Пхеньян райынан қайтар емес

Таяуда Солтүстік Корея рес­пуб­ли­касы құрлықаралық баллис­ти­ка­лық зымыранын екінші мәр­те сы­нақтан өткізді. Алыс қа­шықт­ық­қа ұшатын зымыран­ды көкке сам­ғатқан КХДР кезекті рет яд­ролық қаруымен доқ көр­се­тіп, әлем тыныштығын бұзатын әре­кетке барып отыр.
Егемен Қазақстан
02.08.2017 1686
2

Солтүстік Кореяның қитұрқы әрекеті туралы ақпаратты ең әуелі Жапония министрлер кабинетінің бас хатшысы Ёсихидэ Суга хабарлаған болатын. «Бұл ұшақтар мен кемелердің қауіпсіздігіне қа­тер төндіретін өте зиянды әрекет және БҰҰ қауіпсіздік қарарын өрескел бұ­зу. Біз Солтүстік Корея тарапынан жа­сал­ған мұндай бассыздыққа жол бере ал­май­мыз» – деді Ёсихидэ Суга өз мәлім­де­месінде. 

«РИА Новости» сайтының дерек­теріне сүйенсек, Ресей Қорғаныс мини­с­тр­лігі Корей түбегінен ұшырылған зы­мы­ранның бағытын бақылаған. Бұл жол­ғы баллистикалық ракета 681 метр би­ікке көтеріліп, 732 километр ұшып өтіп, Жапония теңізіне құлады. КХДР-дің бұл қадамы көрші мемлекеттерді ғана емес, бүкіл әлемді аяғынан тік тұрғызды. Өйт­кені, құрлықаралық баллистикалық зы­мыранды сәтті сынақтан өткізу – дөң­ге­ленген дүниенің кез келген нүк­те­сін бом­­балауға Солтүстік Корея оқ­тұм­сық­та­рының мүмкіндігі бар деген сөз. 

CNN таратқан ақпарат бойынша, Солтүстік Корея басшысы бүкіл АҚШ территориясы нысанада тұрғанын айтып дөң айбат көрсеткен. «Қару-жарақ маманының айтуынша, баллистикалық зымыран көлбеу траекторияда ұшырылса, АҚШ-тың маңызды әрі үлкен қалаларына қауіп төндіреді. Лос-Анджелес, Денвер және Чикаго нысанаға іліккен, тіпті оқтұмсықтар Нью-Йорк пен Бостонға да жетуі мүмкін. Ғылымдар ұйымы ма­маны Дэвид Райттың пікірінше, баллис­ти­­к­алық зымыран қан­шалықты ауыр оқ­тұм­сықты көтере алатынын нақты ай­ту әзірге қиын. Оқтұмсық ауырлаған сай­ын ұшу қашықтығы азаяды. Егер Сол­түстік Кореяның мәлімдегені рас бол­­са, Пхеньянның баллистикалық бағ­дар­ламасының қарымы ойлағаннан асып тү­седі», – деп хабарлайды CNN арнасы.

Бүгінде әлем басшылары Солтүстік Кореяның әрекетін айыптап, оған қарсы әрекет етуге шақырып отыр. Ресей Сырт­қы істер министрінің орынбасары Сер­гей Рябков Корея түбегіндегі ядролық мә­се­лені шешу мақсатында АҚШ-пен бір­лесе жұмыс істеуге дайын екендіктерін жет­кізді. «Біз БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінде бір­ле­се, әріптестік таныта отырып шешім қа­был­дайтынымызға сенімдімін. Біз осыған қатысты Вашингтонмен екіжақты байланысымызды жалғастыра береміз. Себебі, бұл өте маңызды мәселе», деді Сергей Рябков ABC арнасына берген сұхбатында. 

АҚШ Президенті Дональд Трамп өз ке­зегінде Солтүстік Кореяға қатысты мә­се­леде Қытайдың қол қусырып отыр­ғанын тағы айтқан. BBC агенттігінің ақ­паратына сүйенсек, Ақ үй басшысы твит­тердегі парақшасына Қытайдан кө­ңілі қалғанын жазыпты. «Қытай үкіметі ке­ңесшісі Виктор Гаоның айтуынша, Трамптың пікірінің пайдасы жоқ, сон­дай-ақ, АҚШ «ерке бала» секілді әре­кет етіп отыр. Солтүстік Кореямен шек­­тесіп жатқан әрі сол елдің ең үлкен эко­­номикалық әріптесі Қытай бұған дей­ін де КХДР-мен байланысын үзуге ша­қы­рылған болатын», дейді BBC. АҚШ-тың БҰҰ-дағы елшісі Никки Халей де Қытайды белсенді әрекет етуге ша­қырды.

Дегенмен, КХДР-дің қадамын Қытай да құптаған жоқ. Сенбі күні таратқан мәлімдемеде олар Пхеньянды Корея тү­бегіндегі жағдайды ушықтырмауға ша­қырд­ы. «Солтүстік Кореяның баллис­ти­ка­лық технология қолданып, зымыран ұшыруына қатысты БҰҰ Қауіпсіздік Ке­ңесінің нақты ережелері бар. БҰҰ Қау­іп­сіздік Кеңесі резолюциясын бұзатын жә­не халықаралық қоғамдастыққа бағын­бай­тын Солтүстік Кореяның әрекетін Қытай та­рапы құптамайды» – деп хабарлады Қытай Сыртқы істер министрлігі өкілі Гэн Шуан. 

Солтүстік Корея құрлықаралық бал­лис­тикалық ракетасын сынақтан өткіз­ген­нен кейін іле-шала Оңтүстік Корея мен АҚШ бірлесе баллистикалық оқу-жат­­тығу жиындарын өткізді. «РИА Новости» таратқан мәліметке сүйенсек, атал­­ған шара КХДР-дің әрекетіне жауап ретінде жасалған. Оқу-жаттығу жи­­ы­нында Оңтүстік Корея қарулы күш­­те­рінің «Хенму-2» зымыраны мен АҚШ ар­миясының «жерден жерге» бал­лис­ти­калық зымыраны қолданылған. Со­ны­мен қатар, АҚШ әкімшілігі де Солтүстік Кореяға өздерінің қаражаяу еместігін көрсетіп, екі В-1 бомбалағыш ұшағын Корея түбегіне жіберді. Бұдан бөлек АҚШ та­рапы баллистикалық зымыранға қарсы қор­ғаныс сынағын жасағанын хабарлады. CNN арнасының хабарлауынша, THAAD деп аталатын қорғаныс жүйесі әзірге құр­лықаралық баллистикалық зымыранды жойып жіберуге қабілетсіз. Алайда, атал­ған қорғаныс жүйесі орта қашықтықтағы бал­лис­тикалық зымырандарға қарсы тиімді қол­данылады. 

The Guardian газеті КХДР-дің кезекті мәрте баллистикалық ракета ұшыруы Ақ үй басшысы Дональд Трамптың сынға тү­сетін кезі келгенін көрсетеді деп есеп­тей­ді. Аталған басылым таратқан ақ­па­рат­қа сүйенсек, оқтұмсықтар Нью-Йоркке дей­ін жетуі ықтимал: 
«Солтүстік Корея ақпарат агенттігі баллистикалық зымыранның ұшырылуы АҚШ-қа «қатаң ескерту» деп жазады. Онда құрлықаралық баллистикалық зымыран 47 минут 12 секунд бойы ұшып, 998 шақырымды басып өтіп, 3724,9 метр би­іктікке көтерілген делінген. Ақпарат агент­тігінің айтуынша, Ким Чен Ын осы әре­кеті арқылы соғыс қаупі мен күшей­тіл­ген санкцияны желеулетіп «барабанын ұрғылап, байбалам салған» АҚШ-қа жасалған «қатаң ескерту» екенін білдіреді». 

Ал Солтүстік Кореяның бұқаралық ақпарат құралдары баллистикалық зымыранды сәтті сынақтан өткізу елдің әлеуетін көр­сететінін жазады. «Хвасон-14» құрлық­арал­ық баллистикалық зымыранды екінші мәрте сәтті сынақтан өткізу біздің партия мен халықтың революциялық сенімінің ерекше көрсетілімі болды. Сондай-ақ, америкалық империалистер тізерлеп келіп кешірім сұрап, халқымыздың зи­ян шегуіне себеп болған Кореяға қа­тысты жаулық әрекеті мен саясатын тоқ­татпайынша соққы беруге әзір», – де­лін­ген «Нодон синмун» газеті таратқан ақ­паратта.
Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрлігі Солтүстік Кореяның құр­лықаралық баллистикалық ракетасын сы­нақтан өткізуін Қазақстан тарапы да қатаң айыптайтынын мәлімдеді. «Мұндай әрекеттер БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің резолюциясын өрескел бұзып, әлемге қауіп төн­діріп, шығыс Азия мен ғаламдық дең­гейдегі жағдайды күрделендіреді. КХДР-дың жауапсыз саясаты ядролық қаруды таратпауға арналған жаһандық үрдіске кері әсерін тигізеді. КХДР-ді өз халқы мен бүкіл адамзат игілігі үшін ядролық қарудан бас тартуға шақырамыз», – делінген Сыртқы істер министрлігі таратқан мәлімдемеде. 

Қазақстан тарапы дөңгеленген дүниенің тыныштығы мен ынтымақтастығына қауіп төндіретін мұндай қадамды ешқашан құп­та­ған емес. Тіпті, еліміз ядролық қару қол­­данудан өз еркімен бас тартқан тұң­ғыш мемлекет. Кеңес өкіметі кезінде Қазақстан аймағы ядролық бомбалар сыналатын қауіпті аймаққа айналған-ды. КСРО тарағаннан кейін Қазақстан ядролық арсеналы бойынша әлемде төртінші орында тұрған болатын. Президент Нұрсұлтан Назарбаев нағыз бейбіт ел екенімізді әлемге паш етіп, ядролық қарудан үзілді-кесілді бас тартты. Бұл – Елбасының көреген саясатын айғақтайды. 

Абай АСАНКЕЛДІҰЛЫ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

13.11.2018

Egemen Qazaqstan алғашқылардың бірі болып Chartbeat құралын пайдаланады

13.11.2018

Жаңақорған ауданында 116 бас қой белгісіз аурудан қырылып қалды

13.11.2018

Қызылордада қауіпті аймақтар анықталып, даярлық мәселелері күшейтілді

13.11.2018

Ақтөбеде жоғары жылдамдықтағы интернет желісі ұлғаяды

13.11.2018

Елбасы Астана клубының төртінші отырысына қатысты

13.11.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Ауғанстан Республикасының бұрынғы президенті Хамид Карзаймен кездесті

13.11.2018

«Айша бибі» мен «Ақыртас» әлемдегі ерекше туристік нысандардың тізіміне енді

13.11.2018

Павлодарда Португалиялық профессор студенттерге дәріс беріп жүр

13.11.2018

Т.Сүлейменов ел өңірлеріндегі жылу бағасының әртүрлілігін түсіндірді

13.11.2018

Тайваньда таеквондодан Президент кубогі додасы аяқталды

13.11.2018

Елордалықтар 14 қарашада жалпыхалықтық диктант жазуға қатысады

13.11.2018

Үкіметте 10 айдағы әлеуметтік-экономикалық даму қорытындылары қаралды

13.11.2018

Б.Сағынтаев өңірлердегі халықтың нақты табысының көрсеткіштеріне ерекше көңіл бөлуді тапсырды

13.11.2018

Тұрмыстық қатты қалдықтар адамдардың қажетіне жарай бастады

13.11.2018

Шымкентте 5 000 000 теңгеге бағаланған көгершін көрмеге қойылды

13.11.2018

Қызылорда облысында газ құбыры құрылысы басталады

13.11.2018

Елбасы Еуропалық комиссияның бұрынғы төрағасы Жозе Мануэль Баррозумен кездесті

13.11.2018

Венгрияда синхронды жүзуден жасөспірімдер құрамасы бірінші орынды иеленді

13.11.2018

Тарифтерді көтерген монополистер заң алдында жауап береді

13.11.2018

Алматыда мектеп оқушылары арасында шешендік өнер байқауы өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Zaman talqysyndaǵy qazaq

Feısbýktegi paraqshamdy ashyp qaraımyn da oılanamyn. Feısbýkti men ádette merzimdik buqaralyq aqparat quraldarynyń nazarynan tys qalǵan oqıǵalar men jańalyqtardy jáne oǵan degen qoǵamnyń kózqarasyn bilý úshin ashamyn. Meniń paraqshamda úsh jarym myńnan astam jazylýshym bar. Olardyń 95 paıyzdan astamy – qazaqtar.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу