Еуроодақ елдерінің саммиті

өз іштерінде тарқатуды қажет ететін түйінді мәселелер бар екенін көрсетіп берді. Жуырда Брюссельде Еуроодақ елдерінің саммиті болып, онда ЕО-ға қатысты кейбір өзекті мәселелер талқыланды. Соның ішінде Ұлыбританияның Одақтан шығу үдерістерін пысықтай түсу мәселесі алдыңғы қатарда қаралды.
Егемен Қазақстан
27.06.2017 2251
2

Брексит деп аталып кеткен бұл мәсе­леде ең алдымен Еуроодақта қала­тын елдер мен Ұлыбритания азамат­тары­ның адами құқықтарының бұзылмау жағы қатты ескерілуі керектігі ең бас­ты орында тұруы тиістігін барлық ли­дер­лер де қостады. Британияның премьер-министрі Тереза Мей Ұлы­брита­ния азаматтарының Еуроодақ ел­дерінде қалатындары мен өз елінде тұратындарының құқықтарын қорғау бірдей қарастырылуы керектігін де қадап айтты. Сонымен бірге, ол Ұлы­бри­таниядан үй сатып алып, сонда тұ­рып жатқан ЕО елдері азаматтарын еш­кім де орындарынан қумайтынын жет­кізді. «Үкіметтің бұл туралы арнайы ұсы­ныстары туралы шешім жақында қабы­л­данатын болады», деді ол.

Еске сала кететін болсақ, бұған дейін Еуроодақ кеңесінің төрағасы Дональд Тусктің қатысуымен ЕО-ның 27 елінің өкілдері «Брекситтің негізгі принциптері» деп аталатын Ұлы­бри­танияның Одақтан шығуының не­гізі болатын құжатты бірауыздан қабылдаған еді. Осы қағидаттардың өзі өте тез, 5 минуттың ішінде қабыл­дан­ғандығымен атағы шыққан. Еурокомис­сияның төрағасы Жан-Клод Юнкердің өзі бұл іске таңғалып, мұндай бір­ауыз­дылық ЕО отырыстарында бұрын-соңды болып көрмегендігін айтқан.

Қағидаттар жедел қабылданғанымен, Ұлыбританияның Еуроодақтан кетуі тұрғындар мен бизнес үшін «көптеген түсініксіз жайттар туғызады». «Еуро­одақт­ағы Ұлыбританияның мүшелі­гіне байланысты ортақ құқықты пай­да­ланып, өздерінің өмірлерін жалғас­тырып, бизнестерін жүргізіп келе жат­қан азаматтар болашақта бұл құқық­тан айырылумен бірге, көптеген мүм­кін­дік­терін жоғалтады. Соның ішінде ЕО заң­­ды­лықтарымен қорғалатын биз­нес бол­жалдылық пен сенімділіктен ай­ыры­ла­ды. Бұл тіпті мемлекеттік билік ор­ган­­дары­ның жұмысына да кері әсерін ти­гі­зеді» деген сөздер де жазылған осы құжатта.

Еуроодақ елдері басшыларының кез­десуіне Брексит мәселесін шығара оты­рып, Еуропалық кеңестің прези­денті Дональд Туск Ұлыбритания­ның Еуро­­одақ­тан шығу мәселесі қайта қара­луы мүмкін екенін де назардан тыс қалдырмайтынын жұқалап айтып өтті. «Еуропалық одақ орындалмайтын секілді көрінген армандарды іске асырған еді. Сондықтан кім біледі?..», деді ол кездесуге қатысушыларға екі­ұшты ойдың ұшығын тастап. Сонымен бірге, ол «Менің алғаш­қы әсерім: Бірік­кен корольдіктің бізге тар­тып отырған ұсыныстары біз күткен­де­гі­д­ен төмен. Ол азаматтардың жағдайын тө­мен­­дету тәуекелін тудыратын сияқты», деді.

Осы мәселенің қаралуы барысында Германия канцлері Ангела Меркель Еуроодаққа мүше 27 елдің жарқын бола­шағы Ұлыбританияның одан шығуы­н­ан гөрі маңыздырақ мәселе екенін атап өтіп, өзінің Брекситтен көңі­лі қалғандығын жанамалай болса да біл­діріп өтті. Сөйтіп, қызу талқыланған осы мәселе бойынша тараптар жұмыс­тардың одан әрі жалғастырылуы тура­лы шешім қабылдады. Дегенмен, бұл мәсе­леде әлі де жетілдірілмеген тұстар көп екендігі саммит барысында анық көрінді.

Кездесуде бұдан басқа қорғаныс, сауда, Ресейге қарсы санкциялардың мер­зімін ұзарту және т.б. мәселелер қарал­ды. Қорғаныс мәселесінде Еуро­одақ ел­дерінің басшылары НАТО мен АҚШ-қа үйлестіре отырып, бірлескен қорғанысты нығайту қажеттілігі тура­лы келісті. Кездесу басталмай тұ­рып бір күн бұрын Еуропалық одақ кеңесінде қабылданған қаулыда: «Трансатланттық қатынастар мен ЕО және НАТО арасындағы ынты­мақ­тастық қауіпсіздігіміздің негізгі кілті болып табылады және ол біздің қауіп­­сіз­дігімізге қатер төндіретін кибер­қауіп, гибридтік соғыс және терро­ризм сияқ­ты нәубеттерге қарсы тұруы­мызға мүм­кін­дік береді» делінген. Лидерлер осы құжатты бірауыздан мақұлдады. Соны­мен бірге, олар Еурокомиссияның қор­ға­ныс қорын құру туралы ұсынысын да қолдады.

Ресейге қарсы санкциялардың мерзі­мін ұзарту мәселесі де біршама қызу талқыланды. Италия премьер-ми­нистрі Паоло Джентилонидің «Ресей­ге қарсы санкциялардың мәңгілік болуы мүмкін емес» деген сөздері де әріп­тес­теріне біршама ой салғандай болды. Алайда, кездесу қорытындысы бойын­ша ел басшыларының басым бөлігі санк­циялардың мерзімі ұзартыл­ғаны жөн деп шешіп, ол 2018 жылдың қаңтарына дейін созылатын болды.

Сауда мәселесі талқыланғанда, Еуро­одақ елдерінің Қытай мен АҚШ-тың кейбір өзімшіл әрекеттеріне қарсы тұрып, адал бәсекелестік қағидат­тарын қада­ғалау керектігі көлде­нең тар­тыл­ды. Әсіресе, Қытайдан Еуроай­мақ эконо­микасының стратегия­лық сектор­ларына құйылатын инвести­ция­лар­дың шығу тегін инспекторлық тексерістен өткізу мәселесі талқыланды.

Осы және басқа да мәселелерді қарас­тырған отырыс қорытындысы бойын­ша қарар қабылданды.

Жақсыбай САМРАТ, 
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

16.10.2018

Станимир Стоилов: Бір ойынды жеңдік деп желпінбейміз

16.10.2018

Кольдо Альварес: Қазақстан бізден бір бас жоғары екен

16.10.2018

Машина жасау саласында меморандумға қол қойылды

16.10.2018

Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев ресми сапармен Финляндия Республикасына келді

16.10.2018

Қарағандылық оқушылар халықаралық чемпионатта жеңіске жетті

16.10.2018

С.Стоилов: Қазақстанда ұлттық құрамаға лайық шабуылшы жоқ (видео)

16.10.2018

Маңызды қадамдар атап көрсетілді

16.10.2018

Семейде «Екі жұлдыз» байқауы өтті

16.10.2018

Тарбағатайда 4 мың басқа арналған бордақылау алаңы ашылады

16.10.2018

Әскери борышын өтеген сарбаздар туған жерлеріне оралуда

16.10.2018

Қазақстан және Литва жан-жақты ынтымақтастықты кеңейтуге ниетті

16.10.2018

Cенаторлар университеттегі цифрлық хабты аралады

16.10.2018

Қайрат Әбдірахманов дипломатиялық қызмет жүйесін жетілдіру туралы айтты

16.10.2018

Туризм саласының маманы жоқ

16.10.2018

Сенаторлар Ақ Жайық өңіріне келді

16.10.2018

Қаңтар–қыркүйек айларында ЖІӨ өсімі 4,1% жетті — ҰЭМ

16.10.2018

Тоғыз айдың қорытындысы бойынша өнеркәсіптік өндіріс көлемі 4,8%-ға ұлғайды — ҚР ИДМ

16.10.2018

Жекешелендірудің кешенді жоспарын орындау: 444 нысан сатылды

16.10.2018

Қармақшы - елдік пен ерлік мекені

16.10.2018

Маңғыстауда теміржол вокзалында мемлекеттік көрсетілетін қызметтердің жәрмеңкесі өткізілді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Megapolıster múmkindigi

Elbasy «Qazaqstandyqtardyń ál-aýqatynyń ósýi: tabys pen turmys sapasyn arttyrý» atty jańa Joldaýynda elimizdiń aýmaqtyq damýyna jańa tásilder engizýdi qamtamasyz etý qajet ekendigin aıta kele: «Búginde jetekshi elderdiń ekonomıkasy kóbine jahandyq qalalar nemese megapolıster arqyly tanylady.

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Izgilikke shaqyrý iriliktiń belgisi

Bıylǵy 10-11 qazan kúnderi Astanada ótken Álemdik jáne dástúrli dinder kóshbasshylarynyń dástúrli siezi óziniń halyqaralyq aýqymdaǵy asa mańyzdy únqatysý alańy ekenin taǵy bir ret dáleldedi.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Jer emgender oza ma, toza ma?

Jalpy, bizdiń halyqtyń arman-maqsatynyń bir ushyǵy qashan da jermen baılanysty sıaqty. Jerdi keńeıtý, jerdi qorǵaý, jerdi óńdeý, jerdi qurmetteý... Mentalıtetimiz jerge jaqyn. Bul basqa halyqtarda olaı emes degen sózimiz emes, biraq bizdiń halyq úshin tym erekshe sıaqty. 

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Qatygezdik vırýsy

О́tken ǵasyrdyń 80-jyldary rejısser R.Bykovtyń «Chýchelo» atty fılmi Odaq kólemindegi búkil eldi shýlatqan bolatyn. Kishkentaı ǵana 6 oqıtyn balalardyń boıynan sonshalyqty qatygezdikti kórgen qazaq qaýymy, bálesinen aýlaq, qalada ósken ózge ulttyń qatybastary ábden buzylyp ba­rady eken, bizdiń balalarymyzdan, keleshegimizden aýlaq dep shoshyǵan. Ol kezde mundaı zulymdyq qazaq balasynda kezdespeıtin jat qylyq sanalatyn. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

О́mir kúzetindegi meıirim

Otbasylyq jáne jeke basynyń jaǵdaıyna baılanysty Germanıadaǵy oqýynan eriksiz qol úzip, týǵan jerge oralǵan Ǵabıt Nurhanuly esimdi azamattyń feısbýktegi jazbasy kóńilge túrli oı saldy. Elimizdegi densaýlyq saqtaý salasyndaǵy kóptegen túıtkildi synaǵan avtor nemis halqynan kóp nárseni úırenýimiz kerek deıdi.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу