Этностық топтардың бейбіт өмір сүруін қалыптастыру стратегиялары талқыланды

Астанадағы Назарбаев орталығында «Этностық топтардың бейбіт қатар өмір сүруін қалыптастыру стратегиялары» тақырыбындағы халықаралық конференция өтті.

Егемен Қазақстан
18.10.2017 82
2

Іс-шарада кіріспе сөз сөйлеген Конрад Аденауэр атындағы қордың Қазақстандағы өкілдігінің директоры Томас Хельм Қазақстанда өтіп жатқан этностық топтардың бейбіт қатар өмір сүруін қалыптастыруға арналған жиынға қатысуды зор мәртебе санайтынын мәлімдеді. Оның айтуынша, Германия мен Қазақстан арасындағы өзара қарым-қатынас барысында елімізде тұратын этностық немістердің тарихи отанына оралуы өз маңызын жоғалтқан жоқ.

«Аз ұлттар төңірегінде сөз қозғағанда келгенде өте мұқият болуымыз қажет. Өйткені бұл өте маңызды мәселе. Бір елде бірнеше ұлттың өкілдері қатар өмір сүруі сондағы қоғамға тигізер әсері орасан. Қазіргі таңда Германияда осындай күй кешіп отыр. Бір мемлекеттегі аз ұлттар өзара тіл табыспаса, қоғамдық жүйе бұзылатыны белгілі. Осы орайда Қазақстанда көптеген этностар өзара тату-тәтті өмір сүріп жатқанының куәсі болып отырмыз. Мұның бәрі Қазақстан халқы Ассамблеясын құрып, сындарлы саясат жүргізудің арқасы», деді Т.Хельм.

Жиынға қатысқан Қазақстан халқы Ассамблеясы (ХҚА) Төрағасының орынбасары – Хатшылық меңгерушісі Дархан Мыңбай конференцияда көтерілген мәселе қазіргі таңда күн тәртібінде тұрғанын атап көрсетті. Оның сөзіне сүйенсек, Қазақстан тарапы этностардың бейбітшілік пен келісімде өмір сүруін әрдайым насихаттап отырады

«Биыл Сочиде Германияның іскер азаматтарымен кездескен Президент Н.Назарбаев екі ел арасындағы экономикалық қарым-қатынастан бөлек, этносаралық бірегейлікті, келісім мен бейбіт өмір сүруді нығайтуға арналған саяси шешімдерді атап көрсетті. Кеше өткен жиында неміс қауымдастығының 2021 жылға дейінгі даму бағыты айқындалды», деді Д.Мыңбай.

ХҚА Төрағасының орынбасары қазіргі таңда әлемде ұлттардың татулығы маңызды мәселе екеніне тоқталды. Д.Мыңбай жер жаһандағы күрделі жағдайлар этностардың түсініспеушілігінен туындайтынын атап өтті.

«Қазақстанда этностық топтардың бейбіт өмір сүруі қалыптасқан дәстүр. Тәуелсіздік алғаннан бастап Елбасының қолдауымен бұл бағытта үлкен жұмыстар атқарылды. Осы игі үрдіс әлі де жалғасып келеді. Германия тарапы Қазақстанның тәжірибесінен үлгі алуға құлшыныстарын жеткізді. Бүгінде біз біреуден үйренетін емес, басқаларға үйрететін елге айналдық», деді Д.Мыңбай.

Германияның Қазақстандағы Төтенше және өкілетті елшісі Рольф Мафаэль де бірқатар мәселелердің басын қайырды. Оның айтуынша, көп ұлттың өзара тату өмір сүруі қазіргі таңда Германиядағы маңызды мәселеге айналып отыр. Осы орайда, М.Рольф немістердің «тоғызыншы территориядан» үйренетіні көп екенін сөз етті.

«Бүгінде Германия халқының 20 пайызын иммигранттар құрайды. Мен туып өскен жерде мектеп оқушыларының 40 пайызы – шеттен келген ұлт өкілдері. Біздің алдымызда үлкен сынақ күтіп тұр. Германия түрлі этностардың өзара түсінісуіне жағдай жасауы керек. Этностық топтардың бейбітшілік пен келісімде өмір сүруін қаласақ, Қазақстаннан үлгі алғанымыз жөн», деді  Р. Мафаэль.

Сонымен қатар, елші Қазақстанда өзі байқаған ерекшеліктермен де бөлісті. «Қазақстанда тұратын этностық немістермен келешек туралы әңгіме қозғалғанда, «қазақ тілін білесіз бе?» деп сұраймын. Егер Қазақстанның мемлекеттік тіліне жылы қабақ танытса, болашағын тұрып жатқан елімен байланыстыратыны айтпаса да түсінікті», деді Р. Мафаэль.

Конференция шеңберінде этностық топтардың бейбіт қатар өмір сүру стратегияларын қалыптастыру және дамыту мәселелері, қазақ тілінің латын графикасына көшуі, этностық топтардың өзара қарым-қатынас процесіндегі әлеуметтік медианың рөлі, ұлтаралық қатынастардың дамуына бұқаралық ақпарат құралдарының ықпалы секілді бірқатар мәселелер талқыланды.

Сонымен қатар, конференцияға қатысқан Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы Қорының атқарушы директорының орынбасары Сұлтан Айтжанов, Қазақстан Сыртқы істер министрінің орынбасары Роман Василенко, Германия федеративтік республикасының қоныс аударушылар мен аз ұлттар жөніндегі өкілі Хартмут Кошик этностық топтардың бейбіт өмір сүруін қалыптастыру төңірегінде пікір бөлісті.

Іс-шарада Конрад Аденауэр атындағы қор өкілдігі мен ҚХА арасында ынтымақтастық туралы мемерандумға қол қойылды. Жиынды Конрад Аденауэер атындағы қор өкілдігі, Қазақстан халқы Ассамблеясы, Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті – Елбасы Қоры ұйымдастырды.

Абай АСАНКЕЛДІҰЛЫ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.11.2018

Қазақстан туризмін дамытудағы кезекті қадам

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

16.11.2018

Атыраулық Қаһарман Қисметов  Әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

16.11.2018

Қазақ жігіті америкалық хоккей командасының капитаны атанды

16.11.2018

​Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

16.11.2018

Алматыда белгілі сахна суретшісі Мұрат Сапаровтың көрмесі өтті

16.11.2018

ШҚО Зайсан ауданында Баймұрат батырға ескерткіш қойылды

16.11.2018

Қ. Тоқаев халықаралық кездесулер өткізді

16.11.2018

​Тегеранда Қазақстан-Иран консулдық консультациялары өтті

16.11.2018

Үнді бизнесмендеріне Қазақстандағы инвестициялық жобалар ұсынылды

16.11.2018

Д.Кәлетаев Батыс Қазақстан облысында өтіп жатқан Азаматтық Форумның жұмысына қатысты

16.11.2018

Қазпошта 111 франчайзинг нүктесін ашты

16.11.2018

Елбасы Владимир Путинмен телефон арқылы сөйлесті

16.11.2018

Астанада жасөспірімдер олимпиадасының жеңімпаздарына құрмет көрсетті

16.11.2018

Шымкенттен Дубайға ұшатын рейс ашылады

16.11.2018

Шымкентте Қазақстан – Өзбекстан бірінші аймақаралық форумы өтті

16.11.2018

Қостанайлық полицейлер жедел-профилактикалық шара кезінде мал ұрлығын ашты

16.11.2018

Соңғы 10 айдағы салықтық түсімдер бойынша жұмыс қорытындыланды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу