Заң сапасына оны қарау мерзімі де әсер етеді­

Парламент Сенатының Төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалығымен болған палатаның кезекті отырысында тоғыз мәселе қаралды.  

Егемен Қазақстан
21.12.2018 6676
2

Төраға Президенттің берген тапсырмаларын іске асыруға заңнамалық негіз болатын бір­неше заң жобасы жылдың аяғын­да ғана бір пакетпен келіп түс­кенін айта келіп:  «Сенат депутат­тары заң жобаларының маңыз­дылығын ескере отырып, оларды аса қысқа мерзімде қарап, талқылауға мәжбүр болды. Жыл сайын қайталанатын мұндай жағдай қабылданатын заңдардың сапасына оң ықпал етпейтіні белгілі. Сондықтан заң жобаларын Сенаттың қарауына ұсыну мерзімдеріне қатысты осындай келеңсіз жағдайлардың қайта орын алуына жол бермеу қажет. Осы мәселеге Үкіметтің назарын айрықша аударамын. Маңызды заң жобалары бойынша Үкімет Парламент палаталарымен алдын ала жұмыс кестесін белгілеп алғаны дұрыс болады», деген ескерту жасады.

Осыдан кейін күн тәртібіндегі мәсе­лелер қарала бастады. Алды­мен Елбасының ұсынған Жоғарғы сот судьяларын лауазымдарынан босату мәселесі қаралды. Ұсынысты Жоғары Сот Кеңесінің төрағасы Талғат Донақов жариялады. Сенат отырысы Прези­­дент ұсынысын қолдап, Е.Рахым­бековті, Е.Дәулиевті және Д.Нұра­линды Жоғарғы сот судьялары лауазымынан босатты. Осылардың ішінде Е.Рахымбеков Шымкент қаласы соты­н­ың, Е.Дәулиев Маң­ғыстау облыстық соты­ның төр­ағасы болып тағайындалған. Ал Д.Нұралин зейнеткерлік жасқа толуына бай­ла­нысты өз қалауымен отставкаға шыққан.

Алғашқы қаралған заң жобасы Мәжіліс мақұлдаған «Қазақстан Республикасы мен Халықаралық Қайта Құру және даму банкi арасындағы №8156-KZ Қарыз туралы келiсiмге (Шығыс – Батыс автомобиль жолдарын дамыту жобасы (Алматы – Қорғас учаскесі): Батыс Еуропа – Батыс Қытай халықаралық транзит дәлізі (ОАӨЭЫ 1b) түзетулерге қатысты Қазақстан Республикасы мен Халықаралық Қайта Құру және даму банкi арасындағы келісім-хатты ратификация­лау туралы» болды. Бұл туралы баяндаманы Инвестициялар және даму министрі Жеңіс Қасымбек, қосымша баяндаманы сенатор Михаил Бортник жасап, анықтау мақсатымен берілген бірнеше сұраққа жауап алынған соң, заң жобасы қолдау тауып, қабылданды.

Парламент Мәжілісі мақұл­даған «Еура­зиялық экономи­ка­лық одақ шеңберінде ауыл ша­руа­шылығы өсімдіктері тұ­қым­дарының айналысы туралы келісімді ратификациялау туралы» заң жобасы бойынша негізгі баяндаманы Ауыл шаруашылығы министрінің бірінші орынбасары Арман Евниев жасады. Бұл заң жобасы да көп сұрақтар тудырмай қабылданып, Келісім ратификацияланды.

Сенаторлардың көп сұрағын тудырған Мәжіліс мақұлдаған «Табиғи монополия­лар туралы» заңның жобасы  болды. Заң жобасы туралы баяндаманы Ұлттық эко­номика министрі Тимур Сү­лей­менов жасады. Бұл құжат та­­би­ғи монополиялар субъек­ті­­лері іс-әрекеттерінің тиім­ділі­гін арттыруға бағытталған. Со­ның ішінде тарифтерді белгі­леу процесінің ашықтығын қамтамасыз етуді көздейді. Табиғи монополиялар субъектілерінің мем­лекеттік тізілімі жасалып, та­риф­терді реттеу жұмыстарын жетіл­­діру – заң жобасының негіз­гі мақсаты. Бұл мақсатқа жету үшін тарифтерді реттеуде ынта­ландыру әдісін пайдаланып, субъек­тілер іс-әрекеттері көрсеткіш­терінің тиім­ділігін арттыруды қамта­масыз ету ескерілген.

Министрдің айтуына қараған­да, табиғи монополиялар туралы заң алғаш рет 1998 жылы қа­был­данған, содан бергі 20 жыл­дың ішінде оған 15 заң ар­қы­лы 200-ден астам түзету мен толықтыру енгізілген. Заң жобасы бойынша қосымша баяндаманы Сенаттың Экономикалық саясат, инновациялақ даму және кәсіпкерлік комитетінің хатшысы Сәр­сенбай Еңсегенов жаса­ды. Ол заң жобасында та­биғи мо­но­полиялардың 14 сал­асы бекі­т­іліп, олардың қыз­ме­тін мем­ле­кеттік реттеу жөнін­дегі уәкі­лет­ті орган мен жергілік­ті ат­қару­шы органдардың қызмет­тері ай­қын­далғанын айтты. Шағын тал­қы­лаудан кейін заң жобасы мақұл­данып, қабылданды.

Мәжіліс мақұлдаған «Қазақ­стан Респуб­ликасының кейбір заңнамалық актілерге есірткі, психотроптық заттар, сол тектестер мен прекурсорлар айналымын бақы­­­лау мәселелері бойынша өзгерістер мен толық­тырулар енгізу туралы» заң жобасы да бірінші оқылымда қаралды. Құжат туралы ІІМ-нің бірінші орынбасары Жанат Сүлейменов баян­дады. Баян­дамашы ұсынылған түзетулер мен толық­тырулар нарықта жылдам пайда болатын синтетикалық есірткілердің жаңа түрлеріне үкімет қаулысымен бірден тыйым салуға мүмкіндік беретінін, соның арқасында елімізде жаңа есірткілердің таралу жолы кесілетінін айтты. Қо­сым­ша баяндаманы Сенаттың Конституциялық заңнама, сот жүйесі және құқық қорғау органдары комитетінің мүшесі Вла­димир Волков жасады. Бұл құжат та мақұлданды.

Сенаторлардың көптеген сұрағын туғы­зып, көп талқыланған «Қазақстан Респуб­ликасының кейбір заңнамалық актілеріне мемле­кеттік сатып алу және квази­мем­лекеттік сектор субъек­ті­лерінің сатып алу мәселе­лері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасы болды. Заң жобасы орталықтандырылған қызмет қағидатымен мемлекеттік сатып алудың біртекті жүйесін енгізуді көздейді және квазимемлекеттік сектордағы сатып алулардың жаңа әдісін ұсынады. Бірнеше депутат «Самұрық-Қазына» қоры­на мемлекеттік сатып алу­лар­дың жалпылама тәртібі жүр­мейтіндігіне ашық наразылық білдірді. Оған баяндама жасаған Қаржы министрі Әлихан Сма­йылов жекешелендіру процесін ұтым­ды жүргізу үшін осындай әдістер әлемдік тәжірибеде қолданылатынын айтып, жауап берді. Сонымен қатар заң жоба­сынд­а мемлекеттік органдар мен квазимемлекеттік сектор субъек­тілерінің электронды жолмен сатып алулардың ақпараттық жүйе­сіне қол жеткізудің біртекті нүк­тесін құру көзделе­тіні айтылды.

Келесі болып «Кейбір заңна­ма­лық акті­лерге халықтың жұ­мыс­пен қамтылуы мәсе­лелері бо­йы­нша өзгерістер мен толық­ты­ру­лар енгізу туралы», одан кейін «Кейбір заң­намалық акті­лерге денсаулық сақтау мәселе­лері бойынша өзгерістер мен толық­тырулар енгізу туралы» және «Кейбір заңна­малық актілерге дәрілік заттар мен медици­налық бұйымдардың айналысы мәсе­лелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобалары қаралды.

Алғашқы заң жобасы 22 заңнамалық құжаттарға өзгерістер мен толықтырулар енгізеді, бұлардың қатарында Бюджет, Кәсіпкерлік, Салық кодекстері мен бірнеше заң бар. Ал екінші заң жобасы бойынша мемлекеттік тегін медициналық көмектің жаңа моделін енгізу көзделген. Соның ішінде жедел медициналық көмек, санитарлық авиация, алғашқы медициналық-санитар­лық көмек және т.б. бар. Дәрілік заттар мен медициналық бұйымдардың айналысы бойын­ша кейбір заңнамаларға енгізілген өзге­рістер 2019 жылдың 1 қаңтарынан бас­тап осы заттардың ең жоғарғы баға­сын анықтауды және реттеуді көздейді. Сон­дай-ақ оларды тегін беру немесе амбулатория­лық жеңіл­дікпен қамтамасыз етудің ұлттық тізілімін құруды қамтыған.

Күн тәртібіндегі мәселелер қаралып болған соң сенатор С.Айтпаеваның депутаттық сауалы жарияланды. Оның есірткінің заңсыз айналымына қатысты жолдаған сауалын Парламент Сенатының Төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаев қолдап, бұл мәселенің аса өзекті екенін атап өтті.

 

Жақсыбай САМРАТ,

«Егемен Қазақстан»

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

24.01.2019

Медициналық қызметтің 25 түріне eGov.kz арқылы қол жеткізуге болады

24.01.2019

«Мақаш правитель» туралы кітап қазақшаға аударылды

24.01.2019

Ақтөбеде «Қайырымдылық керуені» республикалық байқауы басталды

24.01.2019

Президент кейбір Жарлықтарға өзгерістер мен толықтырулар енгізді

24.01.2019

25 қаңтар күні үш облыста ауа райы бұзылады

24.01.2019

«ҚТЖ» ҰК» АҚ басшысы Сауат Мыңбаев «Қорғас-Шығыс қақпасы» АЭА нысандарында болды

24.01.2019

2021 жылға дейін ауыл емханалары толығымен электронды форматқа көшеді

24.01.2019

Ольга Довгун Токио олимпиадасы қарсаңындағы басты міндеттерді атады

24.01.2019

Басқа басылымдардан: Қазақстанда Жастар жылы ашылды

24.01.2019

Астананың инвесторлар үшін тартымдылығы артты

24.01.2019

Астана экономика құрылымында ШОБ үлесі бойынша көш бастап тұр

24.01.2019

Астанада әлемдік сауда орталығы салынады

24.01.2019

Ақтөбе облысында «7-20-25» бағдарламасы бойынша 202 өтінім мақұлданды

24.01.2019

Астық пен ұн тасымалдауды қамтамасыз ету – «ҚТЖ» ҰК» АҚ ерекше бақылауында

24.01.2019

Қызылордада балық өсіруге субсидия бөлінді

24.01.2019

«Жастар жылындағы жетістігің» акциясы желтоқсанға дейін жалғасады

24.01.2019

Жетісу университетінде Жастар орталығы құрылды

24.01.2019

Өткен тәулікте елордадан 17 мың текше метрден астам қар шығарылды

24.01.2019

Елордаға 2 мың тонна көмір жеткізілді

24.01.2019

Франция елшісінің кеңесшісі Лор Кастен: «Мен үшін Қазақстан – Абай!»

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Adasqandardyń aldy jón, arty soqpaq...

  Bıylǵy qańtarda Qazaqstan óziniń azamattaryn dúnıeniń qaı shetinde bolsa da qorǵaı alatyn irgeli el ekendigin kezekti ret kórsetti. Sırıadaǵy qandy qasapqa soqyr senimniń shyrmaýyndaǵy kúıeýimen birge baryp qalǵan áıelder men jas balalarǵa arnaıy ushaq bólip, alyp keldi. Elbasy N.Nazarbaev óziniń tapsyrmasymen 47 adamnyń, sonyń ishinde 30 balanyń qutqarylǵanyn málimdedi. Qutqarý sharalary «Jýsan» operasıasy» dep atalǵany da jarıa boldy.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Jaýapkershilik joq jerde...

Sońǵy jyldary elimizde bosaný úshin aýrýhanaǵa kelgen analardyń qaitys bolý jaǵdaıy jıilep barady. О́tken jazda medısınasy jetilgen qalalar sanatyndaǵy Astananyń ózinde tórt birdeı qaıǵyly oqıǵanyń oryn alýy osy sózimizge dálel. Al Qazaqstan boıynsha 2018 jyldyń segiz aıynda ǵana ana óliminiń 40 faktisi tirkelgen eken. Onyń sebebi nede? Bul jóninde oılanyp, belgili bir sharalar qabyldap jatqan adam bar ma? Shynyn aıtsaq, bul jaǵy óte kúmándi. Eger adamdar jumysta jibergen kemshiligi úshin jazalanbaıtyn bolsa, ondaı jaǵdaıdyń qaıtalana bermesine kim kepil?

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sóz salmaǵy

Baıaǵynyń bıleri taý qulatyp, jer terbetpese de, eldi ıitip, teli-tentekti tıyp, kem basqandy ilgeri ozdyryp, asqynǵandy tejep, órshigendi órelep, ata ǵuryppen, ana úlgisimen bárin jónge saldy. Ul men qyzdyń eteginen tartpaı, aýzynan qaqpaı, qyrandaı túletip otyrǵan. Sodan da shyǵar, «Aýzym jetkenshe sóıleımin, qolym jetkenshe sermeımin, aıaǵym jetkenshe júremin» dep 14 jasynda aýzynan ot shashyp: «El ebelek emes, er kebenek emes, dat!» dep dara tanylǵan Qazybek bıdiń Qońtajynyń tilin baılap, qatty sastyrǵany. Jeteli sózge jetesiz ǵana des bermeıdi.

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу