Халықаралық саудада доллардан бас тарту мүмкін бе?

Егемен Қазақстан
06.12.2016 76
Кеше Түркия президенті Режеп Тайып Ердоған бұдан былай Ресеймен, Қытаймен және Иранмен тек өздерінің ұлттық валюталарнда ғана сауда жасайтынын мәлімдеген еді. Бұл тұрғыда Ресей мен Түркия арасында барлық сауда түрлерінде тек рубль және лирамен ғана сауда жасау келісімдері қолға алынуда. Сонымен қатар Иранның таяуда ғана енгізген валюталық саясаты, соның ішінде халықаралық саудада АҚШ долларын мүлде пайдаланбау туралы бастамасы көпке үлгі болуда. Осы орайда Иран Қытаймен юань арқылы есептесіп, ал Ресейден сатып алған тауарын рубльмен төлеуде және Жапониямен арадағы сауда-саттықта иен қолданылады. Мәселеге қатысты әлемдік сарапшылар халықаралық саудада долларсыздандыру саясатының болашағы бар-жоғы туралы investing.com басылымында өз ойларымен бөліскен еді. Еуразиялық даму банкінің интеграциялық зерттеу орталығының директор орынбасары Михаил Димиденко дәл қазір халықаралық саудада доллардан түбегейлі бас тарту мүмкін емес екенін айтады. "Біріншіден, - дейді Димиденко, - доллар әлемнің өзге валюталарына қарағанда ең тұрақты валюталардың бірі. Контрагенттер бұл тұрғыда доллармен сауда жасай отырып валюта бағамынан келетін қатерлер мен тәуекелдерден сақтандырылған болады. Екіншіден, көптеген әлемдік бағалар тек доллармен ғана белгіленеді. Тиісінше, бұл валютамен сауда жасау саясаткерлер үшін болмаса да, нарықтың нақты қатысушы саудагерлері үшін өте тиімді. Үшіншіден, долларға деген сенім жоғары. Ал өзге валюталарға көшу үшін алдымен ол валюта түрлері жылдар бойы өзінің өміршеңдігін дәлелдеуі керек," - дейді Еуразиялық даму банкінің өкілі. Михаил Димиденконың пікірінше, ұлттық валютаны халықаралық саудаға шығару мен долларсыздандыру саясаты екі бөлек дүние. Бастапқыда әр елдің өзінің ұлттық валютасын айналымға енгізуге мүмкіндігі болғанымен, белгілі бір деңгейге жеткеннен кейін ұлттық валютаны халықаралық сауда құралы ретінде ұстап тұру техникалық тұғыда мүмкін болмай қалады. Өйткені, экономиканың субьектілері, яғни жеке меншік компаниялар мен нарықтағы саудагерлер жұмысы үшін бұл тіпті тиімсіз. Ал мемлекеттер өздерінің ұлттық валютасының беделін арттырғысы келсе, алдымен инфляцияны азайтып, көпшіліктің оған деген сенімін арттыруы үшін жұмыс істеуі керек. Естеріңізге сала кетейік, Қазақстанда да бірер жыл бұрынғы теңге бағамының еркін айналымға жіберілгенінен кейін Ұлттық банк елде долларсыздандыру саясатын қолға алған. Нәтижесінде ішкі нарықтағы жылжымайтын мүліктің бағасының тұрақталуына алып келіп, экономикаға оң әсерін тигізген. Ал Ресейдегі долларсыздандыру саясаты Еуразиялық экономикалық одақтың өзге елдерімен, ТМД және Шығыс Еуропа елдерімен салыстырғанда айтарлықтай жоғары деңгейде емес. Оған себеп бірінші кезекте сыртқы саудада долларға деген тәуелділіктің жоғарылығы.
СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

15.08.2018

Бақытжан Сағынтаев денсаулық сақтау саласын дамыту мәселелері жөнінде кеңес өткізді

15.08.2018

БҚО құтқарушылары Шалқар көлінде 4 адамды құтқарды

15.08.2018

«Хат қоржын»

15.08.2018

Елбасы Парламент Сенатының төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаевты қабылдады

15.08.2018

Сақтандыру шарттарын 2019 жылдан бастап онлайн режимде жасауға болады

15.08.2018

Түріктер «Қазақфильмнің» туындыларын көрсетпек

15.08.2018

Алдағы тәулікте күн суытады

15.08.2018

Астананың апорты

15.08.2018

«Егеменнің» қолдауымен «Ұлы Дала рухы» фотокөрмесі өтті

15.08.2018

Адам Пжегодскийдің Жетісудағы көпқырлы қызметі

15.08.2018

Қыркүйек айынан бастап «Астана-Теміртау» күре жолы ақылы болады

15.08.2018

Дәметкен Сүлейменованың «Жаһанша Досмұхамедов һәм қазақ автономиясы» кітабы жарық көрді

15.08.2018

Жазықсыз атылған жампоз

15.08.2018

Астананың білім беру мекемелерінің 45 басшысы тәртіптік жазаға тартылды

15.08.2018

Қарулы күштерінің сержанты ер-азаматқа лайық батылдық жасады

15.08.2018

Атыраудағы «КасХим» жылына 27 млн полипропилен мен полиэтилен шығарады

15.08.2018

Керекулік өрендер жазды ойдағыдай өткізуде

15.08.2018

Алексей Цой жеке қабылдауына жазылған азаматтармен кездесу өткізді

15.08.2018

Жамбыл филармониясына Кенен есімі берілді

15.08.2018

«ҚАЗБАТ» батальоны АҚШ-тың «Дала қыраны-2018» бітімгерлік оқу-жаттығуларына қаты­суда

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Бесінші саммит және Каспий «бестігі»

Кеше Ақтау қаласында Каспий маңы мем­лекеттері басшыларының Бесінші саммиті өтті. Аса маңызды халықаралық жиынға Қазақ­станның, Ресейдің, Әзербайжанның, Иранның және Түрікменстанның президенттері қатыс­ты. Тараптар Каспий теңізінің құқықтық мәрте­бесі, теңізде экономика, көлік-транзит, эколо­гия, қауіпсіздік және басқа да салалар бойын­ша ынтымақтастық орнату мәселелерін талқылады. 

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Шалдың баласы

Қазақ менталитетінің өзіне тән тағы бір ерекшелігін айқындап, бекзат болмысын ажарлап әмбе сақтап келе жатқан әдет-ғұрыптарының бірі отбасындағы үлкен баланы, әсіресе ұлдың тұңғышын ата-әжесінің бауырына салу дер едік. Ол атасының баласы болып өседі. Шалдың баласы құдайдың еркесі, оны ешкім бетінен қақпайды. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу