Павлодарда студенттер «Адамжүсіп» пьесасын сахналады

Облыс орталығындағы С.Торайғыров атындағы мемлекеттік университеттің студенттік театры бұл қойылымдарын «Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында Мәшһүр Жүсіптің 160 жылдығына арнады. «Адамжүсіп» пьесасын оқу орнының Гуманитарлық-педагогикалық факультеті негізінде құрылған «Мұрагер» шығармашылық студенттік бірлестігі дайындап, сахнаға шығарды. Пьесаның авторы – филология ғылымдарының докторы, профессор Айтмұхамбет Тұрышев. 

Егемен Қазақстан
25.05.2018 1342
2

Мәшһүр Жүсіптің өмірі мен шығармашылық жолын баяндайтын 7 бөлімнен пьеса тұрады. Қоюшы режиссер – «Қазақ филологиясы» мамандығының 2-ші курс студенті Ташкенбай Аңсат.

Тарихшы, әдебиетші ғалым­дардың айтуынша, Мәшһүр Жү­сіп (1858-1931) жас кезі­нде Бұқарадағы «Көклән» медре­се­сінде оқып, араб, парсы, тіл­дерін жақсы білген, 5 жасынан бас­тап ауыл молдасынан бі­лім алады. Қазақ ауыз әдебиеті бай­лығымен ерте танысып, ха­лықтық жыр-дастандарды жаттап өседі. Мәшһүр Жүсіп Самарқан, Таш­кент, Түркістан, Бұқараға барады. Араб, парсы тілдерін үйреніп, Шығыстың классикалық әдебиетімен жете танысады. Абай, Шәкәрімдерше Құран кә­рім философиясын, Қожа Ахмет Ясауи ілімін терең зерттеген. 

– Ал Мәшһүр Жүсіп туғанда Ізмұхаммед абыз: – Бұл шырағым жұма күні туды. Атамыз Адам ата жа­ралған күн. Аты – Адам­жүсіп болсын! – депті. Екі пайғам­бар­дың аты қосақталған, дейді Айт­мұханбет Тұрышев. 

 Ғалымның мәшһүртанушы ретінде ақын шығармаларын зерт­­­­тегеніне 30 жылдай уақыт өтіп­­ті. Мәшһүр Жүсіптің шығар­ма­­ла­рының жиыны 50 томға жа­қын. 

– Сондықтан Омбы, Том, Мәскеу, Ташкент, Бішкек, Қазан, Қытай архивтерін үнемі зер­де­­леп қарап, ақтарғанымыз жөн. Мысалы, 1907 жылдары «Хал ахуал», «Тіршілікте көп жа­сағаннан кейін көрген тамашамыз», «Сарыарқа кімдікі екендігі?» деген кітаптары Ре­сей патшалығының цензура­сына ілікті. Ақын Абай мен Шә­­кәріммен кездескен деген де ел аузында әңгімелер бар­шылық. Пьеса жазудағы мақсат – студент­те­рімізді өткенге үңіл­діру. Әлі де ашылмай жатқан осын­дай көп зерттеулер бар еке­нін біліп, бола­шақта үлес қос­сын деген үміт­ті ой, – дейді Айтмұханбет Тұрышев. 

Ташкенбайдың айтуынша, пьесаны дайындауға бір айдай уақыт кетіпті. Қойылымды сахналауға университеттің 8 фа­­культетінің студенттері қатыс­­қан. Рөлдерді Адамжүсіп – Таш­кен­бай Аңсат, Көпей – Әбілда Бек­болат, Ізден абыз – Иб­ра­гим Ер­мек, Сермұхамед және Нә­жі­миддин молда рөлінде – Кә­кім Бәкіжан, Бала Мәшһүр жә­не Мұса Шорманұлы рөлінде – Ра­сул Иркенов, Қисық рөлінде – Ару­жан Атабек, Шәкәрім рө­лінде – Серік Еслям, Абай рө­лінде – Алмат Орынбаев деген сту­­денттер ойнады. 

Тарихшы ғалым Қайрат Бат­таловтың ойынша, бұл өнер арқылы жастардың санасына әсер етіп, халқымыздың руханиятын жандандыруға үлес қосу деген сөз. Мәшһүр Жүсіпті жастар оқып, түсініп, зерттей де білулері керек. Студенттер бір пьесамен тоқтап қалмас, әрі қарай да тарихи-танымдық қойылымдарды сахналау жал­ғасады деп сенеміз. Филолог ғалым Айман Зейнулинаның айтуын­ша, «Адамжүсіп» пьесасын кәсіби актерлар емес, студенттер сахналағаны – танымдық рухани жаңалық. 

Фарида БЫҚАЙ,
«Егемен Қазақстан»

Павлодар 

Суретті түсірген Руфина ТОРПИЩЕВА

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.09.2018

Қостанай университетінде ғалым Тобыл Дәулетбаев аудиториясы ашылды

20.09.2018

Қуатты қорғаныс көліктеріне сұраныс бар

20.09.2018

Интернеттегі шабуылдар үдеп барады

20.09.2018

Қостанайда математикалық білім беруге арналған «дөңгелек үстел» өтті

20.09.2018

Интеграция мәселелері талқыланды

20.09.2018

Головкинге келесі кездесуде кім қарсылас болуы мүмкін?

20.09.2018

Қалам ұшындағы аманат

20.09.2018

Мағжан поэзиясындағы Ұлы Дала рухы

20.09.2018

Каспий жағалауындағы достық думаны

20.09.2018

Ынтымақтастық нығая түседі

20.09.2018

«Үйеңкінің түбінен үйіріп алған, қобызым»

20.09.2018

Текті төріміз Түркістанды түлетейік!

20.09.2018

Ортақ мүддеге ұмтылыс

20.09.2018

Minez adamnyń taǵdyry ma?

19.09.2018

Елбасы көрмесі – Атырауда

19.09.2018

Таразитану қарлығаштары

19.09.2018

Қазақстан мен Гамбия екіжақты ынтымақтастығы дамуға бағытталуда

19.09.2018

Қылқалам шеберінің дара жолы

19.09.2018

Президент көмекшісі - Қауіпсіздік Кеңесінің хатшысы тағайындалды

19.09.2018

Сенат Төрағасы Бразилияның жаңа елшісіне тілектестігін білдірді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Tо́relik qyzmetke tо́r qashan beriledi?

Abaı atamyz: «Burynǵy qazaq jaıyn jaqsy bilgen adamdar: «bı ekeý bolsa, daý tórteý bolady» dep aıtypty», deıdi. Rasynda, bul sózdiń ómir tájirıbesinen alynǵanyna esh kúmán joq. О́ıtkeni bul arada hakim bıdiń sany emes, sapasy daýdy azaıtatynyna mán bergeni anyq. Al endi bul búgingi kúni de elimiz aýmaǵyndaǵy tórelik qyzmet prosesinde týyndaıtyn qoǵamdyq qatynastardy sheshýde eń basty eskerer jaıt bolyp tur. Sebebi azamattyq daýlardy qaraýda qara qyldy qaq jaratyn ádil sheshimge qol jetkizý áli de arman.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу