Академик Кеңес Нұрпейісұлының залы ашылды

Халық тарихына сергектікпен қарап, оның кірпияз екенін, бір әрпінен, бір жолынан қате жіберсең талайды адастырасың, деп ұлт ұстазы Ахмет Байтұрсынұлының «Қазақты кім жем қылмай отыр? Қазақтың ақысы қазақпен араласқан жұрттың бәріне де ауысып жатыр», деген сөзіне ұйып, әсіресе Алаш арыстарына арқа сүйеген, алаштану ғылымының негізін салған академик, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты Кеңес Нұрпейісұлына арналған ғылыми зал елордадағы Ұлттық кітапханада ашылды.
Егемен Қазақстан
19.04.2017 460

Осы игілікті істің алдында Алаш партиясы мен Алашорда үкі­метінің 100 жылдығына ар­нал­ған «Кеңес Нұрпейісұлының Алаш тарихына қосқан үлесі» ат­ты ғылыми-практикалық конфе­ренция бо­лып, алғашқы сөзді Мемлекет та­рихы институтының директоры, про­фессор Бүркітбай Аяған алып, ға­лымның ұлт тарихына қосқан үлесін тарата айтып, өзі бастаған шәкірттерін де еске салды. Ел­ба­сы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Б­олашаққа бағдар: рухани жаң­­ғыру» атты мақаласындағы ха­лық­тық идеяларға тоқталды. 

Академик Болат Көмеков бұл шара қазақ ғылымына, оның ішінде тарихшыларға көрсетілген құрмет екенін, алаштану ғылымының не­гізін салған ғалымның екінші өмірі бас­талғанын, ол елдің рәмізі – ер­кін­дік деп білгенін, қай еңбегінде де дерексіз сөйлемейтінін тілге

ти­ек етіп, жарты ғасыр бірге қызмет ет­кенін, рухының тазалығы сонша, бар қазақты өзіне санағанын, мен өмірден озғанда арулап аққа орай­тындар Болат пен Карл (Байпақов) болсын деп кеткенін толқи тұрып еске түсірді. Ол сонымен қатар, Қазақстан тарихының 5 томдығын шығару тұсында 4-томына жете­к-

­шілік жасағанын, алаштануды ай­налымға қосқанын, Елбасының соңғы мақаласындағы 100 тұлғаның қатарынан орын алатын азамат екенін жеткізді.

Қоғам қайраткерлері, профес­сорлар Әділ Ахметов адами қа­си­е­ттерін, кішілігі мен кісілігін үл­гі етсе, Камал Бұрханов бірінші алаштанушы деп, классикалық академиктің үлгісі, тіпті эталоны Кеңес Нұрпейісұлы деген байла­мын ортаға салып, қазір ака­де­миктердің көбейіп кеткенін де атады. Шынын­да, ғылымға кім­нің қандай үлес қос­қанын уақыт анық­тар, әйтсе де ел біл­мейтін ака­демияның академиктері мен шикі «членкорлары» қаптап кет­кені рас. Академик Ғарифолла Есім Елбасының мақаласы туралы жан-жақты ой тербей келіп, ұлтымызға ұйысатын, бірігетін кез­дің келгенін, рухани залы ашылып отырған шын зиялының мықты қа­зақ болғанын, ол зерттеген Алаш та­рихын жан-жақты білу бәрімізге сын болып тұрғанын атаса, жазушы Шәрбану Бейсенова нағыз санасы ояу, өресі биік ғалымның ба­сылымдарға мақала жазудағы сау­аттылығы мен өнегесінен дә-

й­ек­­­тер келтірді. Профессорлар Қа­зы­­бекби Бүйтекұлы құнарлы жер­­ден шыққан азаматтың тек тамырына тоқталса, Қадыр Ахметов қазақ тілін тарих ғылымында ғылым тіліне айналдырған бірден-бір тұлға Кеңес Нұрпейісұлы деген байламын назарға салды.

Ал академиктің рухани мұ­ра­сын көзінің қарашығындай сақ­­тап, Ұлттық кітапханаға тап­­сы­рып отырған профессор Тал­ды­бек Нұрпейіс әкесінің бү­кіл өмір жолына барлау жасап, Алаш­ты зерттеуіне Бауыржан Мо­мышұлының ой салғанына дәлелдер келтірді. Қас батыр «Сен халық жауының баласы екенсің, бірақ оның ақиқаты Аллаға ғана аян, партия мен совет тарихын академик Ақай Нүсіпбеков екеуің жазып болған шығарсыңдар. Енді Алаш тарихына баруларың керек, ұлт ақиқаты сонда жатыр!» деп Әлихан, Ахмет, Міржақып туралы аз-кем мәлімет беріпті.

Ғылыми залдың ашылу рә­сі­мінен кейін де академиктің шә­­кірттері Ж.Қуанышев, З.Дү­кен­ба­ева, Қ.Еркінбекова, Қ.Еңсенов ұстаздарының қамқор­лы­ғынан, көрген шарапаттарынан мысалдар келтірсе, магистрант Е.Тоқтарбай ғалымның рухани дүниесінің Астанаға келуі жастар үшін тиімді екенін жеткізді. Әдемі істі Ұлттық кітапхананың директоры Үмітхан Мұңалбаева қорытып, осындай жақсы іске жол ашқан Мәдениет және спорт министрлігіне, тілектес барлық азаматтарға шын ниеттен алғысын білдірді.


Сүлеймен МӘМЕТ,
«Егемен Қазақстан»


Суретті түсірген
Орынбай Балмұрат, «Егемен Қазақстан»


СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.08.2017

Премьер қорғаныс-өнеркәсіп кешені кәсіпорындарының жұмысымен танысты

19.08.2017

Президент «Бурабай» гольф клубының ашылу рәсіміне қатысты

19.08.2017

Барселонадағы теракт бойынша басты күдікті анықталды

19.08.2017

Біз қазақша білуге міндеттіміз және болашағымызды осы тілмен байланыстырамыз

19.08.2017

Батысқазақстандық бастауыш сынып оқушылары биыл да ыстық тамақпен қамтылады

19.08.2017

Президент «Көкшетауминводы» акционерлік қоғамында болды

19.08.2017

Нұрсұлтан Назарбаев жұмыс сапарымен Ақмола облысына барды

19.08.2017

Бақытжан Сағынтаев Ауғанстан Атқарушы билігінің басшысымен кездесті

19.08.2017

Мемлекеттік хатшы Қазыбек бидің 350 жылдық мерейтойына қатысты

19.08.2017

Рудныйда облыстық жазғы «Тың-Целина-2017» спартакиадасы басталды

19.08.2017

Шымкентте шығарылатын аяқ киімдер Ресейге экспортталмақ

19.08.2017

Қостанайда пәтер ұрлығы едәуір азайды

19.08.2017

Жамбыл облысында шекарадан заңсыз өтпек болғандар ұсталды

19.08.2017

Қытайда селден 10 адам қаза болды

19.08.2017

Астананың бірнеше көшесінде көлік қозғалысы шектеледі

19.08.2017

Футболдан жасөспірімдер құрамасының аға жаттықтырушысы тағайындалды

18.08.2017

Павлодардан Астанаға 10 тонна қарбыз жеткізіледі

18.08.2017

Ақтөбе мектептері жаңа оқу жылына 95 пайыз дайын

18.08.2017

Бурабайда Нұрсұлтан Назарбаевтың қатысуымен кеңейтілген отырыс өтті

18.08.2017

Павлодарда 98 ауыл әкімі сайланды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Қызметтегі мәдениет мәйегі

Патшаның барымтасына, кеңес­тік кезеңнің күнде қырық құбылған қулығына бой алдырмай, тұнық ойына дақ түсірмей өткен нағыз ұлт көсемі Әлихан Бөкейхан: «Тірі бол­­сам, қазаққа қызмет қылмай қой­май­мын. Ұлтына, жұртына қызмет ету − білімнен емес, мінезден», деп еді. Шы­нында, ол кезде білім кем, мінез мық­ты еді. Қазір білім ұшан-теңіз, бі­рақ ұлттық мінез олқы, ала-құла, тіл мү­кіс, намыс пен ар ақшаға тәуелді болып барады.

Ғалым ОМАРХАН, «Егемен Қазақстан»

Жұмысты жалғастырар жастар қайда?

Қолында қолақпандай дипломы бола тұра жас мамандардың ауылда жұмыс істеуге құлшынысы жоқ. Көбінің ойы − қызығы мен у-шуы көп қалада қалып, өзіндей өрім жастардың ортасында болу. Бұл үшін оларды күстаналаудың да жөні жоқ шығар, бәлкім. Өйткені, қалада тұра ма, ауылда тұра ма, әркімнің өз қалауы. Солай десек те, жастар жаппай қалаға қарай ағылып жатқанда қазақтың алтын бесігі – ауылдарымыздың келешегі қалай болмақ? Бала саны жетпей, мектептер мен басқа да мекемелердің жабылуы жалғаса берсе, ата-баба кәсібін жалғастыратын лайықты ізбасарлар жоқ болса, ауылдардың ертеңгі күні не болмақ? Ойлаудың өзі қорқынышты. 

Нұрғали ОРАЗ,

Тәуелсіздік дегеніміз – мәңгілік күрес

Кешкілік аллеяда серуендейтін осы бір кішіпейіл, мәдениетті кісіні жиі көріп қаламын. Алғашында бас изесіп қана жүрдік. Бірте-бірте тіл қатысып, тротуардың жиегіндегі сәкіге тізе бүгіп, әңгіме-дүкен құратын болдық.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Кикілжің келіссөз арқылы шешіледі

Бүгінгі таңда әлемді алаңдатқан мә­селенің бірі Корей Халық-Де­мо­­кратиялық Республикасының яд­ролық қаруға қол жеткізу сая­саты болып отыр.

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

ЭКСПО екі айналып келмес саған...

Алаштың алтын алқасындай Ас­та­на­ның ажар-көркіне аспанда­ғы ай қызығып, көктегі күн сүй­сін­гендей. Сарыарқадағы шамшы­рақтай сама­ла шаһар қазір тіпті құл­­пырып тұр. Сұлулығы көз суырғандай. Жер-жа­һан­ның жетіс­тік­тері жайнап төрінде тұр­са, бес құрлықты бетіне қаратар бе­дел жинамай қайтеді енді.

Пікірлер(0)

Пікір қосу