Мұсылман үмбетінің мақсаты – ықпалдастық

Қазақстан көпвекторлы сыртқы саясатының арқасында экономикасы қалыптасқан, болашағы зор, халықаралық қоғамдастықта беделді елге айналуда. Еліміз әлемдік интеграция идеясының қолдаушысы тұрғысында танылып, көптеген ха­лық­аралық ұйымдардың белсенді және беделді мүшесі болуда. Соның бірі – Ислам ынтымақтастығы ұйымы (ИЫҰ). Бұл мұсылман үмбетін әлемдік күш орталығы ретінде танытатын институционалдық құры­лым. Аймақтағы қиындықтар мен қақтығыстардың, күрделі геосая­си қайшылықтардың, сондай-ақ батыс елдерімен арадағы шиеленісті жағдайдың болғандығына қара­мастан Ұйымның даму әлеуеті ай­тарлықтай. Бүгінгі таңда ИЫҰ қа­уіп­сіздіктің халықаралық құры­лымының құрам­дас бөлігіне айналып, әлемнің даму бағытына барынша ықпал етуде.

Егемен Қазақстан
08.09.2017 87

ИЫҰ өзінің мүше-мемлекеттерінің географиялық ауқымы жағынан әлемде­гі БҰҰ-дан кейінгі екінші орынды иемденетін халықаралық құрылым. Әлемдегі барлық мемлекетаралық саяси ұйымдардың арасында ИЫҰ мемлекеттерді конфессиялық белгісіне қарай біріктіреді. Ал ИЫҰ мүше болу­дағы негізгі міндетті талаптардың бірі – тұрғын халқының басым бөлігінің мұсылман жамағаты болуы шарт. 

Қазақстан мұсылман мемлекеттері қауымдастығында өзінің нақты орынын иемденген. Еліміз 2011 жылы Ұйымға төрағалығын табысты аяқтап, оның жаңа сатыға көтеріліп дамуына өз үлесін қосқан. Төрағалық барысында аймақтағы қауіпсіздік мәселесіне басымдық беріп, орын алған күрмеуі қиын қарама-қайшылықтар мен шие­леністерді шешуге нақты әрекеттер жа­сады. Азиядағы өзара сенім шаралары жөніндегі кеңес аясындағы пікіралмасуды, ислами және еуропалық қауіпсіздік құрылымдары арасындағы ынтымақтастықты дамытуға күш салды. ИЫҰ қауіпсіздік жөніндегі арнайы қарардың қабылдануына ықпал етті. 

Мұсылман әлемі елдерінің тұрғын­дар санының өсуі және дәстүрлі ислами мәдениетті елдерден Еуропаға, Америкаға және әлемнің басқа да ай­мақтарына адамдардың қоныс аударуы негізінде оның ареалы кеңеюде. Діни статистика мәліметтері бойынша, әлемдегі мұсылмандар саны басқа конфессия өкілдерімен салыстырғанда бірнеше есе жылдам өсіп келеді. Өсім­нің мұндай қарқыны сақталған жағдайда мұсылмандардың ара салмағы 2025 жылға қарай 30-35%-ға жетіп, ислам дінін ұстанушылардың жалпы саны 2 млрд адамнан асады деп межеленген.

Ислам әлемі елдерінің экономикасы қарқынды өсуде. Қазіргі таңда үш ислам елі – Индонезия, Түркия және Сауд Арабиясы әлемнің ірі экономикалық жиырмалығы қатарына қосылып отыр. Егер де әлемдік энергия көздері – мұнай мен газ қорының үштен екі бөлігі мұ­сылман ареалына кіретін аймақтарда орналасқандығын ескеретін болсақ, жақын болашақта олардың әлемдік экономика мен саясаттағы салмағының артатынын аңдайсыз. Сонымен бірге ислам құқығы негізінде жасалған экономика да әлемдік қаржы дағдарысы жағдайында өзінің бейімділігі мен өміршеңдігін танытып отыр. Әлемдік дағдарысқа қарамастан 50 миллиард доллардан астам несие берген Ислам даму банкі де бүгінде айтарлықтай жетістікпен жұмыс атқарып отыр.

Соңғы уақыттарда ислам әлемінде жаңа сападағы саяси, ғылыми және мә­дени элита қалыптасты. ИЫҰ-ға мү­­ше көптеген елдердің мұсылман қа­­­уымы белсенді түрде заманауи ин­­­новациялар мен технология­лар­ды кеңінен меңгеруде. Осы үде­рісті әрі қарай қарқынды дамытып, ислам мемлекеттері арасындағы ғы­лыми және технологиялық ынты­мақ­­тастықты тереңдету мақса­тын­да Ел­басы Н.Назарбаевтың ИЫҰ мү­шелерінің Ғылым және технология бо­йынша бірінші саммитін Астана қаласында өткізу туралы ұсынысының маңыздылығы өте зор. Бұл саммит ИЫҰ арасындағы байланысты нығайтып, ғылым және инновацияның дамуына жаңа серпін берері сөзсіз. Осы бағытта жақын болашақта Ислам әлемімен экономикалық даму, ғылым мен технологияны жаңғырту, халықтың әлеу­меттік жағдайын көтеру салаларында нақты жобаларды жүзеге асыруға ерекше назар аударылатын болады. 

Бүгінде мұсылмандық Шығыстың көпқырлы мәдениеті әлемдік өрке­ниеттің басты жетістіктері мен құнды­лықтары ретінде танылып отыр. Ислам дінін қазіргі таңда Азия-Тынық мұхит аймағы, Еуропаның және Америка құрлығының өкілдері қабылдауда. Олардың ішінде әлемге танымал саясат, өнер, ғылым және спорт қайраткерлері бар. Бұл өз кезегінде Исламның батыс мемлекеттері мен жер шарының басқа аймақтарындағы тұрғын халықтардың арасындағы беделінің артуы мен танымал болуына ықпал етуде. 

Сондықтан ИЫҰ-ның дамуына жа­ғымды осындай факторлар мен үдерістер оның жұмысында белсенді түрде қолданылуы – заңды құбылыс. 
 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.01.2018

Татар инженерлері «көшпелі қонақүй» ойлап тапты

20.01.2018

Ертең еліміздің басым бөлігінде күн ашық болады

20.01.2018

Қауіпсіздік Кеңесінің отырысына «Болашақ» бағдарламасымен АҚШ-та оқып жатқан студенттер қатысты

20.01.2018

Алматыда автобус ағашқа соғылып, 8 адам жарақат алды

20.01.2018

Қысқы Олимпиадаға Шығыс Қазақстаннан қанша спортшы қатысады?

20.01.2018

Астана тұрғын үй құрылысына тартылған инвестициялардың көлемі бойынша көш бастап тұр

20.01.2018

Орталық Азия елдері Қазақстанның БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің төрағалық ету жұмыстарына жоғары баға берді

20.01.2018

Франция үкіметі қазақстандық студенттерге 100 стипендия қарастырып отыр – Франция елшісі

20.01.2018

БҰҰ ҚК-де Терроризмнен азат әлемге қол жеткізу тәртібі кодексінің жобасы таныстырылды

20.01.2018

ІІМ: Ақтөбедегі автобус өрті қауіпсіздік шараларын сақтамағаннан болған

20.01.2018

Желаяқ Элина Михина «Altay Athletics» клубымен келісімшартқа отырды

20.01.2018

Өскеменде құқық қорғаушылар бір айда 200-ден астам тұрғынға қызмет көрсетті

20.01.2018

Алматыда балалар психикасын нығайтуға бағытталған конференция өтті

20.01.2018

Оралда 276 пәтерлік көпқабатты екі үй пайдалануға берілді

20.01.2018

Сыр өңірі Татарстан Республикасымен өзара әріптестік туралы меморандумдарға қол қойды

20.01.2018

Бауыржан Жолшиев «Астана» футбол клубының Дубайдағы оқу-жаттығу жиынына қосылды

19.01.2018

"Мұзбалақ" көркем анимациялық фильмінің трейлері жарияланды

19.01.2018

Астана әкімі алдағы аязды күндерге байланысты қауіпсіздік шараларына назар аударуға шақырды

19.01.2018

Өзбекстан тарапы автобус өрті кезінде көмектескен Қазақстанға алғыс айтты

19.01.2018

Қазақстанда алдағы күндері 40-45 градус аяз болады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Дархан ӨМІРБЕК, «Егемен Қазақстан»

Сөз еркіндігі және балама пікірге төзімділік

АҚШ-та білім алып жүргенімізде екі апта бойы сөз бостандығы абсолют­тік болуы тиіс пе деген тақырыпты тал­қыладық. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ғажайып жаңалықтар

Заманауи экономиканың дамуы адамзатқа орасан зор жаңа мүмкіндіктер ұсынатындығын, соған сай экономиканың кейбір дәстүрлі салаларының түбегейлі өзгеріске түсетінін қазірдің өзінде байқауға болады. Тек бір ғана ауыл шаруашылығын алып қарайықшы.

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Қайдасың, менің ертегім?!

Алпысыншы жылдардың басында мектеп табалдырығын аттаған біздің толқынның бала қиялын баураған ғажап – қазақтың ертегілері мен батырлар жыры еді-ау. Сол кезде сол бір ғажайыптар әлемінен санамызға сің­ген сансыз суреттер бұл күнде сағындырып, сабырымызды сарқып ішкендей болады. Сондағы небір керемет сиқырларды көруге көңіл ынтығып, көкірек көзі құмартып, құштарлана ашылғандай күйге енеті­німіз бар.

Дархан ҚЫДЫРӘЛІ, «Егемен Қазақстан»

Тажалды тізгіндеудегі байыпты бітімгерлік

Вашингтондағы кездесулер жоғары деңгейде өтті. Әлемнің белді, белгілі ақпарат құралдары да ол туралы жарыса жазуда. Маңызды кездесулердің өзекті тұсы – Қазақстанның ядролық қаруды таратпау жөніндегі табанды ұстанымы мен байыпты қызметін жоғары бағалау болды. Бұл іс жүзінде Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың жаһандық бейбітшілікті сақтау мақсатындағы жеке бастамалары мен осы бағыттағы қажырлы қызметіне, әлем­дік деңгейдегі қайраткерлік болмысы­на берілген баға деп пайымдаймыз. 

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Тілді кез келген жаста үйренуге болады

Әлемде қанша тіл болса, адам сол тілдерді үйренуге ұмтыла береді жә­не бұл қызығушылық ешқашан тоқ­тамайды. Әрине кейде бір тіл басқаларына қарағанда маңызды, танымал, оңай, әдемі болып көрі­нуі мүмкін. Дегенмен адамның қы­зығушылығы мен сүйіспеншілігі ой­ға келмеген тілдерді де үйренуге жетелейді.

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу