Тәуекел тегеуріні туралы толғаныс

Сөз «АMANAT» кітап­ха­на­сының соңғы екі жүзінші то­мы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Ақыл-парасат кітабы» туралы болмақ.
Егемен Қазақстан
06.07.2017 3090

Ой толғанысқа толы кі­тап­ты оқу, санаға сіңіру келе­лі ру­хани мектептен өтумен бірдей. Бұл кітаптағы ой-толғаныс сені бүкпесіз шындыққа толы кеңістікке жетелейді. Сенің бойыңнан желдей жылдам уақытқа төзіп берер аса қуатты күшті талап етеді. Уақыт пен кеңістікті бірдей қамтып игере алған кітаптар ғана аса құнды шығармалардың санатына қосылмақ. 
«Ақыл-парасат кітабы» ой айдыны терең кітаптардың қатарынан.
Бұл кітап адам тағдыры туралы көр­кем шығарма емес, тізбектеліп түскен адам ойының бұлқынысына бағышталған ой әлемі. Адам ойының күздің тұманды ке­шіндей күйзелген, әлде енді ғана сәуле шаш­қан таңғы нұрдай жарқыраған бейне суреті. 
Дұрысы, адам ойының суреті.
Жанды сурет.
Күрсіндірер, күлдірер, күйзелтер, та­м­­­-
сандырар суреттерге толы тол­ға­ныс­ты сөз әлемі.
«Ақыл-парасат кітабын» адам ақы­лы­нан адасуға шақ қалған ХХІ ғасырда ұлан-ғайыр Дешті Қыпшақ даласында дер­бес мемлекеттің қабырғасын қалаған, қа­зақтың ойшыл саясаткері, әскери қол­бас­шысы Нұрсұлтан Назарбаевтың ала таңнан қара бұйра түнге дейін дамылсыз ойға бөккен тірлік қамалының, «қара терді төккен, қызыл қанды жүгірткен» рухани тыныс тіршілігі деп білген дұрыс.
«Ақыл-парасат кітабы» ерен тұл­ға­ның қара басының қамын емес, туған елі­нің бақытын аңсаған толассыз ой ке­ру­ені.
Ал дәл осындай аласапыран заманда, қия­мет толғаныстармен жанды қинау, Алла тағала таңдаған тұлға ғана бекінер тәу­екел.
Сол тәуекелден тартынбауды Нұр­сұл­тан Назарбаев хош көріпті. Ықы­лым за­мандардан бері ата-бабаларымыздың кө­­ңілі сенгені де, жаны қалағаны да тәу­екел тірлік болған. Елбасы сол тынымсыз жолды таңдапты.
Сананы сандалтар ойларды бір жүйе­ге жию қанша қиын болса, ой толғанысқа то­лы кітап туралы ой айту онан да өткен қия­мет, асылы азап десем болар.
Әуелі кітап сөзіне жол берейік.
Бұл дүниеде біздің бір ғана Отанымыз бар, Ол — тәуелсіз Қазақстан. 
* * *
Отаны жоқ адам — тамырсыз, тұрлаусыз қаңбақ сияқты.
* * *
Отаншыл болу — өз Отаныңды шын жүректен сүю, өзіңе және өз халқыңа риясыз сеніп, қоғамға қызмет ету. Бірақ Отаныңның тарихын, ана тіліңді, шыққан тегіңді білмей нағыз отаншыл бола алмайсың.
* * *
Менде туған елімді дамыған елдердің са­натына қосудан асқан мақсат жоқ.
Ел болу үшін ұлттық рух, ұлттық қа­си­ет және ұлттың өзіне деген нық сенімі болуы қажет.
Нұрсұлтан Назарбаев халқының сан-салалы тірлік аясын жіті зерделейді. Перзенті ретінде де, Президенті ретінде де халқының бүгіні мен ертеңін қатар өр­бі­тіп, өткенін жинақтап, толықтырып отыруды азаматтық салты қылып ұстан­ғ­ан. Бұл ірі тұлғалар ғана бекінер тастүлек мінез. Елбасының ой аясы қашанда кең, қа­шанда терең болуы керек екенін осы кі­тап растап бергендей. 
Қазақстан Республикасының Пре­зи­денті халқының өткен қанқұйлы тари­хын да, сөздері халыққа толық жетпей қалған әу­­лиелері мен хандарының өксікті өмір­ле­рін де жақсы біледі. 
Сонан да көне замандағы көне бабаларымыздай Нұрсұлтан Назарбаевтың ісі – сөз, сөзі – іс болып қалыптасқан. Ол ту­ралы Президент былай деп ой кеседі: 
«Мен ешқашан қолдан келмейтін іске уәде берген емеспін, ал уәде берген екем орындап болғанша жаным тыным көрмеген». 
Бұл жауапты адамның жауапты сө­зі. Елбасы солқылдақ болса, елі қан­дай болмақ?!. Елбасына мәрттік пен өжеттік, ақыл мен парасат жара­сады. «Қазақ­фильмде» сөйлеген бір сөзінде «Бізге өжет ұлдар қажет. Со­ларды тәрбиелеу керек», — деп айтқан сөзінде арман тұрған. Президенттің көзінде от жарқ етіп еді. Теледидардан көрген сол бір сәт­ті мен ешқашан ұмыт­пай­мын. Елбасына деген сенім мен құрмет менің жүрегімде сол сәтте тағы бір бұлқына соқ­қан болатын.
Өмірдегі ақыл-парасаты, саясаттағы әдіс-амалы, басына біткен кісілік мінезі Нұрсұлтан Назарбаевты әлемдегі ең салиқалы саясаткерлердің қатарына қосты. Туа біткен мәрт мінез, ерекше байқампаздық Елбасының адамдық келбетін айқындай түскен. Әлемнің қай басшысы болса да, Қазақстан Республикасы Президентінің сырға толы бет-жүзін, байыптап айтар кемел ойын, қашанда ашық пікірталасқа атойлап шығар жанкештілігін ерекше құрметтейді. Президенттің адам­гер­шілігіне, көңілінің ақтығы мен ашық­ты­ғына күмән келтірмейді. Ел­б­а­сы­ның өзі де ешкімді алаламай, бар­лы­ғы­на бірдей таза ықыласпен, шын пей­ілмен беріле сырласатынын қай-қайсы да жақсы біледі. Қазақ елінде ЕҚЫҰ (Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы) өткен тұста Қазақ елі басшысының көсемдік тұлғасы ерекше бой көтерді. Жалпы келісімге әлем басшылары таңғы төртте ғана қол жет­кізгеніне бәріміз де куә болдық. Бұл Нұр­сұлтан Назарбаевтың көрегендігінің, табандылығының, кемеңгерлігінің талассыз биіктігі болатын. 
Алып Қытай мен қару-жарағын сайлап қайтадан империя құруды аңсаған Ресей ортасында сынадай еніп сіресіп жатқан Дешті Қыпшақ даласының өз ойы, өз арманы, өз тіршілік аясы бар екеніне өзгенің көзін жеткізді. Бес құры­лық­тың халқындай, қазақ халқының қаны да қызыл, жаны да таза, ойы да ашық, тілеуі де анық екенін мойындатты. Пре­зидент Назарбаев дәл сол жолы өз хал­қының мейірбан жанын әлем алдына жайып салды.
«Ақыл-парасат кітабының» басты ерек­шелігі келісті сөз құдыретінде. Осы­ған орай көне Шығыс ғұламаларының бірі айтқан сөз ойға оралды. 
«Кәміл ақыл тұрғысынан зерделеп қарағанымда сөзден асыл, сөзден ас­қақ ешнәрсе таба алмадым. Сөзден ар­тық күш болғанда, Алла тағала оны Пайғамбарына білдірген болар еді» — деген.
Ат тұяғынан жаратылған қазақ үшін сөзден қуатты, сөзден асыл ештеңе жоқ. Бабаларымыз жығылғанды сөзбен кө­тер­­ген, жылағанды сөзбен жұбатқан, дұшпанды сөзбен тоқтатқан.
Жастайынан тамыры тереңде жатқан түгесілмейтін қазақ ойының қазанынан сусындаған қазақтың дара ұлы Нұрсұлтан Назарбаев сөзді түстеп те, салмақтап та, астарлап та біледі. Сөз қасиетін таныған адамның ары да, жігері де, намысы да таза болатыны белгілі.
Уақыт пен кеңістік сынынан қара үзіп дара шығар жандары ақиқатқа суарылған санаулы тұлғалар бар. Сол санаулылар қатарына «Ақыл-парасат кітабының» авторы да еркін енетініне сенімдімін.
Қазақтың ұлы болсаң, қазағыңа жаның ашыса, қазақтық намысың болса, қазақтың дүние жалғандағы жалғыз мемлекетінің өсу, көркею, нығаю жолында жаныңды сығып, қара теріңді төгіп еңбек ет. Жердің де иесі, елдің де иесі өзің екеніңді ұмытпа!.
* * *
Дауы таусылмас елдің жауы да таусылмайды.
* * *
Өсер елдің баласы арманшыл болса, өшер елдің баласы жанжалшыл болады.
* * *
Кезінде уақыт құзырында ескеріл­мей, ұмытылып қалған қазақтың өзін­дік ұлттық қасиеттерінің қайта қалып­та­­­суына қамқорлық жасау менің Пер­зе­нттік те, Президенттік те парызым!
* * *
...Отандастарымнан бөлек уайымым да, олардан бөлек қайғым да жоқ. Нені болса да елмен бірге көремін, елмен бірге төземін, елмен бірге жеңемін.
Нұрсұлтан Назарбаевтың «Ақыл-парасат кітабындағы» өрім-өрім осындай ойлар ақыл мен парасаттылықтың асқақтығын аңғартады. 
Дәл осы тұста менің жүрегімде атой­лап тағы бір-ақ тілеу тулады. «Жылдар мен ойлар» – Елбасының соң­ғы он-он бес жылдағы сөйлеген сөз­де­рінен сұрыпталып алынған кемел ойлар тізбегі. Махмұт Қасымбеков пен қыз­меттес жігіттері сол ойларды бір жүйеге түсірген. Уақыт құзырында ой тізбегі де толыса беретіні хақ. Бүгінгі күні XX-XXI ғасырлардың Ел иелері болған Рузвельттің, Черчилльдің, Фидель Кастроның, Клинтонның кітаптарымен әлем танысып жатыр. Қазақ халқының тыныс-тіршілігі Елбасының көз алдында өткен, өте де береді. 
Өз өмірі туралы Елбасы кітап жазса, ол өлмейтін кітаптардың қатарында тұратынына сенімдімін.
Тағдыр Нұрсұлтан Назарбаевқа ауыр жүк жүктеді; бір халықтың емес, қазақ елін жайлаған жүзден аса халықтардың тағдыры таразы басына түсті. Осындай алып жауапкершілікті көтеріп кетуге Алла тағала оған терең ой, өмірлік бай тәжірибе, жан дүниесінің тоқтаусыз тебіреністе тұруын сыйлаған. 

Роллан СЕЙСЕНБАЕВ, 
жазушы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

17.08.2018

Еңбек ері – ұрпаққа үлгі

17.08.2018

Тарихи текетірес:Олжабай ма, Жаяу Мұса ма?

17.08.2018

Мемлекет басшысы «Агрофирма Эксимнан» ауыл шаруашылығы кешенін аралап көрді

17.08.2018

«Нұрлы жер» аясында миллионнан астам шаршы метрі пайдалануға берілді

17.08.2018

Өзбекстанға Қазақстан арқылы өтетін автокөлік ағыны көбейді

17.08.2018

Озық идеядан – өндіріске

17.08.2018

Қазақстан және Германия Сыртқы істер министрлері екі елдің ынтымақтастығын талқылады

17.08.2018

Балаларға лагерь, лагерьлерге қаражат жеткіліксіз

17.08.2018

Елбасы Ильичевка ауылындағы тұрғын үй құрылысымен танысты

17.08.2018

Нұрсұлтан Назарбаев «Тайынша май» жауапкершілігі шектеулі серіктестігіне барды

17.08.2018

«Корея» синдромы

17.08.2018

Жақсы іс жалғасын табады

17.08.2018

ШҚО-да Шәкәрімнің160 жылдығы тойланып жатыр

17.08.2018

Шекарадағы құқық бұзушылық азайып келеді

17.08.2018

Сүт өнімдеріндегі баға теңсіздігі белең алып тұр

17.08.2018

Ауыл кооперативінің артықшылығы

17.08.2018

Отандық балмұздақтардың 10 тоннасы Алматыдан Шанхайға жіберілді

17.08.2018

Басты бағыт – цифрландыру

17.08.2018

Жамбылда ет экспорты мың тоннаға артады

17.08.2018

Рустам МИННИХАНОВ: Экономикалық байланысты кеңейтуге мүдделіміз

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Тілтолғақ пен тілтұтқа

Әлеуметтік желіден «Астана қаласы­ның қаракөз балдырғандары қазақша сөй­лемейтіні несі?» деген сыңайдағы сұрау­лы сөйлем, қобалжулы пікірді көзіміз шалып ойланып қалдық, қапаландық. 

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Ертеңгі ұрпақтың да еншісі бар

Қойнауы құт қазақ жері тәуел­сіз­дігі­міздің ширек ғасырдан асқан шежіресінде ел экономикасын тұралап қалу қасіретінен сақтап келеді. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу