Бизнесті қорғау басымдығы

«Науқаншылыққа салынып, асыра сілтеуге мүлде болмайды. Егер мұндай оқиғалар анықталса, арнайы тексеру жүргізіледі. Тиісті баға беріледі. 2019 жылы өз Жолдауымда бизнеске заң­сыз кедергі келтіру мемлекет мүддесі­не қарсы бағытталған қылмыс ретін­де қарастырылатынын айттым», деді Президент.

Осыған орай бүгінде Әділетті Қа­зақ­стан құру жолындағы негізгі мін­­дет­­тердің бірі – бизнесті қорғау, кәсіп­керлерге барынша қолдау көрсету. Пре­зидент атап өткендей, алаяқ­тар­­дың тай­раңдауына жол бе­ріл­меуге тиіс, алайда құқық қор­ғау органдары­­ның және тиісті қа­да­ғалаушы мекеме­лер­дің әрекет­терінен бизнес субъекті­лері де жапа шекпеуі керек.

Соның бір мысалы – жуырда Жо­ғарғы сотта кассациялық шағым бо­йынша азаматтық іс қаралып, бизнес өкілінің құқығы қорғалды. Біз­ге берілген мәліметке қарағанда, Алма­тыда Қала құрылысын бақылау басқармасы «Альянс-Газ» ЖШС авто­газ құю стансасын өз бетінше рұқсат­с­ыз салып алған және жауапкер өз қаражаты есебінен оны бұзуға тиіс деп сотқа жүгінеді.

Бірінші сатыдағы сот нысанды рұқсатсыз салынған құрылыс деп тану талаптары бойынша іс жүр­гізуді тоқтатқан, өйткені заңда мұн­дай маз­мұндағы талапты қарау көз­делмеген. Бірақ жауапкердің өз қара­жаты есе­бінен нысанды бұзуға тиіс деген талапты қанағаттандырған. Өйт­кені серіктестік Азаматтық кодекстің 244-бабы 1-тармағына сәйкес рұқсат етілмеген құрылысқа қатысты ғима­рат құрылысының заңдылығын растайтын дәлелдемелерді ұсынбаға­нын негізге алған. Сонымен қатар сот талап қоюшыға және Қалалық жос­пар­лау және урбанистика басқар­ма­сы­на қатысты мемлекеттік сәулет-құрылыс бақылау саласында өздері­не жүктелген функцияларды тиісін­ше орындамауына байланысты жеке ұйғарым шығарған.

Апелляциялық сатыдағы сот бұл қорытындылармен және қабылданған сот шешімдерімен келіскен. Алайда Жоғарғы сот аталған шешімдердің күшін жойып, жаңа шешім шығарды. Осылайша «Альянс-Газ» ЖШС-ның өтінішхаты қанағаттандырылды.

Кеңірек айта кетсек, кассация­лық сатыдағы сот мына жайттарды назарға алды. Бұл ЖШС 2016 жыл­ғы 9 желтоқсандағы сатып алу-сату шарты негізінде жанармай құю стан­сасының иесі болып саналады. Қала құрылысын бақылау басқармасы тара­пынан 2019 жылдың қыркүйегінде жүргізілген тексеру барысында ЖШС қолданыстағы жанар-жағармай құю стансасының ғимаратында қайта жөн­деу жұмыстарын жүргізгені анық­талған. Алайда бақылаушы орган рұқсат етілмеген құрылыс ретінде ғимаратты түгелдей сот арқылы бұзу­ды талап еткен. Бірақ үй-жайлар бұлай бұзуға жатпайды, себебі ЖШС-та құқық белгілейтін құжаттар бар.

Серіктестікке 600 мың теңгеден астам айыппұл түріндегі әкімшілік жауапкершілік белгіленді. Өйткені біріншіден, автогаз үшін цистернаны реконструкциялау үшін құрылыс-монтаждау жұмыстарының (ҚМЖ) басталғаны туралы хабарламасыз және шаруашылық жүргізу құқығы­мен жобалық-сметалық құжаттама­сыз жа­нар-жағармай құю стансасы­ның тұр­ғын емес үй-жайларында ҚМЖ жүр­гізген. Екіншіден, бұзу­шы­лық­тарды жою туралы ұйғарымды уақытылы орындамаған.

Осы істі қарау кезінде төраға­лық етуші Н.Шәріпов бұл серік­тестік атал­ған жер телімінің иесі екенін атап өтті. 1999 жыл­дан бері жұмыс істеп тұрған жа­нар-жағармай құю бекеті өз шегінен шық­паған. Меншік иесінің құқығын ешкім жоймаған.