​Стадионсыз, манежсіз футбол қайтіп күн көрер?

Біз футболшылардан жақсы нәтижені талап етеміз. Бірақ жоғары жалақыдан басқа футболдың дамуына ешқандай өзгеріс жасалып жатпағанын жұрттың бәрі байқап отыр.

12.04.2017 17364

Жаза-жаза жауыр болған тақы­рып. Бірақ федерация болсын немесе жергілікті әкімдік жағынан ешқандай қимыл байқалмайды. Дәл қазір Қазақстанда жөні түзу стадионы бар Астана, Алматы, Павлодар қалалары ғана шығар. Қостанай мен Ақтөбедегі стадион мамырға дейін дайын болмайды. Осы жағдай жылда қайталанады. Ширек ғасырда салған жалғыз стадионымыз «Астана-Аре­наның» өзі уақытша жөндеуге байланысты жабылып қалды. 

Стадиондардың талапқа сай емес­тігін жиі сынға алатын бол­гариялық бапкер Станимир Стой­лов «Атырау» – «Астана» кез­десуінен кейін «әңгі­месін» тағы жалғастырды.

– Біз егер Қазақстандағы футбол­дың ілгері дамығанын қаласақ, жақ­сы ойын көрсетуді ойласақ, қазір­гі ойын өткізіп жүрген футбол алаң­дарында ойнауға мүлде болмайтынын ескеруіміз қажет. Біздің клубтар, футбол федерациялары осы туралы ойланулары керек. Маусым басталар тұста бірнеше ай бойы Түркияда, Дубайда кереметтей жасыл алаңда дайындық жұмыстарын өткіземіз. Одан кейін Қазақстанға келіп, сапасы өте төмен қосалқы алаңдарда ойнауға мәжбүрміз. Жалпы, біздегі жағдай өте төмен. Мен бұл мәселені бірінші рет көтеріп отырған жоқпын. Ойын­шылардың киім алмастыратын бөлмелеріне, жанкүйерлердің ойын тамашалауына бірінші кезек­те жақсы жағдай жасау қажет. Қазақ­стандағы бірнеше стадионды айтпағанда, бар­лық қалалардың стадиондарының жағдайы өте төмен. Ұлттық құрама туралы айта­мыз, Еуропа алаңдарында лайық­ты өнер көрсету туралы жос­пар құ­рамыз. Қазақстан ішіндегі стадион­дардың сапасын арттырмай, ол туралы айту әлі де ерте, – дейді «Астана» бапкері Станимир Стойлов.

Стойловтың бұл пікірін «Қай­рат» клубының президенті Қайрат Боран­баев та қолдайды.

– Бапкер Стойловтың айтқанын қолдаймын. Біз бұл жөнінде бірнеше рет ұсыныс жасадық. Бірақ, әрдайым бізді ешкім тың­дамайды. Егер дамы­ғымыз келсе, фут­болда қандай да бір жетістікке жетуді көздесек, мұн­­дай алаңдарда ойнауға болмайды. Осын­­дай сапасыз алаңдарда мау­сым басында ойнап жүрміз. Сон­ды­қтан, ҚФФ мен Кәсіпқой футбол лига­сына еліміздің барлық қалала­рын­дағы алаңдарға назар аудару тура­лы ұсыныс жасаймын, – дейді Боран­баев.

Мәселен, Қарағандының «Шах­тер» командасы биылғы маусымда 5 ойын өткізіп, қақпасына 10 гол жіберді. Жинағаны жалғыз ұпай. Соңғы турда тіпті, «Қайраттан» өз ала­ңында 1:4 есебімен ойсырай ұтылды. Команданың нәтижесі төмен. Өз алаңындағы ойындарды мау­сымға дейін Теміртауда өткізеді. Бұл стадионды сынамаған адам жоқ.

Осыдан үш-төрт жыл бұрын Алматының «Қайратының» бас бапкері болған Владимир Вайсс тілшілерге Теміртаудағы стадион туралы күйініп айтып еді.

– Сіздер менен қазақ­стандық клубтар қашан Чем­пиондар лига­сының топтық кезеңінде ойнайды деп көп сұрайсыздар. Егер коман­даның Чемпиондар лигасында ойнауын қаласаңыздар, матчтарды Теміртаудағыдай алаңдарда өткізуге болмайды. Бұл ойыншылар үшін қауіпті. Теміртаудың стадионы ХІІІ ға­сырды еске салады, – деген болатын шетелдік маман.

Жалғыз Вайсс емес, Қазақ­станмен кездесу өткізу үшін шетелден келген футболшылар да өздерінің ренішін талай білдірген. Олардың қатарында Андрей Шев­ченко, Роналду, Джерард секіл­ді жұлдыздар да бар.

Сол «Шахтер» бір-екі маусым командаға легионер шақырмай-ақ ста­дион мәселесін реттеп алса қайтер еді? Міндетті түрде стадион деген 20 мың, 30 мың адамға арналуы қажет емес қой. 10 мың, болмаса 5 мың көрерменге арналған жабық манеж де жеткілікті болушы еді.

Әлемдік деңгейде өнер көрсетіп жүрген не командасы, не құрамасы жоқ Қатар елі 2022 жылғы әлем чемпионатын өткізу құқығын жеңіп алды. Олар қазіргі кезде стадион салу­мен айналысып жатыр. Тіпті, жаз айында ауа райының 50 градусқа дейін ысуына байланысты қатысушы командалар мен футболшыларға жайлы болу үшін стадиондарды кон­диционерлермен жабдықтап жатыр екен.

Соңғы жылдары Исландия футболын жиі айтып жүргеніміз рас. Қазақстандағы орташа бір қаланың халқы тұратын мемлекет ала доптың айналасындағы мәсе­лені әлдеқашан шешіп тас­таған. Ұлттық құрамасы қа­зіргі кезде ФИФА рейтингінде 21-орын­ға жайғасқан.

Исландияда желдің жыл­дам­дығы сағатына 90-100 ша­қырым көрінеді. Футбол ойнауға қолайсыз аймақ. Сон­дықтан, соңғы 15 жылда бұл ел жабық манеж салуға көшті. Ис­лан­дия инфрақұрылымға және ба­ла­лар футболына қатты мән беріп жүр. Соның арқасында өткен жылы Еу­ропа чемпионатында атақты Ан­глия құрамасының өзін ұтып кетті. Атақты Руни бастаған ағыл­шын фут­­бол­шыларын қалай жылатқанын көзіміз көрді.

– 1990 жылы елде бір немесе екі ғана жасанды төсеніші бар алаң болды. Қара жерде дайындалып, жаттыққанымыз есімде. Бір кездері футбол басшылары Скан­динавияның үлгісін ескеріп, әрбір кәсіпқой командада жабық манеж болу керек деген шешімге келді, – дейді Исландия құра­масының экс-қақпашысы Хадль­гримссон.

Жалпы, проблеманы түсіну мен шешу екі бөлек дүние. Исландия клубтарында біздегідей ақша жоқ. Олар негізінен жартылай кәсіпқой командалар. Сондықтан, футбол басшылары жергілікті би­лік өкілдеріне өтініш жасады. Алғашқы «Футбол үйі» 2000 жылы Кефлавикте салыныпты. Бұл қала ел астанасы Рейкъявиктен 50 шақырым қашықтықта орналасқан. Қазіргі кезде Исландияда алты жабық кешенді манеж бар.

Бүгінгі таңда Исландияның жасыл алаңдарында 33 000 адам доп теуіп жүр (халқының 10 пайызы). Оның 23 мыңы футболшы ретінде тіркелген. Ал кәсіби футболшының саны небары 100 адам екен. Сол 100 футболшының қандай жетістікке жеткенін Еуропа чемпионатында көзіміз көрді ғой...

Біздің ұсыныс:

Облыс орталықтарында манеждер мен шағын стадиондар салынса. УЕФА-ның талабы бойынша стадионда негізінен нұсқаушылар және делегаттар кіріп-шығатын бөлек есік пен дәліз болу қажет. Сондай-ақ, екі команда мен ресми тұлғаларға арналған жуынатын орындар жеткілікті болуы керек. БАҚ өкілдерінің стадионда отыратын орындары бөлек және репортаж жүргізуге лайықталып, жабдықталған болуы тиіс. Авто­тұрақ, тамақтанатын орындар, дә­ретхана да осы талаптардың қата­рына жатады. Жалпы, мұндай ұсақ-түйектер айта берсең жетіп-ар­тылады. Жабық манеж салар болсақ, осы қарапайым талаптарды ескерсек те жетер еді...

Бек ТӨЛЕУОВ,
журналист
АСТАНА 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

26.05.2017

Премьер ТМД елдері үкімет басшылары кеңесінің отырысына қатысты

26.05.2017

Мадрид конференциясы Астана процесі нәтижелерін жоғары бағалады - СІМ

26.05.2017

«Ұлы дала» II форумы аясында шетелдік ғалымдар құнды ойларымен бөлісті

26.05.2017

Солтүстік Қазақстанда әкім әкесіне заңсыз субсидия алып берген

26.05.2017

Алтай Көлгінов: Біз биыл «Алаш» музейін ашамыз

26.05.2017

Түркі тілінің халықаралық мәртебесі туралы мәселе қозғалды

26.05.2017

Ұлытауды ұлықтау жұмыстары басталды – Ерлан Қошанов

26.05.2017

Жандос Асанов: Түркі тілдерін зерттеу – ТүркПА-ның назарындағы мәселе

26.05.2017

Жансейіт Түймебаев: Елдік мүддедегі есебіміз түгенделе түсуде

26.05.2017

Манзур Хусейн Сумро: «Біз өз құндылықтарымыздан ажырамауымыз керек»

26.05.2017

Дархан Қыдырәлі Моңғолия ғылым академиясының құрметті докторы атанды

26.05.2017

Оңтүстік Қазақстанда қамыс плитасын шығаратын зауыт ашылады

26.05.2017

Қордайда Сағадат Нұрмағамбетовке арналған ескерткіш ашылды

26.05.2017

Елбасы бастамасын ел қолдады - Нұрлан Ноғаев

26.05.2017

Рухани жаңғыру – тарихты қайта тануға жетелейді

26.05.2017

Астанада «Мұңмен алысқан адам» атты пьеса сахналанды

26.05.2017

Сергей Саламацкий: «Успен ауданының түлектеріне ҰБТ-ға қатысу маңызды емес»

26.05.2017

«ONTUSTIK өнімдері-2017» көрме-жәрмеңкесі өтуде

26.05.2017

Солтүстік Қазақстан имамы Рамазан айындағы сауапты іс-шараларды айтты

26.05.2017

Жансай Смағұлов – Азия чемпионатының қола жүлдегері

КОЛУМНИСТЕР

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Ер мен Жер

Қазақтың әзелден ардақ тұтып қастерлейтін қасиетті ата құн­ды­лық­тарының арасында Ер мен Жердің ала­тын орны ерекше. Ер қашанда туып-өскен жеріне тартып туады. Осы бір жайды «Тау баласы тауға қа­рап өседі» деп жырлаған тұма жырлы Тұманбай Молдағалиевтай ақын аға­мыз да кезінде жақсы аңдатқан еді. Се­бебі, ер жерге кіндігімен байланады, ту­ған жерінің барша қадір-қасиетін тұ­ла бойына сіңіріп, көкірегіне құй­ып, соған бүкіл жан-жүрегімен із­гі­лік қайнарына бас қойғандай сусын­дап өседі. Осылайша туған жер ал­дын­да­ғы перзенттік парыз жүгі сал­мақ­та­на бермек, туған жерге деген пер­зент­тік ыстық ілтипат пен махаббат тұр­паттанып толағайлана түспек.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Басты құндылық – рухани тазалық

«Өмір сүру үшін өзгере білу керек», деді Президент Нұрсұлтан Назарбаев «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты мақаласында. Заман талабына сай лайықты өмір сүру үшін қазіргі уақыттағы жаңғырудың да негізгі мақсаты – осы.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Қазақ киносы неге дәстүрді ұлықтай алмайды?

Бір жылдары Қазақстанның мә­дениет күндері аясында Үндістанға сапарлап бардық. Көнеден көнермей жеткен мәдениеті, өнердің қай түрінен де әлемдік өркениетке қосар қомақты үлесі бар, бай тарихты, жер жүзіндегі жәдігерлер бесігінің бірі Үндістанға табан тірегенде таңданарлық қай­шылыққа тап болғанбыз. Сенің санаңда қалып­тасқан бай мәдениет, өр­кениет, ежелгі дәстүріне сызат түс­пеген ғажайып әлемге кереғар тір­шілік – қағаз жәшіктерден үй жасап, көшеде туып, көшеде тұрып жатқан халық менмұндалап алдымыз­дан шыққан. Тілім өкше ересек, кір қожалақ бала, қол жайған қайыр­шыдан аяқ алып жүре алмайсыз.

Әйіп ЫСҚАҚОВ, биология ғылымдарының докторы, профессор

Біліктілік – ауыл дамуының алғышарты

Мал шаруашылығы ата кәсібі­міз ғана емес, еліміздің азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ете­тін маңызды салалардың бірі сана­ла­ды. Мал басының басым бөлігі, яғни 80 пайыздан астамы қосал­қы шаруашылықтарда шоғыр­ланған­дықтан, Елбасы тапсыр­масымен оларды кооперативтерге бірікті­ріп, оңтайландыру шаралары­ның қолға алына бастауы өте құптарлық.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ұрпақ тағдырымен ойнаған оңбайды

Ұлттың ұлылығы ұрпағынан көрі­неді. Бұл – әлімсақтан белгілі нәрсе. Ал сол ұрпақ тағдырына былық араласса, ар былғанады. Содан да шығар, ұлт ұстазы Ахмет Байтұрсынұлының «Ба­ланы ұлша тәрбиелесең – ұл бол­мақ­шы. Құлша тәрбиелесең – құл бол­мақ­шы», деп өсиет қалдырып кеткені. Біз осы өсиетті орындай алдық па, әлде бәрін заманға теліп, теріс басқан аяғымызды, дүниенің құлы болуға ұм­тылған ниетімізді түзеуге мұршамыз жет­пей жүр ме? Бұл санамыздағы ақау­дан, ұлтты ұлт ететін мәдени-ге­не­тикалық кодымыздың әлсіздігінен, тіп­ті мүлде кеміп кеткенінен болып отыр ма?

Пікірлер(0)

Пікір қосу