Ағартушы рухына ас берілді

Егемен Қазақстан
07.12.2016 147
altynsarin0000Биыл халқымыздың рухани үш бәйтерегінің бірі, кемеңгер ағартушы Ыбырай Алтынсариннің туғанына 175 жыл толды. Осыған орай облыста біршама шаралар ұйымдастырылды. Кемел тұлғаның Тобыл бойындағы кесенесі қайта салынып, айналасының инфрақұрылымы, музейі жөнделетін болды. Бар қазақтың бас ұстазына арналған шарадан мешіт те тыс қалмады. Қостанай қалалық мешіті Ыбырайдың мемориалдық музейімен бірігіп, ағартушы рухына арнап ас беріп, құран бағыштады. – Қазақ даласында ислам мен халқымыздың дәстүр-салты жарасымды өріліп, бірін-бірі толықтыра дамып отырды. Ас беру, онда аруақтарға құран бағыштау сол ғұрыптардың бірі. Біз де сол ізбен қазақтың рухани шыңының бірі Ыбырай Алтынсарин бабамызға ас бе­руді жөн көрдік. Осы шараға демеушілік еткен қарындасымыз «Оң қолың берген садақаны сол қолың көрмесін» деген ұлағатты сөзді ұғынып өскендіктен атын айтпауды өтінді, – деді мешіт имамы Шоқан қажы Әмірханов. Асқа жиналған Қостанай қала­сындағы зиялы қауым өкіл­дері, балалар үйінің тәрбиеленушілері, мектеп оқушылары Алтынсарин туралы айтылған тағылымды әңгімелердің де куәсі болды. Дін – халқымыздың рухани құндылықтарының бірі. «Бір Аллаға сыйынып, Кел балалар, оқылық!» деп балаларды білімге шақырған ағартушы «Мұсылманшылық тұтқасы» оқулығын да жазған болатын. Бірақ қасиетті Тәуелсіздігіміз келгенге дейін кемеңгердің діни көзқарастары жасырын ұсталды, тіпті, ол туралы алып-қашпа әңгі­мелер де оқтын-оқтын гулеп кететін. Аста елімізге танымал ақын-жазушылар, ғалымдар өздерінің ойларын ортаға салды. – Ресей империясы қазақ жерін толық бағындырғанша ислам дінінің таралуына еркіндік беріп, қамқоршысы болғансыды. Ыбырай сол кезеңде өмір сүрді, дінінен безген жоқ. Атамыз бос мақтанды жек көрген, ол ұлтына, бар халыққа жанашыр, пайдалы адам болуды көксейді. Мұны талай шығармаларынан көруге болады, – деді Ыбырай туралы бірнеше кітаптың авторы Серікбай Оспанов. Ал ыбырайтану ғылымына үлес қосып келе жатқан Қалқа­ман Жақып ұстаздың бар­лығы 89 хатында 36 рет «құдай», 20 рет «дін» сөздерін қолда­н­ғанын айтты. Ы.Алтынсарин өмірінің соңғы тоғыз жылында «Алла» сөзін 26 рет пайдаланыпты. Оның 14 өлеңінің бесеуінде 29 мәрте діни тақырыптағы сөздер айтылады. Басқосуда мектеп оқушы­лары Ыбырай бабасына арна­ған өздерінің жүрекжарды жыр­ларын оқыды. Ал ағарту­шы­ның мемориалдық музейі қызметкерлерінің ұйым­дасты­руымен сахналық қойылым көрсетілді. Онда жас Ыбырайдың қазақ даласында мектеп ашуы бейнеленеді. Нәзира ЖӘРІМБЕТОВА, «Егемен Қазақстан» ҚОСТАНАЙ  
СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.01.2019

Қарағандылық инспекторға оқ атқан күдіктілердің фотосы жарияланды

18.01.2019

ҰБТ-дан жоғары балл жинаған түлек «Болашақ» арқылы шетелдерде оқи алады

18.01.2019

Батыс Қазақстан облысы әкімінің бірінші орынбасары болып Ғали Исқалиев тағайындалды

18.01.2019

Ақтөбе облысының шаруалары былтыр 228 млрд теңгенің өнімін өндірді

18.01.2019

Полиция департаменті айыппұлды уақытылы төлеуге шақырды

18.01.2019

Елордалық аурухана тұңғыш рет неврологиялық асқынуды азайтатын құрылғыны қолданды 

18.01.2019

Елордалық құтқарушылар жанып жатқан үйден 6 адамды шығарды

18.01.2019

Колумбиядағы жарылыс салдарынан 21 адам қайтыс болған

18.01.2019

Тимур Қожаоғлы: «Егемен Қазақстан» – Еуропа құрлығындағы маңдайалды басылым

18.01.2019

Алматыдағы тікұшақ апатынан кейін «Sky Service» рейстері тоқтатылды

18.01.2019

Геннадий Головкин ұлды болды

18.01.2019

Солтүстік Қазақстанда «Қайырымдылық керуені» акциясы жалғасты

18.01.2019

Головкиннің қарсыластары бір-бірімен жұдырықтасады

18.01.2019

Петропавлда ресейлік бас киімдер көрмесі ашылды

18.01.2019

Ақтөбеде жұмысшылардың еңбек құқықтарын қамтамасыз ету меморандумына қол қойылды

18.01.2019

Алматыда газбен жүретін жаңа автобустар іске қосылады

18.01.2019

СДУ-да IT технологиялары саласында білім беру жобасы басталды

18.01.2019

Мемлекет басшысы «Smart Aqkol» ахуалдық орталығына барды

18.01.2019

Елбасы кітапханасының Ақтөбеде өткен көшпелі көрмесін 120 мыңнан аса адам тамашалады

18.01.2019

Атырауда қазақтың үш биіне ескерткіш орнатылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу