Жадыда жатталар жүз есім

«Қазақтың маңдайы мен таңдайы» атанған Әбіш Кекілбайға жүгінбей тұра алмаймыз. «Бағалай білмегенге – бақ тұрмайды, қуана білмегенге – құт қонбайды» дейді абыз қаламгер. Барды бағалай білу, есімі алтын әріппен жазылуға лайық тұлғаларды екшеп, ел санасына сіңіру де басқа қонған бақты баптап ұстаудың бір амалы болса керек.
Егемен Қазақстан
04.08.2017 1439
2

Елбасы Н.Назарбаевтың ел газеті «Егеменнің» сәуір айындағы санында жарық көрген «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты мақаласында ерлердің есімін ел жадында сақтауға ықпалын тигізетін бір мәселе айтылған-ды. Мемлекет басшысы: «Ұлт мақтанышы біздің бұрынғы өткен батыр бабаларымыз, данагөй билеріміз бен жырауларымыз ғана болмауға тиіс. Мен бүгінгі замандастарымыздың жетістіктерінің тарихына да назар аударуды ұсынамын. Бұл идеяны «Қазақстандағы 100 жаңа есім» жобасы арқылы іске асырған жөн. «Қазақстандағы 100 жаңа есім» жобасы – Тәуелсіздік жылдарында табысқа жеткен, еліміздің әр өңірінде тұратын түрлі жастағы, сан алуан этнос өкілдерінің тарихы», деген болатын. 

Президент пәрмен бергеннен соң көп ұзамай Ақпарат және коммуникациялар министрлігі Қазақстан халқы Ассамблеясымен бірлесіп «Қазақстанның 100 жаңа есімі» атты жобаны қолға алды. Бұл жобаны басқаларынан ерекшелейтін тұстары жетіп-артылады. Оны іріктеу талаптарына қарап-ақ айқын аңғарарыңыз хақ. Мәселен, түзілген тізімге енетіндердің жас мөлшеріне, ұлтына, туып-өскен өңіріне, қызмет саласына шектеу қойылмайды. Сол сияқты, соңғы ширек ғасыр ішінде жұлдызы жарқ етіп жанған жандар ғана назарға алынады. Ер есімін анықтауға елдің өзі тікелей қатысады, яғни үміткер азаматтарды халық «El.kz» порталындағы «100 esim.el.kz» арнайы жобасына өзі ұсынады. Ұсынылған жандардың арасынан «жүзден жүйрік, мыңнан тұлпар» атануға лайықтарын таңдауға танымал қоғам қайраткерлерінен, ғалымдар мен шығармашылық өкілдерінен, мемлекеттік һәм бизнес құрылымдардағы белгілі адамдардан жасақталған жұмыс тобы да қатысуда. 

Осы жолдарды жазып отырып, жобаны жүзеге асырумен тікелей шұғылданып жатқан «El.kz» порталындағы әріптестерімізге хабарласқан едік. Олар осы игілікті іске жұмылған жұрттың қарасы қалың екенін айтты. Қазірдің өзінде порталда бес жүзге тарта өмірбаян жарияланыпты. Күн сайын жаңадан жарияланып жатқандарының өзі жүздеп саналады екен. Өмірбаяндардың арасында әлеуметтік салада еңбегі еленген тұлғалардың есімі жиі кездеседі. Спорт, мәдениет саласында жұлдызы жарқырай көрінген жандар да жеткілікті. Үміткерлердің қай өңірден, қандай салада нендей жетістікке жеткені туралы деректер берілген. Басқа сайттарда жарияланған, кейіпкерлердің табиғатын ашып, тұлғасын тани түсуге көмектесетін дүниелердің сілтемесі де топтастырылыпты.

Осы орайда, «Қазақстанның 100 жаңа есімі» деген мәртебелі атқа лайық деген тұлғалардың қатарынан орын алуға әбден лайық деген азаматтардың есімін көкейімізде жаңғыртып көрген едік. Алдымен алты құрлыққа елдің абыройын шығарған Ермахан Ыбырайым, Серік Сәпиев, Геннадий Головкин, Ольга Рыпакова, Денис Тен, Қанат Ислам сынды саңлақ спортшылар тіл ұшына оралды. Жетімдердің жебеушісі, еміне шипа іздеп талай адамның алғысын арқалаған Аружан Саин сынды аруды да айналып өте алмасымыз анық. Тараздағы террорлық оқиға кезінде ерліктің ерен үлгісін көрсетіп, жанын қиған «Халық қаһарманы» Ғазиз Байтасовтың есімі де «100 есімнің» қатарында қашалуға әбден лайық деген сенімдеміз. 

Сол сияқты, белгілі журналист, тележүргізуші, «Ұлы қазақтардың тағдыры мен құпиясы» туралы деректі фильмдер топтамасының жүргізушісі Мая Бекбаеваның еңбегіне, кәсіби білім-білігіне ешкім дау айта алмас. Белгілі кәсіпкер, талай спортшының тынысын ашқан меценат Бауыржан Оспанов сынды Атымтай жомарттардың да жөні бөлек. Әлемнің театрларында өнер көрсетіп, талғампаз тыңдармандарын тәнті еткен, өнерімен ұйытқан Марат Бейсенғалиев, Алан Бөрібаев, Мария Мудряк сынды жұлдыздарымыз және бар. Жалпақ әлемді талантымен жаулаған, ерекше дауысымен баураған Димаш Құдайбергеновті бұл тізімге лайық емес деп кім айта алар?! 

Айта берсек, «100 жаңа есімге» сұранып, ә дегеннен көкейге тірелетін жандар аз емес екен. Тізім шектеулі екенін түсінеміз, әрине. Біздікі – хас таланттар тасада қалмаса деген тілек. Жарқырай көрініп жүргендер ғана емес, «Ел дегенде емініп, жұрт дегенде жүгініп қызмет» қылған, сол қызметінің қайтарымын күтпейтін қаншама қарапайым жандар бар. Бүгінгідей уақыт көз бен ойды ілестірмес қарқынмен заулаған кезеңде еліміздің «ең, ең..» деген жақсы мен жайсаңы «100 жаңа есім» жобасының арқасында жұрт жадында жатталып қалса игі. 
 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.02.2019

Елбасы Сауд Арабиясының Королімен телефон арқылы сөйлесті

20.02.2019

Елбасы «Самұрық-Қазына» акционерлік қоғамы басқармасының төрағасы Ахметжан Есімовті қабылдады

20.02.2019

Жас журналистер клубы құрылды

20.02.2019

Алексей Луценко тағы да топ жарды

20.02.2019

«Амурға» әліміз жетпеді

20.02.2019

Асанәлі Әшімов: «Театрды ашудағы мақсатым – талантты жастарды қолдау»

20.02.2019

Бақыт Сұлтанов автобус паркін жаңарту жоспарлары туралы айтып берді

20.02.2019

Қарағанды облысында 2 күнде 41 жол-көлік оқиғасы тіркелді

20.02.2019

Бейсенбі күні Қостанай облысы мен СҚО-да дауылды ескерту жарияланды

20.02.2019

Тілсіз жаудан зардап шеккен отбасыға тәртіп сақшылары көмектесті

20.02.2019

Ақмола облысының 5 ауданында «Еnglish for jastar» жобасы жалғасатын болады

20.02.2019

Бурабайда қысқы президенттік көпсайыстан облыстық біріншілік өтті

20.02.2019

Көкшетауда «Бояулар құпиясы» жас суретшілер байқауы өткізілді

20.02.2019

Еліміз Иранға 42 тонна сиыр етін экспорттайды

20.02.2019

Қарағандыда жемқорлық құқық бұзушылықтар бойынша брифинг өтті

20.02.2019

Алматыда ережесіз жекпе-жектен жарыс өтеді

20.02.2019

Ақтөбе облысында «Агрогектар» жобасы жүзеге асырылуда

20.02.2019

Қырғыз Республикасынан кіргізілетін өнімдерге шектеу қойылмақ

20.02.2019

Мемлекеттік қызметшілер декларациясын тапсыру мерзімі 31 наурызда аяқталады

20.02.2019

Астанада кәсіпкерлер мен инноваторларды біріктіретін алаң ашылады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Qorqynyshty mıkroplastık

О́tken aptada Eýropalyq odaq úkimeti óndirýshilerge mıkroplastıktiń barlyq túrin óz ónimderinde qoldanýǵa tyıym salǵanyn estigen bolarsyzdar. Mıkroplastıktiń ne ekenin bilesiz be? Osyǵan deıin kóp mán bermeppiz. Sóıtse mıkroplastık − sıntetıkalyq polımerlerdiń kishkentaı bólikteri, bul kóptegen zattyń quramyna kiredi: kúndelikti kıetin kıimimizde de, kir jýatyn untaqta da, saǵyzda da bar eken.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Oqıǵalar uǵymdy bolsa ıgi

Tildiń túıtkili qansha aıtsaq ta tarqamaıtyn boldy. Burynǵydaı eshkim zorlamasa da, eshkim tizege salmasa da, ana tilimizde sóıleıik dep urandap jatsaq ta, halqymyzdyń qalada turatyn negizgi bóligi únemi orys tilin qoldanýǵa beıil turatyny qynjyltady. Úlkender túgili qazaqsha oqıtyn balalarymyzdyń ózi orysshany tez qabyldaıdy. Qazaqsha oılanǵansha oryssha jyp etkizip jaýap bere qoıady. Eshkimdi kinálamaı, eshkimdi qaralamaı osynyń sebebin taǵy bir izdep kórelikshi...

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу