Валюта бағамы өзгерісіне алаңдауға негіз жоқ

Мәжіліс Төрағасы Нұрлан Нығматулиннің төрағалығымен өткен палатаның жалпы отырысында депутаттар «Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы» заң жобасын ілеспе түзетулерімен бірінші оқылымда мақұлдады.

Егемен Қазақстан
12.04.2018 2945
2

Заң жобасының негізгі мақсаты – Қа­зақ­станның валюталық заңнамасын интеграциялық процестердің дамуына әлемдік тәжірибені ескере отырып бейім­деу. Сондай-ақ ол валюталық реттеу және валюталық бақылау саласында туындай­тын қатынастарды реттеп отыруды қам­тамасыз ететін құқықтық тетікті жетіл­діруге бағытталған.

Заң жобасын таныстырған Ұлттық банк төрағасы Данияр Ақышевтің баяндамасында айтылғандай, аталған құжат жоспарлы түрде қабылданғалы отыр. Атап айтқанда, Қазақстан Дүниежүзілік сауда ұйымына қосылып, «Астана» халықаралық қаржы орталығы және «Қорғас» шекара маңы ынтымақтастығы халықаралық орталығы» арнайы экономикалық аймақтары құрылған соң арақатынасты реттейтін жаңа заңға сұраныс туындаған.

Мәселен, ДСҰ-ға толық мүшелікке өткен­нен соң елімізде шетелдік фир­малар­дың өкілдіктері көптеп ашылуы мүмкін. Қазірдің өзінде мұндай филиалдардың саны 4,5 мыңға жеткен. Сәйкесінше, ел ішінде шетел валютасындағы төлемдер көбейгенімен, бұл ұлттық мүдделерге сай емес. Мәселен, 2017 жылы шет­ел­дік компания филиалдарының рези­денттерінің валюталық операциялар көлемі 2,7 млрд АҚШ долларын құра­ған. Заң жобасында осыған байланыс­ты шетелдік ұйымдар филиалдарының қа­зақ­стандық компания­лармен есеп айыры­суларын теңгеге ауыс­тыру ұсынылған.

Елімізде валюталық операциялар бо­йынша банктік құпиясы бар ақпараттарды Мемлекеттік кірістер комитетіне беру құқығы да қарастырылып отыр.

– Капиталдың әкетілуін бақылауды заң нормаларымен ғана қамтамасыз ету мүмкін емес. Ол заңсыз жолмен немесе заңды келісімдер арқылы жасыра отырып жүзеге асырылуы мүмкін. Тікелей шектеу шаралары адал кәсіпкерлердің инвестициялық ахуалына және бизнес жағдайына кері әсерін тигізуі ықтимал. Бұл, сондай-ақ нарықтық экономика талаптарына да келмейді. Мемлекеттік органдардың тиімді ақпараттарды тұрақты түр­де алмасуы кез келген мәміле бойынша дәйек­сіз мәліметтерді анықтауға мүмкін­дік береді. Сондықтан заң жобасын­да валюталық операциялар бойынша банктік құпиясы бар ақпаратты Мемлекет­тік кі­рістер комитетіне беру құқығы көз­деледі, – деді Ұлттық банк төрағасы.

Мәжілістің жалпы отырысынан кейін журналистерге сұхбат берген Д.Ақышев Ресейдегі валюталық ахуал мен оның біздің елімізге әсеріне байланысты пікірін білдірді.

Соңғы екі тәулік ішінде Ресей рублі АҚШ долларына шаққанда шамамен 10 пайызға әлсіреді. Бұл өзгеріс Қазақстан тең­гесіне де кері әсер етіп, ұлттық валюта­мыз орташа есеппен 3 пайызға әлсіреді. Алайда Д.Ақышев Ресейге салынған санкциялардың салдарынан валюта нарығында орын алған өзгерістерге байланысты алаңдауға негіз жоқтығын айтты.

Ұлттық банк төрағасының айтуын­ша, Ресей рублінің теңгеге ықпалы бол­ға­ны­мен, түбірімен байланған тәуел­ділігі жоқ.

– Еркін айырбас бағамы жағдайында шетелдік валюталарға шаққанда біздің теңгенің бағамы ішкі және сыртқы факторларға байланысты екені белгілі. Шын мәнінде, соңғы бірнеше күн бұрын орын алған оқиғаларға дейін барлық макроэкономикалық параметрлер тұрақты болды. Бірінші кезекте мұнайға қатысты жоғары баға мен саудадағы серіктес елдер­дегі тұрақтылықты байқадық, – деді бас банкир.

Әрине, сыртқы саудадағы бас серік­те­сіміздің ахуалы, атап айтқанда көршімізге салынған санкциялардың Қазақстанға тікелей де жанама да қатысы жоқ. Біздің еліміз әлемнің өзге мемлекеттерімен бейбіт және тату қарым-қатынасын сақтап келеді. Отандық компаниялар да қандай да бір шектеулерден, бұғалықтан ада.

– Теңгенің құны өседі не төмендейді деп айту қиын. Өзгерістер таяу күндері ғана басталғандықтан, шешім қабылдауға асықпаған дұрыс. Өйткені асығыс қадам орасан шығынға да ұшыратуы мүмкін. Қазір валюта айырбастау пункттерінде теңге де, шетелдік валюта да жеткілікті. Халықтың әбігерге түсіп, қарбаласып жатқаны байқалмайды. Дегенмен, кез келген тәуекелдің пайдасы да, зияны да қатар болуы мүмкін, – деді Д.Ақышев.

Ел бюджеті 1 долларға 340 теңгенің есебімен бекітілгендігін ескерсек, қазы­наға да әзір қауіп жоқ. Өйткені теңгенің бүгінгі бағамы доллардың жыл басындағы құнына жақындаған. Етек-жеңімізді жинауға мүмкіндік те, уақыт та жетерлік.

Айта кетейік, жалпы отырыс барысында Мәжіліс 2018-2020 жылдарға арналған республикалық бюджетке түзетулер бойынша заң жобасын жұмысқа алды. Ол Президенттің бес әлеуметтік бастамасын жүзеге асыруға арналған. Сондай-ақ осы күні палата бірқатар ратификациялық заң жобаларын жұмысқа қабылдады. Олар: Еуразиялық экономикалық қоғамдастыққа мүше бір мемлекеттің азаматтары осы бірлестікке мүше екінші мемлекеттің аумағында еңбек қызметін жүзеге асыру кезінде ұшыраған өндірістегі жазатайым оқиғаларды тергеп-тексеру тәртібі туралы және Қазақстан мен Иордан Хашимит Корольдігінің Үкіметтері арасындағы Азаматтық қорғаныс, төтенше жағдайлардың алдын алу және оларды жою саласындағы ынтымақтастық туралы келісімдерді ратификациялау.

Жалпы отырыс соңында халық қалаулылары – Д.Еспаева, Г.Баймаханова, Т.Сыздықов, Ә.Сапарова, К.Абсатиров, К.Мұсырман, Ш.Нурумов орталық мем­лекеттік органдар басшыларының атына депутаттық сауалдарын жолдады.

Серік ӘБДІБЕК,

«Егемен Қазақстан»

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

23.10.2018

Әлеуметтік желінің жастар психологиясына әсері (видео)

23.10.2018

Өскемендегі көрмеде құнды фотосуреттер ұсынылды

23.10.2018

Жапония мен Еуропалық Одақ арасындағы экономикалық диалог

23.10.2018

Қызылорда ауруханасы тегін қызметке ақы алып келген

23.10.2018

Астанада жолаушылар автобусы оқушыны қағып кетті

23.10.2018

«Егеменді» отыз жыл оқыған оқырман

23.10.2018

Рудныйда Орал Мұхамеджановқа ескерткіш тақта ілінді

23.10.2018

Атырауда халықаралық күй фестивалі өтіп жатыр

23.10.2018

Қостанайда «Татуласу: сотқа дейін, сотта» атты конференция өтті

23.10.2018

Қайрат Қожамжаров Қазақстан дзюдо федерациясының президенті болып сайланды

23.10.2018

Бақытжан Сағынтаев облыстардың әкімдеріне жеке инвестицияларды тарту жұмысын күшейтуді тапсырды

23.10.2018

Асқар Мамин Ереванда өткен «Еуразия апталығы» халықаралық форумына қатысты

23.10.2018

Лондонда Елбасының ағылшын тіліндегі "Тәуелсіздік дәуірі" кітабының тұсауы кесілді

23.10.2018

Алматыда деректі фильмдер фестивалі өтті

23.10.2018

Үкіметте көлік пен логистиканы цифрландыру мәселесі қаралды

23.10.2018

«Алтай» әлем чемпионатына қатысады

23.10.2018

Петропавлда қонақ үй және мейрамхана кешені тұрғызылды

23.10.2018

Роналду "Олд Траффордқа" оралды

23.10.2018

«Барыс» Минскінің «Динамосын» ұтты

23.10.2018

«Брексит» келісімі 95%-ке дайын

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Tulǵalardy mansuqtaýda qandaı maqsat bar?

Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń «Bola­shaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵ­darlamalyq maqalasy – halyq tarapynan úl­ken qoldaý tapqan, kópshiliktiń yqylasy zor bolǵan bastama. Baǵdarlamanyń arqasynda hal­qymyzdyń mol rýhanı murasy qaıta jańǵyryp, tarıhymyz túgendeldi. Osy jobanyń aıasynda tól ádebıetimiz ben mádenıetimizdiń shetelderde nasıhattalýy, sheteldiń túrli saladaǵy eń mazmundy kitaptarynyń aǵylshynshadan tikeleı qazaq­shaǵa aýdarylyp, qalyń oqyrmanǵa tabystalýy da buryn-sońdy bolmaǵan is.

Дидар Амантай,

Kınoádebıet

Teginde, ult ádebıeti men qazaq kıno­sy arasynda, sonaý Sháken Aımanov, Májıt Begalın, Sultan Qojyqov, Abdolla Qarsaqbaev zamanynan beri qalyptasqan ónegeli dástúr, jaqsy qarym-qatynas, tyǵyz baılanys búginde óz jalǵasyn taýyp otyr.

Мирас Асан, «Егемен Қазақстан»

Ádep pen ádet

Jýyrda Almaty qalasyna jolymyz túsip, taǵylymy mol tamasha toıǵa qatystyq. Taý shatqalyna aqshańqan shatyr tigip, qudalaryn taǵatsyzdana kútip turǵan almatylyqtardyń ónegeli isine kóz toıyp, kóńil marqaıady. Biz toıly aýylǵa qudalar kelmeı turyp barǵan edik. Qyzyq ıelerimen burynnan tanyspyz. Arǵy túbi Arqanyń qazaqtary. Ultymyzdyń qadym zamandardan beri kele jatqan salt-dástúri, tartý-taralǵysy, jón-joralǵysy yqylym josynymen úılestirilgen toıdyń erekshe bolatyny sezilip tur.

Құрманәлі Қалмахан,

О́zge elde sultan bolǵansha...

Áı, qaıdam... О́zge elde sultan bolý qazir qıyn-aý. Sebebi óz eliniń Sultandary turǵanda shetten kelgen «bótenderdi» kim jaqtyra qoıar dersiz?! Soǵan qaramastan túrli sebeptermen shetel aýyp, «jumaq» araldaryn izdeýge bel býǵandar qarasy azaımaı tur.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Urpaq azsa – ultqa qater

J.Aımaýytov pen M.Áýezov keıbir qazaq mineziniń minin, sol mindi kórip ósken balanyń jamandyqqa salynatynyn 1917 jyly «Alash» gazetinde jarıalaǵan maqalasynda: «Ultym», – dep oqyp shyqqandar halyq arasyna kelse, qaraıa bastaıdy» dep, artynan: «Saıyp kelgende, qazaqta qalyp turǵan ózgeshe minezder: tili aıtqandy qoly qylmaıtyn – turaqsyzdyq, uıymsyzdyq, basynan aspaıtyn – ózimshildik, ezdik» depti. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу