Ел беделін еселеген жиын

Астанада XIV Еуразиялық медиа-форум басталды. Бұл шара биыл ЭКСПО халықаралық көрмесінің аясында Конгресс-орта­лық­та өтеді. Әлемнің 60-тан астам елінен делегаттар қатысып жат­қан жиынның мән-мағынасын түсіну үшін ұйымдастыру ко­митетінің мүшесі, журналист Срайыл Смайылмен әңгімелескен едік.
Егемен Қазақстан
23.06.2017 1368
2

− Еуразиялық медиа-фор­ум­дағы сессиялар тақы­ры­бы­ның бірі: «Сирия дағдарысы: со­ғыс өрті сөне ме?». 60-тан ас­там елден келетін саясаткер­лер мен журналистердің, эко­но­мистердің пікірі Астана про­це­­сіне қандай үлес қоса алады?
− Сириядағы қақтығыс тек Таяу Шығысты ғана емес, бү­кіл дүние жүзін толғандырып отыр. Бұрынғы қақтығыстарға қара­ған­да, бұл жерде халықаралық терроризм белең алып барады. Тек азамат соғысының болуы емес, сол жердегі қақтығысқа көп­теген елдер азаматтарының қа­тысуы жағдайды одан бетер ушық­тырып жіберді.  Кейбір ық­палды күштердің өз мүддесін қорғауы салдарынан соғыстан соқтасы шығып, босқындар еліне айналды. Сириядағы  қақтығысты бейбіт жолмен шешу мәселесіне Елбасының көпвекторлы саясаты негізінде Қазақстан бітімгер ретінде барын салып жатыр. Оның айқын көрінісі −  Астана процесі. Осыған дейін бірнеше келіссөз өтті. Онда қол жеткізген басты нәтиже − Сириядағы қауіпсіз аумақтарда оқ атылмауы. Женева, Лозанна қалаларында әлемнің түкпір-түкпірінде болып жатқан түрлі оқиғаларды бейбіт жолмен шешу отырыстары өтетін, енді ол құрметті миссия Астанаға бұйырды. Мұны еліміздің жеткен жетістігі деп айтуға болады. 
Бұл медиа-форумға өзге ел­дер­дің саясаткерлері мен жур­на­листері, Сирия өкілдері де қа­тысады. «Сирияның көз жасы» фи­льмін түсірген Шахида Төле­генова деген әріптесіміз бар. Ол да Сириядағы болып жат­қан қақтығыстың зардабын өз шы­ғар­масында көрсетуі тиіс. Қа­зір­гі бұқаралық ақпарат құрал­да­ры қатты дамыды десек те, Сириядағы қақтығысты Ресей, я батыстық  БАҚ-тың көзқарасымен қа­райтынымыз рас. Ал бұл ме­диа-форумда тікелей өзіміз са­рап­шылардың аузынан тыңдап, өз көзқарасымызды қалыптастыра аламыз.
− АҚШ-тағы «Жур­на­лис­тер­ді қорғау коми­тетінің» мә­лі­меттеріне қарағанда, 2015 жылы 69 журналист өзінің кәсіби қызметіне байланысты қаза тауыпты. Сириядағы қанды қырғынның ортасына барып, халыққа шынайы ақпарат жеткіземін деген 13 журналист опат болған. Бұл форумда журналистердің қауіпсіздігі мәселесі  сөз бола ма?
− Әрине, бұл форум ашық де­бат түрінде өтеді. Қатысатын спикерлердің бәрі кәсіби, беделді ма­мандар. Сондықтан бұл тақы­рып­ты аттап өтулері де еш мүмкін емес. Бұл тақырыпты форумның өзекті мәселелерінің бірі болады деп ойлаймын.
− Сонымен қатар, елімізде өтіп жатқан ЭКСПО көрмесі де медиа-форумның негізгі та­қы­рып­тарының біріне айналатын бо­лар?    
− Бұл жерде айта кету керек, Еуразиялық медиа-форум жылда көктемде өтетін. Биыл ЭКСПО халықаралық көрмесі аясында өтіп жатыр. «Болашақтың энергиясы: жасыл экономиканың қуаты» атты арнайы сессия ұйымдастырылады. Қазір жаңғыртпалы қуат көздеріне сұраныс туып отыр. Оның үстіне, технология мен техниканың дамуы көптеген жаңалықтар алып келуде. Ауадан су жасау деген жаңалық та бар. Өз елімізде жаңғыртпалы қуат көздерін дамытсақ, дәстүрлі шикізат көздеріне тәуелділіктен құтылар едік. Бұл мәселе бойынша спикерлер міндетті түрде өз ойларын айтады. Дебаттарға  Нобель сыйлығының лауреаты, үндістандық Ранджер Пачаури қатысады. Үндістан экономикасы жаңа технология енгізу жағынан алға  шығып келеді. 
– Биыл бұл форум 14-рет өтіп жатыр. Бұл біздің медиа-әлемге қандай пайда береді?
– Жаһандану процесі шал­ғай­да­­ғы арал тұрғындарын да жұтып жа­тыр. Қазір бәріміз ғылым мен тех­ни­каның қызығын көріп отырмыз. Осы тұрғыдан алар болсақ, ғаламдық ме­­диа қазір шекара танымайды. Сон­­дықтан әлемдік оқиғалардан отан­­дық журналистика шет қала алма­ды. Өйткені, еліміз  әлемнің бір құ­рам­дас бө­лігі. Осы себепті әлемдік оқи­ға­лар­дың бәріне біздің қатысымыз бар. 
− Істеріңізге сәттілік тілейміз Әңгімеңізге рахмет!

Әңгімелескен 
Бағашар ТҰРСЫНБАЙҰЛЫ,
 «Егемен Қазақстан»
Алматы

 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.02.2019

Екатеринбургтағы жол апатында 5 қазақстандық зардап шекті

21.02.2019

Жамбылда аз қамтылған және көпбалалы отбасылар үшін 10 жатақхана салынады

21.02.2019

Үкіметті уақытша басқару Асқар Маминге жүктелді

21.02.2019

Мемлекет басшысының мәлімдемесі

21.02.2019

Елбасы Үкіметті таратты

21.02.2019

Н.Нығматулин Аустрия Парламенті Ұлттық Кеңесінің төрағасымен кездесті

21.02.2019

Сенаторлар халықаралық келісімдерді ратификациялады

21.02.2019

Индустрияландыру бағдарламасы аясында 20 мың тұрақты жұмыс орны ашылады

21.02.2019

Қызылордалық полицейлер заңсыз аң аулаушыларды ұстады

21.02.2019

Түркістан облысының өз футбол командасы құрылады

21.02.2019

Жайық өзені бойында ауқымды рейд өткізілді

21.02.2019

Биыл 65 мың ірі қара сатып алуға ақша бөлінеді

21.02.2019

Бас прокуратура өтемақы қорына өндіру тәртібін түсіндірді

21.02.2019

Қоғамға көмектесетін инклюзивті инновациялар

21.02.2019

Дариға Назарбаева Еуропалық Одақтың Орталық Азия жөніндегі арнайы өкілімен кездесті

21.02.2019

Airastana 1 сәуірден бастап Қазақстан арқылы Ташкентке рейстерді ұлғайтады

21.02.2019

Қазақстан Ұлттық Банкінің төрағасы неміс бизнес-қоғамдастығының өкілдерімен кездесті

21.02.2019

Қазақстан мен ЕҚДБ арасындағы ынтымақтастық мәселесі талқыланды

21.02.2019

Семейлік оқушы-кәсіпкер Нәдір Сәбитов жиһаз шығаратын цех ашты

21.02.2019

Алексей Луценко «Оман турының» жеңімпазы

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Tyıym men tıyn

Toı-toımalaqta tún jamylyp óner kórsetetin kámelettik jasqa tolmaǵan, ómirleri aq paraqtaı taza, kóńilderi aq bulaqtaı móldir kishkentaılarymyzdy jasyna laıyqsyz kıindirip, boıandyryp kópshiliktiń aldynda shyǵarý, án saldyrý – qý aqshaǵa qunyqtyryp qoıǵan ata-analarynyń kinásinen. 

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Qorqynyshty mıkroplastık

О́tken aptada Eýropalyq odaq úkimeti óndirýshilerge mıkroplastıktiń barlyq túrin óz ónimderinde qoldanýǵa tyıym salǵanyn estigen bolarsyzdar. Mıkroplastıktiń ne ekenin bilesiz be? Osyǵan deıin kóp mán bermeppiz. Sóıtse mıkroplastık − sıntetıkalyq polımerlerdiń kishkentaı bólikteri, bul kóptegen zattyń quramyna kiredi: kúndelikti kıetin kıimimizde de, kir jýatyn untaqta da, saǵyzda da bar eken.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Jeti jarǵy» jıen jaıly ne deıdi?

Qarǵa tamyrly qazaqta jıenmin dese qolq etpes jan joq shyǵar, sirá. Tipti, naǵashyǵa aıtar oıyn «tuzdyqtap» jiberse de, basynan sóz asyrmas nebir adýyn minezdiniń ózi jıen ǵoı, aıta beredi» dep kúlip, bas shaıqaǵannan artyqqa barmaıdy.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Rýh jaıly áńgime

Marqum alashshyl tulǵa Aqseleý Seıdimbektiń «Rýhy azat halyq qana uly ister atqara alady» deıtin myzǵymas ustanymy boldy. Osy uǵymdy Ahań ári qaraı tápsirlep: «Rýhsyz halyqty altynǵa bólep qoısań da báribir, rýhy myqty qaýymnyń aldynda eńkish tartyp turady. Rýh degenimiz ol kózge kórinbeıdi, halyqtyń gendik bıosferasynda bolatyn úreıdi jeńý qýaty. Úreı qan arqyly urpaqtan urpaq jalǵasyp kete beretin asa qaterli qubylys. Qandaı bir qaýymnyń rýhanı erkindigi (táýelsizdigi) halyqtyń boıyndaǵy úreıdiń az-kóptigimen ólshendi» deıtin edi jaryqtyq.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу