Үкімет сағаты Қазақстанның Азия бағытындағы сыртқы сая­саты тақырыбында өтті

Кеше Мәжілістегі Үкімет сағаты Қазақстанның Азия бағытындағы сыртқы сая­саты тақырыбында өтті. Мәжіліс Төрағасының орынбасары Владимир Божко жетекшілік еткен отырыста Сыртқы істер министрі Қайрат Әбдірахманов негізгі баяндама жасап, мәселенің мән-жайы егжей-тегжейлі талқыланды.

Егемен Қазақстан
26.12.2017 1223

Жиынды ашқан В.Божко Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың бастамасымен Азия елдерімен қарым-қатынас орнатып, Азиядағы өзара ықпалдастық және сенім шаралары жөніндегі кеңесінің (АӨСШК) Азия елдерімен келісім жасағанына биыл 25 жыл толғанын атап өтті. Сонымен қатар соңғы кездері елдер арасындағы құқықтық келісім шаралары мен түрлі бағыттардағы байланыстар арнасы кеңейіп келе жатқаны да айтылды. «Соңғы ширек ғасыр ішінде Азия елдері мен көптеген халықаралық қаржы институттарының бастамасымен 173 парламентаралық келісім құжаттары бекітіліп, ратификацияланды.

Сондай-ақ Қазақстанның 2014-2020 жылдарға арналған Сыртқы саясат тұжырымдамасына сәйкес, алдағы уақытта Оңтүстік-Шығыс Азия мен Араб елдері, ҚХР, Үндістан, Оңтүстік Корея, Жапония сынды мемлекеттермен жан-жақты байланыстар орнату басымдыққа алынған. Бұл мақсат Елбасымыздың «Үшінші жаңғырту» бағдарламасы аясында Азия бағытында өзара қарым-қатынас пен сыртқы саясатты жүргізу ісінде Қазақстанды дамыған 30 елдің қатарына қосылуға жетелейді», деді В.Божко.

Өз кезегінде Сыртқы істер министрі Қайрат Әбдірахманов Қазақстанның азиялық бағыттағы сыртқы саясатына  тоқталды. «Өздеріңіз білетіндей, қазіргі заманғы Азия әлем­нің саяси әрі экономикалық орталық­тарының біріне айналуда. Оның жаһан­дық рөлі жақын келешекте одан сайын кемелдене түседі деп болжануда. Бұл ретте Азиялық ірі және шағын елдер­мен достық қарым-қатынастар мен өзара тиімді экономикалық байланыс­тарды дамыту – біздің ұлттық мүдделерімізге сай келеді. Өйткені Қазақстан Шығыс Азиялық бағытта прагматикалық әрі белсенді саясат жүргізеді. Бірінші кезекте, Қазақстан Қытаймен жан-жақты стра­тегиялық әріптестікті дамытуға үлкен мән беретіні белгілі», деді Қ.Әбді­рахманов.

Үздіктермен үзеңгілесу үшін

Бүгінде Қытайдың геосаяси ықпалы өсіп келе жатқан, экономикалық тұрғыда әлеуетті, ауқымды қаржылық және технологиялық мүмкіндіктері бар ел. Бейжің 10 жыл мерзім ішінде 14 млрд доллардан астам инвестиция сал­ған Қазақстандағы негізгі шетелдік ин­вес­торлардың арасында тұр. Сонымен қатар Жапониямен де көпжақты стратегиялық әріптестік тереңдеп келеді. Оның үстіне Астана мен Токио ядролық қаруды таратпау саласында жақын одақтас ел ретінде танылған. «Өткен жылы Елбасының Жапонияға ресми сапары аясында стратегиялық әріптестік туралы бірлескен мәлімдеме қабылданды. Көлік, мұнай-химиясы, қаржы және атом энергетикасы салаларындағы шамамен 1,2 млрд доллар көлеміндегі 13 екіжақты коммерциялық құжатқа қол қойылды. Бұл мемлекеттер арасындағы сенімді серіктестіктің шынайылығына бірден-бір дәлел бола алады», деді министр.

Ал Оңтүстік Корея өнеркәсіпті дамыту және ұлттық экономиканы әрта­рап­тандыру бойынша негізгі әріптестердің бірі. 10 жыл ішінде Оңтүстік Кореяның Қазақстан экономикасына инвестициясы 4,6 млрд долларды құрады. Бұған қоса, министр Моңғолияда қазақ диаспорасының болуына байланысты Қазақстанның сыртқы саясатында бұл ел маңызды орын алатынын да қадап айт­ты және байланысты жандандыру мақ­сатында осы күндері автокөлік жолын салу мәселесі қарастырылып жатқан­дығын жеткізді. Жоба жүзеге асса, атал­ған жол Қытай мен Ресей аумағы арқылы өтетін болады. Сондай-ақ екіжақты қа­рым-қатынастардың басымдыққа ие мә­се­лелерін ескере отырып, Баян-Өлгий ай­мағында консулдық пункт ашу мәселесі де қызу талқыланып жатқан көрінеді.

Сонымен қатар Қ.Әбдірахманов Азия аумағындағы өзге елдермен байланыстардың басым бағыттарына ег­жей-тегжейлі тоқталды. Ол Қазақ­стан­ның Оңтүстік Корея, Үндістан, Қытай, Жапония, Вьетнам, Сингапур, Малай­зия, Индонезия елдерімен көпжақты әріптестікті тереңдетуге ниетті екенін айтып өтті. «Себебі жақын болашақта Азияның әлемдегі рөлі арта түсетіні анық. Азия 4 миллиардтан астам халқымен қуатты дамып келе жатқан аймақ. Осы орайда, оның жаһандық экономикадағы үлесі 34 пайызды қамтып отыр. Бүгінде өңірдегі жеті мемлекет планетадағы ірі экономикалардың жиырмалығына енді», деді ол.

Сондай-ақ отырыста Мәжілістің Халықаралық істер, қорғаныс және қауіпсіздік комитетінің төрағасы Мәулен Әшімбаев тақырыпқа орай баяндама жасап, қазіргі уақытта Азия, әсіресе Азия-Тынық мұхит аймағы экономикалық даму, индустрияландыру, цифрлық экономикаға көшу, инвестиция тарту бо­йынша әлемде көш басында тұрғанын сөз етті. «Сондықтан Қазақстан үшін Азия елдерімен жүйелі ынтымақтастық орнату аса маңызды. Бұл елімізде кешенді жаңғыру бағдарламасын табысты іске асыруға оң үлесін қосатыны анық», деді. Сондай-ақ ол Үкімет сағатындағы мұндай талқылаулар депутаттар мен мемлекеттік органдар өкілдеріне осы бағыттағы Қа­зақ­станның сыртқы саясаттағы басым­дықтарын терең түсінуге мүмкіндік беретіндігін атап өтті.

Мәселе мәміле арқылы шешілуде

Ал тақырыптық талқылау барысында Мәжіліс депутаттары министр мен мемлекеттік органдардың басшыларына бірқатар сұрақтар қойып, түйіні тарқатылуы тиіс мәселелерді көтерді. Атап айтқанда, депутат Қабиболла Жақыпов экономикалық дипломатияның құралдары туралы сөз сөйлесе, Юрий Тимощенко мен Роман Ким Азия елдерімен инвестициялық және қаржылық ынтымақтастықты жүзеге асыру мәселелеріне тоқталды. Ал Қуаныш Сұлтанов, Бейбіт Мамраев, Михаил Чирков мәдени-гуманитарлық, білім берудің өзара әрекеттесуі мен Қазақстанның Азия елдеріне туристік тартымдылығын арттыру мәселелеріне қатысты сұрақтар қойды. Сол сияқты депутат Бақытгүл Хаменова Қытайдағы қазақтардың қысымға ұшырауына байланысты өз алаңдаушылығын білдірді. Оның сауалына жауап берген министр шетелдегі қазақ диаспорасына қатысты мәселелер Сыртқы істер министрлігінің жұмысында маңызды басымдық болып саналатындығын алға тартты.

«Әрқашан да, қай жерде де, кіммен кездессек те, сол жерде қазақ диаспорасы болса, біз оған үлкен мән береміз. Десек те, бұл мәселеге аса сақтықпен қарау қажет. Өйткені ол жерде қазақ диаспорасы болғанымен, жағдайға екінші жағынан қарасақ, мәселенің бір ұшы сол мемлекеттің азаматтарына тіреледі. Себебі олар шетелдіктер болып табылады. Сондықтан бұл жердегі мәселе сол елдің заңнамасына қатысты шешілетінін ескеруіміз қажет. Біз мұндай келіссөздерді халықаралық заң қағидаларына сүйене отырып жүргіземіз. Айталық өткен аптада ғана Қытайдың Бейжің қаласында қос елдің Сыртқы істер министрліктері арасында қауіпсіздік мәселелері бойынша келіссөз жүргіздік. Яғни министрдің орынбасары деңгейінде өткен кездесуде өз тарапымыздан Қазақстан мен Қытайдың Шыңжаң Ұйғыр автономиялы ауданы арасында мәдениет саласында екіжақты ынтымақтастықты нығайту жоспарын әзірлеу мәселесін көтердік. Осылайша Қытай тарапымен бір жобаны жүзеге асыруға кірісеміз», деді Қ.Әбдірахманов.

Айта кетейік, отырыс нәтижесінде үкіметтік органдарға Қазақстан сыртқы саясатының азиялық бағыт бойынша жүргізіліп жатқан жұмыстарының тиімділігін арттыру жөнінде Үкіметке жіберілетін ұсынымдар қабылданды.

Нұрлыбек ДОСЫБАЙ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.07.2018

Астана перзентханасында тағы бір әйел қайтыс болды

16.07.2018

Үкіметте Қазақстанның Үшінші жаңғыруын жобалық басқару мәселелері жөнінде кеңес өтті

16.07.2018

Ұлы Дала Еліне саяхат: Алтайдан Жібек жолына дейін

16.07.2018

Атырауда жылжымайтын мүлік нарығында баға төмендеуі мүмкін

16.07.2018

Нұрсұлтан Назарбаев қоғам қайраткері Олжас Сүлейменовті қабылдады

16.07.2018

Жолдағы жемқорлықты болдырмау жолындағы шара

16.07.2018

Мемлекет басшысы Ұлттық банк төрағасы Данияр Ақышевті қабылдады

16.07.2018

Оқушылар Курчатов қаласындағы қасиетті жерлерді аралады

16.07.2018

ИДМ Техникалық реттеу және метрология комитетінің төрағасы тағайындалды

16.07.2018

Хантәңірі шыңына медиа экспедиция аттанды

16.07.2018

Оралда «Қазақстанның үздік тауары» республикалық байқауының өңірлік іріктеу көрмесі өтті

16.07.2018

Қостанай диқандары «Алқап күнін» өткізді

16.07.2018

Өскеменде «Ізгі жүрек» сыйлығы тапсырылды

16.07.2018

Павлодарда әнші Майраға ескерткіш орнатылды

16.07.2018

Актердің алып ескерткіші бой көтерді

16.07.2018

Асықтан өрілген арғымақ

16.07.2018

GGG белбеулері экспозицияға қойылды

16.07.2018

Айрықша аквасаябақ

16.07.2018

Жаһан жаңалықтары. Роналдудың жейдесі минут сайын сатылып жатыр

16.07.2018

Елдің атын шығарған Ержан балуан

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Биографиялық фильмдердің бәсі биік болуы тиіс

Кейінгі кезде «Еуразия бірінші арнасынан» әйгілі кеңестік манекенші-модель, сән әлемінде «Кремльдің ең әдемі қаруы» және «Кеңестік Софи Лорен» атанған Регина Збарская туралы сериа­л көрсетіліп жатыр. Былай қарасаңыз, сән әлемінің кіндігі саналған Парижді тәнті еткен өмірі жұмбаққа толы сұлудың сол кездегі кеңестік қасаң қағидаларға сыймаған ғұмырын өзгеше қырынан бейнелеген қарапайым, бірақ кемел түсірілген Ресейдің кезекті киноөнімдерінің бірі. 

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Халық әнінің тоналу тарихы

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев «Бо­лашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты бағ­дарламалық мақаласында, жаңғыру елдің ұлттық-рухани тамырынан нәр ала алмаса, ол адасуға бастайды», деді. Елдің ұлттық-рухани тамыры дегеніміз не? Ол ха­лықты сан ғасырдан бері адастырмай, алып келе жатқан салт-дәстүрі, фольклоры, әні мен жыры. Осылардың ішінде әннің ұлт руханияты үшін орны айрықша. Дана Абай атамыз, «Ұйықтап жатқан жүрек­ті ән оятар, Үннің тәтті оралған мәні оятар» дегенді бекер айтқан жоқ.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ормуз бұғазы жабылған жағдайда...

Осы айдың басында Иран Ислам Рес­публикасының президенті Хасан Рухани Швейцария еліне жасаған сапары кезінде мұнай импорттаушы мемлекеттер Иранның мұнайын сатып алмаған жағдайда Ормуз бұғазын жауып тастайтындарын мәлімдеді. Президенттің бұл мәлімдемесі АҚШ билігінің Иран мұнайын сатып алмауға өз одақтастарын ықтиярсыз көндіруге бағытталған қысымына байланысты болса керек.

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Жалғыздық жыры

Жақында жастық шағында жарқылдап дәурен сүрген, марқұм ағамызбен бақытты ғұмыр кешкен, қазір сексеннің сеңгірін саялаған бір жақсы апамыздың көңілін сұрап, халін білгенбіз. 

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

«Қарты бар ел – қазыналы ел»

Осыдан 4 жыл бұрын Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі елімізде 2030 жылға қарай егде жастағы адамдардың үлесі (2014 жылы – 6,9 пайыз) 11,2 пайызға жетеді деп болжам жасаған болатын. Алайда, бүгінгі жағдай жоғарыдағы көрсетілген жорамалды теріске шығарғандай. Өйткені Қазақстанда қазірдің өзінде жасы 60-тан асқан тұрғындар саны 12 пайызға көбейіп, өмір сүрудің орташа ұзақтығы 72 жасты көрсетіп отыр.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу