Оралда Алаш тарихына арналған халықаралық конференция өтті

Орал қаласында Алаш қозғалысы және Алашорда Үкіметінің 100 жылдығына арналған «Алаштан Тəуелсіздікке жəне Қазақстанның ұлттық бірігуіне» атты халықаралық конференция өтті. 

Егемен Қазақстан
20.10.2017 3713

Конференцияны ұйымдастырушы батыс Қазақстан облыстық тарих және археология орталығының директоры ғылым докторы Мұрат Сыдықовтың айтуынша, түрлі ел ғалымдарынан 49 баяндама келіп түскен. Конференция қонақтары арасында Жапония, Өзбекстан, Ресей Федерациясынан келген ғалымдар бар.

Конференцияны құттықтау сөзбен ашқан Батыс Қазақстан облысының әкімі Алтай Көлгінов ғылыми басқосуға қатысу үшін алыстан арнайы келген меймандарға, соның ішінде Жапонияның Хоккайдо университетінің профессоры Уяма Тамахикоға, Мәскеуден келген алаштанушы, тарих ғылымдарының докторы Дина Аманжоловаға, Еуразия ұлттық университетінен алаштанушы Сұлтанхан Аққұлына алғыс айтты.

«Алаш» қозғалысының көшбасшылары құқық қорғаушы, саяси және қоғам қайраткерлері болумен қатар, ірі ағартушылар, публицистер, газет және журнал басып шығарушылар, ойшылдар, ақындар, педагогтар, ғылыми зерттеу жұмыстарының, кітаптар мен оқулықтардың авторлары болды. Алашордалықтар және оларға рухы жағынан жақын қазақ қайраткерлері өздерінің ұлттық деңгейінде ғана  шектеліп қалмай, керісінше – олардың бәрі терең білімді және жан-жақты дарынды, ашық, толерантты тұлғалар болды. Алашордалықтардың негізгі идеясы – халық бірлігі, бұл ұран осы уақытқа дейін өзінің өзектілігін жойған жоқ. Өткен ғасырдағы қазақ интеллигенциясы мен қазіргі тәуілсіздік кезеңіндегі идея арасында сабақтастық байланысын көре аламыз. Мемлекеттің сыртқы және ішкі қоғамдық өміріндегі барлық салаларды қамтитын ұлттық стратегиялық ұмтылыстар тәуелсіз Қазақстанның Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың бастамалары мен реформаларында, тың идеяларында іске асуда.

- Біздің облыстан жалпыұлттық Қасиетті орындар тізіміне алдымен ортағасырлық «Жайық» қалашығы мен «Бөкей Ордасы» тарихи-музей кешені кірсе, қазір олардың саны алтауға дейін жетті. Яғни, қосымша Тақсай қорған кешені, (б.з.д VI-V ғ.) Жұмағазы хазірет (ХІХ ғ), Ғұмар Қараш зираты және Жымпитыдағы Алашорда музейі. Алашорда музейінің қасиетті орындар қатарына қосылуы бәрімізді қуантты. Себебі Күнбатыс алашордашылар деп аталғанымен, Алаштың ортақ идеясын жүзеге асыру жолында құрбан болған боздақтарымызға бүгінгі ұрпақ тарапынан берілген лайықты баға, - деді өз сөзінде Алтай Көлгінұлы.

Жапониядағы Хоккайдо университетінің славян-евразиялық зерттеу орталығының профессоры, доктор Уяма Тамахико Орал қаласына үшінші мәрте келіп отырғанын айтады. Жапон ғалымы 1917 жылғы төңкерістер қарсаңындағы Ресейдің қоғамдық-саяси ахуалы туралы, осы кезеңде Алаш автономиясын құру идеясының қалыптасуы туралы баяндама жасады. Тарих ғылымдарының докторы, профессор, РҒА Ресей тарихы институтының жетекші ғылыми қызметкері Дина Аманжолова Алаш қозғалысы мен Сібір облыстарының қарым-қатынасы туралы зерттеуін ортаға салды. Ал белгілі қоғам қайраткері Тұрар Рысқұловтың немересі, мәскеулік Владимир Рысқұлов Алашорда Күнбатыс бөлімшесінің төрағасы Жаһанша Досмұхамедұлының өмір жолы мен қазақ интеллигенциясының сталиндік репрессия жылдары қалай қуғын-сүргінге ұшырағанын айтып берді. Тұрар Рысқұлов пен Жаһанша Досмұхамедұлының бажа болғандығы, қуғындағы Жаһаншаға Мәскеуде Тұрардың қамқорлығы туралы естеліктер өте әсерлі болды.

Оралдағы жиында сөз алған Өзбекстан Республикасы Ғылым академиясының бөлім меңгерушісі, тарих ғылымдарының докторы, профессор Қахромон Раджабов Түркістан мұхтарияты мен Алаш қозғалысы қайраткерлерінің қоғамдық-саяси қызметін байланыстыра зерттеген екен. 

Конференцияның бірінші күні соңында ғалымдар арнайы қарар қабылдады. Ғылыми жиынның екінші бөлігі ертең Ресей Федерациясының Орынбор қаласында, Н.Крупская атындағы облыстық кітапхананың залында жалғаспақ. Конференция қонақтары Орынбор қаласындағы Алаш тарихына қатысты тарихи ғимараттарды аралап, қазақ диаспорасымен кездеседі деп жоспарланған.

 

Қазбек ҚҰТТЫМҰРАТҰЛЫ

«Егемен Қазақстан»

ОРАЛ

Суретті түсірген

Темірболат ТОҚМӘМБЕТОВ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.01.2018

«Атамекенім» акциясы бойынша мүгедектерге кәсіп ашуға мүмкіндік бар

16.01.2018

Трамп пен Н.Назарбаевтың кездесуі: Ынтымақтастықтың жаңа сатысы - The Hill

16.01.2018

The Merkle: Қазақстан Президенті G-Global деп аталатын жаһандық криптовалютаны ұсынып отыр

16.01.2018

Жамбыл облысының Жуалы аудандық соты жаңа ғимаратқа көшті

16.01.2018

Қостанай облысында АӨК сүт зауыттарының жұмысын жандандырды

16.01.2018

Атырау тұрғындары жол құрылысын қадағалайды

16.01.2018

ОҚО-да төтенше жағдайлардың алдын алу шаралары талқыланды

16.01.2018

Trend: «Назарбаевтың Трамппен кездесуі Қазақстанның аймақтағы негізгі ойыншы екенін көрсетеді»

16.01.2018

Б.Сағынтаев: Мемлекет басшысының жекешелендіру жүргізу бойынша тапсырмасы 2018 жылы орындалуы тиіс

16.01.2018

Елбасы Жолдауын іске асыру аясында өзін-өзі жұмыспен қамтығандардың мәртебесі реттелді — Т. Дүйсенова

16.01.2018

Үкіметте Елбасының Жолдауын іске асыру бойынша Жалпыұлттық шаралар жоспарының жобасы мақұлданды

16.01.2018

Қостанайда үздік спортшыларға материалдық қолдау көрсетіледі

16.01.2018

Қостанай облысы әкімінің жаңа орынбасары тағайындалды

16.01.2018

Қазақстанның көмірсутек өндірісі рекордтық көрсеткішке жетті - The Mice Times of Asia

16.01.2018

Атырауда Елбасының Жолдауын талқылауға арналған облыс активінің мәжілісі өтті

16.01.2018

Қостанайда полицейлер 25 жолаушыны үсіп кетуден құтқарды

16.01.2018

Қарсыз қаңтар

16.01.2018

Reuters: 16 қаңтар күні Трамп Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаевпен кездеседі

16.01.2018

Батыс Қазақстанда оқушылар сүйектен, ағаштан кәдесый жасайды

16.01.2018

Әминаның ән әлемі

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Рухсыздық – оқымаудан, тыңдамаудан

Құдірет адамзатты керемет хикметпен, ілтипатпен, мейірбандықпен, көркемдік сұлулығымен қызықтырып, сыңғырлатып жаратқаны мәлім. Ойлау мен қарекет жасау үшін жаралған адамның тұлғасы, таратыңқырап айтқанда, оның қолынан, қиялынан, білімдарлығынан шыққан сәулет, сурет, мүсін, қолөнер, музыка, сөз өнерінің таңғажайып жәдігерлері, телегей-теңіз шынайы жан сырлары, ғылыми-шығар­машылық ғаламат жетістіктері өлшеусіз ғой. 

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Ұжымдық ұстаным

Ұжымдық рух ұлы жеңістерге қол жеткізеді. Қазақ айтады: «Үш адамның басы қосылса – қауым». Қауым­дасқаннан бері адамзат сан түрлі қоғамдық құрылысты өт­кер­ді. Ал қазіргі нарықтық қоғам­ның кілті – табыс. Яғни биік мүдде жолында ұжымдасу және белгілі нәтижеге қол жеткізу.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Қазақстанның жаһандық қауіпсіздік бастамалары

Еліміз егемендіктің бастапқы ке­зінде-ақ өңірлік және жаһандық қауіпсіздік Қазақстанның сырт­қы саясатының негізгі басым­дық­тарының бірі болатынын төрт­күл дүниеге жария еткен еді. Содан бері еліміз халық­аралық аренада сол бағытты берік ұстанып, оны бел­сенді түрде жүзеге асырып келеді.

Айнаш ЕСАЛИ, «Егемен Қазақстан»

Жарнамаланғанның бәрі жақсы ма?

Әрине, жарнама – әрқашан өн­діріс пен бизнестің қозғаушы күші болып келе жатқанына ешкім дау айта алмас. 

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Жаңсақ ойдың жетегінде...

Шетелде іссапарда жүрміз. Қасымызда Сыртқы істер ми­нис­тр­лігінің өкілі Ержан есімді жас жігіт бар. Жүріс-тұрысы, сөйлеген сөзі сондай жатық, сыпайы. Ізетті жігіттің болмысында қалада өскен баланың қалыбы да байқалады. Бір күні екеуміздің орнымыз қатар келіп қалған. 

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу