Тасқа айналған ағаш

Ағаштың тасқа айналуы мүмкін бе? Миға сыймайтын дүние сияқты. Мұндай нәрсе тек аңыз-әпсаналар, адам қиялынан туған туындыларда ғана кездесетіндей болып көрінеді.
Егемен Қазақстан
04.04.2017 562

Айталық, әйгілі "Тас бол" киносында. Дегенмен, мына жалғанда мүмкін емес нәрсе жоқ екен. Ағаштың тасқа айналуы да сондай ғажайып құбылыстардың қаиарынан болса керек.

АҚШ-тың Аризона штатында тұтастай тас ағаштардың орманы бар дейді. Табиғаттың тылсымы тұтастай орманды бір күнде ағашқа айналдырып жібермеген шығар. Бірақ уақыт өтіп, заман озып, климаттың өзгеруі салдарынан бір кездері сыңсып өсіп тұрған тал-дарақ тасқа айналған-мыс. Мұндай мысалды көрші Қытай елінен де көруге болады. «Шыңжаң – Шонжы кремиленген ағаш-динозавр» мемлекеттік геобауында мұндай дүниенің талайын кездестіруге болады екен. Мұнда шамамен біздің заманымызға дейінгі 140 миллион жыл бұрынғы гинко, қызыл шырша секілді ағаштардың діңі мен тамырын көре аласыз. Оның кейбірінде ағаштың қабығы осы уақытқа дейін сақталған. Бұл аймақта динозаврлардың да тасқа айналған қаңқалары бар. Дегенмен оның нақты қанша екенін әлі ешкім толық білмейді. Десек те, соңғы жылдары Қытай-Канада ғалымдарының бірлескен жұмысының нәтижесінде мұнда динозавр қаңқаларының жүзден асатыны белгілі болып отыр. Қолда бар техниканың әлсіздігіне байланыс­ты оның барлығын аршып, толықтай зерттеуге ғалымдардың шамасы келмей жатқанға ұқсайды. Өмірімізге жаңа технология дендеп еніп, техника көз ілеспес жылдамдықпен дамып жатыр ғой. Алдағы уақытта ғалымдар соңғы технологиялардың көмегімен динозавр дәуірінің нақты келбетін жасайды деген де болжам бар.

Ал енді осындай тасқа айнал­ған ағаштар Қазақстанда бар ма? Біздің елде де мұндай құбылыстар кездескен екен. Соның жұрнағын Қы­зылорда облыстық тарихи-өлке­тану музейінен көрдік. Мине­ралды ресурстарды сіңіру барысында тасқа айналған ағаштың кішкене бөлшегі осында тұр. Ғалымдар бұл ағашты біздің заманымызға дейін 80 миллион жыл бұрын өскен деп сипаттап отыр. Ал тасқа айналған ағаштың діңі Шиелі ауданының Қызылжар шатқалынан табылған. Музейге 1980 жылы тапсырылған. Қарт Қаратаудың бөктері талай сырды ішіне бүгіп жатыр ғой. Іздестірсе, мұндай тасқа айналған ағашты әлі де табуға болатын шығар.

Ержан Байтілес,

«Егемен Қазақстан»

Қызылорда облысы




СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.08.2017

Астананың бірнеше көшесінде көлік қозғалысы шектеледі

19.08.2017

Футболдан жасөспірімдер құрамасының аға жаттықтырушысы тағайындалды

18.08.2017

Павлодардан Астанаға 10 тонна қарбыз жеткізіледі

18.08.2017

Ақтөбе мектептері жаңа оқу жылына 95 пайыз дайын

18.08.2017

Бурабайда Нұрсұлтан Назарбаевтың қатысуымен кеңейтілген отырыс өтті

18.08.2017

Павлодарда 98 ауыл әкімі сайланды

18.08.2017

Парламент депутаты Мақтарал ғалымдарының жұмысын жоғары бағалады

18.08.2017

Астанада бір жарым ай ішінде 2,5 мың адам жұмыспен қамтылды

18.08.2017

«Қазақстан инжиниринг» ҰК» АҚ басқарма төрағасы тағайындалды

18.08.2017

Барселонадағы теракт: анықталған жайттар

18.08.2017

Алматыда «Al Hilal» Ислам Банкінің» тұңғыш бөлімшесі ашылды

18.08.2017

Қазақстанның киелі орындар тізіміне Жайық (Теке) қаласы енді (фото)

18.08.2017

Владимир Никитенко: Черногориямен өтер ойында футболшылардан жанкештілік талап етеміз

18.08.2017

Оңтүстік Қазақстанда үздік әлеуметтік жоба анықталды

18.08.2017

Синоптиктер демалыс күндерінің ауа райына болжам жасады

18.08.2017

Сайлауалды үгіт жұмыстарын интернет арқылы жүргізу реттелмек

18.08.2017

ҚР СІМ: Барселонадағы лаңкестік әрекеттен зардап шеккендер арасында Қазақстан азаматтары жоқ

18.08.2017

Сыр өңіріндегі Сортөбе бекінісінен қобыз пішіндес тас табылды

18.08.2017

Қарлығаш балапанын ұшырған күн

18.08.2017

Нұрсұлтан Назарбаев Барселонада болған террорлық актіге байланысты көңіл айтты

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Қызметтегі мәдениет мәйегі

Патшаның барымтасына, кеңес­тік кезеңнің күнде қырық құбылған қулығына бой алдырмай, тұнық ойына дақ түсірмей өткен нағыз ұлт көсемі Әлихан Бөкейхан: «Тірі бол­­сам, қазаққа қызмет қылмай қой­май­мын. Ұлтына, жұртына қызмет ету − білімнен емес, мінезден», деп еді. Шы­нында, ол кезде білім кем, мінез мық­ты еді. Қазір білім ұшан-теңіз, бі­рақ ұлттық мінез олқы, ала-құла, тіл мү­кіс, намыс пен ар ақшаға тәуелді болып барады.

Ғалым ОМАРХАН, «Егемен Қазақстан»

Жұмысты жалғастырар жастар қайда?

Қолында қолақпандай дипломы бола тұра жас мамандардың ауылда жұмыс істеуге құлшынысы жоқ. Көбінің ойы − қызығы мен у-шуы көп қалада қалып, өзіндей өрім жастардың ортасында болу. Бұл үшін оларды күстаналаудың да жөні жоқ шығар, бәлкім. Өйткені, қалада тұра ма, ауылда тұра ма, әркімнің өз қалауы. Солай десек те, жастар жаппай қалаға қарай ағылып жатқанда қазақтың алтын бесігі – ауылдарымыздың келешегі қалай болмақ? Бала саны жетпей, мектептер мен басқа да мекемелердің жабылуы жалғаса берсе, ата-баба кәсібін жалғастыратын лайықты ізбасарлар жоқ болса, ауылдардың ертеңгі күні не болмақ? Ойлаудың өзі қорқынышты. 

Нұрғали ОРАЗ,

Тәуелсіздік дегеніміз – мәңгілік күрес

Кешкілік аллеяда серуендейтін осы бір кішіпейіл, мәдениетті кісіні жиі көріп қаламын. Алғашында бас изесіп қана жүрдік. Бірте-бірте тіл қатысып, тротуардың жиегіндегі сәкіге тізе бүгіп, әңгіме-дүкен құратын болдық.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Кикілжің келіссөз арқылы шешіледі

Бүгінгі таңда әлемді алаңдатқан мә­селенің бірі Корей Халық-Де­мо­­кратиялық Республикасының яд­ролық қаруға қол жеткізу сая­саты болып отыр.

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

ЭКСПО екі айналып келмес саған...

Алаштың алтын алқасындай Ас­та­на­ның ажар-көркіне аспанда­ғы ай қызығып, көктегі күн сүй­сін­гендей. Сарыарқадағы шамшы­рақтай сама­ла шаһар қазір тіпті құл­­пырып тұр. Сұлулығы көз суырғандай. Жер-жа­һан­ның жетіс­тік­тері жайнап төрінде тұр­са, бес құрлықты бетіне қаратар бе­дел жинамай қайтеді енді.

Пікірлер(0)

Пікір қосу