Шығыс та жоқ, Батыс та жоқ...

​Батыс Батыс, Шығыс Шығыс болғалы, Бір-біріне қосылмайды жолдары, – деп жырлағаны бар кезінде Но­бель сыйлығының лауреаты Редьярд Киплингтің. Кип­линг­тің осы айт­қаны талай-талай пікір­­та­лас­тың өзегіне ай­нал­ға­ны мә­лім.

12.04.2017 4804

Редьярд Киплинг демекші, ағылшын ақынының айтқанына қазақ ақыны Олжастың  өзінше үн қатқаны тағы бар.

Жоқ, Шығыс,

Жоқ, Батыс та.

Жыр – Отаным!

Бар кешің,

Бар әдемі бұла таңын.

Жоқ, Шығыс,

Жоқ, Батыс та,

Кәдуелгі

Егіздей екі ұлы бар

ұлы атаның.

Қылады атамекен

Тарлық кімге,

Тұрады сол ойдан

ол қарғып түнде

Батыс жоқ,

Шығыс та жоқ,

Жер дейтұғын

Бір-ақ сөз,

Ұлы сөз бар

Барлық тілде!

(Тәржімалаған Қ.Мырза Әлі)

Барлық тілде айтылатын Жер дейтін ұлы сөзге деген ешкімнің күмән-күдігі тумаса керек-ті. Әріден келе жатқан  текетірес деп тым ушықтырмай-ақ қоялық. Десек те, Батыс әлемінің  әлі күнге дейін Күн көтерілетін тұсқа қыли көзқараспен қарап келе жатқаны баршаға мәлім.  Ашығына көшер болсақ, айтқанына жүргізіп, айдау­ына көндіргісі келетін бәз-баяғы әпербақандық әрекет басымдау. Бишігін үйіріп, төрткүл дүниеге әмірін жүргізгісі келетін ескі өктемшілдік дағдыдан арыл­мағандығы  көзге ұрып тұрады.  

Билік пен байлықтың бір-бірі­мен ажырамастай өзара байланып қалғаны атамзаманнан белгілі ғой. Алқалы жиындарда мың жерден әділеттілік туралы әңгіме қозғалып, өр­кениет өлшемі төңірегінде те­рең­нен пәлсафалық ой ортаға салынғанымен, күнба­тыстағылар бәрібір түпкі тезіне тартады. Те­зіне тартқан емей немене, Ба­тыс­­тың бір қиырда отырып алып Шы­­ғыстың шырқын бұзып отыр­ғаны...

Біздің Абайдың «Ескендір» поэмасынан Батыс әлемі бейхабар ғой. Әйтпесе, атақты Алек­сандр Македонскийдің ұлы ақынның кейіпкері ретіндегі пұшайман болған халін көріп, атақ пен даңқтың мәңгілік емес екенін бағамдар еді. Байлық та, билік те  көзге құйылған бір уыс топырақтың арқасында әдірем қалатынын да түсінер еді. Шығыс тәмсілі талайларға қазақтың дана шалының сөз құдіреті арқылы талай дүниені ұғындырады-ау. Ендеше, Абай әлемін Шығыстан тараған даналықтың  шұғылалы сәулесі іспетті адамзатқа таратуда өзіміз кемшін соғып отырған тәріздіміз.  Айтпақшы,  Абайдың «Адамзаттың бәрін сүй бауырым деп» деген жалқы сөзінің өзі Баты­сыңның да, Шығысыңның да небір ақылмандарының жадына тоқитын-ақ тағылымды сөз.

Олай болса, Батыс өзіне бұра тартпай, Шығыс шамырқанбай жер бетіндегі қордаланған проб­леманы шешу барысында ортақ көзқараспен мәмілеге келер болса, бүкіл адам­заттың олжалы бол­­ғаны дер едік.

Олжас ақынның өлеңіне өзіндік реңк беріп, «Шығыс та жоқ, Батыс та жоқ, адамзаттың ортақ мүддесі бар» дегенге айтарымызды тоғыстырар болсақ, ешкім бізді сөге жамандамас.

Журналист пен Суретші

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

29.04.2017

Сағынтаев Сауд Арабиясының министрі Халид Әл-Фалихпен кездесті

29.04.2017

Назарбаев қырғыз президентіне көңіл айту жеделхатын жолдады

29.04.2017

Жоғарғы Сот ұжымы жалпықалалық сенбілікке қатысты

29.04.2017

Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» мақаласы түрік тіліне аударылды

29.04.2017

Қызылорда облысының әкімі Қазақстан этносаясаты бойынша дәріс оқыды

29.04.2017

Қазақстан және Өзбекстан Президенттері «Caspian Food» жауапкершілігі шектеулі серіктестігіне барды

29.04.2017

Елбасы Өзбекстан президентімен кездесті

29.04.2017

Сенаторлар сенбілікке қатысты

29.04.2017

Назарбаев табиғат апатына байланысты Қырғызстан Президентіне көңіл айтты

29.04.2017

Қазақстан және Өзбекстан Президенттері «Caspian Food» жауапкершілігі шектеулі серіктестігіне барды

29.04.2017

Әуендер достыққа бастайды

29.04.2017

Қазақстан Президенті Өзбекстан Республикасының Президенті Шавкат Мирзиёевпен кездесті

29.04.2017

ОҚО-да тасқын судың алдын алу жұмыстары қарқынды жүргізілуде

29.04.2017

​Қыранның – бас, тұмсық, танау, көз, қанат-қауырсын сындары

29.04.2017

Қытайдағы қазақ жігіті Шыңжаң марафоншыларының көшін бастады

КОЛУМНИСТЕР

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Жол салсаң, мол сал

Санаулы күндерден кейін әлемдік деңгейдегі айтулы шаралардың бірі – ЭКСПО-2017 Халықаралық көр­ме­сінің де жалауы желбіремек. Яғ­ни, бас қала ел айнасы болса, жол-кө­лік инфрақұрылымы оның беделін арт­тыратын бренді болып табылады. Мемлекет басшысының елорданы одан әрі өркендету мәселесінде қа­ла­ның базалық инфрақұрылымын, оның ішінде қала жолдары мен жол ай­рықтарын барынша дамытуға үнемі ба­сымдық беріп келе жатқандығы да сон­дықтан.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Дәріге байланған ғұмыр

«Қазір еліміздегі донор жетіс­пеу­шілігі өте өткір мәселе. Бүгінде ал­мас­тырылған органның 90 пайызы ті­рі донорлардан алынады. Егер бұ­лай кете берсе, енді бір 20 жылда бір бүй­ректі ұлт атану қаупі барлығын жа­сыруға болмайды. Одан шығудың жо­лы қандай?

Қайрат ӘБІЛДИНОВ, «Егемен Қазақстан»

Көрменің көрігін спорт қыздырады

Ағымдағы жылдың 10 маусы­мында Астанада ЭКСПО-2017 ха­лық­аралық мамандандырылған көр­месі келушілерге айқара есік ашады. Күллі әлем көз тіккен көрменің өтетін мерзімі жақындаған сайын бойды толқыныс сезімінің билейтіні түсінікті жайт. Иә, «Қонақ аз отырып, көп сынайды». Әлемнің әр қиырынан ағылған меймандардың алдында жайылып жастық, иіліп төсек болу өз алдына, қолдағы барды көрсете білудің өзі өнер һәм зор міндет.

Зарема ШӘУКЕНОВА, ҰҒА корреспондент-мүшесі

Этностар мүддесі барынша қорғалған ел

Қазақстан заманауи өмірге, ха­лықаралық қоғамдастыққа се­німді түрде кірігіп отыр. Біз елі­міз­дің имиджін көтере отырып, ин­вестициялық және экспорттық әлеуетімізді, экономикамызды қа­р­қынды дамытуға баса назар ау­дарып келеміз. Осы саясаттың ар­қасында Қазақстан әлем мой­ын­даған елге айналды.

Гүлзейнеп Сәдірқызы, «Егемен Қазақстан»

Ең ауыр күнә

Ана құрсағындағы шара­на­ның 18 күнде жүрегі соғып, 8 апта­да айналасындағы тір­ші­л­ікті се­зе бастайды екен. Ал 12 апта­да саусағын сорып, ба­сын қимылдатады. Міне, сол кеу­де­сі­не жан бітіп, адам кейпіне келген шақалақ өзіне келе жатқан қау­іпті, жасалатын қиянатты сез­генде жиырылып қарсылық көр­сететін көрінеді. Демек, әйел ағ­­засында жүріп жатқан табиғи қа­лыпты күшпен бұзып, баланы жасанды жолмен алдыртып тас­тау әйел үшін құдай алдында күнә, адам алдында қылмыс де­се де болғандай. Өйткені, Ис­лам дінінде кісі өлтіру ең ауыр кү­нә болып есептеледі. Ал ана құр­са­ғындағы кеудесінде жаны бар шарананы кесіп, бөлшектеп алып тастау ауыр күнәға жатпай ма?..

Пікірлер(0)

Пікір қосу