БҰҰ Балалар қоры: Бала тәрбиесінде әкенің орны бөлек

Мемлекеттік саясаттың басым бағыттарының бірі – мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту жүйесін дамыту. Еліміздің зияткерлік әлеуетінің болашағы үшін балаларға мектепке дейінгі сапалы білім беру мен балалардың қабілеттерін ерте жастан дамытудың қоғамдағы орны өте маңызды.

Егемен Қазақстан
14.09.2017 5144

Психолог мамандардың айтуынша, бала тәрбиесінде денсаулық күтімі, дұрыс тамақтану мен психологиялық-әлеуметтік және танымдық даму үйлесімділікпен іске асырылуы қажет. Бұл – бала өміріндегі шешуші кезең ғана емес, оның келешек психологиялық дамуына негіз болады.  Осы жағдайды ескере отырып, педагогтар мен ата-аналарға әдістемелік көмек көрсету мақсатында балаларды ерте жастан дамытуға арналған тәрбиелеу мен оқыту үдерісін ұйымдастыру бойынша БҰҰ балалар қоры мен халықаралық және отандық тәуелсіз сарапшылар келелі жиын өткізді. Басқосуға қатысушылар балаларды ерте жастан дамытуды халықаралық стандарт негізінде дамыту бойынша жетістіктері мен ұсыныстарын ортаға салды. Тұрғылықты жері мен әлеуметтік-экономикалық факторларға қарамастан барлық баланың сапалы қызметке қол жеткізудегі тең құқықтары туралы мәселе көтеріліп, ерекше күтімді қажет ететін балалар үшін инклюзивті білім беру ісіне айрықша назар аударылды.

БҰҰ балалар қорының балалар денсаулығын сақтау және қорғау бойынша кеңесшісі Бетина Шветхельм балаларды ерте жастан дамытуға арналған тәрбиелеу мен оқытудың кешенді бағдарламасы қолға алынып жатқанын жеткізді. Оның айтуынша, патронаттық жұмыстармен айналысатын команда әлеуметтік қамту алаңында жұмыс істейтін мамандар тобынан жасақталған. Олар балалардың жас ерекшеліктері мен даму деңгейін ескере отырып, ата-аналарға жүйелі қолдау көрсетеді. Әзірге Қызылорда қаласында іске асырылып отырған қанатқақты жобаға жергілікті тұрғындар ерекше қызығушылық танытып отырған көрінеді.

– Қызылордадағы сапарымызда патронаттық тәрбие беріп отырған бес отбасында болдық. Жұмыс тобы денсаулық сақтау, бала күтімі, дұрыс тамақтану жөнінде жүйелі кеңестер берді. Мұндай қамқорлық отбасыларға ұнаған сыңайлы. Патронаттық жүйеде қамқорлық көрсету бала денсаулығына қатысты медициналық көмекті қажет ететін отбасыларға ғана емес, баланың толық дамуына бірден бір қажет дүние. Ата-ана қамқорлығынсыз қалған балалар тәрбиесі бойынша Қазақстан Орталық Азия мен Шығыс Еуропада жетекші орында, – деген ол мұндай жұмыс істеу моделін ел аумағына кеңінен тарату мәселесі қарастырылып жатқанын жеткізді. Жаңа жобаны Қазақстан мен БҰҰ Балалар қоры бірлесіп іске асырып жатыр.

Туғаннан бастап үш жасқа дейінгі кезең – адам өмірінің ерекше сәті. Баланың дене бітімі мен ақыл-ойы, адамгершілік дамуының негізі қаланатын дәл осы жаста ересектердің балаларға беретін тәрбиесі мен білімі маңызды екені белгілі. Қазақстанда соңғы алты айда 3-5 жастағы балалар тәрбиесінде әкенің көңіл бөлуі 49 пайыздан 6 пайызға төмендеген болса, 1-14 жас аралығындағы балаларды күштеу шараларымен тәртіпке шақыру 49 пайыздан 52 пайызға артқан.

БҰҰ балалар қорының Балалар құқын қорғау бойынша үйлестірушісі Татьяна Адерихина нақ осы кезең бала дамуына ықпал ететін себепті, балалардың дене және психикалық дамуын толығымен қамтамасыз ететін кеңестер ата-аналарға ауадай қажет екендігін айтады.

– Біздің сарапшылардың ойынша, бала үш жасқа дейін отбасы тәрбиесін алуы керек. Осы себепті ата-аналардың дайындығын пысықтайтын бағдарлама қолға алынуы тиіс. Бала дамуындағы ерте жастан басталатын тәрбие мен күтімге байланысты ақпараттар аурухана, балабақша сияқты қоғамдық орындардан бастап, әлеуметтік желілер арқылы қолжетімді әрі қазақстандық әр отбасы үшін тегін болғаны дұрыс. Мұның экономикалық тиімділігі де дәлелденген. Сонымен бірге бала тәрбиесінде әкенің рөлі маңызды. Әке ықыласы мен назары бала дамуында тепе-теңдікте ұстайды, – дейді Т. Адерихина.

Соңғы 5 жылда елдегі балабақшалар саны екі есеге артқанын, оның ішінде жекеменшік балабақша ұйымының үлесі 20 пайыздан астам екенін ескерсек, балабақшадағы күн тәртібі мен ойын ортасын құру мен ұйымдастырудағы гигиеналық жағдайлар, әртүрлі аурулардың алдын алу педагогикалық үдерістердің маңызды құрамдас бөліктері болып отыр. Бала бойындағы танымдық белсенділік, әлемге құштарлық, өзіне деген сенім, адамдарға мейірімді қарым-қатынас, шығармашылық мүмкіндіктер, жалпы өмірлік белсенділік сияқты шешуші қасиеттерді қалыптастыру үшін тәрбиешілер, педагогтар, ата-аналар белгілі бір қарым-қатынас түрлері арқылы ықпал етеді. Балаларды ерте жастан тәрбиелеу мен оқытуды ұйымдастыру бойынша әдістемелік ұсынымдармен қамтамасыз ету алдағы уақытта нақты бағдарлама ретінде қолға алынбақ.

Ая ӨМІРТАЙ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

17.01.2018

Астанада заманауи балабақша ашылды

17.01.2018

Мәскеуде Қазақстанның жаңа консулы тағайындалды

17.01.2018

Тайландта босанған ана санавиациямен елге жеткізілді

17.01.2018

Нұрсұлтан Назарбаев пен Дональд Трамптың кездесуі әлемдік БАҚ назарында

17.01.2018

Асқар Жұмағалиев «Қорғас-Шығыс қақпасы» аймағының жұмысымен танысты

17.01.2018

Құлсарыда жылыжай  ашылды

17.01.2018

Қ.Тоқаев Елбасының АҚШ сапары туралы пікір білдірді

17.01.2018

Президенттің АҚШ-қа сапары. Стратегиялық серіктестіктің жаңа кезеңі

17.01.2018

АҚШ-та Қазақстан әдебиеті мен мәдениет орталығы ашылады

17.01.2018

Аяз мүйізді, мүйіз тұқылды қалай қысады?..

17.01.2018

Түлкиевтің туындысы

17.01.2018

Атырауда көкпар тартушылар көбейді

17.01.2018

Абайдың алғашқы кітабы

17.01.2018

Сыр өңірінде жаңа аурухана ашылды

17.01.2018

Алматыда ауған соғысының ардагері Борис Керімбаевтың мерейтойы атап өтілді

17.01.2018

Жарасбайдың жаналғышы

17.01.2018

Аққу кеткен...

17.01.2018

Парасат пен пайымды ту еткен ғалым. Немесе инженер Тұрлыбек Ысқақов туралы

17.01.2018

«Абыз» ұғымының аясы кең

17.01.2018

Еңбегін еліне арнаған

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Тілді кез келген жаста үйренуге болады

Әлемде қанша тіл болса, адам сол тілдерді үйренуге ұмтыла береді жә­не бұл қызығушылық ешқашан тоқ­тамайды. Әрине кейде бір тіл басқаларына қарағанда маңызды, танымал, оңай, әдемі болып көрі­нуі мүмкін. Дегенмен адамның қы­зығушылығы мен сүйіспеншілігі ой­ға келмеген тілдерді де үйренуге жетелейді.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Дамудың даңғыл жолы

Елімізде жүргізіліп жатқан ірі реформалар нәтижесі қазір өз жемісін бе­руде. Қолға алынған зор мін­дет­тер­дің негізгі мәні – Қазақ­стан­ның жан-жақты дамуы, көр­кеюі болатын. Сондықтан бұл реформалар аяқ астынан пайда бола қойған жоқ. За­ман­ның дидары ө+згеруіне орай, мем­лекеттік салалардың жүгі де, ісі де өзгеруі тиіс еді.

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Рухсыздық – оқымаудан, тыңдамаудан

Құдірет адамзатты керемет хикметпен, ілтипатпен, мейірбандықпен, көркемдік сұлулығымен қызықтырып, сыңғырлатып жаратқаны мәлім. Ойлау мен қарекет жасау үшін жаралған адамның тұлғасы, таратыңқырап айтқанда, оның қолынан, қиялынан, білімдарлығынан шыққан сәулет, сурет, мүсін, қолөнер, музыка, сөз өнерінің таңғажайып жәдігерлері, телегей-теңіз шынайы жан сырлары, ғылыми-шығар­машылық ғаламат жетістіктері өлшеусіз ғой. 

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Ұжымдық ұстаным

Ұжымдық рух ұлы жеңістерге қол жеткізеді. Қазақ айтады: «Үш адамның басы қосылса – қауым». Қауым­дасқаннан бері адамзат сан түрлі қоғамдық құрылысты өт­кер­ді. Ал қазіргі нарықтық қоғам­ның кілті – табыс. Яғни биік мүдде жолында ұжымдасу және белгілі нәтижеге қол жеткізу.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Қазақстанның жаһандық қауіпсіздік бастамалары

Еліміз егемендіктің бастапқы ке­зінде-ақ өңірлік және жаһандық қауіпсіздік Қазақстанның сырт­қы саясатының негізгі басым­дық­тарының бірі болатынын төрт­күл дүниеге жария еткен еді. Содан бері еліміз халық­аралық аренада сол бағытты берік ұстанып, оны бел­сенді түрде жүзеге асырып келеді.

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу