Еңбек қауіпсіздігіне – ерекше назар

Елімізде өндірістік жарақат алу көрсеткіші жыл сайын азайып келеді. Десек те, 2018 жылдың алғашқы үш айында 46 адам көз жұмған. Жыл басынан бері  317 адам өндірістік жарақат алған. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінде Еңбек, әлеуметтік қорғау және көші-қон комитетінің төрағасы Ақмәди Сарбасовтың қатысуымен өткен баспасөз мәслихатында осы мәселелер кеңінен талқыланды. 

Егемен Қазақстан
20.04.2018 9511

Жалпы, жалдамалы жұмыскерлер­дің еңбек құқықтарын қорғау және еңбек қатынастарын реттеу қоғамның өзекті мәселесі екені белгілі. Дүниежүзілік эконо­микалық форумның жүргізген сауал­намасы бойынша 2017 жылдың қоры­тындысында Қазақстандағы еңбек нарығының тиімділігі 140 мемлекеттің ішінде 35-орынға табан тіреді. Алайда бұл көрсеткіштің көлеңкесінде қаншама тағдырлар көрінбей жатқаны айқын. 

Олай дейтін себебіміз, комитет басшы­сы­ның сөзінше, Халықаралық еңбек ұйымының соңғы мәліметтеріне сай, өндіріс басында және жұмысқа байланысты аурулардан жыл сайын 2,78 млн жұмысшы көз жұмады. Олардың 2,4 миллионы, яғни 86,3 пайызы жұмысқа байланысты аурулардан қайтыс болса, ал 380 мыңы өндірістегі оқыс жағдайдан қаза табады екен.

Ақмәди Сарбасов 2017 жылы еңбек құқының сақталуына байланыс­ты тексе­рілген қазақстандық кәсіпорын­дардағы 1,7 млн жұмысшының 370 мыңы немесе әрбір төртінші қызметкердің (23,0 пайыз) зиянды және қауіпті еңбек жағдайында жұмыс істейтінін жеткізді. 

«Бүгінде елімізде әрбір екінші қыз­меткер жұмыс орнында аса шулы жағ­дайда еңбек етеді. Ал әрбір үшінші еңбеккер жұмыс орнында газ бен шаң мөлшерінің белгіленген нормадан көп жағдайына тап болады. Сексен төрт мың адам ауыр жұмысқа жұмылдырылған, – деді Ақмәди Сарбасов. – Бұл зерттелген кәсіпорын қызметкерлерінің 5,1 пайызы.

Сонымен қатар комитет басшысы мемлекеттік қадағалаудың басты бағыт­тарының бірі еңбек қауіпсіздігін қамтама­сыз етуге арналғанын баяндады. Төраға соңғы үш жылдың ішінде зар­дап шеккендер санының азаю дина­ми­касына назар аударып, бұл көрсет­кіштің 16 пайызға төмендегеніне ерекше тоқталды. Оның айтуынша, кен-металлургия кешендерінде жапа шеккендер қатары 16,0 пайыз болса, ал құры­лыс саласында 15,2 пайызды құрайды. Жоғарыда айтып өткеніміздей, 2018 жылдың бірінші тоқсанында өндірісте зардап шеккендердің саны былтырғы жылдың осы кезеңімен салыстырғанда 7 пайызға төмендеп, 317 адамды құраған. 

– Жалпы, біз мемлекеттік органдар мен әлеуметтік серіктестердің арқасында өндірістік жарақат алу жағдайы төмендеп келе жатқанын көріп отырмыз. Десе де, бұл жойылып кеткен жоқ. 2017 жылы 1 678 жұмысшы өндірістік жарақатқа душар болған. Оның ішінде, өкінішке қарай, 244 адам қайтыс болды. Аймақтар бойынша мұндай жағдайлардың көбі Шығыс Қазақстанда тіркеледі. Аталған өңірде 2017 жылы 215 адам зардап шеккен. Сол секілді Қарағанды облысында былтыр 190 адам, Павлодар облысында 183 адам өндірістік жарақат алған, – деді төраға.

Мәслихат барысында комитет төраға­сы жұмысшылардың өтемақылары жайын да айтып өтті. «2017 жылы 673 мыңнан астам жұмысшы зиянды жұмыс орнында еңбек еткені үшін әртүрлі деңгейде өтемақы алды. Осы мақсатта жұмыс берушілер былтыр 170 млрд теңге ақша аударды», деді ол.
Сондай-ақ жиында Еңбек кодексін­де құрамына жұмыс берушілер мен жұ­мысшылардың өкілдері кіретін өндірістік кеңестер құру қажеттігі туралы сөз болды. Бүгінде осындай 12 мың­нан астам кеңес құрылған. Атал­ған мәсе­ленің төңіре­гіне көз жүгіртетін болсақ, мем­лекеттік қадағалау нәтижелері көр­сет­кендей, соңғы 5 жылдың ішінде анық­талған заң бұзушылықтардың 30%-дан астамы қауіпсіздік пен еңбекті қор­ғау саласына тиесілі. 2017 жылдың қо­ры­тын­дысы бойынша аймақтардағы мем­лекеттік еңбек инспекторлары 9920 тексеру жүргізіп, 14892 заң бұзушылық анықтаған. 

«Оның 4112-сі қауіпсіздік пен еңбекті қорғау ісіне қатысты. Мемлекеттік инспекторлардың талабымен жұмыс берушілер 298 лауазымды тұлғаны қызметінен босатқан. 22 қондырғы мен кәсіпорынның жұмысына тыйым салынып, 15 ұйымның қызметі тоқтатылды», дейді А.Сарбасов.

Баспасөз мәслихатының соңында комитет басшысының орынбасары Төлеген Оспанқұлов «Еңбекті қор­ғау және өнеркәсіп қауіпсіздігі жөнін­дегі «KIOSH-2018» VIІІ халықаралық көрме­сі» туралы айтты. Бұл шара 26-27 сәуір­де Астанада өткізіледі. Екі күннің ішінде көр­меге мемлекеттік органдардың, бизнес­тің, қоғамдық ұйымдардың өндіріс орын­дарында апатты жағдайлар мен жара­қат алуды азайту бағытындағы мәсе­ле­­лері қаралмақ. Сонымен қатар қорш­а­ған орта мен қоғамға тиер зиянды азайтып, кәсіптік аурулардың алдын алу және еңбек өнім­ділігін арттыру жайы да талқыға түседі. 

– Еңбек қауіпсіздігіне жағдай жасап, өндірістік жарақат алуды төмендету – Үкімет пен Еңбек және халықты әлеу­меттік қорғау министрлігінің басты мін­деттерінің бірі, – дейді комитет төр­аға­сының орынбасары Т.Қапақұлы.

Мирас АСАН,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

15.08.2018

Қыркүйек айынан бастап «Астана-Теміртау» күре жолы ақылы болады

15.08.2018

Дәметкен Сүлейменованың «Жаһанша Досмұхамедов һәм қазақ автономиясы» кітабы жарық көрді

15.08.2018

Жазықсыз атылған жампоз

15.08.2018

Астананың білім беру мекемелерінің 45 басшысы тәртіптік жазаға тартылды

15.08.2018

Қарулы күштерінің сержанты ер-азаматқа лайық батылдық жасады

15.08.2018

Атыраудағы «КасХим» жылына 27 млн полипропилен мен полиэтилен шығарады

15.08.2018

Керекулік өрендер жазды ойдағыдай өткізуде

15.08.2018

Алексей Цой жеке қабылдауына жазылған азаматтармен кездесу өткізді

15.08.2018

Жамбыл филармониясына Кенен есімі берілді

15.08.2018

«ҚАЗБАТ» батальоны АҚШ-тың «Дала қыраны-2018» бітімгерлік оқу-жаттығуларына қаты­суда

15.08.2018

Нарынқолдағы застава

15.08.2018

Заң кінәлі ме, балл кінәлі ме?

15.08.2018

Солтүстік Қазақстанда 48 полиция қызметкері баспаналы болды

15.08.2018

Физика пәнін ағылшын тілінде меңгерудің тиімділігі

15.08.2018

Алматы облысында жаңадан салынған 9 мектеп оқушыларға есік ашады

15.08.2018

Қапшағайдағы тамыз кездесуі

15.08.2018

Ақылбек ШПИКПАЕВ: Өзгеріс уақыты келді

15.08.2018

Қызылжар ауданындағы 13 ауылға сапалы ауыз су жетті

15.08.2018

Дәурен ҚАРАБАЕВ: Артықшылықты акцияларды кері сатып алу – акция ұстаушылар үшін де, компания үшін де тартымды нұсқа

15.08.2018

Мәлік Отарбаевтың «Бір қайыры бар дүние» кітабының тұсакесері өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Бесінші саммит және Каспий «бестігі»

Кеше Ақтау қаласында Каспий маңы мем­лекеттері басшыларының Бесінші саммиті өтті. Аса маңызды халықаралық жиынға Қазақ­станның, Ресейдің, Әзербайжанның, Иранның және Түрікменстанның президенттері қатыс­ты. Тараптар Каспий теңізінің құқықтық мәрте­бесі, теңізде экономика, көлік-транзит, эколо­гия, қауіпсіздік және басқа да салалар бойын­ша ынтымақтастық орнату мәселелерін талқылады. 

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Шалдың баласы

Қазақ менталитетінің өзіне тән тағы бір ерекшелігін айқындап, бекзат болмысын ажарлап әмбе сақтап келе жатқан әдет-ғұрыптарының бірі отбасындағы үлкен баланы, әсіресе ұлдың тұңғышын ата-әжесінің бауырына салу дер едік. Ол атасының баласы болып өседі. Шалдың баласы құдайдың еркесі, оны ешкім бетінен қақпайды. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу