Шайынды су Таразға қауіп төндіруде

Жамбыл облысының орта­лы­ғы – Тараз қала­сын­дағы кәріз жүйелерінің суы мен шайынды суларын сүзу алаңдарының та­зар­ту қондырғылары көп уақыттан бері жа­ңар­тыл­мағандықтан эко­ло­гиялық апат қаупін төн­діріп отыр.

Егемен Қазақстан
02.04.2018 3076

Екі мың жылдан астам тарихы және 300 мыңнан астам халқы бар Тараз қаласында 1963 жылдан бастап қарапайым сүзгілеу алаңдары жұмыс істеп келеді. Осы алаңдар тәулігіне 150 мың текше метр шайынды суларды қабылдайды. Яғни кәріз жүйелерінен шыққан лас су мен қаладағы қоғамдық тамақтандыру, химиялық тазалау, техникалық және басқа да қызмет көрсету орындарынан жіберілетін шайынды сулар да осы сүзу алаңдарына ағады. Бірақ олар толық биологиялық тазартудан өтпейді.

Су тазалаушы тұндыру мен сүзгіден өткізу алаңдары техникалық тұрғыдан әбден тозығы жеткендіктен, қол­да­ныс­тағы нормативтік талап­тарға сай келмейді. Бүгінгі таңда сүз­гі алаңдарында ернеуінен асқан шайынды су қала іргесіндегі Жам­был ауданының аумағына, атап айтқанда, Жамбыл, Қостөбе елді мекендеріне жайыла бастады. Соның салдарынан жерасты сулары, ауыз су да ластануда.

Мамандардың бақылауына қарағанда жерасты суларындағы нитрат мөлшері белгіленген шектен 4-5 есе артық. Жалпыұлттық рес­пуб­ликалық «Егемен Қазақ­стан» газетінің биылғы жылғы 20 нау­рыздағы санында тілші Хамит Еса­манның «Шайынды судың шыр­ғалаңы» атты мақаласы жа­рия­ланып, осы мәселе кеңінен бая­ндалды. Қалдықтар ауыз су ар­қылы адам ағзасына, шайын­ды су жайылған өрістен қо­рек­тенген малға да кері әсер етіп жа­тыр. Сол мал өнімдерін күн­дел­ік­ті пайдаланып отырған барша тұрғындар жаппай індетке ұшы­рауы да мүмкін. Жоғарыда атал­ған елді мекендердің қосалқы ша­руашылықтарындағы малдан алынған ет және сүт өнімдері қала базарларына жетсе тараздықтарға да қауіп төндірмесіне кім кепіл? Демек Тараз қаласының кәріз жүйе­лерінен шыққан лас су мен өн­дірісте және өнеркәсіп қаже­ті­не пайдаланылған шайынды су кез келген уақытта төтенше жағдайға ұшыратуы ғажап емес.

Өркениетті, дамыған елдерде кәріз суы мен шайынды су тазар­тылып, тыңайтқышқа, басқа да қа­жеттіліктерге жұмсалады. Ен­деше мұндай тәжірибені Тараз қаласында да қолдану қажет деп есептейміз. Біз осы мәсе­лелерді Үкімет басшысы Бақыт­жан Сағынтаевтың назарына де­пу­таттық сауалмен жеткізіп, Тар­аз қаласында шайынды суды тазалайтын қазіргі заманғы техно­логиямен жабдықталған қон­дыр­ғылар орнату үшін 2019 жылға ар­налған республикалық бюд­жет­ті қалыптастыру барысында жер­гілікті органдар болжамдап отырған 12,0 млрд теңге қаржыны қарастыруға ықпал етуін сұрадық.   

Әбдәлі НҰРАЛИЕВ,

Сенат депутаты

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.07.2018

Баянауылда Сұлтанмахмұт Торайғыровтың 125 жылдығы аталып өтті

19.07.2018

Ауғанстан компаниялары қазақстандық ұн, макарон өнімдеріне қызығушылық танытып отыр

19.07.2018

Қазақстандық грек-рим шеберлері Нью-Делиде жеті жүлде алды

19.07.2018

Волейболдан Азияның клубтық чемпионаты аяқталды

19.07.2018

Биыл Сыр өңірінде он инвестициялық жоба іске асады

19.07.2018

Маңғыстауда экологтарға жемқорлықты болдырмау жайлы айтылды

19.07.2018

Мұнай саласының ардагері Есет Әзербаевқа мүсін қойылды

19.07.2018

ҚР Президенті Іс басқарушысының орынбасары тағайындалды 

19.07.2018

Зейнолла Самашев: Кезінде Алтын адам болған

19.07.2018

Қаскелеңде «ақылды» комбайн адамның қатысуынсыз егін орды

19.07.2018

Қызылордада ұрланған қақпақтардың шығыны 30 млн теңгеге жеткен

19.07.2018

Жәңгір ханның жазғы ордасы Ресей жерінде жатыр

19.07.2018

Президент Премьер-Министр Бақытжан Сағынтаевты қабылдады

19.07.2018

«Егемен Қазақстан» газетінде кадрлық өзгерістер болды

19.07.2018

З.Самашев: Табылған жәдігерлер б.з.д 8-7 ғасырға тиесілі заттар болуы мүмкін

19.07.2018

Кәріпбек Күйіков «Ядросыз болашақ үшін» сыйлығын алды

19.07.2018

Арқайым – аңыздар андыздаған алқап

19.07.2018

Қаршыға мен қара бала

19.07.2018

Баян-Өлгей аймағы су тасқынынан зардап шекті

19.07.2018

АҚШ – Ресей: Серіктестіктің соны серпіні

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Атақ қымбат па, абырой қымбат па?

Бүгінде қандай жолмен келсе де атақ үшін есі кете, есерлене қимылд­ай­ты­ны­мыз­ды бәрі біледі. Айта­лық, жуырдағы бір мереке күндерінде орден сатылыпты. Бұл орденнің атауы қандай дерсіз – «Қазақстанның құрметті азаматы».

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ауыл шаруашылығын цифрландыру болашақтың баламасыз жолы

Әлем елдерінде қазіргі уақытта ауыл шаруашылығын цифрландыру қарқынды түрде жүріп жатыр. Уақыт өткен сайын бұл салада неше түрлі жаңа технологиялар пайда болып, олар жедел түрде өндіріске ен­гізілуде. Мәселен, Еуропадағы компания­лар енді егістік жағдайын зерттеумен ай­на­лысатын дрондарды да шығара бас­тады. Бұл машиналар фермерлердің егіс шы­ғымдылығын алдын ала болжап бі­лу­леріне жағдай туғызуда. Осы үдеріс ке­ңі­нен қанат жая келе, бүкіл ел бойынша әрбір егіс алқабының шығымдылығын күні бұрын анықтау мүмкіндігі пайда болатын көрінеді. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Аяқдоп аламаны аяқталды

Әлем чемпионаты – тағатсыздана күткен футбол тойы еді. Енді барлығы аяқталып, той тарқасымен біз де алған әсерімізбен бөлісе кетсек. Бұл біріншілік несімен есте қалмақ?

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Биографиялық фильмдердің бәсі биік болуы тиіс

Кейінгі кезде «Еуразия бірінші арнасынан» әйгілі кеңестік манекенші-модель, сән әлемінде «Кремльдің ең әдемі қаруы» және «Кеңестік Софи Лорен» атанған Регина Збарская туралы сериа­л көрсетіліп жатыр. Былай қарасаңыз, сән әлемінің кіндігі саналған Парижді тәнті еткен өмірі жұмбаққа толы сұлудың сол кездегі кеңестік қасаң қағидаларға сыймаған ғұмырын өзгеше қырынан бейнелеген қарапайым, бірақ кемел түсірілген Ресейдің кезекті киноөнімдерінің бірі. 

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Халық әнінің тоналу тарихы

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев «Бо­лашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты бағ­дарламалық мақаласында, жаңғыру елдің ұлттық-рухани тамырынан нәр ала алмаса, ол адасуға бастайды», деді. Елдің ұлттық-рухани тамыры дегеніміз не? Ол ха­лықты сан ғасырдан бері адастырмай, алып келе жатқан салт-дәстүрі, фольклоры, әні мен жыры. Осылардың ішінде әннің ұлт руханияты үшін орны айрықша. Дана Абай атамыз, «Ұйықтап жатқан жүрек­ті ән оятар, Үннің тәтті оралған мәні оятар» дегенді бекер айтқан жоқ.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу