Жас буынға – жаңа білім

Ғұмырымның елеулі бөлігін педагогика саласына арнағандықтан кешегі кеңестік білім беру жүйесі мен бүгінгі білім нарығының арасындағы айырмашылықты аңғармау мүмкін емес. Біз оқыған білім моделі базалық, классикалық үлгіге келсе, қазіргі жас буын, өскелең ұрпақ мобильді, бір шылбыры жаһандық жүйеге жалғанған жаңа біліммен қаруланып жатыр деуге болады. 

Егемен Қазақстан
12.01.2018 116

Әлбетте, жаңа істің бастауы кем-кетіксіз болмайды. Бірақ түпкі нәтиже оң боларына көңіл бек сенеді. Жақсы-ақ. Келешегіміздің кемел білімге бағыт алуы баршамызды қуантады. Бұл – бабалар жолы. Әл-Фараби данышпан әркез дүниені кезіп, әлем кітапханасынан сусындады емес пе?! Міне, сол білім іздеудегі нәсіп бүгінгі буынға бұйырған екен.

Әрине, бұл жолда Елбасымыз Нұрсұлтан Назарбаев білімі салтанат құрған мемлекет болудың бар негізін қалады деуге болады. Білім беру саласында жас ұрпақтың жан-жақты таңдауы көп. Қазақстан сияқты елдер некен-саяқ. Бізде балабақшадан бастап орта мектепте, кейін жоғары оқу орнында да қандай білім ошағында тәлім-тәрбие аламын десеңіз, бәріне де орасан мүмкіндік берілген. Елбасының қамқорлығымен «Болашақ» бағдарламасының өзі он мыңдаған шәкіртті қоғамымыздың дамуына атсалысуға үкілеп қосып отыр. Зияткерлік мектептер мен Назарбаев Университеті бұрын шет мемлекеттерден көретін білім беру модельдерін елімізге кеңінен енгізе бастауымен ерекшеленеді.

Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың биылғы Жолдауында да білім саласына, әсіресе мұғалім мәртебесіне көп көңіл бөлінгенін қуана қабылдадым. Бұл көптен бері көтеріліп келе жатқан мәселе-тін. Өйткені мұғалім еңбекақысының аздығы бұл салаға білікті мамандардың келуін шектеп отырды емес пе? Бұл баршаға белгілі жайт. Елбасы осы орайда жыл басынан бастап 30 пайызға көтерілетін мұғалім еңбекақысына қосымша мұғалім біліктілігін екшеуді тапсырып отыр. Яғни, жаңа категориялық кестеге сәйкес, мұғалімдер ұлттық біліктілік тестінен өтеді. Осы арқылы, яғни біліктілігінің расталуына байланысты олардың еңбекақысы 50 пайызға дейін өспек. Бұл Президент айтқандай, мұғалім қауымын ұдайы өзін-өзі жетілдіруге ынталандыратын бірден-бір тетік. Шын мәнінде, бүгінгі уақыт – өзгерістер уақыты. Білім саласының қызметкерлері де кез келген сынаққа, өзгеріске әзір болуы, сергек жүруі қоғамды алға жылжытатын фактордың бірі болса керек деген ойдамыз.

Отбасында қалыптасқан тәрбиені одан әрі жалғастыратын – қазақ мектебі. Қазақ мектебіндегі тәрбие бесігінің тілі – ана тілі. «Ана сүтінің уызына жарып өспеген баланың денсаулығында бір кемшілік болады» дейді дәрігерлер. Сол сияқты ана тілінің уызына жарымай өскен балада да көп кемшілік болады. Ана тілі – адамның еркін сөйлеуіне жол ашады. Ана тілін меңгермеген бала қазақтілді ортада өз ойын ашық айта алмайды. Өз пікірін айтудан қашады. Бұл психология ғылымында «дағдарыс» деп аталады. Бүгінгі таңда теледидар дейсіз бе, интернет дейсіз бе, техниканың түр-түрі дамыған уақытта ата-ана мен баланың сырласуы, ананың қызымен, әкенің ұлымен сөйлесуі, тіпті адам мен адамның әңгімелесуі азайып бара жатыр. Бұл жақсы үрдіс емес. Отбасында ата-ана баласымен міндетті түрде сөйлесіп, сырласып тұруы керек. Осыны ата-аналар басты назарға алса екен деген ой мазалайды. Ал білім мен тәрбиенің қайнар көзі – әр баланың туған жерінде, отбасында, ана тілінде екені анық. Сондықтан биылғы Жолдауда айтылғандай, білім беру ісінде өзіміздің озық жүйемізді құруды жеделдетудің өзекті екені анық. 

Қазір орта білім беру саласында жаңартылған мазмұнға көшу үдерісі жүргізілуде. Бұл үрдіс 2021 жылы аяқталмақ. Осы уақытта біз қоғамда айтылып келе жатқан оқулықтар мен оқытудағы олқылықтардан арылып, жаңа заманауи білім жүйесіне негізделген әрі ұлттық дәстүр мен танымнан тамыр алған төл білім кеңістігін қалыптастыра білуіміз тиіс. Өйткені бұл – мүлде жаңа бағдарламалар мен оқулықтардан, стандарттардан тұрады. Десе де, оны өзіміз түзетін болғандықтан барлық дүниенің сапалы болуына баса мән бергеніміз абзал. Бұл болашағымыздың да сапалы болуының кепілі болмақ. Әсіресе қазір үш тілді оқытуға қатысты кадрларды қайта оқыту жұмысы қызу жүргізіліп жатқан кезеңде педагогикалық орталықтар мен жаратылыстану ғылымдарының оқыту сапасын төмендетіп алмай, қайта күшейтуге назар аударуымыз керек. Оқушы жүктемесін азайту турасындағы талап та орынды. Қазақта «аз, аз болса да саз» деген ұғым бар. Білім – шексіз мұхит. Оны орта білім беру жүйесінде тауысу, барлығын игеру мүмкін емес. Сондықтан ең басты басымдық баланың бейімін бағамдау, сол бағытта тереңдете оқытуға икемдеу болса керек.

Сайраш ӘБІШҚЫЗЫ,

Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, білім беру ісінің үздігі

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.01.2018

Кабулдегі террорлық шабуылда 18 адам қаза тапты, соның біреуі Қазақстан азаматы

21.01.2018

Баянауылдың аэродромын аяқтау үшін 250 млн теңге қажет

21.01.2018

Павлодарда металлургтерге 10 көлік берілді

21.01.2018

Алексей Полторанин әлем кубогы кезеңінде топ жарды

21.01.2018

Аязға байланысты үш өңірде жол жабылды

21.01.2018

Павлодарда коттедждер кенті салынады

21.01.2018

Биыл Өскеменде 30 аула абаттандырылады

21.01.2018

Ертең Солтүстік Қазақстан облысындағы мектептерде сабақ болмайды

21.01.2018

Астанада энергетикалық кешеннің алдағы қатты аязға дайындығы тексерілді

21.01.2018

Түпқараған ауданында сүт зауыты ашылды

21.01.2018

ОҚО-да биыл «Индустрияландыру картасы» шеңберінде 9 жоба іске қосылады

21.01.2018

Өскемен мен Аягөздегі әскери бөлімдер жауынгерлік даярлықтарын пысықтады

21.01.2018

Ольга Рыпакова турниріне 8 мемлекеттің жеңіл атлеттері қатысты

21.01.2018

Ақтөбедегі автобус өртінен қаза тапқандардың толық аты-жөндері белгілі болды

21.01.2018

Алматыда «Ұлы Дала саздары» атты концерт өтеді

21.01.2018

Қазақстанның төрағалық етуімен Қауіпсіздік Кеңесінде министрлік деңгейінде дебаттар өткізілді

21.01.2018

Білім басқармасы ауа райы жағдайына байланысты сабақтарды тоқтату қалай қабылданатынын мәлімдеді

21.01.2018

Сыртқы істер министрі Нью-Йоркте бірнеше кездесу өткізді

21.01.2018

Қазақстан арқылы Әзербайжанға жөнелтілетін Қытайдың жүк пойызы жолға шықты

21.01.2018

Оңтүстік өңіріндегі көне қалалар бойынша деректі фильм түсірілді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Дархан ӨМІРБЕК, «Егемен Қазақстан»

Сөз еркіндігі және балама пікірге төзімділік

АҚШ-та білім алып жүргенімізде екі апта бойы сөз бостандығы абсолют­тік болуы тиіс пе деген тақырыпты тал­қыладық. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ғажайып жаңалықтар

Заманауи экономиканың дамуы адамзатқа орасан зор жаңа мүмкіндіктер ұсынатындығын, соған сай экономиканың кейбір дәстүрлі салаларының түбегейлі өзгеріске түсетінін қазірдің өзінде байқауға болады. Тек бір ғана ауыл шаруашылығын алып қарайықшы.

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Қайдасың, менің ертегім?!

Алпысыншы жылдардың басында мектеп табалдырығын аттаған біздің толқынның бала қиялын баураған ғажап – қазақтың ертегілері мен батырлар жыры еді-ау. Сол кезде сол бір ғажайыптар әлемінен санамызға сің­ген сансыз суреттер бұл күнде сағындырып, сабырымызды сарқып ішкендей болады. Сондағы небір керемет сиқырларды көруге көңіл ынтығып, көкірек көзі құмартып, құштарлана ашылғандай күйге енеті­німіз бар.

Дархан ҚЫДЫРӘЛІ, «Егемен Қазақстан»

Тажалды тізгіндеудегі байыпты бітімгерлік

Вашингтондағы кездесулер жоғары деңгейде өтті. Әлемнің белді, белгілі ақпарат құралдары да ол туралы жарыса жазуда. Маңызды кездесулердің өзекті тұсы – Қазақстанның ядролық қаруды таратпау жөніндегі табанды ұстанымы мен байыпты қызметін жоғары бағалау болды. Бұл іс жүзінде Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың жаһандық бейбітшілікті сақтау мақсатындағы жеке бастамалары мен осы бағыттағы қажырлы қызметіне, әлем­дік деңгейдегі қайраткерлік болмысы­на берілген баға деп пайымдаймыз. 

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Тілді кез келген жаста үйренуге болады

Әлемде қанша тіл болса, адам сол тілдерді үйренуге ұмтыла береді жә­не бұл қызығушылық ешқашан тоқ­тамайды. Әрине кейде бір тіл басқаларына қарағанда маңызды, танымал, оңай, әдемі болып көрі­нуі мүмкін. Дегенмен адамның қы­зығушылығы мен сүйіспеншілігі ой­ға келмеген тілдерді де үйренуге жетелейді.

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу