағын фермалардағы жоғарғы технология

21.01.2019

Қостанай облысы өткен жылы алғаш рет экспортқа мол ет шығарды

21.01.2019

Тереза Мэй Еуроодақтан шығуға байланысты қосымша жоспарын таныстырады

21.01.2019

Нұрсұлтан Назарбаев Зимбабве Республикасы Президентінің ресми сапары бойынша брифинг өткізді

21.01.2019

Қазақстанда соңғы 10 жылда нәрестелер өлімі-жітімі екі есе төмендеді

21.01.2019

Қарағандыда мамандандырылған фронт-офис ашылды

21.01.2019

Нұрлан НҰРҒАЛИЕВ: Ағам – мен үшін нағыз қаһарман!

21.01.2019

Әулиеатада денсаулық сақтау деңгейі жақсарып келеді

21.01.2019

Сыр өңірінің «Өлкетану» оқулығы әзірленді

21.01.2019

Қызылорда облысында экспорт көлемі артады

21.01.2019

Жылқының сүйек құрылымы

21.01.2019

Сәби өлімі неге көп?

21.01.2019

Алматылық студенттердің ішімдікті қаншалықты тұтынатыны зерттелді

21.01.2019

Б.Сағынтаев «Франция–Қазақстан» сауда-өнеркәсіптік палатасының өкілдерімен кездесу өткізді

21.01.2019

Ақтөбеде сегіз өзеннің арнасы тазаланып, тереңдетіледі

21.01.2019

Маңғыстауда шетелдіктер тастап кеткен кемелерді сатып алып жүр

21.01.2019

Әл-Фараби ауданына спорттық сауықтыру орталықтары қажет

21.01.2019

Қазақстанда қара және түрлі-түсті металды шетелге шығаруға тыйым салынды

21.01.2019

Қызылорда облысында 283 шетел азаматы әкімшілік жауапкершілікке тартылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sóz salmaǵy

Baıaǵynyń bıleri taý qulatyp, jer terbetpese de, eldi ıitip, teli-tentekti tıyp, kem basqandy ilgeri ozdyryp, asqynǵandy tejep, órshigendi órelep, ata ǵuryppen, ana úlgisimen bárin jónge saldy. Ul men qyzdyń eteginen tartpaı, aýzynan qaqpaı, qyrandaı túletip otyrǵan. Sodan da shyǵar, «Aýzym jetkenshe sóıleımin, qolym jetkenshe sermeımin, aıaǵym jetkenshe júremin» dep 14 jasynda aýzynan ot shashyp: «El ebelek emes, er kebenek emes, dat!» dep dara tanylǵan Qazybek bıdiń Qońtajynyń tilin baılap, qatty sastyrǵany. Jeteli sózge jetesiz ǵana des bermeıdi.

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу