Тікелей эфирдегі қылмыс. Фейсбук онымен қалай күреспек?

​Тікелей эфир – әлеуметтік желі қолданушылары арасында үлкен қызығушылыққа ие болып отырған жаңа тренд. Кез-келген қызықты оқиғамен онлайн-көрсетілімде бөлісу мүмкіндігін көпшілік кеңінен қолданып жүр. Алайда, соңғы кездері психикаға әсер ететін қауіпті видеоларды желіге жүктеу жиіледі. Бұл үрдіс қоғамға қауіп тудырады. Себебі, ол видеоны кез-келген қолданушы, оның ішінде желіде отырған балалар да көре алады. Тікелей эфир қызметі әлеуметтік желілер үшін жаңа функция екені белгілі. Сондықтан да жаңа проблемалармен қалай күресу керектігі әзірге белгісіз болып отыр.
Егемен Қазақстан
19.04.2017 1887
2

Американың Огайо штаты Кливленд қаласының полициясы Фейсбук әлеуметтік желісінің тікелей эфиріндегі кісі өліміне қатысты қылмыстық істі тергеп жатыр. Видеода желі қолданушыларының бірі, 37 жастағы Стив Стивенс егде жастағы адамды атып өлтірді. Құқық қорғаушылар күдіктіге іздеу салды. Белгілі болғандай, ол өз парақшасында бұдан бұрын да адам өлтіргені туралы жазған. 

Тікелей эфирдегі видео 16 сәуір күні Кливленд қаласында жергілікті уақытпен 14:00-де басталып, 57 секундқа созылған. АҚШ-тың БАҚ өкілдері бұл видеоны «Кливлендтегі қанды көрсетілім» деп атап кетті.

Стив Стивенс онлайн-көрсетілімін көлікте отырған жерінен бастаған. Ол көліктен түсіп, көшедегі бейтаныс әйел адамға жақындайды. Стивенстің оған «қазір болатын оқиғаға тек сен кінәлісің» дегені естіледі. Бұдан кейін ол көшеде өтіп бара жатқан автокөлікті тоқтатады. Оның рөлінде егде жастағы ер адам отырған.

«Мен кімді өлтіретінімді таптым. Мына кәрі кісіні дәл осы жерде өлтіремін», – деген Стивенс көліктің есігін ашып, қарт адамға оқ атады.

«Күдікті расында Фейсбук желісінде кісі өлімін тікелей эфирден таратқан. Сондай-ақ ол бұдан бұрын да бірнеше рет адам өлтіргенін мәлімдепті, алайда, ол деректер әзірге анықталған жоқ», – деді Кливленд полициясының өкілдері.

БАҚ мәліметі бойынша, оқиғадан соң Стивенс тағы бір пост жазып, онда кісі өліміне бұрынғы сүйіктісін кінәлаған. Ол сүйіктісімен үш жыл кездесіп жүріп, енді үйленбекші болғанын айтады. Екеуінің қарым-қатынасы қиындап кеткенін және соның кесірінен құмар ойындарға әуес болып, бар жиған ақшасын ұтылып қалғанын алға тартқан.

Америкалық басылымдардың бірі хабарлағандай, Стивенс әлеуметтік желідегі парақшасына бұған дейін 15 адамды өлтіргенін жазған. Алайда, Кливленд полициясы әзірге оның қолынан бір адам қаза болғанын растап отыр. Ол видеодағы – 74 жастағы Роберт Гудвин.

Кісі өлімі көрсетілген видео желіде екі сағат бойы жария боп тұрды. The Washington Post газеті сол аралықта видеоның 150 мың рет қаралғанын жазды.

Видео екі сағат ішінде желіде кең таралып, үлкен танымалдыққа ие болды. Осыған байланысты қаза болған кісінің немересі Райан Годвин твиттер арқылы халыққа жүгінді. «Өтінемін, бұл видеоны бөлісуді қойыңыздаршы, оны жариялаған адамдарға шағымданыңыздар. Бұл менің атам, адамдық танытыңыздаршы!», – деп жазды ол.

Белгілі болғандай, жан түршігерлік видеоның авторы Стив Стивенс өз-өзіне қол жұмсады.

«18 сәуір күні таңертең Пенсильвания штатының полицейлері Эри округінде күдіктіні байқаған. Біраз уақыт бойы полиция қызметкерлерінен қашқан ол ақыры өзін-өзі атып өлтірді», – делінген полицияның твиттердегі блогында. Бұдан бұрын құқық қорғау органдары күдікті туралы ақпарат бергенге 50 мың доллар ұсынылатынын хабарлаған болатын.

Фейсбук компаниясы болған оқиғаға қатысты ресми мәлімдеме жасады. Компанияның басшысы әрі негізін қалаушы Марк Цукерберг қаза болған Роберт Годвиннің туған-туыстарына көңіл айтты.

«Болашақта мұндай қайғылы оқиғалардың алдын алу үшін көп еңбек етіп, қолдан келгеннің барлығын жасаймыз», – деді ол.

«Жексенбі күні таңертең Кливленд қаласында 37 жастағы Стив Стивенс әлеуметтік желіде видео жариялап, онда кісі өлтіруге бел буғанын айтады. Содан соң егде жастағы ер азаматты атып өлтірген видеосын жүктеген. Бірнеше минуттан соң тікелей көрсетілім арқылы қылмысты мойындаған. Бұл жан түршігерлік оқиға. Фейсбукта мұндайға орын жоқ. Бұл біздің барлық ережелеріміз бен нұсқауларымызға қарсы келеді, – деді компанияның ғаламдық қызмет жөніндегі вице-президенті Джастин Ософски. – Біз видеоға байланысты бірінші шағым түскеннен кейін 23 минуттың ішінде күдіктінің аккаунтын бұғаттадық. Алайда, бұған дейін видео екі сағат бойы еркін қолжетімділікте болған. Бұл ұзақ уақыт екенін түсінеміз».

Фейсбук қызметкерлері жойып үлгергенше, кісі өлімі туралы контент өзге де әлеуметтік желілерге тарап кеткен.

Көпшілік видеоның дер кезінде жойылмауына байланысты Фейсбук әлеуметтік желісін айыптады. Өз кезегінде, компания бірінші шағым видео жарияланғаннан бір жарым сағат өткеннен кейін ғана келіп түскенін алға тартты.

Әрине, желіге жүктелетін контент ауқымы аса кең болғандықтан компания барлығын бақылай алмайды. Олар дүние жүзі бойынша миллиондаған қолданушысының көмегіне жүгінеді. Себебі, әр желі қолданушысы кез-келген даулы жарияланымға қатысты шағым жасай алады. Бұл шағымдарды Фейсбук қызметкерлері қарап, тиісті шаралар қабылдайды. Алайда, бұл механизмнің үнемі тиімді бола бермейтінін байқап отырмыз.

Фейсбуктың мәлімдеуінше, қазіргі уақытта компания қызметкерлері сайтқа күнделікті 40 тілде жүктелетін миллиондаған контентті қадағалап отыр.

Стив Стивенстің Facebook Live қызметі арқылы таратқан тікелей көрсетілімі интернет қолданушыларының жағасын ұстатты. Алайда, мұндай сипаттағы видеолар желінің тікелей эфирі арқылы бұрын да көрсетілген екен.

Мәселен, осы сәуір айының басында үндістандық студент қонақ үйдің шатырынан секіріп, өз-өзіне қол жұмсаған. Одан бұрын ол Фейсбук желісіндегі онлайн-көрсетілім арқылы көпшілікке көздеген әрекетін айтып берген.

Сондай-ақ биылғы наурыз айында Фейсбуктың тікелей эфирінде Чикагода бір топ жігіттің 15 жасар қызды зорлағаны көрсетілді.

Дайындаған Айдар ӨРІСБАЕВ,

«Егемен Қазақстан».

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

15.12.2018

Тәуелсіздік күніне орай бірқатар қазақстандық дипломаттар мемлекеттік наградалармен марапатталды

15.12.2018

Денис Теннің өліміне қатысты іс сотқа жіберілді

15.12.2018

Димаштың келесі жеке концерті Мәскеуде өтеді

15.12.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Қазақстан Тәуелсіздік күніне арналған салтанатты жиынға қатысты

15.12.2018

Шет ел басшылары Президент пен қазақстандықтарды Тәуелсіздік мерекесімен құттықтауда

15.12.2018

Америкалық баскетболшы Энтони Клеммонс Қазақстан азаматтығын алды

15.12.2018

Ғалымбек Кенжебаев бокстан Қазақстан құрамасының бас бапкері болып тағайындалды

15.12.2018

Астанада гидроцефалияға шалдыққан балаға ота сәтті жасалды

15.12.2018

Талдықорғанда неонаталды хирургия орталығы ашылды

15.12.2018

Қостанайда көп қабатты үйдегі бір пәтер өртеніп, екі адам қаза болды

15.12.2018

15 желтоқсанға арналған ауа райы болжамы

14.12.2018

Атырауда қысым тетіктерін шығаратын Қазақстандағы алғашқы кәсіпорын ашылды

14.12.2018

Сенат комитетінде «Табиғи монополиялар туралы» заң жобасы қаралды

14.12.2018

Атырауда жаңа мамандандырылған ХҚКО ашылды

14.12.2018

С.Әкелеев: Бекболат Тілеухан мен Айгүл Қосанованың дауысын мен қойғам

14.12.2018

​БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің мүшелері Астана форматындағы Сирияаралық келіссөздерді мойындады

14.12.2018

Бақытжан Сағынтаев мемлекеттік қызметкерлер мен ұлттық компаниялардың қызметкерлеріне марапаттар табыстады

14.12.2018

Қазақстан Президенті мемлекеттік наградалар мен сыйлықтар тапсыру рәсіміне қатысты

14.12.2018

ШҚО Аягөз қаласында 600 орындық мектеп ашылды

14.12.2018

Қызылорда облысының әкімі Қ.Көшербаев кәсіпкерлермен кездесті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Baılyq jasaýshy sala

Árbir adam óz úıiniń ishinde qandaı zattar bar ekendigin jáne onyń qaı jerde turǵandyǵyn, qaı shkaftyń ishinde qandaı zattyń jatqandyǵyn, jertólesinde qandaı azyq túrleriniń saqtalyp turǵandyǵyn jaqsy biledi. Sondyqtan eshnársesin shashaý qaldyrmaıdy. Qajetine qaraı paıdalanyp otyrady. Al ózimizdiń ortaq úıimiz – Qazaqstanda qandaı zattar bar ekendigin, ásirese, jerimizdiń astynda qandaı mıneraldyq shıkizat kózderiniń shoǵyrlanǵanyn jáne olardyń qory qandaı ekendigin bilemiz be?

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Nápaqa qaıdan tabylar?

  «Qul bazar» tek qazaqqa arnalǵan sıaqty, 100 paıyz qazaq, qazaqtan basqa ult joq qul bazarda jaldanyp turǵan», dep kújingen jazba oqydym áleýmettik jeliden. Nege? Onyń sebebiniń biri – qazaqtyń kásip ıgerýge kerenaýlyǵynda tárizdi.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Qazaqtyń jylqytaný ilimi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń «Uly da­­lanyń jeti qyry» atty maqalasynda, «Atqa miný mádenıeti men jylqy sharýashylyǵy jer júzine Uly daladan taraǵan» degen toqtamdy pikir aıtylypty. Rasynda da, Elbasy atap ótkendeı jylqy mádenıeti men atty miniske úıretýdiń dara tehnologıasy uly dalada qalyptasqany anyq. Iаǵnı, jylqy mádenıetiniń san ǵasyrlyq qalyptasý, damý kezeńderi bıologıalyq jolmen júrgizilgen. Qazirgi tilmen aıtsaq, jylqytaný kóshpeli qoǵamnyń álmısaqtan qanyna sińgen tól óneri hám genetıkalyq jadysynyń keremet týyndysy.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу