Наурыз нұры

Қазақтың Наурызы. Ықылым за­ман­дардан бергі кіндігімізбен бай­лан­ған, болмысымызға айналған, жан дү­­­ниемізде байырқалап жайланған Жыл басы. Осы асылымыздан алпыс екі жыл бойы көз жазып қалып, одан Тәуелсіздігіміздің алдында Тә­ңі­­рі жарылқап қайта қауышып, ар­қа-жарқа қуанышпен дүбірлеп, күм­бір­леп көзайым болған керемет күн­дер де дәл бүгінгідей есімізде.

Алматы билеп тұрды. Алатаудың баурайы әнмен тербелді. Домбырадан күй төгілді. Сән-салтанаты жарасқан түйелі көш Абай даңғылымен Орталық стадионға бет түзеді. Шаттық шашулары шашылды. Күллі еліміз бойынша. Қарт Қаратаудан көркем Көкшеге дейінгі, Ал­тайдан Атырауға дейінгі ұлан-байтақ даламызды, қаламызды Наурыздың нұры мен жыры әлдиледі. Ақ үйлердің ішінде ақ тілектер ақтарылды теңіздей. Ақ ба­та­ға алақандар жайылды. Ақ дас­тар­қан­дар­ға берекенің белгісіндей, махаббатпен балқып піскен тәтті бауырсақтар то­пылд­ап төгіліп еді.

Содан бері де, қазақы ұғыммен қай­ыр­с­ақ, екі мүшелден артық уақыт зуыл­дап өте шығыпты. Сөйтіп, егемен жылдарда еркін тыныстаған Қазақ елі биыл Ұлыстың ұлы күнін өз төрінде, өз белінде рес­ми түрде жиырма бесінші рет қарсы алып отыр. Ордабұзар отыздың белесі ал­да. Қаншама қапаланған үзілістен кей­ін сүйек үзбей халқымызбен қайта та­бысқан Наурызымыз көк байрақты Тәуелсіздігімізбен бірге жасап, бірге ме­рей­леніп, бірге шаттанып, елдігімізге, бү­тін­дігімізге, бірлігімізге қызмет етіп ке­ле жатуының өзі бір ғанибет емес пе.

Айтты-айтпады, осынау жылдар ішін­­де шапағат Наурыз өз міндет-ми­ссия­сының шырқау биігінен табылды. Жел­тоқсанның шер-наласынан кейінгі кө­ңілі жарым қазақты бір серпілдірді, жі­гер беріп желпіндірді, бойына ежелгі кеу­­д­есі биік ата-бабаларының алау на­мы­сынан жаралған шуақ пен қуат құй­ып рухтандырды. Өйткені, Наурыз қа­зақ­­тың жаны, жанының күйі, жанының жа­­пырағы еді. Аңқылдаған адал жүректі, ер көңілді дарқан қазақтың өзі еді Нау­рыз. Әз Наурыздың ізгілікті әзиз ті­легі мәңгілікті аңсаған көкбайрақты мем­лекетіміздің мият­ты мұратымен қы­тық­сыз үйлесіп, бауырласа үндесті. Бү­­гін­де Наурыз ата қазақтың жерін ме­­к­ендеген он сан ұлттар мен ұлыстар ба­­қытының басты тілекшісіне, ордалы Отан­­дағы қордалы бақ-берекеміздің, та­­тулық пен тыныштығымыздың Қыдыр шырақшысына айналды десек те, еш артық айтқандық емес. Нау­рыз Қазақстанның әр үйінде, әр отба­сын­да, әр қазақтың ғана емес, әр қа­зақ­стандықтың да жан-жүрегінде бүрледі.

Әлбетте, Наурыз қазаққа ғана тән емес, жыл басы ретінде ол қаншама шы­­ғыс халықтарына, күллі түркі қау­ы­мына, өзбек пен қырғызға, тәжік пен тү­р­кіменге, татар мен башқұртқа, басқа да жамағат ағайынға ортақ мереке. Бірақ солардың ішінде, әсіресе, қазақтың Нау­рызы жанымызға жақын, жарқырап кө­рі­неді. Наурыз нақ осы қазағымыздың жа­нынан жаралғандай, тамырын қуа­лаған қанынан нәр алғандай. Наурыз той­ланғанда халқымыздың болмыс-бі­тімі, ажар-келбеті, дара қасиеттері, өне­рі, ән-жыры, әдет-ғұрпы мен салт-дәс­түрі, мінез-құлқы түгел көрініс тауып, «Қазақ осы!» дегендей қазақты танытуы да тамаша ұлағат. Өз қолымыз өз аузымызға жеткен бостан жылдары­мыз­да Наурыздың халықаралық мерей-мәр­тебесі өрлеп көтерілді. Бұл шақта Ұлыс­тың ұлы күнінің Мәскеуде, Па­рижде, Венада, Лондонда, Мадридте, Атлант мұхитының ар жағындағы ал­пауыт елдерде тойланып жатуы тап қазір таң­ға­лар­­лық жағдай емес. Наурыз­ы­мыз­дың бұ­лайша дүйім дүниеге таныла бастауы да Тәуелсіздігіміздің арқасы екендігіне ш­ү­кір, тәубе дейміз.

Алтын күректің желі ескектетіп соқ­қан, Самарқанның көк тасы жібіген, күн мен түн теңелген, «ойдағы ел қырдағы ел­мен араласып… қой қоздап, қорада шу» көтерген құт Наурызымыз айналып оралды тағы да. Осы Наурызды ке­­меңгер ақынымыз Мағжан өткен ға­сыр­дың жиырмасыншы жылдарында «Қазақтың жаңа жылы» деп айдарлап, оның шаруашылық маңызына, діни мейрам еместігіне, тұрмыс мейрамы, ша­руашылық мейрамы екендігіне баса мән берген екен. «Бұл мейрамды дұ­рыс­тап өткізу керек. Бұл мейрамды тұр­мыспен, ғылыммен байланыстырып, қо­ғамға пайдалы іс жасайтын… мейрам ету керек», деп өсиет қалдырыпты. Біз­дің Наурызды тойлауымыз осы Мағ­жан айтқан үдеден шығып та жатыр. Ұлыс­тың оң болуын, ақ пен төлдің мол бо­луын, ырыстың ортаймауын тілейтін ті­лек осыны аңғартады. Екіншіден, бү­гін­гі қоғамға ең пайдалысы, бүгінгі за­мандағы Наурыз тойларымыздың ең басты тілегі – ешқашан өлмейтін, кө­нермейтін рухани тазаруды мұрат тұт­қан, ізгілік пен адамгершілікті, мейірім-ма­хаббат пен бауырмалдықты жалау ет­кен тілек екендігі де бір ғажап. Иә, қа­зақтың жаңа жылы жақсылыққа жақ, тілегі пен ниеті әрқашан ақ.

Наурыз нақыштары жыл өткен сайын бедерленуде, мазмұны байи түсуде. Десе де, ұлттық жыл басымызды жаңартып түр­­лендіру, тағылым-ғибраттарын то­лық­тырып, мағынасын молықтыра беру, мәр­тебесін асыру – елдігімізге сын. Олай болса, ел Парламенті «Наурыз ту­ра­лы» заң жобасын ойластырса, құба-құп болар еді. Әманда, Наурыз жырымен шал­қиық, Наурыз нұрымен балқиық. Ұлы­сым болсын бақтылы, Ырыздық тұн­ғай ақтылы, Патшамыз тұрғай тақ­ты­лы. Шапағат Наурыз шалқытқан Алаш­тың асқай шаттығы!..

Қорғанбек АМАНЖОЛ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

24.03.2017

Қызылордада дзюдодан жасөспірімдер арасында халықаралық турнир басталды

24.03.2017

Қазақстанда туберкулезбен сырқаттану азайып келеді

24.03.2017

Мәжіліс жалпы отырыста қаралатын мәселелерді нақтылады

24.03.2017

«Баласағұн кітапханасы» сериясы бойынша 18 кітап жарық көрді

24.03.2017

Көктемгі мұзға шықпаңыздар!

24.03.2017

​Батыс Қазақстанда денсаулық сақтау басқармасына жаңа басшы келді

24.03.2017

​«Қытайлық қауіп» туралы әңгіме негізсіз – ҚХР елшісі

24.03.2017

Қазақ футболын дамытқым келеді – Хидир Акбаш

24.03.2017

Қытайда тұрғын үй ішінен пойыз өтеді

24.03.2017

​ЭКСПО көрмесіндегі Қытай павильонының ауқымы үлкен – ҚХР елшісі

24.03.2017

ОҚО-да жыл соңына дейін 150 дәрінің бағасы көтерілмейді

24.03.2017

Қытайда электр қуатынсыз отырған отбасы жоқ - Қытай елшісі

24.03.2017

​Қытайда 1 жылда 13 млн 140 мың жұмыс орны ашылған

24.03.2017

Еуро-2018. ​Футзалдан Қазақстан құрамасының тізімі жарияланды

24.03.2017

​Қытайлық туристер ЭКСПО-ға үлкен топ болып келеді

КОЛУМНИСТЕР

Дархан ҚЫДЫРӘЛІ, «Егемен Қазақстан»

Самарқанның көк тасы жібіген күн

Дана халқымыз әспеттеп, әзиз-әулиеге теңеп «Әз-Наурыз» деп атайтын Ұлыстың Ұлы күні биыл еліміз үшін айрықша сипатта тойланды.

Әлисұлтан ҚҰЛАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Оңтүстік Корея: себеп пен салдар

Оңтүстік Кореяның Мемлекет­тік кеңесі биылғы жылдың 9 мамырын­да мерзімінен бұрын президент­тік сайлау өткізу туралы шешім қабылдады. Осының алдында, яғни 10 наурызда елдің Конституциялық соты парламенттің президент Пак Кын Хеге импичмент жөніндегі шешімін бекіткен еді. Осылайша, сот бес-алты айға созылған саяси дағдарысқа нүкте қойғандай болды.

Жанкелді ШЫМШЫҚОВ, экономика ғылымдарының кандидаты

​Шикізат өндірісінде шикілік болмауы тиіс

Президент Жолдауының үшінші мін­дет­те­­ме­сін­де «Эко­но­микалық өсімнің тұ­рақ­ты­лы­ғы үшін елдің кен металлургиясы мен мұнай-газ кешендері өзінің стра­те­гиялық маңызын сақтауға тиіс», − де­лінген.

Зарема ШӘУКЕНОВА, ҰҒА корреспондент-мүшесі

Үйлесімін тапқан ұтылмайды

Қазіргі жаһандық өркениет өзінің құндылықтарын қайта қарау үстінде. Бұл үдеріс біршама күрделі сипатта өтуде. Заманауи тарихи кезеңде кез келген тұрақты дамуды өзіне саяси бағдар еткен ел үшін мәселенің барлық қырларын ескеру маңызды. Жалпы, құндылықтар дағдарысы дәуірінде сыртқы және ішкі саясатты үйлесімді жағдайда ұстауға ұмтылған ұтылмайды.

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Наурыз нұры

Қазақтың Наурызы. Ықылым за­ман­дардан бергі кіндігімізбен бай­лан­ған, болмысымызға айналған, жан дү­­­ниемізде байырқалап жайланған Жыл басы. Осы асылымыздан алпыс екі жыл бойы көз жазып қалып, одан Тәуелсіздігіміздің алдында Тә­ңі­­рі жарылқап қайта қауышып, ар­қа-жарқа қуанышпен дүбірлеп, күм­бір­леп көзайым болған керемет күн­дер де дәл бүгінгідей есімізде.

Пікірлер(0)

Пікір қосу