Боксшы Нұржан Кәрімжановтың Астанадан Афинаға дейінгі жолы

Ел боксындағы елеулі тұлғалардың бірі Нұржан Кәрімжанов екені еш дау туғызбаса керек. Орта салмақта жұдырықтасқан ол елордалық былғары қолғап шеберлері арасынан алғашқы болып Олимпия ойындары мен әлем чемпионатына қатысты. Көптеген халықаралық және құрлықтық деңгейдегі жарыстарда жасындай жарқырап, жеңіс тұғырына көтерілді. Ғасырлар тоғысында атой салған астаналық боксшыны жанкүйерлер ұмыта қоймаған болуы керек, сірә?!

Егемен Қазақстан
28.06.2018 5150
2

1980 жылы Ақмола облысы, Сан­дық­тау ауданының Шаңтөбе ауы­лында дүниеге келген Нұржан 9 жа­сын­да бокс үйірмесінің табал­ды­ры­ғынан аттады. Жергілікті бапкерлер Владимир Камашов пен Геннадий Сан­даловтың қол астында жаттығып, бұл өнердің қыр-сырына әбден қа­нық­ты. Арада екі жыл өткенде өз қа­тар­лас­тары арасындағы облыстық және рес­публикалық додаларда топ жара бас­тады. Болайын деп тұрған баланы жазбай таныған жеке бапкері әрі өмірдегі ұстазы Владимир Камашов 1997 жылы шәкіртін ертіп, елордаға қоныс аударуды құп көрді. Себебі ауылды жерге қарағанда ірі қаланың мүмкіндігі мол ғой.

1998 жылы Шымкентте жастар арасында өткен Қазақстан бірінші­лі­гін­де қарсылас шыдатпаған Нұржан Кәрімжанов 60 келі салмақ дәрежесінің бас жүлдесін олжалады. Бұл жеңіс оған күзде Буэнос-Айресте жалауы жел­бірейтін әлем біріншілігіне жол ашты. Аргентинаның астанасында қандасымыз 57 келі салмақта сынға түсіп, жарты жолда сүрінді. Негізі 1/8 финалда ол Исраэль Перестен жеңілген жоқ еді. Бірақ төрешілердің «өз жоспары» болды. Ринг қожайынының ығына жығылған олар қазақтың ұлына көпе-көрінеу қиянат жасады. Нәтижесінде жергілікті былғары қолғап шеберлері арасынан жалғыз Перес қана жеңіс тұғырының ең биік сатысына көтерілді.

1999 жылы Қазақстан ұлттық құра­масын жаттықтырған Тұрсынғали Еділов жастарды көптеп тарта бас­тады. Солардың бірі – Нұржан Кәрім­жанов еді. 60 келі салмақ дәре­же­сін­де бақ сынап жүрген Руслан Муси­нов, Аслан Егубаев, Өміржан Әбдірахманов және Асан Сексенбаев сынды сайыпқырандардың арасынан суырылып шыққан астаналық өрен халықаралық додаларда ел намысын қорғауға лайық екенін толығымен дәлелдеді.

– Ұлттық команданың қатарына қабыл­данғанымда қуанышымда шек бол­ған жоқ, – деп бастады өз әңгімесін Нұржан. – Күні кеше ғана Болат Жұмаділов, Ермахан Ыбрайымов, Нұржан Сманов сынды саңлақтардың өнерін тек теледидардан ғана та­ма­шалай­тын едік. Ал қазір олармен бір залда жаттығып, бір қонақүйде тұ­рып аралас-құралас болу құрметіне ие болдық. Ғанибет қой! Сонымен қа­тар командамыздың ардагері Серік Өмірбековтен көп тағылым алдық. Серік аға бізден бақандай 15 жас үл­кен. Көр­гені, көңілге түйгені мол. Еңбек­қор­лығы жағынан жалындап тұрған жастардың алдын екі орайды. Кеудесін ұлттық намыс кернеп тұр. Қазақтың нағыз нар тұлғалы, өр мінезді азаматы. Міне, осындай жұлдыздармен бірге жаттығып, бірге жүргеннің арқасында біздің буын тез есейді.

1999 жылы Кәрімжанов Азия чемпионатында өнер көрсету құқығына ие болды. Ташкентте жалауы желбіреген жарыстың жалпы есебінде Өзбекстан құрамасын қалай да бірінші орынға шығаруды мақсат тұтқан қазылар біз­дің жігіттерге көп қиянат жасады. Оны жанкүйерлер ұмыта қойған жоқ. Нәтижесінде 12 салмақ дәрежесі бойын­ша өткен бәсекеде отандастарымыз 11 жүлде алғанымен, соның екеуі ғана алтын еді. Ташкент төрінде атақ­ты Ермахан Ыбырайымов пен да­рынды жас Нұржан Кәрімжанов қа­на чемпиондық атаққа қол жеткізді. Осы табысының арқасында айтулы боксшыға Сидней Олимпиадасына жол ашылды.

Ғасырлар тоғысында алауы тұ­тан­­ған Олимпия ойындарында Нұр­жан Армения мен Аустралия өкіл­де­рін ұтқанымен, ширек финалда украи­налық Андрей Котельникке есе жіберді. Десек те төрткүл дүниенің әр қиырынан кіл мықтылар жиналған осындай дүбірлі доданың бел ортасына жету 20 жастағы жас боксшы үшін жаман нәтиже емес еді.

2002 жылы Пусанда ұйымдас­ты­рыл­ған Азия ойындарында астаналық өрен алдына жан салмады. 63,5 келі салмақ дәрежесінде жұдырықтасқан Кәрім­жанов жартылай финалда сол кез­дері Өзбекстанның намысын қор­ғаған қазақ боксшысы Бақыт Сәрсек­ба­евқа сан соқтырса, ақтық айқаста пә­кіс­тандық Асқар Әли Шахты шаң қаптырды.

2004 жылы Афина Олимпиадасында Нұржанның жүлде алатынына күмән­дан­ғандар кемде-кем еді. Олай деуге негіз, соңғы төрт жыл аралығында ол талай ұлы дүрмектерде ысылып, бұғанасы әбден бекіді. Үлкен тәжірибе мек­тебінен өтті. Жоғарыда аталған жа­рыс­тардан бөлек, Шығыс Азия, Орта­лық Азия, Афро-Азия ойындары, әлем кубогі, көптеген халықаралық тур­нирлер және Қазақстан мен Куба құ­ра­малары арасында бірнеше мәрте ұйым­дастырылған матчтық кездесулерде жеңімпаз да атанды, жүлделі орындарды да иеленді.

Ежелгі Эллада еліндегі жарыстың бас­тапқы бәсекелерінде Мексика мен Марокко боксшыларынан басым түс­кен Кәрімжанов ширек финалда болгариялық Борис Георгиевпен шеберлік байқасты. Таразы басы ұзақ теңселген жекпе-жек 20:18 есебімен қарт құрлық өкілінің пайдасына ше­шіл­ді. Осы екі ұпай қазақ жігітін Олимпиада жүлдесінен айырды.

– Сидней мен Афинада өткен Олим­пия ойындарында қатысып, екі ре­тінде де жеңіс тұғырына сынық-сүйем қалғанда сүріндім. Әрине кеу­де­де бір өкініш қалды. Амал нешік, ға­ламдық додада жеңіс тұғырынан қол бұлғау бақыты маған бұйырмады. Алайда соған күйініп, өз-өзіңді езе бер­геннен ештеңе өзгермейді. Содан кей­ін былғары қолғабымды шегеге ілдім. Ол кезде жасым 25-ке де тол­ған жоқ. Әрине әлі де бірер жыл жұ­ды­рық­тасуыма болатын еді. Бірақ Афина Олимпиадасынан кейін бокс-
ке де­ген құштарлығым күрт кеміді. Бұ­рын­ғыдай жаттығу залына келіп, жанымды салып даярлануға зауқым соқпады. Оның үстіне отбасылы болдым, бала-шаға өсіп келеді. Әке-шешем қарапайым зейнеткерлер. Олар­ға қолғабысымды тигізуім керек. Осы­ның бәрін ой елегінен өткізе келе, жо­ға­рыдағыдай қадамға бардым, – деп кейіпкеріміз ақтарыла сөйледі.

Қысқаша баяндасақ, Астана төрінен айбынды ареналарға ақжолтайлап шыққан боксшының жүріп өткен жолы осындай. Ең бастысы Нұржан Кәрімжановтың салып кеткен сара жолы осы өңірдің жас өрендеріне жұғыс­ты болды. Көп ұзамай-ақ елор­да­лық былғары қолғап шеберлері көп­теген дүбірлі додаларда топ жарып, халықтың ақ алғысы мен ыстық ықы­ласына бөленді.

 

Ғалым СҮЛЕЙМЕН,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.02.2019

Салық төлеушілердің 20 миллион теңге өсімпұлы кешірілді

19.02.2019

Сенаторлар мемлекеттік-жекешелік әріптестік жобаларын іске асыру мәселелерін талқылады

19.02.2019

56 ауылды елді мекен сапалы интернетпен қамтылды

19.02.2019

«Сергек» жобасы жол-көлік оқиғаларының санын 15%-ға төмендетті

19.02.2019

Астанада шахматтан Әлем чемпионаты өтеді

19.02.2019

Халық сауалы жауапсыз қалмайды

19.02.2019

Қызылордада алаяқтар азаймай тұр

19.02.2019

Астана әкімдігінде тұрғын үй кезегінде тұрған азаматтар санының өсу себептері түсіндірілді

19.02.2019

Жеке клиникалардың белсенділігі жоғары

19.02.2019

«Алтын жауынгер» анимациялық фильмі жарыққа шығады

19.02.2019

Оразалы Досбосынов атындағы аудитория ашылды

19.02.2019

Шетелмен әріптестік нығайып келеді

19.02.2019

«Смарт-Астана» қосымшасының жаңа сервистеріне қатысты мәселелер талқыланды

19.02.2019

Дәурен Сүйеукенов: дзюдодан Еуропа кубогінде ел чемпионатындағы есемді қайтардым

19.02.2019

Әлия Юсупова Гран-при кезеңі мен Будапешттегі халықаралық турнирді қорытындылады

19.02.2019

Ішкі істер министрі Е. Тұрғымбаев батыр баламен кездесті

19.02.2019

Жер жаһанды шарлаған Мағжан

19.02.2019

Қарағандыда 24 000 жер үйге газ құбыры тартылады

19.02.2019

Абылайхан Жүсіпов Софиядағы турнирдің күміс жүлдегері атанды

19.02.2019

Елбасы «Лукойл» мұнай компаниясының президентімен кездесті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Oqıǵalar uǵymdy bolsa ıgi

Tildiń túıtkili qansha aıtsaq ta tarqamaıtyn boldy. Burynǵydaı eshkim zorlamasa da, eshkim tizege salmasa da, ana tilimizde sóıleıik dep urandap jatsaq ta, halqymyzdyń qalada turatyn negizgi bóligi únemi orys tilin qoldanýǵa beıil turatyny qynjyltady. Úlkender túgili qazaqsha oqıtyn balalarymyzdyń ózi orysshany tez qabyldaıdy. Qazaqsha oılanǵansha oryssha jyp etkizip jaýap bere qoıady. Eshkimdi kinálamaı, eshkimdi qaralamaı osynyń sebebin taǵy bir izdep kórelikshi...

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qatygezdikke bala ǵana kináli me?

Sońǵy kezderi mektep oqýshylarynyń arasynda sotqarlyq órship barady. Teledıdardan kórip, áleýmettik jeliden oqyp otyrǵanda, olar mundaı qatygezdikke qalaı bardy degen saýal kókeıdi tebendeı tesip, oıdy oıran etedi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу