Тікелей эфирдегі қылмыс. Фейсбук онымен қалай күреспек?

​Тікелей эфир – әлеуметтік желі қолданушылары арасында үлкен қызығушылыққа ие болып отырған жаңа тренд. Кез-келген қызықты оқиғамен онлайн-көрсетілімде бөлісу мүмкіндігін көпшілік кеңінен қолданып жүр. Алайда, соңғы кездері психикаға әсер ететін қауіпті видеоларды желіге жүктеу жиіледі. Бұл үрдіс қоғамға қауіп тудырады. Себебі, ол видеоны кез-келген қолданушы, оның ішінде желіде отырған балалар да көре алады. Тікелей эфир қызметі әлеуметтік желілер үшін жаңа функция екені белгілі. Сондықтан да жаңа проблемалармен қалай күресу керектігі әзірге белгісіз болып отыр.
Егемен Қазақстан
19.04.2017 1642
2

Американың Огайо штаты Кливленд қаласының полициясы Фейсбук әлеуметтік желісінің тікелей эфиріндегі кісі өліміне қатысты қылмыстық істі тергеп жатыр. Видеода желі қолданушыларының бірі, 37 жастағы Стив Стивенс егде жастағы адамды атып өлтірді. Құқық қорғаушылар күдіктіге іздеу салды. Белгілі болғандай, ол өз парақшасында бұдан бұрын да адам өлтіргені туралы жазған. 

Тікелей эфирдегі видео 16 сәуір күні Кливленд қаласында жергілікті уақытпен 14:00-де басталып, 57 секундқа созылған. АҚШ-тың БАҚ өкілдері бұл видеоны «Кливлендтегі қанды көрсетілім» деп атап кетті.

Стив Стивенс онлайн-көрсетілімін көлікте отырған жерінен бастаған. Ол көліктен түсіп, көшедегі бейтаныс әйел адамға жақындайды. Стивенстің оған «қазір болатын оқиғаға тек сен кінәлісің» дегені естіледі. Бұдан кейін ол көшеде өтіп бара жатқан автокөлікті тоқтатады. Оның рөлінде егде жастағы ер адам отырған.

«Мен кімді өлтіретінімді таптым. Мына кәрі кісіні дәл осы жерде өлтіремін», – деген Стивенс көліктің есігін ашып, қарт адамға оқ атады.

«Күдікті расында Фейсбук желісінде кісі өлімін тікелей эфирден таратқан. Сондай-ақ ол бұдан бұрын да бірнеше рет адам өлтіргенін мәлімдепті, алайда, ол деректер әзірге анықталған жоқ», – деді Кливленд полициясының өкілдері.

БАҚ мәліметі бойынша, оқиғадан соң Стивенс тағы бір пост жазып, онда кісі өліміне бұрынғы сүйіктісін кінәлаған. Ол сүйіктісімен үш жыл кездесіп жүріп, енді үйленбекші болғанын айтады. Екеуінің қарым-қатынасы қиындап кеткенін және соның кесірінен құмар ойындарға әуес болып, бар жиған ақшасын ұтылып қалғанын алға тартқан.

Америкалық басылымдардың бірі хабарлағандай, Стивенс әлеуметтік желідегі парақшасына бұған дейін 15 адамды өлтіргенін жазған. Алайда, Кливленд полициясы әзірге оның қолынан бір адам қаза болғанын растап отыр. Ол видеодағы – 74 жастағы Роберт Гудвин.

Кісі өлімі көрсетілген видео желіде екі сағат бойы жария боп тұрды. The Washington Post газеті сол аралықта видеоның 150 мың рет қаралғанын жазды.

Видео екі сағат ішінде желіде кең таралып, үлкен танымалдыққа ие болды. Осыған байланысты қаза болған кісінің немересі Райан Годвин твиттер арқылы халыққа жүгінді. «Өтінемін, бұл видеоны бөлісуді қойыңыздаршы, оны жариялаған адамдарға шағымданыңыздар. Бұл менің атам, адамдық танытыңыздаршы!», – деп жазды ол.

Белгілі болғандай, жан түршігерлік видеоның авторы Стив Стивенс өз-өзіне қол жұмсады.

«18 сәуір күні таңертең Пенсильвания штатының полицейлері Эри округінде күдіктіні байқаған. Біраз уақыт бойы полиция қызметкерлерінен қашқан ол ақыры өзін-өзі атып өлтірді», – делінген полицияның твиттердегі блогында. Бұдан бұрын құқық қорғау органдары күдікті туралы ақпарат бергенге 50 мың доллар ұсынылатынын хабарлаған болатын.

Фейсбук компаниясы болған оқиғаға қатысты ресми мәлімдеме жасады. Компанияның басшысы әрі негізін қалаушы Марк Цукерберг қаза болған Роберт Годвиннің туған-туыстарына көңіл айтты.

«Болашақта мұндай қайғылы оқиғалардың алдын алу үшін көп еңбек етіп, қолдан келгеннің барлығын жасаймыз», – деді ол.

«Жексенбі күні таңертең Кливленд қаласында 37 жастағы Стив Стивенс әлеуметтік желіде видео жариялап, онда кісі өлтіруге бел буғанын айтады. Содан соң егде жастағы ер азаматты атып өлтірген видеосын жүктеген. Бірнеше минуттан соң тікелей көрсетілім арқылы қылмысты мойындаған. Бұл жан түршігерлік оқиға. Фейсбукта мұндайға орын жоқ. Бұл біздің барлық ережелеріміз бен нұсқауларымызға қарсы келеді, – деді компанияның ғаламдық қызмет жөніндегі вице-президенті Джастин Ософски. – Біз видеоға байланысты бірінші шағым түскеннен кейін 23 минуттың ішінде күдіктінің аккаунтын бұғаттадық. Алайда, бұған дейін видео екі сағат бойы еркін қолжетімділікте болған. Бұл ұзақ уақыт екенін түсінеміз».

Фейсбук қызметкерлері жойып үлгергенше, кісі өлімі туралы контент өзге де әлеуметтік желілерге тарап кеткен.

Көпшілік видеоның дер кезінде жойылмауына байланысты Фейсбук әлеуметтік желісін айыптады. Өз кезегінде, компания бірінші шағым видео жарияланғаннан бір жарым сағат өткеннен кейін ғана келіп түскенін алға тартты.

Әрине, желіге жүктелетін контент ауқымы аса кең болғандықтан компания барлығын бақылай алмайды. Олар дүние жүзі бойынша миллиондаған қолданушысының көмегіне жүгінеді. Себебі, әр желі қолданушысы кез-келген даулы жарияланымға қатысты шағым жасай алады. Бұл шағымдарды Фейсбук қызметкерлері қарап, тиісті шаралар қабылдайды. Алайда, бұл механизмнің үнемі тиімді бола бермейтінін байқап отырмыз.

Фейсбуктың мәлімдеуінше, қазіргі уақытта компания қызметкерлері сайтқа күнделікті 40 тілде жүктелетін миллиондаған контентті қадағалап отыр.

Стив Стивенстің Facebook Live қызметі арқылы таратқан тікелей көрсетілімі интернет қолданушыларының жағасын ұстатты. Алайда, мұндай сипаттағы видеолар желінің тікелей эфирі арқылы бұрын да көрсетілген екен.

Мәселен, осы сәуір айының басында үндістандық студент қонақ үйдің шатырынан секіріп, өз-өзіне қол жұмсаған. Одан бұрын ол Фейсбук желісіндегі онлайн-көрсетілім арқылы көпшілікке көздеген әрекетін айтып берген.

Сондай-ақ биылғы наурыз айында Фейсбуктың тікелей эфирінде Чикагода бір топ жігіттің 15 жасар қызды зорлағаны көрсетілді.

Дайындаған Айдар ӨРІСБАЕВ,

«Егемен Қазақстан».

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

23.09.2018

Абылай ханның қара жолы - солтүстік пен оңтүстікті байланыстырған ең төте жол

23.09.2018

Павлодарда «Ертіс» футбол клубының атауын латын қарпіне көшіру ұсынылды

23.09.2018

Фильмдер қашан түрлі-түске бояла бастады?

23.09.2018

Туған жерін сүйе алмаған, сүйе алар ма туған елін?

23.09.2018

Түркістанда халықаралық деңгейдегі инвестициялық және туристік форум өтеді

23.09.2018

Әдет қалыптастыру оңай ма?

23.09.2018

Тіл ықылассыз істі емес, періште көңілді ұнатады

23.09.2018

«Әкім Тарази шығармашылығының феномені» халықаралық ғылыми-практикалық конференциясы өтті

23.09.2018

Қостанайда екі полицей жол бойында әйелді ажалдан аман алып қалды

23.09.2018

Павлодарға Дүниежүзілік Украиндар конгресінің президенті Евгений Чолий келді

23.09.2018

Балалар Евровидениесінде еліміздің намысын Даниэла Төлешова қорғайтын болды

23.09.2018

Энтони Джошуа ресейлік боксшы Александр Поветкинді жеңді

23.09.2018

Астанада ТҚО объектілерді қорғаудың цифрлық басқару жүйесі ұсынылды

23.09.2018

Екібастұзда алғашқы STEM-зертханасы ашылды

23.09.2018

Маңғыстауда VI Халық спорты ойындары басталды

23.09.2018

Астаналықтар заң мәселесі бойынша тегін кеңес алды

23.09.2018

Ақтауда триатлоннан Қазақстан Кубогының финалы басталды

22.09.2018

Жалпықалалық сенбілікте 9 мыңнан астам ағаш егілді

22.09.2018

Мақтаарал ауданында «Жасыл ел» жастардың еңбек жасақтары жұмысын бастады

22.09.2018

«Балалар Евровидениесі» байқауының жеңімпазы анықталмақ

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qasiet pen qasiret

«Dánikkennen qunyqqan jaman» degen sózge mán bersek, munda úlken fılosofııalyq maǵyna bar. Táýba, bireý bireýden nan surap jeıtin zaman emes qazir. Toqshylyq zaman. О́zimizdi qoı ústine boztorǵaı jumyrtqalaǵan barshylyqta, etek-jeńniń keń kezinde dúnıege kelgen, zárýlik kúıin sezinbeı ósken urpaqqa balaımyz. Dastarqannan nan, maı, qant, sút, qaımaq eshqashan úzilgen emes. Sonymyzben baı sanalmasaq ta, bardyń sanatynan bolatynbyz... Qudaı saqtaı gór, taǵamǵa talǵam-talabymyzdyń sharyqtap ósip ketkeni sonshalyq keıde dastarqannan búginde nan qoıylatyn bos oryn tappaı qınalatynymyz ras. Sóıte tura, toqshylyq zamanda ómir súrip jatqanymyzdy sezinbeıtinimiz jaman. Moıyndaǵymyz kelmeıtini qorqynyshty. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Minez adamnyń taǵdyry ma?

Qazir Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasy týraly jıi áńgime qozǵalýda. Jańa turpatty jańǵyrýdyń eń basty sharty – ulttyq kodyńdy saqtaı bilý, ıaǵnı zaman jańalyqtaryn qabyldaı, oǵan ún qosa otyryp, basqa ulttardan árdaıym erekshelendirip turatyn ózińniń ulttyq bolmysyńdy, qazaqy qalybyńdy damyta bilý ekendigi aıtylýda.

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Esti men eski

Elektrondy aqparat quraldaryn qosa qalsań-aq jarq etip shyǵa keletin ánshilerdiń bitim-bolmystarynan syr aýlaı uzaq qadalatynyń bar. Qyz-jigitterdiń arasynda burynnan biletiniń ıa qatarǵa jańa-jańa ilingenderiniń oryndaǵan ánderine qulaı elikpeseń de – beker obaldary káne, beıjaı tyńdap otyrǵyzbaıtyn izdenisteriniń qýaty barshylyq. Bul salanyń jetik bilgiri sanalmasań da, tańdaǵan repertýaryna ózińshe kóńil aýdaryp, naqyshyn ishki tarazyńmen ólshep, órnek ıirimin oısha saraptaısyń ǵoı, baıaǵy. 

Ермухамед Мәулен, «Егемен Қазақстан»

Boljam aıtyp baıyǵandar

Sport bızneske aınalǵaly qashan. Árıne bul sózben qazir eshkim daýlasa almaıdy. Álemdegi eń baı adamdar sportshylar ekeni anyq. Alaıda osy sport bıznesi salasynda alaıaqtyq ta joq emes. Ásirese bás tigip aqsha tabatyndar men qandaı báske qoıý kerektigin usynatyndardan aıaq alyp júre almaısyz. Keńes beretin keń­seler men aqyl aıtyp otyratyn saıttar qap­tady. Aldaǵy ýaqytta alaıaqtardyń arbaýyna túspes úshin bul júıeniń qalaı áreket etetinin aıtyp óteıin. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Naǵyz Báıterek

Qazirgi baspasóz betterinde, buqaralyq aqparat quraldarynda «Báıterek» degen sóz teńeý retinde kóbinese qoǵamǵa eńbegi sińgen nemese ómir jolynda jeke basy jaqsy tabystarǵa jetken, sodan halyqtyń kózine túsken adamdarǵa qatysty qoldanylyp júr. Durys-aq. Ondaı adamdardyń eńbegi halyq ıgiligine jarap jatsa, sol ıgilikten kóptegen adamdar nár alyp, turmysyn jaqsartsa nemese sol adamnan úlgi alý arqyly urpaǵyna durys tárbıe, baǵyt-baǵdar berse, tipti basqany bylaı qoıǵanda, et jaqyn týystary, aýyldastary sonyń saıasynan pana taýyp, sol arqyly ómirin durys arnada jalǵastyryp jatsa, nege qoldanbasqa. Rasynda da, mundaı adamdar «Báıterek» degen atqa ábden laıyq qoı.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу