«Өлкетану» оқулығы өткенге үңілтеді

Жаңа оқулық биылғы қаңтар айынан бастап өңірдегі жалпы білім беретін орта мектептерде оқытыла бастайды. Елбасының «Рухани жаңғыру» мақа­ласының бір бөлімі «Туған жер» жобасы аясында жазылған «Өлкетану» оқулығының арнайы таныстырылымы өтті. 

Егемен Қазақстан
11.01.2019 3570
2

Жиында сөз алған мемлекеттік педагогикалық университет ректоры, өңірдің өткені туралы жазыл­ған тарихи-танымдық «Өлкетану» оқу­лығын құрастырған ғылыми топ­тың жетекшісі Алтынбек Нұхұлы ата-бабалар мирас етіп қалдырған ел мен жердің тари­хын жоғалтпау екендігін атап өтті. «Өткен тарихты бола­шаққа жеткізу үшін оқу­шыларға таныс­тыру қажет. Бұл үлкен міндет. Біздің шығарған оқулығымыз 5,6,7-сы­нып­тарға арналған», дейді ол.

Оқулықты құрастырған автор­лар­дың тағы бірі – педагогика ғылым­­дарының докторы, профессор Мәнсия Әлинова. Профессордың сөзін­ше, «Өлкетану» сабағы тек жеке пән ретін­де емес, қазақ әде­биеті, география, Қазақ елінің тарихы және музыка пән­дері арқылы оқытылады. 

Оқулық ғылыми, пәндік, оқу-әдіс­темелік, әлеуметтік, «Рухани жаң­ғыру» мақаласының негізінде арнайы сарап­тамалардан өтті.

Оқулықтың құрылымы мен маз­мұнына келсек, әрине әр өңірдің өзін­дік тарихы бар. Бірнеше пәннің мәліметтері біріге отырып, 5-7 сынып­тың оқушысына жеңіл әрі түсінікті тілде жазылған. Ғалым­дардың дәл осы сыныптарға арнап жазуының да мәні бар. Сондай-ақ дәл осы жаста (11-13 жас) жас­өспі­рім­дер өз халқының ұлттық құндылықтарды қабылдап, тарихи сана қалыптасуының алғашқы сатысын бастайды.

Жалпы оқулықтың құрылымы 20 параграфтан тұрады. Оның бесеуі 5-сыныпта, жетеуі 6-сыныпта, сегіз параграфы 7-сыныпта өткізіледі. 

Мысалы, оқулықтағы «Туған өл­ке­нің аңыз-ертегілері» деген бөлім­­­де Жасыбай батырдың ерлігі тура­­лы және Абылай ханның «Жетім торы» күйінің шығу тарихы жазыл­ған. Сондай-ақ «Ескерткіштер» деген топ­тамадан өңірдегі тарихи ескерт­­кіш­тер, Екібастұздың Өлеңті ауылы маңын­дағы тастарда қашал­ған жазулар, петроглифтер туралы айтылады. 

Сонымен бірге «Өлкенің тарихи тұлғалары» деген тақырыпшаларда батырлар, билер, басқа да ұлы тұлға­лардың өмірбаяндары жазылып, суреттері басылған болса, ал «Туған өлке симфониясы», «Топонимдер», «Ту­ристік маршруттар» секілді тақы­рыптарда өңір ерекшеліктері жайлы қызықты, мәнді мәліметтер бар. 

Облыстық білім басқармасының басшысы Дінислам Болатханұлының айтуынша, барлық ақпа­раттарды бір жүйеге түсіріп оқулық жасап, сол арқылы кейінгі ұрпаққа таныстыру міндет. 

Жерлесіміз Сұлтанмахмұт Торай­ғыров – Алаштың әнұранын жаз­ған ақын. Алғаш рет қазақ әскери жасағын баянауылдық Жүсіпбек Аймауытов пен Қошке Кемеңгеров құрғаны, қазақ театрын Зейін Шаш­кин ашқаны сарғайған жазбалардан белгілі. Бүгінгі және келер ұрпақтар да осы өткен тарих жолдарын білуі керек.

Бұл күндері жалпы білім беретін барлық орта мектепте Қазақстан тарихы, қазақ әдебиеті, география және музыка пәндеріне біріктірілген «Өлкетану» сабағының бағдарламасы әзірленуде. Бағдарламаны жүзеге асыру үшін заманауи IT-технология­лардың көмегімен мектеп музейлерінің де жұмыстары ұйымдастырылуда. 

Сонымен қатар Елбасының «Ұлы да­ла­ның жеті қыры» мақаласында ай­тыл­­ғандай, тарихи-археологиялық зерт­теу шараларына қатысуды жобалауда. 

Мысалы, облыс орталығындағы №19 мектептегі музей «Туған өлке кел­беті», «Өлкетану» бағытында және этно­гра­фия­лық, шығармашылық, ғылы­ми-зерттеу бойынша жұмыс істейді. 

Соңына қалдырған ғибратты мұрасы, өлке тарихы, ұлттық мәде­ниеті бір арнаға тоғысқан осын­дай музейлердің әрине оқушылар­ға рухани күш-жігер берері сөзсіз.

Ал қалалық оқу бөлімінің басшысы Самал Айтқазинаның айтуынша, қазір облыс орталығындағы мектептер «Өлкетану» оқулықтарымен сабақты бастап та кетті. Педагогтар да курстық дайындықтан өткен.

Ендігі мақсат – оқулықтағы әрбір пән арқылы туған жердің, өз өлке­сінің тарихын оқып білетін, өткенді бағалап, зерделей алатын патриот жастар тәрбиелеу.

С.Торайғыров атындағы облыстық кітапханада өткен таныстырылым шарасы барысында облыс әкімінің орын­басары Мейрам Бегентаев мектеп оқу­шыларына өңір тарихы мен руханиятын танытудағы «Өлкетану» атты жаңа оқулықтың орны ерекше екенін атап өтті. Оқулықты құрастырып, да­йын­да­ған ректор Ал­тынбек Нұх­ұлы бас­та­ған ғалым­дар тобына алғыс білдірді. 

Осы ретте Алтынбек Нұх­ұлының бұған дейін де көптеген ғылыми ең­бек­тердің, мақа­ла­лар­дың авторы екенін айта кеткеніміз жөн. Ғалым­ның «Баянауыл пер­зент­тері», «Мұса Шорман­ұлы» сияқ­ты кітап­тары да жарық көрген.

Айтса айтқандай-ақ, көне Кереку өңі­рі­нің шежіресі тереңде. Өз­ге елдің тарихын оқып, біліп өскен ке­­шегі ұрпақ­тың ұл-қыздары бүгін, мі­не, сол тереңде жатқан өз хал­қы­ның өт­­ке­ніне үңіліп, зерделеуге мүмкіндік алды.

Фарида БЫҚАЙ,

«Егемен Қазақстан»

ПАВЛОДАР

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

26.03.2019

UFC: Дамир Майрбекпен айқасуы мүмкін

26.03.2019

QAZAQ AIR ұшақтары Ресейге қатынайтын болды

26.03.2019

Ақмаржан Қалмұрзаева шаңғы акробатикасынан Қазақстан чемпионы атанды

26.03.2019

Үкімет отырысында Жастар жылын өткізу жөніндегі Жол картасына арналған толықтырулар мақұлданды

26.03.2019

Ірі кәсіпорындар Ақтөбедегі ЖОО түлектерін жұмысқа орналастыру туралы меморандумға қол қойды

26.03.2019

Алкоголь өнімдерін алып өтпек болғандар ұсталды

26.03.2019

Қазақстандық опера әншісі Айгүл Шамшиденова Австрияда жеке концертін өткізеді

26.03.2019

Жайсаңда 1,5 миллионнан астам теңгенің затын елден заңсыз шығармақ болғандар ұсталды

26.03.2019

Полиция қала тұрғындарына терезеден құлаудың алдын алу жөнінде ескертті

26.03.2019

Қорғаста шекарашылар 5 миллионға жуық теңгенің заттарын кеденшілерге өткізді

26.03.2019

Теннис: Путинцева Плишковадан ұтылды

26.03.2019

Қостанайда Ресейге кетіп бара жатқан автокөлік жүргізушісінен есірткі табылды

26.03.2019

Елордада күн райы +7°С дейін жылынады

26.03.2019

Бір жылда өнеркәсіп өсімі 4,1% құрады: Үкіметте ИИДМБ іске асыру барысы қаралды

26.03.2019

Елордадағы жантүршігерлік жол апаты: Автобустар жедел жәрдем көлігіне соқтығысқан

26.03.2019

Семейде «Астанамыз – Нұр-Сұлтан!» атты патриоттық акция өтті

26.03.2019

Мемлекеттік шекараны бұзып өтпек болған қырғыз азаматы ұсталды

26.03.2019

Бұл жаңа жұмыс форматы — А. Мамин Үкімет пен Ұлттық Банк арасындағы Келісім туралы

26.03.2019

Өскеменде патриоттық акция өтті

26.03.2019

Өңірдің өндірістік әлеуеті қандай?

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Айнаш ЕСАЛИ, «Егемен Қазақстан»

Etjeńdi balalar

Qoǵam kóz jumyp qaraı almaıtyn máse­lelerdiń basynda bala densaýlyǵy tur. Bú­gin­de mańaıymyzǵa zerdelep qaraıtyn bolsaq, tyǵynshyqtaı, tolyq jasóspirimder kó­beıe túsken. Semizdik – aýrý bolyp esep­teletindikten, qazirgi ýaqytta dıspanserlik esep­ke alynady. Sábı saýlyǵy ana qursaǵyna bit­­ken kúnnen bastap qalyptasatyndyǵyn al­dymen ata-anasy túsinýi qajet.

Amangeldi QURMET,

Igi bastama ult tanymymen úılesýi tıis

Keıde qazaq qoǵamyndaǵy oqıǵalar men qubylystarǵa nazar aýdarǵan kezde «Biz ózi­mizimdi ózimiz tolyq tanymaımyz-aý osy» degen oıǵa qalatynymyz bar. Árıne, qa­zaq ekenimizdi, bizdiń de tanym-túısigimiz, dúnıetanymymyz, ar­man-ańsarymyz, muraty­myz bar ekenin bilemiz. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Алты жасар Алпамыстың арманы не еді?

«Білесің бе, оқитын болсам тез өсіп, үлкен бастық болам. Оқуды да тез бітіремін. Тез келіншек аламын. Сосын менің он екі ұлым болады. Оның бірі колхоз бастығы, екіншісі агроном, үшіншісі мұғалім, бәрі де үлкен-үлкен бастық болады...»

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Kúmis tostaǵandaǵy kóne álipbı

Kóne órkenıet oshaqtarynan urpaqqa mura bolyp qalǵan qundy dúnıelerdiń bi­ri – adamzattyń aqyl-oıyn taspalaǵan jazý­lar. Elbasy «Uly dalanyń jeti qyry» atty ma­qalasynda Esik qorymynan tabylǵan «Altyn adamnyń» janyndaǵy kúmis tosta­ǵan­dardyń birinde oıyp jazylǵan tańba­lar bar ekenin aıta kelip, «Bul – Ortalyq Azıa aýma­ǵynan buryn-sońdy tabylǵan jazý ataýlynyń ishindegi eń kónesi» degen bolatyn.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

«Jaqsy kitap – jan azyǵy»

Kitap oqıtyn jáne oqymaıtyn adamdardyń alshaqtyǵy árqashan kózge kórinip turady. Alǵashqylardyń oıy tereńdeý, tili sheshendeý bolsa, sońǵylardyń tili tutqyr, aýzynan sózi túsip turatynyn jıi kóresiz. Máseleni jaqsy bilip tursa da, ondaılar oıyn jetkize almaı, ábden qysylady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу