Жаңа міндеттер жүктейді

Егемен Қазақстан
23.10.2018 8697
2

Қалыптасқан дәстүр бойын­ша биыл да Елбасымыз Қа­зақ­­­­­стан халқына арнаған жаңа Жолдауын жариялады. Прези­дент Жолдауы жұрт жыл сайын асы­ға күтетін саяси оқиға деуге болады. Жаңа құжаттан барша қазақстандықтар жағымды жа­ңалық, ерекше жақсылық күтеді. Биылғы Жолдаудың да көпшілікті бейжай қал­дырмай, халықтың көңілінен шық­қанына сенімдімін.

Жолдау, ең алдымен, мемле­кеттің әлеуметтік-экономика­лық дамуы мен қазақстандықтар­дың әл-ауқатын одан әрі қарай ­арттыру мәселелеріне арналды. Соның ішінде әдеттегідей білім саласына көп міндеттер жүктелді. Жаһандану жағдайында білім беру жүйесінде аса маңызды өзгерістер орын алып отыр. Адам­и капиталға, оның ішінде білім беру жүйесіне са­лын­ған инвестиция­лар экономи­ка мен қоғам үшін маңызды ықпал жасауда. Бұл өзгерістер жылдам құбылатын әлемде өзгеріске тез бейімделе ала­тын мамандардың қажеттілігін тудырып отыр. Сондықтан білім беруді тек әлеуметтік қажеттілік деп қарамай, экономикалық инвестиция ретінде санау керек. 

Осы орайда Қазақ­стан Пре­зи­денті Н.Ә.Назарбаев «Қа­зақ­стандықтардың әл-ауқатының өсуі: табыс пен тұрмыс сапасын арттыру» атты Жолдауында адами капиталды бағалауды, білім беру саласында жасанды интеллектіні дамытуды, ақпараттық техноло­гиялар бойынша білім беруді және ғалымдарды қолдаудың жүйе­лі саясатын жүргізуді, жоғары білім сапасына көңіл бөлуді тапсыр­ды. Осы тұрғыда, әсіресе жоға­ры оқу орындарының тарапы­нан ­дайындалып жатқан маман­дар­дың сапасына назар аудару қажет деп ойлаймын. 

Елбасы жоғары оқу орында­рының жауапкершілігін арттыру мәселесіне де кеңінен тоқталып өтті. Жоғары оқу орындарының санын қысқарту, оларды бірік­ті­ру мен ірілендіру арқылы білім беру сапасын арттыруға, оқу орындары арасындағы әділ бәсе­келестікке қол жеткізуге болады.

Білім беру саласындағы мем­лекеттік саясат зияткер ұлтты қалыптастыруға, отандық ғы­лым­­ның жаңа үлгісін құру­ға ба­­ғыт­талған және олар өз кезе­­гінде жоғары оқу орындары алдына жаңа мақсаттар мен мін­дет­тер қойып отыр. Жоғары білім беру жүйесіндегі барлық жаңа­шылдықтар Қазақстанның бәсе­кеге қабілетті елдердің қата­рына ену стратегиясын тезірек іске асыруға қосқан нақты үлес болып табылады. Елбасы Н.На­зар­­баевтың бастамаларын жүзеге асыру бағытында, білім беру, бизнес, инженерия, ауыл шаруа­шылығы және басқа да салалар бойынша 75 жылдық жұмыс тәжірибесі бар М.Әуезов атын­дағы Оңтүстік Қазақстан мем­лекеттік университеті де аймақ­тың жұмыс берушілерінің жо­ғары сапалы мамандарға деген сұраныстарын толығымен қана­ғаттан­дыруға ұмтылуда.

М.Әуезов атындағы ОҚМУ маман­дарды дайындаудың үш деңгейлік жүйесі негізінде ба­калавриаттың – 95, магис­тра­тураның – 59, PhD докто­ран­ту­­раның 19 мамандығы бойынша маман дайындаумен айналысып келеді. Университеттің білім мен ғы­лым са­ласындағы қарыштап дамуы әлем­нің үздік университеттерінің аса бедел­­ді ха­лықаралық рейтингінде (QS World University Rankings) алға жыл­жуына мүм­кіндік беріп, университет ұжы­мы­ 2018 жылы әлемнің 4763 универ­си­те­ті арасында құрметті 480-орынға ие болды. QS рейтингіне енген 10 қа­зақстандық ЖОО ара­­сында ОҚМУ 4-орында. Қазақ­станның білім сапасын қамта­масыздандыру бо­йынша тәуелсіз агенттігінің үздік көп­салалы жоғары оқу орындарының Бас рейтингінде 2017-2018 оқу жылында М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік универ­ситеті мемлекеттің үздік универси­тет­терінің үштігіне кірді, 33 мамандық бойынша бірінші орынды, 18 мамандық бойынша екінші орынды, ал 25 маман­дық бойынша үшінші орынды иелен­ді. Қазақстан Республикасы Білім және ғылым ми­нистр­лігінің «Болон про­цесі және ака­де­миялық ұтқыр­лық орталы­ғының» ұлттық рей­тингінде 15 маман­дық бірін­­ші орынға, 23 мамандық екін­ші орынға, 13 мамандық үшінші орынға ие болды. Бұл Елбасы­ның білім беру саласы қызмет­кер­лерінің алдына қойып отыр­ған міндеттерін орындаудың айқын көріністерінің бірі деуге болады.

Мемлекет басшысы назар аударған тағы бір мәселе – жо­ғары оқу орындарын бітіру­ші­лердің өз мамандықтары бойынша жұмысқа орналасу деңгейі. Президент атап өткендей, кез келген жоғары оқу орнының тиімді жұмы­сының басты көрсеткіші – бітіру­ші­лердің оқу орнын аяқтағаннан ке­йін­гі жұмыспен қамтамасыз етілуі, олар­­дың еңбекақысы жоғары жұмысқа орналасуы. Аталған мәселені оңтайлы шешу жолдарының бірі, менің ойымша, жоғары оқу орындары мен жұмыс беру­ші­лердің арасындағы өзара тиімді қарым-қатынастарды дамыту, яғни бизнес пен ғылымның қарым-қатынасын жолға қою. Бірақ бизнес пен университеттер арасындағы байланыстарды «өнімді жеткізуші-өнімді тұтынушы» бағдарламасы бо­йынша біржақты қа­лыптастыру жоғары нәтиже бере алмайды. Дәстүрлі емес, екі жаққа да тиімді ынтымақтастыққа ықпал ете­тін жаңа үрдістер қажет. Біздің түлек­тердің жұмысқа орналасу деңгейі 80-85 пайызды құрайды, бұл олардың еңбек нарығында жоғары сұранысқа ие екендігін көрсетеді. Қазіргі таңда ОҚМУ түлектері экономиканың әртүрлі салаларында, еліміздің түкпір-түкпірінде ғана емес, сонымен қатар алыс және жақын шет­елдерде де еңбек етіп, өздерін белсенді азаматтық ұстанымы қалып­­тасқан жоғары дәре­желі маман ретінде көрсетуде және сол арқылы универ­си­теттің оң сипаттағы беделін нығайтуда. 

М.Әуезов атындағы Оңтүс­тік Қазақ­стан мемлекеттік уни­вер­ситеті бүгінгі таңда – бұл Қа­зақстан Респуб­ликасының білім беру кеңістігінің жарқын өкіл­­­де­рінің бірі. Оның жоғары дең­гейдегі ғылыми және мате­риалдық әлеуеті, сонымен қатар университеттің ұзақ жылдар бойындағы тарихы барысында қалыптасқан салттары мен дәстүрлері оның басты байлығы мен бәсекеге қабілеттілігінің белгісі болып табылады. Міне 75 жыл бойы уни­верситет сапалы білім беріп, қоғамға қажетті мамандар дайындап, өз ісінің қас шеберлерін өсіріп келе­ді. Профессор-оқытушылар құра­мы­ның бар күш-жігері университет қабыр­ғасынан жоғары білікті, заман өзгеріс­теріне икемді, зияткер маман шығаруға бағытталған. Ал ол түлек­тер­дің білімдері, ерік-жігерлері мен дағ­дылары сү­йік­ті Отанымыз – Қазақстан Рес­пуб­ликасының өркендеуі жолын­да аянбай қызмет етуге бағыт­талған. 

Сәкен ПЕРНЕБЕКОВ

М.Әуезов атындағы ОҚМУ

Академиялық мәселелер жөніндегі департамент

директорының орынбасары, т.ғ.к., профессор

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.01.2019

Қарағандылық инспекторға оқ атқан күдіктілердің фотосы жарияланды

18.01.2019

ҰБТ-дан жоғары балл жинаған түлек «Болашақ» арқылы шетелдерде оқи алады

18.01.2019

Батыс Қазақстан облысы әкімінің бірінші орынбасары болып Ғали Исқалиев тағайындалды

18.01.2019

Ақтөбе облысының шаруалары былтыр 228 млрд теңгенің өнімін өндірді

18.01.2019

Полиция департаменті айыппұлды уақытылы төлеуге шақырды

18.01.2019

Елордалық аурухана тұңғыш рет неврологиялық асқынуды азайтатын құрылғыны қолданды 

18.01.2019

Елордалық құтқарушылар жанып жатқан үйден 6 адамды шығарды

18.01.2019

Колумбиядағы жарылыс салдарынан 21 адам қайтыс болған

18.01.2019

Тимур Қожаоғлы: «Егемен Қазақстан» – Еуропа құрлығындағы маңдайалды басылым

18.01.2019

Алматыдағы тікұшақ апатынан кейін «Sky Service» рейстері тоқтатылды

18.01.2019

Геннадий Головкин ұлды болды

18.01.2019

Солтүстік Қазақстанда «Қайырымдылық керуені» акциясы жалғасты

18.01.2019

Головкиннің қарсыластары бір-бірімен жұдырықтасады

18.01.2019

Петропавлда ресейлік бас киімдер көрмесі ашылды

18.01.2019

Ақтөбеде жұмысшылардың еңбек құқықтарын қамтамасыз ету меморандумына қол қойылды

18.01.2019

Алматыда газбен жүретін жаңа автобустар іске қосылады

18.01.2019

СДУ-да IT технологиялары саласында білім беру жобасы басталды

18.01.2019

Мемлекет басшысы «Smart Aqkol» ахуалдық орталығына барды

18.01.2019

Елбасы кітапханасының Ақтөбеде өткен көшпелі көрмесін 120 мыңнан аса адам тамашалады

18.01.2019

Атырауда қазақтың үш биіне ескерткіш орнатылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу