Түркияда президент және парламент сайлауы өтті

Түркияда мерзімінен бұрын президенттік және парламенттік сайлау өтті. Анадолы агенттігінің хабарлауынша, ел аумағындағы сайлау учаскелері жексенбі күні таңғы сағат сегізде түгел ашылды, ал шетелдегі Түркия азаматтары 19 маусым күні дауыс беріп қойған.

Егемен Қазақстан
24.06.2018 12402
2

Сайлау бюллетендерінде президенттік таққа алты үміткердің және парламенттегі орындардан үміткер екі партиялық блок пен үш партияның тізімі болды.

Атап өтерлігі, аталған сайлауда аса бір талас-тартыс туындамайтындығы әу бастан белгілі болған еді. Президенттік сайлауда елдің қазіргі көшбасшысы Режеп Тайып Ердоғанның жеңіске жететіндігіне шүбә келтірушілер аз екендігін көптеген сарапшылар да растады. Өйткені, сайлау алды үгіт-насихат жұмыстарының кезінде оның рейтингі 45-52 пайыздан төмендеген жоқ.

Ал оның басты қарсыласы Республикалық халықтық партияның басшысы Мухаррем Индженің де мүмкіндіктерін жоғары бағалайтындар болды.  

Жалпы, бұл сайлауда Режеп Тайип Ердоғанның ең танымал әрі ықпалды үміткер екендігі ешқандай талас тудырған жоқ. Ел аумағында жүргізілген сауалнамалар да бұл тұжырымды растай түсті. Оның үстіне Ердоған президенттік сайлауда жеңіске жеткен соң ел аумағында 2016 жылы енгізілген төтенше жағдайды алып тастайтындығын мәлімдеген болатын.

Бірақ жоғарыда сөз еткен Мухаррем Индженің сайлаушылардың 30 пайызының қолдауын алады деген болжамдар сайлаудың екінші турының өтуі мүмкін екендігін жорамалдауға себепкер болғандығын да айта кеткен жөн. Зайырлы көзқарастағы 54 жастағы бұл үміткер Парламентке Ялова провинциясынан сайланған депутат.

Президенттіктен үшінші үміткер Мерал Акшенер ұзақ уақыт бойы Түркия ұлттық ұлы жиналысының вице-спикері лауазымында болған әйел. Ол барлық рейтингтер бойынша 10 пайыздан кем дауыс жинамайтындығын көрсетті. Уақытында Ішкі істер министрлігін басқарған 61 жастағы оңшыл көзқарастағы Акшенер 2017 жылдың күзінде Жақсы партиясын құрып, сайлауға осы саяси ұйымның атынан түсті.

Төртінші үміткер, күрділердің мүддесін қорғайтын Халықтардың демократиялық партиясының көсемі Селахаттин Демирташтың да 10 пайыздай дауыс жинауы мүмкін еді. Ол елде тыйым салынған Күрді жұмысшылар партиясымен байланысы бар деген күдікпен қамауда отырса да өзінің құқықтық және саяси мүмкіндіктерін құр жібермеуді ойлап, сайлауға түсті.

Ватан партиясының төрағасы Догу Перинчек пен Бақыт партиясының өкілі Темель Карамоллаоглудің қанша дауыс жинаса да сайлаудың нәтижесіне ықпал етерліктей күші болған жоқ.

The Guardian газеті Түркияда оппозицияның күш алып келе жатқанына қарамастан, қазір­гі президент Режеп Тайип Ердоған­ның басым түсетінін болжаған болатын.  

Ал парламенттік сайлаудағы тартыстың дайындығы президенттік сайлаудан кем болған жоқ.  Парламенттен орын алу үшін белгіленген 10 пайыздық белесті билік партиясы – Әділет және даму партиясы мен оппозициялық  Республикалық халықтық партия мен Жақсылар партиясына еш қиындық туғызбаса да, қалған партиялар бұл межеге жете алмаса дауыстарын жеңімпаз партияға беруі тиіс.

Анадолы агенттігінің мәліметтеріне қарағанда, сайлауда қауіпсіздікті полицияның 16 мың қызметкері қамтамасыз етті. Сондай-ақ қауіпсіздік шараларын нығайту мақсатында 40 арнайы полиция техникасы мен 35 брондалған автомобиль және тікұшақтар мен дрондар жұмылдырылды.

Естеріңізге салсақ, Түркияда 2017 жылы өткен референдумға сәйкес Конституцияға өзгерістер енгізіліп, ол бойынша президенттің уәкілеттілігі кеңейе түскен болатын. Сайлаудың мерзімінен бұрын өткізілуіне де осы конституциялық реформалар себепші болды.

Серік ӘБДІБЕК,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

25.09.2018

Сенат комитетінде діни қызмет және діни бірлестіктер мәселелері туралы заң жобасы қаралды

25.09.2018

Игорь Чжан: Велосипедтің кесірінен жүлде алмадым

25.09.2018

Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ QS рейтингінде тағы да алға жылжыды

25.09.2018

142 үміткерге «Болашақ» стипендиясы тағайындалды

25.09.2018

Жақсы өсім - нәтижелі жұмыстың кепілі

25.09.2018

Инвесторлармен ортақ келісімге келді

25.09.2018

«Egemen Qazaqstan» газетінің журналисі марапатталды

25.09.2018

Қазақстан Экономикалық ынтымақтастық ұйымын нығайтуға және реформалауға шақырды

25.09.2018

Қазақстан Нельсон Мандела Бейбітшілік саммитіне қатысты

25.09.2018

Астана тұрғыны 10-қабаттан құлаған баланы тосып алды

25.09.2018

Қ. Қасымов ұялы телефондар ұрлығының жолын кесу шаралары туралы айтып берді

25.09.2018

Назарбаев Университетінде тың жобалар таныстырылды

25.09.2018

Нәубәт Қалиев қайтыс болды

25.09.2018

Үкіметте өңірлерді дамытудың 2020 жылға дейінгі мемлекеттік бағдарламасының жобасы мақұлданды

25.09.2018

АӨК цифрландыру аясында 20 цифрлық және 4000 дамыған ферма құрылады

25.09.2018

Жағажай волейболынан әлем чемпионатының іріктеу турнирі өтеді

25.09.2018

«Барыс» Мәскеуде «Динамоны» ұтты

25.09.2018

Бүгін Бакуде белдескен қос балуанымыз ұтылды

25.09.2018

«Хат қоржын» (25.09.2018)

25.09.2018

Солтүстік Қазақстан полицейлері Тілдер фестивалін өткізді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Tirshilikti mádenıet bıleıtin qoǵam

Osy ýaqytqa deıin jeke adamnyń tirshiligin, turmys jaǵdaıyn onyń bilimi men eńbekqorlyq qasıetiniń bılep kelgendigi belgili. Adamdar kóp jaǵdaıda qoǵamnan bilimine saı oryn alyp otyrdy. 

Асан Мирас,

Ulaǵat pen muraǵat

Qaıǵyly ólimi qalyń jurttyń qabyrǵasyn qaıystyryp, qyrshyn ǵumyry qıylǵan óner, mádenıet, sport sańlaqtary qaı ultta bolsyn az emes. Ondaı has talanttardy halyq eshqashan umytpaıdy. Talanttardyń fánıdegi taǵdyry kelte bolǵanymen, halyqtyń júregi men jadyndaǵy ǵumyryn myńjyldyqtarmen ólsheýge bolady. Aıtalyq, áıgili grek ańyzyndaǵy aıbyndy batyrlar Ahılles pen Gektordyń esimderi dáýirlerden dáýirlerge kóshe júrip, ult sanasynda jarqyrap ǵumyr keshýde. Ańyzdyń epıloginde aıtylǵandaı, keıingi urpaq tıtandardy máńgi eske tutatyn bolady. Tipti, grektiń búkil tarıhy áli kúnge deıin ataqty Gektor men Ahıll shaıqasyna baılanysty óriledi. Biz muny nege aıtyp otyrmyz? Qaı ult bolmasyn, esimi elge eleýli tulǵalaryn este qaldyrýdyń esti joldaryn ustanady. Qazaq tarıhyn aqtarsaq ta, ádebıet betterin paraqtasaq ta túrli klassıkalyq joqtaý úlgilerine jolyǵatynymyz sózsiz. Joǵarydaǵy dańqty grek batyry Ahıllestiń de atyn aqıqatqa bergisiz asqaqtatqan áıgili Gomer abyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу