Халыққа қажет құқықтық ақпарат

Бүгінгі ақпараттық қоғамда ха­лық­тың құқық жүйесіндегі заңна­малық ахуалмен құлақтанып отыр­уы аса қажет. Қазір дүкенге кі­ріп азық-түлік алғаннан бастап, баспа­наң­ды ресімдеу, қызметке орналасу сия­қты әлеуметтік-тұрмыстық іс-әрекеттің бәрінде адам өз құқын анық біліп, жа­ңа заңдық нормалармен таныс болмаса ертеңгі күні опық жеуі ықтимал.
Егемен Қазақстан
03.08.2017 89
2

Бірақ жасыратыны жоқ, қазір елімізде заңдылық және құқықтық тәртіп туралы толық ақпараттың кө­зін табу оңай емес. Себебі ортақ заңдары­мызға сүйенген бо­­лып, өз алдына әрекет етіп жатқан са­ла­лар да көп екені белгілі. Сондықтан ақ пен қа­раны айы-руда көз байланып, күміл­житіндер кездесіп қалады. Ал ме­м­ле­кетіміз үшін  заңдылық және құ­қық­тық тәртіп туралы жан-жақты ақ­парат алу өте қажет. Халық бәрін біліп отыруы тиіс. Бұл, әсіресе, заңдылықты қа­да­ғалау барысында үлкен қолдау болып табылады.

Осы орайда қазіргі күні Бас про­кура­­ту­раның Құқықық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі ко­ми­тетінің құқықтық статистиканы жинақтау мен арнайы есепке алудағы рөлі артып отыр. Со­ның арқасында Қазақстанның құ­қық­тық статистикалық қызметінің кәсіби қоғамдастықта беделі өсіп, мемлекеттік басқару жүйесінде лайықты орын алды. Құқықтық ақпарат және қадағалау – бұл өзара байланыс­ты құрамдар. Қадағалау ше­гі жүйелік деректердің негізінде ғана бел­гіленеді. Онсыз қадағалау ісінде адасу,  қа­телесу орын алуы мүмкін. 

Бұл орайда комитеттің ақпараттық жүйе­лері құқық қорғау және өзге де мем­лекеттік органдардың жұмыс құралы болып отыр. Қолданыстағы жақсы де­ректер базалары мен түрлі платформалар комитеттің жұртшылықпен бай­ла­ныс саласындағы жұмысын одан әрі дамыта түспек. Соған орай аталған ко­ми­­теттің үш не­гізгі міндетін атап өт­кен жөн. Ол құқық қорғау жүйесінің про­цестерін және мемлекеттік органдарды цифрландыру болып табылады, яғни электронды рәсімдерді енгізу қағазбастылықты жойып қана қоймай, мәліметтердің бұрыстығын азайтады, сондай-ақ, істерді тергеу жеделдігін арт­тырады және сәйкесінше сыбайлас жемқорлық қаупін төмендетеді. Екін­шісі, «ақпарат құндылығын арттыру», бұл – міндеті процестерді алго­ритм­дендіру, талдау жұмысын авто­маттандыру, ішкі және сыртқы де­рек­тердің байланысы болып табылатын Талдау орталығын құру және сол арқылы криминогендік болжамдар жасау. Үшіншіден, құқықтық қызметтер ор­та­­лығын құру арқылы «Тиімді ша­ғы­м­дар қоғамына» жобасы арқылы азаматтардың мәселелерін шешу және олар­дың өтініштерін нәтижелі қарауды жүзеге асыру.

Әрине, қылмыс туралы хабарла­малардың толық пішімді статистикалық есебін жүргізу, мәліметті бұрмалаудың кез келген дерегіне шұғыл түрде шара қабылдау – осы жұмыстардың басты бағыты. Бұл ретте прокурорлардың  кө­мек­шісі – инновациялық технология­лар. Осы тұста ерекше айтар жайт, коми­тетте тек қана қылмыстылық туралы ға­на мәліметтер емес, сот шешімдері, про­ку­ро­рлық қадағалаудың нәтижесі, кәсіпкерлікті қолдау, мемлекеттік органдармен азаматтардың жүгінулерін қараудағы заңдылықтың сақталуы туралы да мәліметтер жинақталады. Бұл стратегиялық түрде өзін ақтайды, өйткені ол органдарда осы тектес жүйе­­лерді құру қажеттілігі болмайды. Оларға қуатты сервермен және бағдарламамен қамтамасыз етілген ко­ми­тет­тің мәлімет­терін қолдану ыңғай­лы әрі тиімді. Өйткені, «Қада­ға­лау» ақ­парат­тық жүйесі про­курор­лардың күнделікті қадағалау қызметінің есебін тоқтаусыз жүргізеді.

Бұл арада ең басты жетістік, аталған құ­қықтық статистиканы қалыптастыру және осы салада прокурорлық қадаға­лауды жүзеге асыру қызметтерін заңмен бекіту, орталық мемлекеттік органдарды өзге де мемлекеттік органдардың жұмысы туралы жүйелі, толық және анық ақпаратпен қамтамасыз ету үшін тиім­ді шара болып табылды. Ал бұған қоғамдағы қылмыстық жағдай, сот пен қылмыстық қудалау органдарының процессуалдық қызметінің сандық және сапалық көрсеткіштері, кәсіпкерлікті қолдау мен қорғау мәселелері жатады. Осылайша, азаматтық-құқықтық статистиканы қалыптастыру бойынша автоматтандырылған ақпараттық жүйелер бүгінгі күні құқық қорғау орган­дарының жұмысының маңызды ті­ре­гі болып отыр. Бұл Елбасымыз ерекше екпін қоятын заңдылықты қадағалау қызметінің атқарылуына үнемі тың серпін беріп келеді.

Александр ТАСБОЛАТ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

22.09.2018

Мақтаарал ауданында «Жасыл ел» жастардың еңбек жасақтары жұмысын бастады

22.09.2018

«Балалар Евровидениесі» байқауының жеңімпазы анықталмақ

22.09.2018

Халықаралық «Ясауитану-2018» байқауы өз мәресіне жетті

22.09.2018

Елбасы елорданың қала құрылысын игеру жоспарымен танысты

22.09.2018

Даниал Ахметов Зырян ауданын Алтай деп атау туралы ұсынысты қолдады

22.09.2018

Елбасы Чан Дай Куангтің қайтыс болуына байланысты көңіл айтты

22.09.2018

Жаңа Жібек жолы: Алматы

22.09.2018

Катонқарағай ауданы тұрғынының сібір жарасынан көз жұмғаны расталды

22.09.2018

Сенаторлар сенбілікке шықты

22.09.2018

Б.Бекназаров Әзербайжан Парламентінің 100-жылдығына арналған шараға қатысты

22.09.2018

Мұнайдың әлемдік бағасы өсті

22.09.2018

Лондонда қазақстандық өнер көрмесі ашылды

22.09.2018

Түркия «Қазақстан» журналын шығарды

22.09.2018

Ақтөбеде «Анаға тағзым» орталығы ашылды

21.09.2018

Тимур Жақсылықов Президенттің көмекшісі болып тағайындалды

21.09.2018

Маман дайындау мәселесі талқыланды

21.09.2018

Астанада тұрғын үй кешенінде шартты өртті сөндіру бойынша тактикалық оқу-жаттығу өтті

21.09.2018

Бүркітші қыз Айшолпан түскен «Көшпенділер» фильмі көрерменін қуантады

21.09.2018

Павлодарда биыл 1655 жұп қосылса, 1101-і ажырасқан

21.09.2018

Тұрмыстық қатты қалдықтарды өңдеу бойынша жоба әзірленді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу