Оқытудың жаңа технологиясында оң өзгерістер бар

Дамудың бірден-бір қозғаушы күші – білім. Бәсекелестік заманында дүниенің көшінен қалмау үшін білім беру жүйесін заманауи деңгейде жаңартып отыру өзекті. Сондықтан еліміздегі мектептердің жаңа технологиялық жүйеге біртіндеп өтуі – құптарлық іс. Осы орайда қарапайым мектеп мұғалімі ретінде өзімнің көкейге түйгендерімді ортаға салсам деймін. Дәстүрлі білім беруге үйреніп қалған біз, оқытушылар қауымы ә дегенде мұндай жаңашылдыққа тосырқай қарағанымыз шын. Кейбіреулер мұны «шетелдің дайын технологиясы ғой» деді. Шын мәнінде солай ма? Кейін үңілгенімізде, бұл Назарбаев зияткерлік мектептерінде тәжірибеден өтіп, кем-кетігі түзелген, әбден шыңдалған жүйе екеніне көзіміз жетті. Жаңа технологиялық оқытуға өту – келешекте ең қуатты мемлекеттер қатарынан көрінуіне жол ашатын бірден-бір жол.

Егемен Қазақстан
13.12.2017 1817

Мен әл-Фараби атындағы Қа­зақ ұлттық университетінің фи­лология факультетін тәмам­дадым. Орта мектепте қазақ тілі мен әдебиеті пәнінен сабақ бе­ріп келемін. «Биылдан бастап 5-сынып пен 7-сынып жаңа технологияға көшеді» деген қау­лы шығысымен, жаңалыққа жаны құмар жас ретінде осы екі сыныптың оқу жүктемесін міндетіме алдым. Осы таңдау арқылы жаңа жүйеге алдымен ұстаздар қауымы өтуі керектігін ұқтым. Өйткені алдымнан мүлде басқа оқыту әдісі шықты.

Қазақ тілі мен әдебиеті пән­деріне бірқатар жаңалық ен­гізілген екен. Бұрын қазақ тілі сабағында ереже жаттау, сөйлем талдау дейтін қасаң қағидалы оқулықтармен оқытатынбыз. Оқушы оған қызыға ма, күнде­лікті өмірде қолдана ма, ішкі уәжін қанағаттандыра ма, бұл жағы көбіне елеусіз қалатын. Ал жаңа оқулықта сол жасанды жаттау жойылған. Құрғақ жаттау білім болып жарытпай­тыны бұрын да айтылатын. Енді міне, соның есесі қайтып, орны толыпты. Яғни қазір­гі замандағы бүлдіршіндер қызы­ғатын тақырыпты оқыта отырып, ережелерді аз-аздан солардың ішіне ендіріп жібергені көңілден шықты. Нәтижеде жаттауға ері­нетін білім алушылар ережені қа­­лай түсініп алғандарын өздері де­ байқамай қалады. Мәселен, «Киім, сән, талғам» бөлімі бойын­ша мынадай тапсырма беріледі. «Бұрынғы және қазіргі сәндік киімдер» дейтін қызықты мәтін ұсынылып, мұндағы көнерген сөздер мен жаңа сөздерді анық­тау керек. Сәнді киімге қызы­ғатын балалар бұл мәтінді құныға оқып, тапсырманы белсене орындайды.

Онымен қоса өзінің киімге деген көзқарасын майын тамызып айтып береді. Міне, бір жағынан ережені қолдана біледі, екінші жағынан өзіндік пікірін қалыптастырады. Ал қазақ әдебиеті сабағына келсек, бұрынғы оқулықта қаптаған ақын-жазушылар әр сыныпта қай­таланып оқытыла беретін. Тіпті олардың он-жиырма беттік ұзынсонар шығармасы беріледі. Кітап оқымайтын, екі бетті оқуға ерінетін қазіргі заманның жас ұрпағы әлгі шығарманы көр­геннен-ақ түңіледі. Ал қа­зір­гі оқулықта шығармалар ық­шам­далып, әр бөліміне жеке тақырып қойылған және бір са­ғаттан уақыт бөлінген. Демек, бөлімдегі кейіпкерлер мен көр­кемдік амалдарды табуға тапсырмалар беріліп, бүге-шігесіне дейін талдауға уақыт жеткілікті. Оның үстіне шығарма жайлы қызықты бейнекөрініс көріп, үнтаспаны тыңдап, пікір таластырып, сөз сөйлеуді, тіл бай­лығын жетілдіруді үйренеді. Со­нымен қатар бөлім сайын жиынтық бағалауды қысқартса, оның бас­қа тәсілін тапса деген ұсы­ныс айтқым келеді. Себебі жиынтық бағалауды алу үшін әр балаға кемінде 3-4 беттік сынақ парағын шығару керек. Әр сыныптағы 30-40 оқушыға ондай қағаздарды шығару әжептәуір қаржыны талап етеді. Бұл әрине, оқытушының қалтасынан жұмсалады. Оның үстіне үй тапсырмасын тексеретін мұғалімге оны қарап шығу да салмақ.

Нәтижесінде онсыз да қағазбасты мұғалімге жығылғанға жұдырық болып, қалың қағаздың астында қалған жайы бар. Шынын айту керек, мен бір тоқсанда 20 мың теңгеден астам қаржыны осы жиынтық бағалауға жұмсадым. Бұл 5-сынып пен 7-сыныпқа кет­­кен қаржы. Алдағы күнде бар­лық сынып осыған өтер болса,­ қанша шығын жұмсаларын бағамдап көріңіз. Бұл онсыз да айлығы шай­­лығына жетпейтін, үйлі-ба­ранды қарапайым ұстаз үшін едәуір шығын. Демек, осыны бас­қа формаға көшіретін амал таба білсе дұрыс болар еді. Тағы бір айтатын жайт, бес күн­дік оқуға көштік те, 40 ми­нуттан 7-8 сағат оқитын бол­дық. Соның салдарынан түс­тен кейінгі ауысымда оқитын оқушылар кешкі жеті жарымға дейін оқиды. Яғни көзге түртсе көргісіз қараңғыда үйлеріне қайтады. Бұл жасөспірімдердің жол-көлік апатына ұшырауына, жаман адамдардың зиянкестік жасауына түрткі болмай ма деген алаңдаушылық тудырмай­ тұр­майды. Ата-анасы мен мұғалім­дері алаңдайды.

Сайып келгенде жаңа техно­логиялық оқыту оқушылар­дың­ тың мүмкіндікте­рін ашуға жағ­дай жасайды. Бұл жағына қазір­дің өзінде көзіміз жетіп жатыр. Күн өткен сайын біз сияқты ұстаз­дардың азды-кем өтініші мен ұсыныс-тілектері ескеріліп, жан-жақты қаралып, әлеуметтік зерттеулер жүргізілсе, бұл технология жетілдіріле, кемелдене түседі деп сенеміз. 

Омар ҚҰРМАШ, 
И.Халипов атындағы 
№1 орта мектептің қазақ тілі мен 
әдебиеті пәнінің мұғалімі
 
Алматы облысы,
Талғар қаласы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

28.05.2018

Қостанай облысында мемлекеттік бағдарламалар сәтті жүзеге асып жатыр

28.05.2018

Павлодар мен Уфа арасы жақындай түсті

28.05.2018

Қарағанды облысында төртем дүниеге келді

28.05.2018

Этноойындар олимпиадасы елімізде өтуі мүмкін

28.05.2018

Қазақ философиясының бес томдығы жарыққа шықты

28.05.2018

Бэйлдің бенефисіне айналған финал

28.05.2018

«Арландар» WSB финалына шықты

28.05.2018

УЕФА Суперкубогы Алматыда өтпейтін болды

28.05.2018

Батыр Жүкембаев WBC Continental Americas чемпиондық атағын жеңіп алды

28.05.2018

Денис Тен спорттық киімін экспозицияға тапсырды

28.05.2018

«Өрлеудегі» елеулі өзгерістер

28.05.2018

Қазақ баспасөзі: өткені, бүгіні және болашағы

28.05.2018

Сирия соғысының соңы қашан?!.

28.05.2018

Басқа басылымдардан. АҚШ президенті Солтүстік Корея басшысымен кездесуден бас тартты

28.05.2018

Қатер қайдан демеңіз...

28.05.2018

«Жас қанат-2018» байқауының жеңімпаздары анықталды

28.05.2018

Астанаға 20 жыл. Тарихи таңдау қалай басталған еді?

28.05.2018

Ресми бөлім (28.05.2018)

28.05.2018

Елдос Сметов Гран-при жарысында топ жарды

28.05.2018

Түлектерге куәлік табысталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Қатер қайдан демеңіз...

Алыс болашағымыз түгілі, бүгінгіміздің өзі бұлыңғырланған мына заманда қатер қайдан дейтін емес. Дуалы ауыз сарап­шылардың айтуынша, таяу болашақтағы екі-үш жыл жаһандық экономика үшін ғана емес, сонымен бірге әлемдік саясат пен халықаралық жағдай үшін д­е аса­ қауіпті сын-қатерлерге толы болға­лы тұр. 

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Діни еркіндік пен бетімен кетушілікті ажырата білейік

Қазақта «Дінің тұрсын дін аман» деген ізгі тілекке негізделген, жамағат жиі айтып жүретін нақыл сөз бар. Осы нақылдың ішкі өзегіне тереңірек үңілетін болсаңыз, оның мән-маңызының қаншалықты жоғары екенін аңғармай қалуыңыз мүмкін емес.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Жаһандық экономика жаңғырығы

Соңғы жылдары әлемдік экономикада өсім көлемі төмендеп, халықаралық сауданың даму қарқыны баяулағаны мәлім. Отандық сарапшылардың пайымдауынша, жаһандық саясаттағы қатынастардың күрделене түскеніне байланысты биылғы жылы да экономикалық көрсеткіштер көңіл көншітерлік деңгейге көтерілмеуі мүмкін. 

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

Музей – тарихпен тілдесу мүйісі

Аспан асты, жер үстінде өсіп-өн­ген қай халықтың болмасын адамзат тари­хы­нан алар орны олардың ғаламдық өрке­ниет көшін ілгерілетуге қосқан ірілі-ұсақ­ты жетістіктерімен өлшенері талас тудырмаса керек. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Мәселе мамандық таңдауда емес, оқу бітірген соң жұмыс табуда

Абайдың жиырма бесінші сөзіндегі «Мына мен айтқан жол – мал аяр жол емес. Құдайдан қорық, пендеден ұял, балаң бала болсын десең – оқыт, мал аяма! Әйтпесе бір ит қазақ болып қалған соң, саған рақат көрсетер ме, өзі рақат көрер ме, яки жұртқа рақат көрсетер ме?» деген қағидаға табан тіреген қазақ ұл-қызын оқытуға ұмтылумен келеді.       G M T     Определить языкАзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский   АзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский                     Звуковая функция ограничена 200 символами     Настройки : История : Обратная связь : Donate Закрыть

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу