Ғылымдағы өзгерістердің қайнары

Елбасы Жолдауы әрдайым ел ішіндегі сабырлылық пен береке-бірлікті ұйыстыруға негіз болып саналады. Үрдіске сәйкес 2018 жылдың 10 қаңтарында ел Президентінің «Төртінші өнеркәсіптік революция жағдайындағы дамудың жаңа мүмкіндіктері» атты халыққа Жолдауы ұсынылып, бірқатар жоспар белгіленді.

Егемен Қазақстан
12.01.2018 468
2

Адамзат жаңа өнеркəсіптік революция дəуіріне аяқ басып отыр. Заманауи технологиялар дүниені өзгеріске ұшыратуда. Жаһандық технологиялық ілгерілеушіліктер өзімен бірге сын-қатерлерді де, сондай-ақ өсімнің жаңа мүмкіндіктерін де алып келуде. Бұл біздің əлемдегі аса дамыған 30 елдің қатарына жедел ену үшін тарихи мүмкіндігіміз деуге болады. Яғни елімізді төртінші өнеркəсіптік революция жағдайында дамытуға арналған. Сондықтан Елбасы Жолдауда алда жүзеге асыратын 10 негізгі міндетті атап көрсетті. Президент Жолдауда қазақ тілінің басымдығы сақталатындығын атап өтті. Қазақ тілінің әрі қарай дамуына басымдық беретіндігі баса айтылды. Осы орайда, мемлекеттік тіл қазақ тілі екендігін тағы да қайталап айтамыз. Адами капитал сапасын жақсарту үшін білім беру саласында қазақ тілінің басымдығы артуы кезек күттірмес мәселе. Президенттің тек экономиканы ғана емес, сонымен қатар ғылым мен білім, денсаулық сақтау салаларын барынша дамытуға көңіл бөлгендігін байқауға болады. Өмірдің басты құндылығы – адам денсаулығы мен білімінің жетілуі. Жолдауда бұл салалар бойынша мынадай басымдықтар нақтыланған: білім беру жүйесінің барлық деңгейі заман шындығы мен экономика сұраныстарына жауап беруі тиіс. Бұл арада мұғалім мамандығының беделін арттыру керек. Денсаулық сақтау саласында жаңа технологияларды қолдану аурулардың алдын алу мен емдеуді айтарлықтай жақсартып, медициналық қызмет көрсетулердің сапасын жоғарылатуы тиіс. Жоғары білім беру ісінде жасанды интеллектпен және «үлкен деректермен» жұмыс істеу үшін ақпараттық технологиялар бойынша білім алған түлектер санын көбейту керектігі, осыған орай металлургия, мұнай-газ химиясы, агроөнеркәсіп кешені, био және IT-технологиялар салаларын зерттеу ісінде басымдық беретін жоғары оқу орны ғылымын дамыту, қолданбалы ғылыми-зерттеулерді ағылшын тіліне біртіндеп көшіруді жүзеге асыру талап етіліп отыр. Бұл ретте шетелдің жетекші университеттерімен, ғылыми орталықтарымен, ірі кәсіпорындарымен және трансұлттық корпорацияларымен бірлескен жобаларды белсенді түрде жүзеге асыру қажет.

Ел болашағы жастардың қолында дейміз. Тәуелсіздік алғаннан кейінгі кезең ел дамуының көрсеткіші және де жас буын үшін тағылым сабақтары деп айтуға болады. Елбасымыз әрбір іс пен тәжірибенің нәтижесін жастарға арнап, келелі ой салуда. Жолдауда жас ғалымдарымызға ғылыми гранттар аясында квота бөліп, оларды қолдаудың жүйелі саясатына баса назар аударылған.

Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті жалпы және теориялық физика кафедрасының, университет жанындағы «Еуразиялық халықаралық теориялық физика орталығы» ғылыми-зерттеу институтында теориялық және математикалық физика бойынша 25-тен астам докторлық және кандидаттық диссертациялар қорғалды. Жас ғалымдардың 15-20-сы, енді бір 4-5 жылдан кейін Қазақстан емес, халықаралық деңгейдегі ғалымдарға айналатынына сенім зор. Мақсат – жастарды келешекте жай ғалым, ғылым докторы емес, халықаралық деңгейде жұмыс істей алатын білікті маман болуға бейімдеу. Біздің бүгінгі мақсатымыз – гравитация және космология, оның ішінде теориялық космология және солитондар теориясының табиғатын түсіндіру. Бұл бағытта әлем бо­йынша көптеген ғалымдар жұмыс істеуде. Соның ішінде қазақстандық ғалымдардың, яғни біздің тобымыздың еңбегі еленіп, халықаралық және мемлекеттік дәрежеде бағаланды. Ғылым саласы бойынша жетекші компания «Springer» жүлдесіне және Қазақстан Республикасының әл-Фараби атындағы ғылым мен техника саласындағы мемлекеттік сыйлығына ие болдық. Біздің елде ғылым саласы бо­йынша жақсы өзгерістер болып жатыр. Ол өзгерістердің көзі – Президентімізде. Сол кісіден толқын тарауда. Ғылым жал­ғаса береді. Оны жастарға беріп, халық­аралық дәрежедегі ғалым етіп шығару – парыз.

Баршаға тегін кәсіптік-техникалық білім беру жобасын жүзеге асыруды жалғастыруды, цифрлы білім беру рес­урстарын дамыту, кең жолақты интернетке қосу және мектептерімізді бейне­құрылғылармен жабдықтау жұмыстарын жалғастыру, жұмыс берушілерді тарту ар­қы­лы және халықаралық талаптар мен цифрлы дағдыларды ескере отырып, техникалық және кәсіптік білім беру бағ­дар­ламаларын жаңарту керек екендігіне толықтай қосыламын.

Мемлекет құру жолында теңдессіз, мол тәжірибе жинап, жаңа кезеңге қадам басып отырмыз. Алдымызда қандай қиын­дықтар кездессе де, Елбасымыз көрсетіп берген 10 негізгі міндетті де еңсере ала­тынымызға сенімдіміз. 
 
Рәтбай МЫРЗАҚҰЛОВ, 
Ұлттық ғылым академиясының корреспондент-мүшесі

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.02.2019

Екатеринбургтағы жол апатында 5 қазақстандық зардап шекті

21.02.2019

Жамбылда аз қамтылған және көпбалалы отбасылар үшін 10 жатақхана салынады

21.02.2019

Үкіметті уақытша басқару Асқар Маминге жүктелді

21.02.2019

Мемлекет басшысының мәлімдемесі

21.02.2019

Елбасы Үкіметті таратты

21.02.2019

Н.Нығматулин Аустрия Парламенті Ұлттық Кеңесінің төрағасымен кездесті

21.02.2019

Сенаторлар халықаралық келісімдерді ратификациялады

21.02.2019

Индустрияландыру бағдарламасы аясында 20 мың тұрақты жұмыс орны ашылады

21.02.2019

Қызылордалық полицейлер заңсыз аң аулаушыларды ұстады

21.02.2019

Түркістан облысының өз футбол командасы құрылады

21.02.2019

Жайық өзені бойында ауқымды рейд өткізілді

21.02.2019

Биыл 65 мың ірі қара сатып алуға ақша бөлінеді

21.02.2019

Бас прокуратура өтемақы қорына өндіру тәртібін түсіндірді

21.02.2019

Қоғамға көмектесетін инклюзивті инновациялар

21.02.2019

Дариға Назарбаева Еуропалық Одақтың Орталық Азия жөніндегі арнайы өкілімен кездесті

21.02.2019

Airastana 1 сәуірден бастап Қазақстан арқылы Ташкентке рейстерді ұлғайтады

21.02.2019

Қазақстан Ұлттық Банкінің төрағасы неміс бизнес-қоғамдастығының өкілдерімен кездесті

21.02.2019

Қазақстан мен ЕҚДБ арасындағы ынтымақтастық мәселесі талқыланды

21.02.2019

Семейлік оқушы-кәсіпкер Нәдір Сәбитов жиһаз шығаратын цех ашты

21.02.2019

Алексей Луценко «Оман турының» жеңімпазы

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Tyıym men tıyn

Toı-toımalaqta tún jamylyp óner kórsetetin kámelettik jasqa tolmaǵan, ómirleri aq paraqtaı taza, kóńilderi aq bulaqtaı móldir kishkentaılarymyzdy jasyna laıyqsyz kıindirip, boıandyryp kópshiliktiń aldynda shyǵarý, án saldyrý – qý aqshaǵa qunyqtyryp qoıǵan ata-analarynyń kinásinen. 

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Qorqynyshty mıkroplastık

О́tken aptada Eýropalyq odaq úkimeti óndirýshilerge mıkroplastıktiń barlyq túrin óz ónimderinde qoldanýǵa tyıym salǵanyn estigen bolarsyzdar. Mıkroplastıktiń ne ekenin bilesiz be? Osyǵan deıin kóp mán bermeppiz. Sóıtse mıkroplastık − sıntetıkalyq polımerlerdiń kishkentaı bólikteri, bul kóptegen zattyń quramyna kiredi: kúndelikti kıetin kıimimizde de, kir jýatyn untaqta da, saǵyzda da bar eken.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Абай (12.01.2018 16:34:27)

Шынымен де президент бағдар берді, енді соны орындау ол әр азаматтың борышы деп санаймын

Куан (12.01.2018 15:07:25)

Нурсултан Назарбаев в Послании дает понять, что внедрение новых цифровых технологий хорошо отразиться на общественную жизнь народа. И это в наше время это необходимость

Асель (12.01.2018 13:44:53)

Білікті әрі білімді маман иелері әр уақытта керек адамдардың бірі болып табылады,себебі олар арқылы елдер арасындағы қарым-қатынас, мемлекетіміздің атын шығаруға болады. Қандай ашылулар болмасын,сол ғалымның аты-жөні мен елі көрсетіледі міне сондықтан, бұл методтың жүзеге асуы үлкен табыс пен танымдылық алып келеді.

Жанна (12.01.2018 12:19:54)

Хоть и будут трудности у нас есть возможность для выполнения всех 10 поставленных задач

Айгерим (12.01.2018 12:17:20)

Переход на новые технологии действительно даст толчок для вхождения в 30 развитых стран мира

Самат (12.01.2018 12:14:47)

Я рад что повысят зарплату учителям ведь их работа не легка, но то что они будут сдавать квалификационный тест тоже верно

Айна (12.01.2018 12:12:05)

Очень хорошо будет если действительно снизят загруженность учеников

Пікір қосу