Ерлан Жүніс. Энтелехия (поэтикалық ойлар)

Егемен Қазақстан
20.04.2018 4258
2

БУМЕРАНГ

Қар лақтырып ойнадық өткенге,

өтіп жатқан уақытқа:

Көктемде –

айна сынды.

 

КӨРҰҒЛЫ

Күйзеледі әлем

тамып түсе алмай

қалам ұшынан...

 

ЖАЛҒЫЗДЫҚ

Бірін бірі

іздер болса адамдар,

білер еді – жоғалғанын бәрінің...

 

МҰРАТ

Жалқы таудың етегінде,

таңда туған көбелек

шыңында өлді,

жұлдыздарға ескерткіш боп қанаты.

 

УАҚЫТ

Бір топ бала маған қарай жүгірді,

құлағыма жетті үні,

екпіні – шашымды ағартты.

 

ОРТАҒАСЫР

Адыраспан түтіні

сыған қыздай билейді,

жанарында Сайфтың.

 

ЕСТЕЛІК

Бала күнгі дауысым,

жаңғырып тұр – алыстағы тауларда,

ғарыштағы əн сынды.

 

ЖАНЖАЛ

Ағаш үйдегілер от жақты.

Құптанда күн шықты.

Жапырақты шөл қысты.

 

ҚҰЛАҒАН КОМЕТА

От болып

лаулап кеп,

заулап кеп,

қара жерге зырқ етті

ауыр сөз.

 

АЙҚАЙ

Жұлдыздар

шытынап қирады,

сынығы

жүректі тілгілеп.

 

ЖАҢБЫРЛЫ ТҮНГІ ТҮС

Бір батып,

бір шығып,

қалқып жүр қарулар,

балалардың көз жасында.

 

ПИГМАЛИОН

Өз жанын ақын халықта сақтайды,

Ал халық болса –

Ақында.

 

ЖАҺАНДАНУ

Әппақ далама

кіріп келді әлем,

аяғын сүртпестен.

 

ЫҢҒАЙСЫЗДАНУ

Неткен жұмсақ туған жер тастары,

Неткен қатты еді алақаным.

 

УАҚЫТ ҚЫТЫҒЫ

Қыш құмыра ішінен

жаңғырып естілді

Гомер күлкісі.

 

ЦУНАМИ

Үріккен шағала

теңізді сапырды,

жағалауды шайды.

 

ТУРБУЛЕНТТІЛІК

Құс шеңгелінде

ұшады қоян,

ұшақта алма домалай...

 

ТІРШІЛІК

Таулар түнде көшеді,

балапаны ұлардың

жұмыртқасын жарғанша.

 

ТАЗАЛЫҚ

Еліктің лағы ойнайды баламменен.

Бабам аңға шықпады ма

ұл тапқанда алалы.

 

ЖОҢЫШҚА

Əрбір жазда мына белес жап-жасыл,

өзгермейді.

Бірақ жылда танымайды мені олар.

 

АРБА ДОҢҒАЛАҒЫ

Ат жалыққан əуеннен

қиялында баланың

Моцарт туды.

 

ҚЫР

Қырға кетіп, қаңғырдым.

Мен қалаға бара алмаймын,

Бала қаздың қатайғанша қанаты.

 

КӨШПЕНДІ

Бұл тау бұрын қыз болыпты деседі,

мен де бұрын құс болғам,

қондым ба екем иығыңа?..

 

ЖАҢА ӨМІР

Бақ ішінен ұшып шығып балапан,

шиқ-шиқ етіп кезіп жүрді ауланы

көк алманың иісіндей.

 

ТАРАЗ ШИЕСІ

Шираз сұлуының ерніндей,

Шам ойшылының ұятындай,

Афина шешенінің тіліндей.

 

ДƏЛЕЛДЕУ

Зілзаланың

дəлелдеуі қажет пе,

ол зілзала екенін?

 

ТҮС ƏЛЕТІ

Көз шырымын алсамшы,

шулай қонып үстіме,

алма ағаштың гүлдері.

 

МАЗАСЫЗДЫҚ

Инелік неге көзін жұмбайды,

неге тып-тыныш

мына түн?..

 

ШАРАСЫЗДЫҚ

Жалаңаш жартаста

қалғиды барқын,

қарға даусынан құлағы тұнып.

 

СЕБЕПСІЗДІК

Құстарға жем бердім

қолымнан,

қанатын алғам жоқ.

 

БƏЙЕК

Жапырақтан тамшы тамып түскенше

дүниеде дегбірсіздік туылып,

маған өтті.

 

КӨТЕРІЛІС

Олар ұзақ жылдар бойы қол созды –

айналғанша найзаға ол...

 

АЛЛЮЗИЯ

Балаға доп жер секілді.

Жер доп секілді бала емеске.

 

ЕСКІ ҒИМАРАТ

Тарихта кіретін есік бар,

шығатыны жоқ.

Шам – шіркейлер мазары, жарыққа ұмтылған.

 

КӨНЕ ҚҰМЫРА

Адам егер бəрін де ұмыта алса –

босар еді де, қирар еді,

тыныштықтың ащы даусынан.

 

ӨРКЕНИЕТ

Адам өзін іздеп жүріп

бір күні

тауып алды маймылды.

 

ПИРАМИДА

Сəби күнін түсіре алмай есіне,

суретіне қарайды олар таңданып.

 

ЖИНАЛЫС

Күн астында көп адам,

мен бір маңда тыншимын,

құс қанаты көлеңкесін түсірген.

 

БАЛБАЛ

Екі қазақ сөйлесіп тұр далада,

қарай қалсам,

тас боп қата қалады.

 

БҰЗЫЛҒАН ҮЙ

Мына кілт,

енді ешбір есікті ашпайды.

 

ҚАЛАУ

Тауға шығып айқай салғым келді де,

өрмеледім,

шыңында –

сыбырласып отыр екен екі адам.

 

СИЗИФ

Тастың

жаны,

еркі,

мəні,

серті,

ырқы,

қалауына – қарсылық!

 

ГОРГОНА МЕДУЗА

Ескерткіштер –

өзі өзіне тіке қарай алғандар.

 

ЖОҒАЛҒАН ҰРПАҚ

Қар жауып,

басылды.

Ең соңғы ақ ұлпа

қайсысы екенін ешкім де білмеді.

 

ПІКІР

Жайын өзін жағалауға лақтырды,

мұхит оны сезген жоқ.

 

ӨМІР АҒАШЫ

Желге ілесіп кетті жалғыз жапырақ,

енді əлем өзгерді,

мүлде өзгерді.

 

ПАЙДАЛЫЛЫҚ

Жапан түзде жатқан тасты көтерме.

 

ПОЛИГОН

Дала толқып жатыр тұнық теңіздей,

көрінеді ағарып

бабалардың сүйегі.

 

А Бао А Ку

Адам баласы есейген сайын,

армандары

неге ұсқынсыз?

 

ДОРИАН ГРЕЙ

Өзіне алып адам күнәсін,

сөздер өледі,

бейуақ.

 

КҮТУ

Жолға қарап тұрды жар.

Жапырақтың бояуы

ағып жатты көзінен.

 

ӨКПЕЛЕУ

Хат жазды да жыртты оны.

Кейде адамға жазу керек жай ғана,

теңіз түнде шулағандай.

 

ҚЫЗҒАНУ

Саған қарап тұрғандарды көргенше,

аңғармаппын,

кеткеніңді құлпырып.

 

КӨКТЕМ

Қоңырау шалды белгісіз нөмір

үздіксіз,

үздіксіз жауды жаңбыр да.

 

ДИХОТОМИЯ

Мен саған бару үшін гүл аламын,

ал гүлді алу үшін саған барам.

 

ƏСЕР

Сұлулар кетеді,

өлеңдер қалады

Алматыда.

 

ДАУЫЛ

Сол түнгі нөсерде

жаумаған жалғыз бұлт -

шындықтың бұлты еді.

 

Ерлан ЖҮНІС

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

23.01.2019

Жас мамандарға пайдалы ақпарат (видео)

23.01.2019

Бокстан әйелдер арасындағы әлем чемпионатының қожайыны анықталды

23.01.2019

Футбол күнтізбесі жарияланды

23.01.2019

«Иван Ярыгин» турниріне қатысады

23.01.2019

Наурызда шаршы алаңға шығады

23.01.2019

Маңғыстауда арнайы мониторинг тобының алғашқы отырысы өтті

23.01.2019

«Ойыншық» сабындар

23.01.2019

Мұстафа рухын іздеген қазақтар

23.01.2019

Тұранның тұғырлы тұлғасы

23.01.2019

Инновациялық идеяларды тиімді пайдаланса...

23.01.2019

Ғылым деңгейі неге төмен?

23.01.2019

Adasqandardyń aldy jón, arty soqpaq...

23.01.2019

Қайырымдылық байқауына іріктеу жалғасып жатыр

23.01.2019

Армения елшісімен кездесті

23.01.2019

Бес әлеуметтік бастама: Атқарар іс аз емес

23.01.2019

Ауылда отырып, аукционда жеңген фермер

23.01.2019

Өзгенің қаңсыған су көліктері неліктен біздің жағалауда қалуы тиіс?

23.01.2019

Нәрестелердің шетінеуі екі есеге жуық азайды

22.01.2019

Франциядан Англияға бет алған ұшақ Ла-Манш бұғазында жоғалып кетті

22.01.2019

Жастар жылының логотипі бекітілді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Adasqandardyń aldy jón, arty soqpaq...

  Bıylǵy qańtarda Qazaqstan óziniń azamattaryn dúnıeniń qaı shetinde bolsa da qorǵaı alatyn irgeli el ekendigin kezekti ret kórsetti. Sırıadaǵy qandy qasapqa soqyr senimniń shyrmaýyndaǵy kúıeýimen birge baryp qalǵan áıelder men jas balalarǵa arnaıy ushaq bólip, alyp keldi. Elbasy N.Nazarbaev óziniń tapsyrmasymen 47 adamnyń, sonyń ishinde 30 balanyń qutqarylǵanyn málimdedi. Qutqarý sharalary «Jýsan» operasıasy» dep atalǵany da jarıa boldy.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Jaýapkershilik joq jerde...

Sońǵy jyldary elimizde bosaný úshin aýrýhanaǵa kelgen analardyń qaitys bolý jaǵdaıy jıilep barady. О́tken jazda medısınasy jetilgen qalalar sanatyndaǵy Astananyń ózinde tórt birdeı qaıǵyly oqıǵanyń oryn alýy osy sózimizge dálel. Al Qazaqstan boıynsha 2018 jyldyń segiz aıynda ǵana ana óliminiń 40 faktisi tirkelgen eken. Onyń sebebi nede? Bul jóninde oılanyp, belgili bir sharalar qabyldap jatqan adam bar ma? Shynyn aıtsaq, bul jaǵy óte kúmándi. Eger adamdar jumysta jibergen kemshiligi úshin jazalanbaıtyn bolsa, ondaı jaǵdaıdyń qaıtalana bermesine kim kepil?

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sóz salmaǵy

Baıaǵynyń bıleri taý qulatyp, jer terbetpese de, eldi ıitip, teli-tentekti tıyp, kem basqandy ilgeri ozdyryp, asqynǵandy tejep, órshigendi órelep, ata ǵuryppen, ana úlgisimen bárin jónge saldy. Ul men qyzdyń eteginen tartpaı, aýzynan qaqpaı, qyrandaı túletip otyrǵan. Sodan da shyǵar, «Aýzym jetkenshe sóıleımin, qolym jetkenshe sermeımin, aıaǵym jetkenshe júremin» dep 14 jasynda aýzynan ot shashyp: «El ebelek emes, er kebenek emes, dat!» dep dara tanylǵan Qazybek bıdiń Qońtajynyń tilin baılap, qatty sastyrǵany. Jeteli sózge jetesiz ǵana des bermeıdi.

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу