Астанада өтіп жатқан Сирия келіссөздерінің 6 кезеңі аяқталды

Алқалы жиын соңында Сыртқы істер министрі Қайрат Әбдірахманов келіссөздерді қорытындылап, Сирияға қатысты ортақ шешімді мәлімдеді.

Егемен Қазақстан
15.09.2017 7316
2

Қайрат Әбдірахмановтың айтуынша, жиында әңгіме соғысты тоқтату мен әскери-гуманитарлық көмек көрсету төңірегінде өрбіген. Министр Астана келіссөздерінің нәтижесінде Сириядағы жағдай жақсы жаққа өзгеріп, дағдарысты саяси келіссөздер арқылы шешудің көкжиегі кеңейе түскеніне тоқталды.

«Қазақстан Президентінің үздіксіз қолдауымен жүзеге асып келе жатқан Сирия мәселесі бойынша Астана процессі өз мәресіне жетті. Жиынға қатысушылар Астана платформасы аясында осыған дейін келісілген уағдаластықтардың орындалу барысын талқылап, Сириядағы жағдайды реттеу бойынша өзара іс-қимыл жолдарын таныстырды», – деді Сыртқы істер министрі Қ. Әбдірахманов.

Министр Сириядағы шиеленістің қайта өршуі ешқандай тарапқа пайда әкелмейтінін айтты. Сондықтан, елдегі жағдайды тұрақтандыруға әсері бар елдердің саяси келіссөздер жүргізуін маңызды деп есептейтінін жеткізді Қ.Әбдірахманов.

«Қазақстан Сириядағы жағдайды реттеуге бағытталған барлық бейбіт бастамаларды қолдай отырып, келіссөздерге өз алаңын ұсынуын жалғастыра береді. Елде қақтығыс бастала сала, Қазақстан Президенті Н.Назарбаев әлем елдерін Сириядағы шиеленісті бейбіт жолмен шешуге шақырған болатын. Қаңтарда басталған Астана келіссөздерінің табысты болатынына сенбегендер табылды. Алайда, осында жиналғандардың жігерінің арқасында елдегі жағдайды бейбіт жолмен шешуге мүмкіндік туып отыр», – деп пікірімен бөлісті Қ.Әбдірахманов.

Сонымен қатар, Сыртқы істер министрі Астанадағы келіссөздердің арқасында бейбітшілік пен тұрақтылықты қайта орнатуда маңызды нәтижелерге қол жеткенін және Сирияда деэскалация аймақтарын құруға мүмкіндік туғанын хабарлады. Қ.Әбдірахмановтың пікірінше, бұл – Астана келіссөздерінің маңызды шешімдерінің бірі.

Қ.Әбдірахманов жиында Иран, Ресей және Түркия тарапының қол жеткізген ортақ мәлімдемемен таныстырды. Онда аталған үш елдің Сирия араб республикасының бірлігі мен территориялық тұтастығын, егемендігі мен тәуелсіздігін сақтай отырып, кепіл-мемлекеттер ретінде бірқатар елдегі зорлық-зомбылықты азайтып, оқ атуды тоқтатуға қолдайтыны айтылған.

Үш елдің мәлімдемесінде бірқатар мәселелер қаралған. 2017 жылғы 4 мамырда келісілген Меморандумға сәйкес, 4 деэскалация аймағын құру жөнінде жарияланған. Атап айтар болсақ, шығыс Гута, Хомс өлкесінің солтүстігінде, Идлиб және көрші аудандарда, Сирияның оңтүстігінде тұрақтандыру аймағы құрылмақ. Әйтсе де, мұндай деэскалация аймақтары уақытша 6 айлық мерзімге жасалады және оны ұзарту кепіл-мемлекеттердің құзіретіне кіреді. Мұндай аймақтардың Сирияның бірлігі мен тұтастығына нұқсан келтірмейтіні айтылған мәлімдемеде.

Сириядағы шиеленісте бірнеше қарулы топтың қақтығысып жатқаны мәлім. Солардың кейбірі террористік ұйым ретінде танылған. Келесісі мемлекеттің негізгі күші саналады. Осыған орай, кепіл-мемлекеттер мәлімдемесінде Сирия араб республикасы билігі және Қарулы оппозиция күштерімен қақтығысудың алдын алу мақсатында Идлиб провинциясы мен көрші аудандардағы әскери күштерді қайта орналастыру қарастырылған. Ал ИЛИМ, «Джабхат ән-Нусри» секілді «Әл-Каидамен» қатысы бар террористік топтармен күрес жалғаса береді. Сонымен бірге, деэскалация аймақтарындағы жағдайды бақылау мақсатында Иран-Ресей-Түркия бірлескен басқару орталығын құру жоспарланып отыр.

«Астана келіссөзін бақылаушылар және мүдделі халықаралық қоғам мүшелерін Сириядағы деэскалация мен тұрақтандыру әрекетіне қолдауға, Сирия тұрғындарына қосымша көмек жіберуге, тарихи құндылықтарды қорғап, әлеуметтік және экономикалық инфрақұрылым секілді өмірге қажетті объектілерді қайта қалпына келтіруге шақырамыз», – деп оқып берді Қ.Әбдірахманов.

Астана келіссөздерін жиынға қатысушылар жоғары бағалады. Үш ел келіскен мәлімдемеде Елбасы Н.Назарбаевтың Сирия келіссөздерінің 6-шы кезеңін өткізуге қосқан үлесіне ырзашылығын білдірді. Дамаск делегациясының мүшесі Башар әл-Джаафари Астана келіссөздерінің тиімділігі мол екенін сөз етті. Оның пайымдауынша, Қазақстан астанасындағы процесстің пайдасы мол болғандықтан, бірқатар мемлекеттер қызығушылық танытып отырған көрінеді. Өз кезегінде Сирия оппозициясы делегациясының өкілі Айман әл-Әсими көзделген мақсаттарының біріне қол жеткізгенін айтады.

«Осы кезеңде 3 миллион тұрғыны бар Идлибте деэскалация аймағын құру жөнінде келісім жасалды. Бұл – бүгінгі басты мақсат болатын. Мұндай оңтайлы қадамдар Женевада саяси шешімдерге өз әсерін тигізеді. Сирия билігі тұтқынға түскендерді босатуды мүмкіндігінше кейінге қалдыруды көздеп отыр. Алайда Қазақстан мен Ресей тарапы бұл мәселеде көмек қолын созатынына уәде берді», – деді оппозиционерлер өкілі Айман әл-Әсими.

Сириядағы шиеленісті шешу барысында аталған елде ешкімге бас бермей асаулық танытқан серкелердің басын бір ортаға жинап, оң нәтижеге қол жеткізу оңайға соққан жоқ. Сирияда әлі де шешілмеген мәселелер жетерлік. Осыған сәйкес, келіссөздерге қатысушылар келесі бас қосудың биылғы қазанда өтетінін хабарлады.

Абай Асанкелдіұлы,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

12.12.2018

Елбасының «Ұлы даланың жеті қыры» атты мақаласын талқылауға арналған TEDx форматында жиын өтті

12.12.2018

Мемлекет басшысының төрағалығымен Түркістан қаласын дамыту мәселелері жөнінде кеңес өтті

12.12.2018

Астанада Гейдар Алиевті еске алды

12.12.2018

Алматыда ережесіз жекпе-жектен жарыс өтеді

12.12.2018

«Жер жәннаты – Ақмола» деп аталатын жинақ жарыққа шықты

12.12.2018

Солтүстік Қазақстанда Желтоқсан құрбанын еске алу турнирі өтті

12.12.2018

Сенатта сыбайлас жемқорлыққа қарсы стратегияны іске асыру мәселелері талқыланды

12.12.2018

Солтүстік Қазақстанда цифрлы сүт фермасы іске қосылды

12.12.2018

Қазақ киносының Бауыржанын еске алды

12.12.2018

«Маңғыстау - адалдық алаңы» жобалық кеңсесі ашылды

12.12.2018

Павлодар облысында тұрғындар ауыз суды Ертіс өзенінен алуға мәжбүр

12.12.2018

Солтүстік Қазақстанда қарымды қаламгер Мәлік Мұқановтың  мерейтойы атап өтілді

12.12.2018

Маңғыстау полицейлерінің жалақылары өседі

12.12.2018

Отандық автоөндіріс саласының инвесторлары Қостанайда болды

12.12.2018

Конькиден Алматы қаласының біріншілігі аяқталды

12.12.2018

Қыздар университетінде тұрмыстық әлімжеттікке қарсы жиын өтті

12.12.2018

Қазақ спорт және туризм академиясында Президенттің «Ұлы даланың жеті қыры» мақаласы талқыланды

12.12.2018

Қарағанды облысында 2019 жылдың бюджеті бекітілді

12.12.2018

Павлодарда патриоттық әндер фестивалі өтті

12.12.2018

Шытырман оқиға жазудың жүйріктері анықталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Nápaqa qaıdan tabylar?

  «Qul bazar» tek qazaqqa arnalǵan sıaqty, 100 paıyz qazaq, qazaqtan basqa ult joq qul bazarda jaldanyp turǵan», dep kújingen jazba oqydym áleýmettik jeliden. Nege? Onyń sebebiniń biri – qazaqtyń kásip ıgerýge kerenaýlyǵynda tárizdi.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Qazaqtyń jylqytaný ilimi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń «Uly da­­lanyń jeti qyry» atty maqalasynda, «Atqa miný mádenıeti men jylqy sharýashylyǵy jer júzine Uly daladan taraǵan» degen toqtamdy pikir aıtylypty. Rasynda da, Elbasy atap ótkendeı jylqy mádenıeti men atty miniske úıretýdiń dara tehnologıasy uly dalada qalyptasqany anyq. Iаǵnı, jylqy mádenıetiniń san ǵasyrlyq qalyptasý, damý kezeńderi bıologıalyq jolmen júrgizilgen. Qazirgi tilmen aıtsaq, jylqytaný kóshpeli qoǵamnyń álmısaqtan qanyna sińgen tól óneri hám genetıkalyq jadysynyń keremet týyndysy.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Aqparattar aýqymyndaǵy aqıqat

Taıaýda Almatyda ótken medıaquryltaıda Qazaqstandaǵy buqaralyq aqparat qural­darynyń qazirgi jaı-kúıi keńinen áńgime boldy. Mamandar tarapynan aıtylǵan pikirlerge qulaq qoıar bolsaq, sońǵy jyldary qazaqstandyq BAQ-tyń, ásire telearnalardyń reıtıngi aıtarlyqtaı túsip ketken. Máselen, 2013 jyldan bergi aralyqta bul kórsetkish 22 paıyzǵa tómendegen eken. Onyń sebebi nede?

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу