Еңбек адамына – ерекше көзқарас

Егемен Қазақстан
06.12.2016 74
Елбасының Жалпыға Ортақ Еңбек Қоғамы идеясы айрықша әлеуметтік жаңғыртуға жол ашты. Ол еңбек адамдарының мүдделеріне жауап беретін көп қырлы, әмбебап жоба болып саналады. Ондағы 20 қадамды жүзеге асыру қоғамның елеулі бөлігі саналатын еңбеккерлер ұйымы – кәсіподақтар жұмысымен тығыз байланысты Жалпыға Ортақ Еңбек Қоғамына қарай 20 қадам идеясын жүзеге асыру үшін арнайы мереке – Еңбек күні бекітіліп, жаңа марапаттар – 3 дәрежелі Еңбек ордені мен «Еңбек ардагері» медалі енгізілді. Кәсіби шеберлік, үздік маман, Еңбек әулеті сынды байқаулар өткізіледі, еңбек адамының беделін арттыру және оның әл-ауқатын жақсарту мақсатында және тұрғындарды әлеуметтік қорғау үшін жағдайлар жасалуда, ардагерлер мен мүгедектер қамқорлыққа алынуда. Мәселен, биылғы жылдың өзінде «Еңбек жолы» байқауында еңбек адамдары негізгі үш номинация бойынша марапатталды. Айталық, байқауда «Үздік еңбек әулеті» номинациясы бойынша Атырау облысынан Аралбековтер әулеті үздік теміржолшылар деп танылды. «Өндірістің үздік жас маманы» аталымында Солтүстік Қазақстан облысы Мамлют ауданы Бейсетай ауылы «Мамбетов және К» шаруа қожалығының наубайшысы Тұрар Қасымов жеңімпаз атанды. Үшінші «Жұмыс істейтін жастардың үздік тәлімгері» номинациясы бойынша «Соколов-Сарыбай тау-кен байыту өндірістік бірлестігі» АҚ-тың экскаватор машинисі Андрей Соколов жеңімпаз атанған болатын. Сондай-ақ, Қазақстан экономикасын дамытуға және нығайтуға үлес қосқан өндіріс салаларының 9 еңбеккері «Еңбек ардагері» төсбелгісімен марапатталды. Мұның бәрі еңбек адамдарына көрсетілген айрықша құрмет. Сонымен қатар, заң жобалары мен мемлекеттік бағдарламаларды дайындау және талқылау барысында Парламентпен және Үкіметпен ықпалдасу арқасында Федерация кәсіподақ ұйымдарының қызмет етуіне қажетті құқықтық кеңістікті кеңейтуге мүмкіндік алды. «100 нақты қадам» Ұлт жоспарын жүзеге асыру аясында қазіргі күні республикада ауқымды заңнамалық жұмыстар атқарылды, ел дамуы үшін жаңа құқықтық негіз құрған 59 заң қабылданды. Оның ішінде жылдың басынан бастап күшіне енген жаңа Еңбек кодексін бөле-жара айтуға болады. Ол Халықаралық еңбек ұйымы мен Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымының стандарттарына сай жасалған еңбек қатынастарының жаңа заңдық құжатына айналды. Жаңа еңбек заңнамасы жұмыс беруші үшін де, жұмыскер үшін де көп мүмкіндіктерге жол ашты, өйткені, ұжымдық келісім процесі еңбек қатынастарының негізі болып бекітілді. Жаңа Еңбек кодексіне сәйкес елімізде ұжымдық келісім қатынастарын құру және жаңа ұжымдық келісімдерді жасау үрдісі қарқын алды. Кен-металлургия, машина жасау саласында, мұнай-газ, құрылыс сек­торы мен өзгелерде жаңа ұжымдық келі­сім­дер жасалды. Мұнай, шикізат бағасының төмендеуіне, экономикалық ахуалдың нашарлауына қарамастан, көптеген кәсіпорындар жұмыс­керлерге тиесілі әлеуметтік жеңілдіктерді сақтап қана қоймай, оның ауқымын арттыра да алды. Осы мысалдар кәсіподақ ұйымдарының жаңа Еңбек кодексі ұсынған тың мүмкін­шіліктерді кеңінен пайдаланып, әлеуметтік әріптестермен құрылымдық диалог орнатып отырғанын тағы бір паш етеді. Көптеген кәсіпорындар мен ұйымдардың ұжымдары дер кезінде жасалған ұжымдық келісімнің арқасында қорғалу мүмкіндігіне ие болып отыр. Тек ұжымдық келісімдер арқылы ғана кәсіподақ ұйымдары еңбеккерлер үшін қосымша жеңілдіктер мен кепілдіктер ала алады. Жаңа Еңбек кодексінде еңбек қаты­нас­тарының ұжымдық-келісімдік реттелуі саласының ауқымы кеңеюіне байланысты жұмыс берушілердің еңбек және ұжымдық келі­сім­дерді жасау және орындауын реттей­тін кодекс нормаларын бұзғаны үшін жауап­кер­шілігі күшейтілді. Еңбек қатынастарының барлық қатысу­шы­ларын ойынның жаңа ережелерімен таныстыру қажет екені белгілі. Біріншіден, біз кәсіп­одақ активін оқытамыз. Осы мақсатта 2016 жылдың 1 қарашасына қатысты 25 мыңнан астам жұмыскер дәріс алды. Осы арқылы біз өзіміздің кәсіподақ активіміздің білім қорын толықтырып, олар­дың жұмыс берушімен нақты дәлелдермен диалог құра алуын қамтамасыз етеміз. Бұл жұмыстар жалғасын тауып, әр бастауыш ұйымның төрағасына жеткізіледі. Біз жұмыс берушілерді де оқытуға дайынбыз, бұл мақсатта бізде еңбек заңанамасын түсіндіруге арналып дайындалған активтеріміз бар. Мәселен, осы күннің өзінде біз «Қаз­атомпром» АҚ-тың жұмыс берушілерін оқытып, үйреттік. Қазіргі күні «Самұрық-Қазынамен» бірлесе оқу жайлы келіссөздер жүргізілуде. Кәсіподақтар федерациясының басты қыз­меттік міндетінің бірі әлеуметтік әріп­тестікке, әлеуметтік әріптестік пен әлеуметтік-эко­номикалық және еңбек қатынастарын реттеу бойынша үшжақты комиссия жұмысына қа­тысу. Әлеуметтік әріптестік әсіресе, дағдарыс кез­дерінде жұмыскерлердің еңбек құқықтарын қорғау және әлеуметтік-экономикалық мүдде­лерін сақтау, қоғамда келісім мен тұрақ­тылықты қамтамасыз ету ісінде әріптестердің құ­ры­лымдық ықпалдастығына өз септігін тигі­зеді. Бұл мақсатта Кәсіподақтар федерациясы «Са­мұ­рық-Қазына» ұлттың әл-ауқат қоры» АҚ, Еуразиялық топ компаниясымен, «Ата­мекен» Ұлттық кәсіпкерлер палатасымен әлеу­меттік-еңбек саласында өзара ынтымақтастық туралы меморандумдарға қол қойған. Әлеуметтік-еңбек шиеленістерінің алдын алу және оларды шешуде әлеуметтік әріп­тестіктің механизмдері мен құралдарының рөлі шүбәсіз. Кәсіподақтар республиканың кәсіп­орын­дары мен ұйымдарында орын алып қалатын еңбек даулары мен шиеленістерін басты назарда ұстап отырады. Жалақы, кәсіпорындардың төмен деңгейде ұжымдық келісімдермен қамтылуы, еңбек заңнамасының бұзылуы, әлеуметтік-еңбек қатынасына қаты­сушылардың құқықтық мәдениетінің төмендігі олардың туындауының басты себептері болып табылады. Осы проблемаларды шешу үшін елімізде Үкі­мет қаулысымен бекітілген еңбек даула­рының туындау қатерлері мен әлеуметтік толқуларды азайту бойынша кешенді жоспар жүзеге асырылуда, оның аясында жергілікті атқарушы органдардың, кәсіподақтар мен жұмыс берушілердің бірегей әрекет ету алго­ритмі қарастырылған. Еңбек даулары мен шиеленістерді жедел анықтау мақсатында еңбек ұжымдары мен әлеуметтік толқулар туын­дауы мүмкін ошақтарда Кәсіподақтар феде­рациясы еңбек шиеленістерінің апталық кәсіп­одақтық мониторингін жүргізіп отырады. Біз үшін басты мақсат – жұмыскерлер үшін әлеуметтік кепілдіктерді қамтамасыз ету және Қазақстанда лайықты еңбек қағидаларын дамыту. Гүлнәр ЖҰМАГЕЛДИЕВА, Қазақстан Кәсіподақтары федерациясы төрағасының орынбасары
СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.07.2018

Әлемнің 20-дан астам елінің үздік сәулетшілері Қазақстанның елордасында бас қосты

18.07.2018

Дәурен Абаев: «Шалқар» радиосының таратылымын кеңейту жұмыстары толық аяқталды

18.07.2018

Қазақстанның бірнеше облысында дауылды ескерту жарияланды

18.07.2018

Парижден 65 млн еуроға пәтер сатып алған қазақстандық кім?

18.07.2018

«Эйр Астана» Skytrax World Airline Awards сыйлығының жеті дүркін лауреаты атанды

18.07.2018

Түркістан облысында алты айда 202,4 мың шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілді

18.07.2018

Триатлоннан өтетін ашық турнирде 300 адам жарысқа түседі

18.07.2018

Ақылы автотұрақ төлемін мобильді қосымша көмегімен төлеуге болады

18.07.2018

Сыр өңірінде жыл басынан бері 228 мың шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілді

18.07.2018

Қазақстандық суретші «Ядросыз болашақ үшін» сыйлығын жеңіп алды

18.07.2018

Әміре ауылындағы той

18.07.2018

Қызылордада АӨК саласында 10 инвестициялық жоба жүзеге асырылмақ

18.07.2018

Қамбаш көлінде демалушылардың қатары жыл сайын көбейіп келеді

18.07.2018

Сыр өңірінде жазасын өтеушілер диплом алып жатыр

18.07.2018

Қызылордада қалалық аурухана жаңа құрылғылармен толықты

18.07.2018

Жалағаш ауданында күн электр станциясының құрылысы басталды

18.07.2018

Елімізде жеңіл автокөліктердің саны артты

18.07.2018

Ұлттық ұланның «Шығыс» өңірлік қолбасшылығы жас офицерлермен толықты

18.07.2018

Ханшалар киген қасаба

18.07.2018

Степ­ногорск қалалық тарихи-өлкетану музейі ашылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ауыл шаруашылығын цифрландыру болашақтың баламасыз жолы

Әлем елдерінде қазіргі уақытта ауыл шаруашылығын цифрландыру қарқынды түрде жүріп жатыр. Уақыт өткен сайын бұл салада неше түрлі жаңа технологиялар пайда болып, олар жедел түрде өндіріске ен­гізілуде. Мәселен, Еуропадағы компания­лар енді егістік жағдайын зерттеумен ай­на­лысатын дрондарды да шығара бас­тады. Бұл машиналар фермерлердің егіс шы­ғымдылығын алдын ала болжап бі­лу­леріне жағдай туғызуда. Осы үдеріс ке­ңі­нен қанат жая келе, бүкіл ел бойынша әрбір егіс алқабының шығымдылығын күні бұрын анықтау мүмкіндігі пайда болатын көрінеді. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Аяқдоп аламаны аяқталды

Әлем чемпионаты – тағатсыздана күткен футбол тойы еді. Енді барлығы аяқталып, той тарқасымен біз де алған әсерімізбен бөлісе кетсек. Бұл біріншілік несімен есте қалмақ?

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Биографиялық фильмдердің бәсі биік болуы тиіс

Кейінгі кезде «Еуразия бірінші арнасынан» әйгілі кеңестік манекенші-модель, сән әлемінде «Кремльдің ең әдемі қаруы» және «Кеңестік Софи Лорен» атанған Регина Збарская туралы сериа­л көрсетіліп жатыр. Былай қарасаңыз, сән әлемінің кіндігі саналған Парижді тәнті еткен өмірі жұмбаққа толы сұлудың сол кездегі кеңестік қасаң қағидаларға сыймаған ғұмырын өзгеше қырынан бейнелеген қарапайым, бірақ кемел түсірілген Ресейдің кезекті киноөнімдерінің бірі. 

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Халық әнінің тоналу тарихы

Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев «Бо­лашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты бағ­дарламалық мақаласында, жаңғыру елдің ұлттық-рухани тамырынан нәр ала алмаса, ол адасуға бастайды», деді. Елдің ұлттық-рухани тамыры дегеніміз не? Ол ха­лықты сан ғасырдан бері адастырмай, алып келе жатқан салт-дәстүрі, фольклоры, әні мен жыры. Осылардың ішінде әннің ұлт руханияты үшін орны айрықша. Дана Абай атамыз, «Ұйықтап жатқан жүрек­ті ән оятар, Үннің тәтті оралған мәні оятар» дегенді бекер айтқан жоқ.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ормуз бұғазы жабылған жағдайда...

Осы айдың басында Иран Ислам Рес­публикасының президенті Хасан Рухани Швейцария еліне жасаған сапары кезінде мұнай импорттаушы мемлекеттер Иранның мұнайын сатып алмаған жағдайда Ормуз бұғазын жауып тастайтындарын мәлімдеді. Президенттің бұл мәлімдемесі АҚШ билігінің Иран мұнайын сатып алмауға өз одақтастарын ықтиярсыз көндіруге бағытталған қысымына байланысты болса керек.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу