ББС Моңғолиядағы қазақ бүркітшілері туралы жазды

Батыс Моңғолияның тауларында жыл сайын күзде бүркітшілер, яғни қазақ бүркітшілері арасында фестиваль өтеді. Бүгінде әлемде мыңдаған құсбегі бар. Алайда, фестивальдағы аңшылық пен тұрмыстық мақсаттағы аңшылық арасында айырмашылық бар. Тек бір ерекшелігі, бұл жарысты өз көзімен көру үшін әлемнің түкпір-түкпірінен туристер ағылып жатады. Шетелдіктер үшін бұл фестиваль тегін емес. Осы фестиваль туралы ББС басылымы жазады.

Егемен Қазақстан
18.10.2017 4749

Моңғолиялық құсбегілер бүркітті асыраудың оңай еместігін және сол себепті оны кез келген үй асырай бермейтінін айтады. Қыран құсты асырау үшін күніне кем дегенде жарты келі ет қажет.

Моңғолияда бүгінде жүздеген бүркітші бар. Алайда, санаулысы ғана қыран құсты тек аңшылық мақсатта пайдаланады.

«Бүркіттің көзі өткір екені белгілі. Ол тіпті, екі шақырым қашықтықтағы қоянды ды анық көреді. Ересек құсты қолға үйрету мүмкін емес. Сондықтан оны балапан күнінде ұядан алып асырайды. Ал аңшылыққа тек ұрғашысын пайдаланады. Себебі, еркек құс әлсіздеу келеді.

Қолға үйрету үшін бірнеше жыл уақыт кетеді. Осы уақыт аралығында құс өсіп, иесіне толықтай үйренеді. Ал иесі қыранға қандай көлемде тамақ беруі керектігін жақсы білуі тиіс. Себебі, құс тоқ болса, аң аулауға қызығушылығы болмайды. Ал қарны аш жағдайда ұстаған жемтігін иесіне бермеуі мүмкін.

Иесі оны аттың жүрісіне, тұяғының дүрсіліне және шақырған кезде кері қайтуына үйретуі тиіс. Ұзақ дайындықтан кейін жыртқыш құс аң аулауға дайын болады. Әрі осы уақыт аралығында құс пен бүркітшінің арасында ерекше бір байланыс пайда болады. Тіпті, иесінен ұзап ешқайда ұшпайтын болады.

Көзіндегі томаға оған ешқайда алаңдамауын, аяқбауы оның уақытынан бұрын ұшып шықпауын қамтамасыз етеді. Аңшы бүркіт жемтігіне алдымен тырнағымен жабысып, жүрегін шоқып тастайды. Ал жүгіріп жеткен иесі оны сипап, астындағы аңды алады. Бұл тұста иесі оған міндетті түрде бір түйір ет беруі тиіс», – деп жазады ББС.

Моңғолиядағы қазақтар жылда өтетін күзгі фестивальге жақсылап дайындалады. Конкурсқа Моңғолияның түкпір-түкпірінен ондаған қазақтар жиналады. Бұл жолы да фестиваль кең көлемде, жүздеген туристердің көз алдында өтті.

Жарыстың алғашқы кезеңінде иесі ұшып шыққан бүркітін шақыруы тиіс. Алдымен қыран құсты биік жотаның басынан ұшырады. Ал төменде тұрған аңшы оны айқайлап шақырады. Бүркіт осы тұста иесінің қолына барып қонуы қажет. Міне, осы тұста нашар дайындалған құс мүлдем басқа жаққа қарай ұшып кетіп, иесін ұятқа қалдырады. Бұл сыннан сүрінгеннен кейін тиісінше келесі айналымға өте алмайды.

Келесі кезеңде қыранның аң аулау шеберлігі сыналады. Яғни, бүркіт атқа байланған қоянды ұстауы керек.

Мұндай фестиваль атадан балаға мирас болып келе жатқан аңшылық дәстүрдің үзіліп қалмауына септігін тигізеді. Ал осы байқауды өз көзімен көруге келген шетелдіктердің арқасында мемлекеттің де туристік әлеуеті артады.

Дайындаған Аян ӘБДУӘЛИ, «Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

25.05.2018

Демалыс күндері Астанада күшті жел соғып, бұршақ жауады

25.05.2018

Қазақстан ғалымдары ойлап тапқан жаңа құрылғы сынақтан өтіп жатыр

25.05.2018

Сенатта балық шаруашылығын қолдау шараларын нақтылау ұсынылды

25.05.2018

Астана мектептеріндегі соңғы қоңырау: Ж.Жабаев атындағы 4 мектеп-гимназиядан фоторепортаж

25.05.2018

Семей қаласының мектептерінде соңғы қоңырау мерекесі өтті

25.05.2018

Театрдағы музей түнінде мыңнан аса жәдігер көрермен назарына ұсынылды

25.05.2018

Дархан Кәлетаев пен Бауыржан Байбек азаматтық қоғамды дамыту жөніндегі Жол картасына қол қойды

25.05.2018

Мемлекеттік хатшы Ұлттық мектептің үздік тыңдаушыларымен кездесті

25.05.2018

Семейде балық аулауға уақытша тыйым салынды

25.05.2018

Атырау облысы мен Астананың әкімдіктері ынтымақтастық туралы келісім жасасты

25.05.2018

Оралдағы Назарбаев Зияткерлік мектебінде соңғы қоңырау салтанаты өтті

25.05.2018

Бақытжан Сағынтаев Қостанай облысына жұмыс сапарымен барды

25.05.2018

Ақтөбе облысында 16 мың бала лагерьлерде тегін демалады

25.05.2018

Оңтүстікте биыл 33766 оқушы мектеп бітірді

25.05.2018

Семейдегі интернат тәрбиеленушілері «Отанымыз – Кеңес Одағы, астанамыз – Мәскеу» деп жазылған оқулықтармен оқып жатыр

25.05.2018

Ақтөбеде «Кемел кәсіпкер» чемпионаты өтті

25.05.2018

Маңғыстаулық полицей-палуан Қызылжарда топ жарды

25.05.2018

Қазақ ұлттық педагогикалық университетінде ҚХА кафедрасы ашылды

25.05.2018

Андрес Иньеста Жапонияда ойнайтын болды

25.05.2018

Ақтөбеде «Бақытты бала» атты балалар байқауы өтеді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Діни еркіндік пен бетімен кетушілікті ажырата білейік

Қазақта «Дінің тұрсын дін аман» деген ізгі тілекке негізделген, жамағат жиі айтып жүретін нақыл сөз бар. Осы нақылдың ішкі өзегіне тереңірек үңілетін болсаңыз, оның мән-маңызының қаншалықты жоғары екенін аңғармай қалуыңыз мүмкін емес.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Жаһандық экономика жаңғырығы

Соңғы жылдары әлемдік экономикада өсім көлемі төмендеп, халықаралық сауданың даму қарқыны баяулағаны мәлім. Отандық сарапшылардың пайымдауынша, жаһандық саясаттағы қатынастардың күрделене түскеніне байланысты биылғы жылы да экономикалық көрсеткіштер көңіл көншітерлік деңгейге көтерілмеуі мүмкін. 

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

Музей – тарихпен тілдесу мүйісі

Аспан асты, жер үстінде өсіп-өн­ген қай халықтың болмасын адамзат тари­хы­нан алар орны олардың ғаламдық өрке­ниет көшін ілгерілетуге қосқан ірілі-ұсақ­ты жетістіктерімен өлшенері талас тудырмаса керек. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Мәселе мамандық таңдауда емес, оқу бітірген соң жұмыс табуда

Абайдың жиырма бесінші сөзіндегі «Мына мен айтқан жол – мал аяр жол емес. Құдайдан қорық, пендеден ұял, балаң бала болсын десең – оқыт, мал аяма! Әйтпесе бір ит қазақ болып қалған соң, саған рақат көрсетер ме, өзі рақат көрер ме, яки жұртқа рақат көрсетер ме?» деген қағидаға табан тіреген қазақ ұл-қызын оқытуға ұмтылумен келеді.       G M T     Определить языкАзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский   АзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский                     Звуковая функция ограничена 200 символами     Настройки : История : Обратная связь : Donate Закрыть

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Мектеп вальсі туралы ой

Соңғы қоңырау – мектеп бітіруші түлектердің жанын тербететін аяулы сәт. Алабұртқан сезім, алып-ұшқан арман, үміт пен күдік. Одан өзге? Мектеп вальсі. Иә, мектеп вальсі туралы әр жүрек түкпірінде жазылмаған бір-бір шығарма бар шығар. Бұл – мектеп қабырғасымен, дос-құрбылармен ғана қоштасу емес, іште бұғып жатқан мөлдір, алғашқы алақұйын сезімдермен де қоштасу.

Тағы да оқу

Пікірлер(1)

Мейрамбек (22.01.2018 00:45:37)

Мықты қандастарымыз үшін риза боламын

Пікір қосу