Қоршаған ортаны қалай қорғаймыз?

Астанада «Байтақ болашақ» экологиялық альянсының ұйымдастыруымен «Қазіргі экологиялық ахуал: әлемдік үрдістер мен ұлттық ерекшеліктер» атты халықаралық конгресс өтті. Жиынға белгілі мемлекет және қоғам қайраткерлері, Парламент депутаттары, үкіметтік емес ұйымдардың өкілдері және шет елдер мен еліміздің түкпір-түкпірінен келген ғалымдар қатысты.
Егемен Қазақстан
30.03.2017 1590

Бүгінде қоршаған ортаны қорғау қадамдары адамзаттың табиғатпен үй­ле­сімді өмір сүруі тұрғысынан қарала бастады. Осы орайда, конгресс аясында өткен көрмеде экологиялық тұрғыдан қауіпсіз отандық өнімдер таныстырылды.

Мәселен, астаналық «Биопакет» кә­сіпорны шығаратын экопакеттер картоп және жүгері крахмалы мен қант құ­ра­ғынан жасалады. Бұл пакеттердің полиэтиленнен ерекшелігі – пайдаланып болғаннан кейін үш ай мен бір жыл аралығында шіріп кететіндігінде. Яғни, қоршаған ортаға қауіпсіз. Компания өкілі Уәлихан Жұмановтың айтуынша, қазіргі кезде алғашқы биопакеттер елордалық сауда дүкендеріне түсе бас­тады. Кәсіпорын келешекте осы іс­петті тез ыдырайтын биоыдыс жасау­ды жоспарлап отыр. Ал «Нұр Қайнар» ин­но­вациялық кластері» ЖШС табиғи ши­кізатты қайта өңдеу технологиясы ар­қылы қылқан концентраты өндірісін жолға қойған. Бұл адамға күш-қуат беріп, иммундық жүйесін нығайтатын және көптеген ауруларға шипа болатын концентрат саналады. Сондай-ақ,  қа­ланы қар мен мұздан тазартып қана қой­май, оны су күйіне айналдырып, ар­найы қоймада техникалық су ретінде сақтайтын жоба да еліміздің қар көп түсетін өңірлерін қызықтыруы тиіс.  

Басқосуда көрнекті ақын, Қазақстан­ның Еңбек Ері, «Байтақ болашақ» ха­лықаралық альянсының құрметті президенті Олжас Сүлейменов біз өмір сүріп отырған химия мен уран заманында ең өзекті тақырыптың бірі экология екенін, табиғатты қорғау болашақты, өмір­ді қорғау болып табылатынын, бү­гінде қазақстандықтар мұны кеңінен тү­сіне бастағанын атап өтті.

–  Бұл тақырып неге біздің жанымызға жақын? Қай елде атом сынағы қырық жыл тоқтамай жүргізілді? Қай елде осын­­шама темір, мұнай, көмір жер қой­на­у­ынан алынды? Қазір жерімізде  24 мил­лиард тонна өндірістік, 100 миллион тонна тұрмыстық қалдық бар. Бұл қал­дықтар жерді, суды және ауаны улап жа­тыр. Соның барлығы денсаулыққа ке­рі әсер етеді. Қазақстан халқының көбеюіне де тежеу салып отырған осы құбылыс. Мәселен, көршіміз Өзбек­стан­мен салыстыра қарайық. ХХ ғасыр екі бауырлас ұлт үшін қалай өтті? 1926 жылы жүргізілген санақ бой­ынша қазақтың саны 6 миллион 200 мың адамды құрады. Сондай-ақ, бар­лық құжаттарда қазақтар ірі түркі ха­лықтарының бірі ретінде жазылып жүрді. Ал сол жылдары өзбектің са­ны 4 миллион еді. Арада 90 жыл өт­кен­­де олар 31 миллионға жетті. Яғни, қа­­­зақ халқынан үш есе алға озып кет­ті. Бұл отызыншы жылдары өте сау­ат­­сыз әрі қылмыспен жүргізілген ұжым­дас­­ты­ру науқанының нәтижесі ға­на емес, бұл біздің экологиялық про­б­ле­ма­­­ла­ры­мыз­д­ың да нәтижесі. Біздің жас­та­ры­мыз­дың бір бөлігі балалы бола ал­май жүр. Бұл – нағыз апаттық ахуал, – деді Олжас Сүлейменов.

Ол осы ретте елді өндірістік жә­не тұрмыстық қалдықтардан тазалап, эко­ло­гиялық мәселені Үкімет мү­ше­ле­рінің мой­нына ғана артып қоймай, қо­ғам бо­л­ып шешуге жұмылудың уа­қы­ты әлдеқашан жеткенін атап өтті.

Қоғамдық бірлестіктің жетекшісі Азаматхан Әміртайдың айтуынша, қа­зіргі кезде экологиялық сана қа­лып­тас­тыру мақсатында аталған альян­с­тың қол­дауымен «Таза ел» ат­ты қоғ­ам­дық га­зет шы­ға бастады. Со­ны­мен қа­тар, бай­тақ бо­л­ашақтықтар би­ылғы көк­темде қа­зақ­стан­дық әр аза­мат­тың жас өскін егіп, 18 миллион отан­дасымыздың 18 миллион тал егуге қа­тысуын ұйымдастыруды қол­ға алып отыр.

– Қоршаған орта – адамзаттың алтын бесігі. Біздің мақсатымыз – эколог ғалымдармен біріге отырып, өзекті проблемалардың шешу жолдарын табу. Өйт­кені, елімізде өндіріс көлемі аса ұл­­ғаймаса да экология мәселесі өзекті күй­­ін­де қалуда. Түрлі себептермен су­да да, жерде де жануарлар дүниесінің қы­рыл­уы белең алуда. Адам ауруы арта тү­суде. Бұл экологтарды ғана емес, қа­ра­­пайым азаматтарды да ойландырады. Әлемде ең алғаш ядролық полигонды жапқан, Арал теңізі тартылуының зардабын тартқан, киіктей киелі аңның азайып кетуіне жауапкер халық ретінде біз осы қозғалысты бастадық, − деді Азаматхан Әміртаев.

Табиғат пен адамның үйлесімін дамыту, жасыл экономика мен орнықты экоорта құру мәселелеріне тоқталған конгресс барысында Оңтүстік Кореядан келген Нобель сыйлығының лауреаты Рае Квон Чунг Қазақстанға Бірік­кен Араб Әмірліктерінің үлгісінде то­лы­ғымен баламалы қуат көздерінің есе­бі­нен өмір сүретін қала құру жөнінде ұсы­ныс білдірді. АҚШ-тың Колумбия уни­вер­ситетінің профессоры Рафис Абазов экологиялық саясатты тиімді жүргізуде төртінші индустриялық төңкерістің маңызды орын алатынын жеткізді. Америкалық профессор заманауи тех­но­логияның соңғы үлгілері арқылы қор­шаған ортаны қорғау мүмкіндіктерін са­ралады. Мәселен, әлеуметтік инно­ва­ция тұжырымдамасы арқылы қо­ғам­ды ортақ мақсатқа жұмылдыру, жас­тардың экологиялық саясатқа қа­ты­суын түрлі платформалар негізінде ны­ғайту жөніндегі ойларымен бөлісті. Ал Парламент Мәжілісінің депутаттары Ирина Унжакова, Айгүл Соловьева, Марат Бопазов экологиялық талаптар­ды қатаң сақтаудағы заңнаманың рө­лін күшейту шаралары туралы әң­гі­мелесе, Амангелді Айталы, Тоқтар Әубәкіров, Мэлс Елеусізов және тағы бас­қа көптеген елімізге белгілі тұлғалар өз­дерінің ой-ұсыныстарымен бөлісті.

Енді аталған конгресс жыл сайын өтіп тұрмақ. Алғашқы конгресс қа­ра­рында Қазақстанда 2018 жылды эко­ло­гияға арнау туралы ұсыныс жасалды. Биыл көрші Ресейде аталып өтіп жат­қан экология жылы келесі жылы елі­міз­де жалғасса, одан әрі көрші елдерде қол­дау тапса, аймақтың экологиялық аху­­алында жүйелі ілгерілеушілік болар еді, дейді қатысушылар. Сондай-ақ, Үкіметке балабақшадан жоғары оқу орын­дарына дейінгі білім беру жүйе­­сін­де экологиялық мәдениетті оқы­ту жөнінде де ұсыныс жолданатын болады.

Думан АНАШ,

«Егемен Қазақстан»



СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

28.05.2018

Павлодарда «Жасыл ел» еңбек жасағының ХIV маусымы басталды

28.05.2018

Қарағандыда қоғамдық кеңес құрылды

28.05.2018

Маңғыстауда цифрландыру жұмыстары қалай жүруде?

28.05.2018

Кәсіпкерлерге қысастық жасалып отыр

28.05.2018

Құтқарушыларды қолдау қажет

28.05.2018

Балалар туризмін дамыту өзекті

28.05.2018

Темір жол тасымалына жолаушылардың көңілі толмайды

28.05.2018

Заң жобаларының сапасын арттыру жолы ұсынылды

28.05.2018

Қостанай облысында мемлекеттік бағдарламалар сәтті жүзеге асып жатыр

28.05.2018

Павлодар мен Уфа арасы жақындай түсті

28.05.2018

Қарағанды облысында төртем дүниеге келді

28.05.2018

Этноойындар олимпиадасы елімізде өтуі мүмкін

28.05.2018

Қазақ философиясының бес томдығы жарыққа шықты

28.05.2018

Бэйлдің бенефисіне айналған финал

28.05.2018

«Арландар» WSB финалына шықты

28.05.2018

УЕФА Суперкубогы Алматыда өтпейтін болды

28.05.2018

Батыр Жүкембаев WBC Continental Americas чемпиондық атағын жеңіп алды

28.05.2018

Денис Тен спорттық киімін экспозицияға тапсырды

28.05.2018

«Өрлеудегі» елеулі өзгерістер

28.05.2018

Қазақ баспасөзі: өткені, бүгіні және болашағы

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Қатер қайдан демеңіз...

Алыс болашағымыз түгілі, бүгінгіміздің өзі бұлыңғырланған мына заманда қатер қайдан дейтін емес. Дуалы ауыз сарап­шылардың айтуынша, таяу болашақтағы екі-үш жыл жаһандық экономика үшін ғана емес, сонымен бірге әлемдік саясат пен халықаралық жағдай үшін д­е аса­ қауіпті сын-қатерлерге толы болға­лы тұр. 

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Діни еркіндік пен бетімен кетушілікті ажырата білейік

Қазақта «Дінің тұрсын дін аман» деген ізгі тілекке негізделген, жамағат жиі айтып жүретін нақыл сөз бар. Осы нақылдың ішкі өзегіне тереңірек үңілетін болсаңыз, оның мән-маңызының қаншалықты жоғары екенін аңғармай қалуыңыз мүмкін емес.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Жаһандық экономика жаңғырығы

Соңғы жылдары әлемдік экономикада өсім көлемі төмендеп, халықаралық сауданың даму қарқыны баяулағаны мәлім. Отандық сарапшылардың пайымдауынша, жаһандық саясаттағы қатынастардың күрделене түскеніне байланысты биылғы жылы да экономикалық көрсеткіштер көңіл көншітерлік деңгейге көтерілмеуі мүмкін. 

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

Музей – тарихпен тілдесу мүйісі

Аспан асты, жер үстінде өсіп-өн­ген қай халықтың болмасын адамзат тари­хы­нан алар орны олардың ғаламдық өрке­ниет көшін ілгерілетуге қосқан ірілі-ұсақ­ты жетістіктерімен өлшенері талас тудырмаса керек. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Мәселе мамандық таңдауда емес, оқу бітірген соң жұмыс табуда

Абайдың жиырма бесінші сөзіндегі «Мына мен айтқан жол – мал аяр жол емес. Құдайдан қорық, пендеден ұял, балаң бала болсын десең – оқыт, мал аяма! Әйтпесе бір ит қазақ болып қалған соң, саған рақат көрсетер ме, өзі рақат көрер ме, яки жұртқа рақат көрсетер ме?» деген қағидаға табан тіреген қазақ ұл-қызын оқытуға ұмтылумен келеді.       G M T     Определить языкАзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский   АзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский                     Звуковая функция ограничена 200 символами     Настройки : История : Обратная связь : Donate Закрыть

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу