Әкімдер әлеуетін пайдалана ала ма?

Ел дамуындағы елеулі кезең деп тек тамырымыздың алтын бесігі, жұрттың қорек—несібі, әрқай­сы­мыздың тізгін тартып, киелі босағасы мен табал­дырығын ашар есігіміз ауыл әкімд­ігіне қаржы бөлу мәселесі ал­дағы жылы өз шешімін табатын болды.

Егемен Қазақстан
26.01.2017 31

Бұл Мемлекет басшысы Н.Назарбаев­тың «100 нақты қадамы­ның» 98-қадамын­да: «Селолық округ, ауыл, село, кент, аудандық маңыздағы қала дең­гейін­де жергілікті өзін өзі басқару­дың дербес бюджеті енгізілетін болады», деп айтылып, «Ұлт жоспары – Қазақ­стан­дық арманға бастайтын жол» атты Жолдауында 2018 жылдан бастап жүзеге асырылатыны тайға таңба басқандай көрсетілген еді. Соған байланысты өткен аптада ел ішінде болып қайтқан Мәжі­ліс депутаттары «Кейбір заңнамалық актілерге жергілікті өзін өзі басқаруды дамыту мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң жобасын талқылап бірінші оқылымда қабылдады.

Шыны керек, ауыл әкімдері бұрын да құралақан отырған емес. Мил­лиард­тап  болмаса да ауыл халқы­ның талап-тілегіне орай миллиондап қар­жы беріліп келгені белгілі. Әкім бол­ған жұртына жақын болсын, бар-жоғын жаяу жүріп түгендемей, көлікпен барып білсін деп, жүргізушісі жанын­да «Нива» мінгізгелі де біраз уақыт өтті. Бұл қамқорлықтарды тиімді пайдаланып, сенімнен шықсам, қоңыр төбел тірлікті жандандырсам деп күндізді қойып, түн қатқандар да, ескі «жырды» естен шығара алмай берген теңгені тендердің «тепкісіне» салып, таудай істі тарыдай шашып алғандар да табылып, талайының басы дауға қалғанынан да хабардармыз. Қызметтік көлікті ауыл мен аудан арасындағы жиындарға мінумен шектелгендер де табылды.

Кейбір тізгін ұстаған азаматтар ел ішіндегі Елбасының өкілдері екенін аңғара бермейтін де секілді. Себебі, көп жағдайда бишік менің қолымда деген кейіп танытып қалады. Осы арада мына бір ойды ортаға сала кетсек дейміз, ол – қазақ «жалқау» деген сөз. Әрине, бес қол бірдей емес, ел болған соң аласы да, құласы да болады, бірақ, ондайды ел жақсылары шетке қақпай, қоғамға қосып, қатарға тартқан. Иә, қазақ – үлкенін сыйлаған, басшы болар адамының алдын қиып өтпеген жұрт. Үлкені үйіріп әкетіп, бас болар басшыға лайық жасты қолтығынан демеп отырған. Ұйымдастыра алса, ұйытқылық танытса қазақтай еңбекші халық жоқ. Кетпен ұстаған Ыбырай Жақаев пен таяқ ұстаған Жазылбек Қуанышбаев, тізгін мен шылбырды тең тартқан Нұрмолда Алдабергеновтердің өнегелі өмірі сөзімізге дәлел болары хақ. Ұлттық менталитетімізге үңілсек те алдағы айтқан қасиеттерді көруге болады. Мәселе – ұйытқы болуда.

Сөйтіп, алдағы жылдан бастап біртіндеп ауылға ақша барады. Тоқыра­ған іс ілгері жылжып, сапыры­лысқан ішкі көші-қон саябырсиды деген үміт­теміз. Ол үшін ауыл әкімдері сер­гек қимылдап, серпілуі, бұрынғы тәсілді тәрк етіп, жаңаша ой-сана қалып­тастыруы тиіс. Қолға тиген қаражатты қожыратпай, желге ұшырмай ел мүд­десіне пайдалануы керек. Бұл қам­қорлықты халық сезініп отыр. Талап күшейеді. Соны алдын ала аңғар­ған Мәжіліс депутаттары да өздерінің тұжы­­рымдарын алға тартуда. Бөлген қар­­жыны ауыл әкімдері пайдалана ала ма, әлде қалай деген күдіктерін ай­тып қалуда. Жауапты жұмыстың басталуы­на 11 айдан сәл асатын уақыт қалды. Осы мерзімде жергілікті жердегі әкімдердің бәрі бірдей жақсы істі жандандырып әкете ме? Әлде үйлестіре алмай ұтылып қала ма? «Әп-әдемі ән еді, пұшық шіркін қор қылдының» кебін кие ме? Оның үстіне бюрократтық кедергілерден арыла алмай келе жатқанымыз да ақиқат. Облыс әкімі келеді десе, кейбір аудан әкімі ол жүретін жолды тазалап, жақсы жерді көрсетуге тырысады. Ал аудан әкімі келеді десе ауыл әкімі құрақ ұшады. Осы жасандылықтан құтылып, бар мен жоқты алақандағыдай түгендесек нұр үстіне нұр. Егер бір саты жоғары отырған төмендегінің төбесінен нұқып, менің айтқаным бола­ды деп үстелді тоқпақтаса, жақсы істің жара­сым табуы екіталай. Бір сөзбен айт­қанда, іскер, адал, халыққа қызмет ететін азаматтар жергілікті әкімдіктің абыройын асырмақ. Жоғарыдағылар үшін күлшелі баланың күнін кешіп, бағыныштысының айтқанын екі етпей­тін жалтақ жандар бұл істі аяғына жет­кізе алмасы анық. Біз мұны неге айтып отырмыз, Елбасы өзінің «Ұлы Дала ұлағаттары» атты кітабында көптеген азаматтар әдемі жұмысты дүрілдетіп бастап «…сосын уақыт өте келе істің аяғын сұйылтып, тіпті әрі-беріден соң кейбір қажетті іс-шаралардың ізіне су құямыз», деген еді. Ендеше, келесі жылы ауыл жұртының хал-ахуалын көтеруге бөлінетін қаржының жұмсалатын жерін  қазірден нақтылап, жоба жос­парын тиянақтасақ ұтылмасымыз анық. Жалпы, бұл мыңдаған ауыл әкіміне сын болғалы тұр. Сыннан сүрінбей өту аза­маттардың мойнындағы қарыз бен парыз деп білеміз.

Сүлеймен

МӘМЕТ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.08.2018

Джакартада Жазғы Азия ойындарының ашылу салтанаты өтті

18.08.2018

БҰҰ-ның бұрынғы Бас хатшысы Кофи Аннан қайтыс болды

18.08.2018

Мемлекеттік хатшының қатысуымен Бұқар жыраудың 350 жылдық мерейтойы өтті

18.08.2018

Пара алған әкімдердің қылмысы әшкере болды

18.08.2018

Елордада «Ұлы дала рухы» республикалық фестивалінің солтүстік аймақтық іріктеу жарыстары өтіп жатыр

18.08.2018

Астанада түркі тіл білімінің өзекті мәселелері талқылануда

18.08.2018

Бүгін ауыл жасөспірімдерінің республикалық II жазғы спорт ойындары басталады

18.08.2018

Допинг дауынан кейін «Канело» ресми түрде қайта рингке оралды

18.08.2018

Ыбырай Алтынсариннің отбасы қолданған жәдігерлер жұрт назарына ұсынылды (ВИДЕО)

18.08.2018

Астанада мемлекеттік қызметкерлер арасында спорттық сайыс өтіп жатыр

18.08.2018

Қаламгер Сұлтан Қалиұлы дүниеден озды

18.08.2018

Бүгін Азия ойындарының салтанатты ашылуы өтеді

18.08.2018

Мыңнан аса астаналық веложарысқа қатысуда

18.08.2018

ҚМДБ еліміз қалалары бойынша айт намазының уақытын жариялады

18.08.2018

Демалыс күндері елімізде ауа райы құбылмалы болады

17.08.2018

Қазақстан Президенті «Журавлевка 1» ауыл шаруашылығы кешенін аралап көрді

17.08.2018

Роман Григорчук «Астана» клубының бас бапкерлігінен уақытша кетті

17.08.2018

Қазақстандық велотрекші әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

17.08.2018

Тау туризмін дамыту қажет

17.08.2018

Еңбек ері – ұрпаққа үлгі

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Тілтолғақ пен тілтұтқа

Әлеуметтік желіден «Астана қаласы­ның қаракөз балдырғандары қазақша сөй­лемейтіні несі?» деген сыңайдағы сұрау­лы сөйлем, қобалжулы пікірді көзіміз шалып ойланып қалдық, қапаландық. 

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Ертеңгі ұрпақтың да еншісі бар

Қойнауы құт қазақ жері тәуел­сіз­дігі­міздің ширек ғасырдан асқан шежіресінде ел экономикасын тұралап қалу қасіретінен сақтап келеді. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу