Сенат Төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалық етуімен палатаның үшінші сессиясының соңғы жалпы отырысы өтті. Сенаторлар бұл жиында газ және газбен жабдықтау мәселелерін реттейтін заң жобасын қарап, оған енгізілген түзетулерді қабылдады.
Аталған құжат еліміздің ішкі нарығына сұйытылған мұнай газының тапшылығын болдырмау үшін жеткізуді реттеу, мұнай газын өндірушілердің өндіріс көлемін арттыруға ықыласын қалыптастыру, сондай-ақ аймақтардағы газ бөлу ашықтығын арттыру мақсатында әзірленген.
Цифрландыру және бизнес үшін әкімшілік кедергілерді азайту бойынша жүргізіліп жатқан саясат аясында электронды сауда алаңдары көмегімен сұйытылған мұнай газын ішкі нарыққа беру тетіктерін енгізу арқылы өндіруші зауыттардың табысын қамтамасыз ету көзделіп отыр. 2019-2020 жылдар ішінде электронды сауда алаңдары (ЭСА) арқылы өткізілетін сұйытылған мұнай газының үлесін кезең-кезеңімен арттыру жоспарлануда, оған еліміздің Энергетика министрлігі бекітетін шекті баға қолданылмайды.
Сенаторлар сондай-ақ Қазақстан Үкіметі мен Біріккен Ұлттар Ұйымының Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымы (ФАО) арасындағы ФАО-ның Қазақстандағы Байланыс және әріптестік жөніндегі бюросын құру туралы келісімді ратификациялады.
Сенаторлар, сондай-ақ «Адвокаттық қызмет және заң көмегі туралы» Заңды қабылдады. Аталған заңда адвокаттар алқасының және заң консультанттары палатасы басқару органдарының құрылымы, оларды қалыптастыру тәртібі және олардың құзыреттері айқындалады. Бұл ретте адвокаттар алқасы президиумының төрағасы мен мүшелері үшін төрт жылдан аспайтын, ал алқалық басқару органы мен заң консультанттарының атқарушы басқару органы үшін олардың жарғысы мен өкілеттік мерзімі белгіленеді.
Адвокаттар алқасына және заң консультанттары палаталарына оларға мүшелікке қабылдау шарттары, заң көмегін көрсету стандарттары және оларға мүшелікке қабылдау кезінде кіру жарналарын төлеуге тыйым салу белгіленеді.
Заңда заң көмегін көрсету жөніндегі қызметті реттеу және өз мүшелерінің Қазақстан Республикасының адвокаттық қызмет және заң көмегі туралы заңнамасының, заң консультанттары палатасының қағидалары мен стандарттарының, Кәсіптік әдеп кодексінің талаптарын сақтауы бөлігінде олардың қызметін бақылау мақсатында құрылған, заң консультанттары палаталарының тізіліміне енгізілген, мүшелік шарттарында кемінде елу заң консультантын біріктіретін, міндетті мүшелікке негізделген өзін-өзі реттейтін ұйым заң консультанттарының палатасы болып танылатыны белгіленген.
– Елімізде адвокаттық қызмет нарығы жеткілікті деңгейде дамымаған және озық елдердің көрсеткіштеріне сәйкес келмейді. Оның негізгі себептерінің бірі – адвокаттардың жетіспеуі. Ол, өз кезегінде, үміткерлер үшін негізгі мәселелердің бірі болып табылатын өте жоғары кіру жарналарынан туындайды. Алғашқы жарналардың алынып тасталуы адвокаттық мамандыққа жас заңгерлердің кіруіне, адвокаттардың арасындағы бәсекелестікті күшейтуге және олардың санының артуына мүмкіндік береді, – деді сенаторлар алдында баяндама жасаған Әділет министрі Марат Бекетаев. Сенаттың үшінші сессиядағы жұмысын қорытындылай келіп, Қ.Тоқаев бүгінгі халықаралық ахуалда текетірес күшейген кезеңде еліміздің тұрақты дамуын және ұлттық мүддесін қамтамасыз етуге бағытталған Мемлекет басшысының стратегиялық шешімдерін заңнамалық жағынан дер кезінде қамтамасыз етудің маңызы ерекше екенін атап өтті.
– Елбасы Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың Қазақстан халқына Жолдауы және халықтың әл-ауқатын арттыруды көздейтін Бес әлеуметтік бастамасынан туындайтын ауқымды міндеттерді жүзеге асыру барысында Парламент 84 заң қабылдады. Олардың бірқатары күшіне еніп, бүгінде халық игілігіне қызмет етуде, – деді Сенат Төрағасы.
Ол қазіргі жаһандық өзгерістер мен сын-қатерлер тоғысында ішкі саяси тұрақтылықты сақтау және халықаралық аренада ұлттық мүддемізді қорғау мәселелері өте маңызды екенін атап өтті.
– Осы ретте, таяуда қабылданған «Қауіпсіздік Кеңесі туралы» Заң қазіргі дүрбелеңге толы дүниеде мемлекет қауіпсіздігін қамтамасыз етуде, елдегі ішкі және сыртқы саясатты жүргізуде Елбасының жетекші рөліне берік құқықтық жағдайды, кепілдіктерді әрқашан қамтамасыз етеді, – деді Қ.Тоқаев. Палата Төрағасы сайлау заңнамасына еліміздегі демократиялық үдерістерді тереңдетуде саяси партиялардың жауапкершілігін арттыруға бағытталған жаңа құқықтық ережелер енгізілгені туралы хабардар етті.
Қ.Тоқаев кәсіпкерлікті дамытуға мейлінше қолайлы жағдай қалыптастыру мақсатында салық, кеден кодекстері жаңа редакцияда қабылданып, бюджет заңнамасы жаңартылғанын, қаржы ұйымдарына тиімді бақылау жүргізудегі Ұлттық банктің қызметін жетілдіруге бағытталған өте маңызды заңдар қабылданғанын айтты.
Сондай-ақ қолданыстағы заңнамаға әлеуметтік сала, ақпарат және коммуникациялар, құқық қорғау жүйесін жаңғырту, жер қатынастары, білім беру мәселелері бойынша нақты түзетулер енгізілді.
Сонымен қатар Қ.Тоқаев Парламент қарауына келіп түсетін заң жобаларының мазмұндық жағынан сапасы әлі де өзекті екенін айта келіп, осы мәселеге Үкіметтің назарын аударды. Асығыс дайындалған жобаларда кездесетін олқылықтар заңнамада қайшылықтардың орын алуына жол беруі ықтимал екені айтылды.
Сенат Төрағасы сессия барысында бірлесіп атқарған нәтижелі қызметтеріне орай әріптес сенаторларға алғыс айтты және еліміздің бас қаласы – Астананың 20 жылдығына байланысты құттықтауын жеткізді.
– Астана – Тәуелсіздіктің қастерлі құндылықтарының бірі, Елбасы жігерінің айқын жеңісі. Елордамыз ұлтымыздың мақтанышы, ұлттық идеологиямыздың нышаны. Қазақстанның болашағы енді жаңа елордамыздың дамуымен тікелей байланысты. Себебі бұл қала халқымыздың тағдырында ерекше орын алатын болады, – деді Қ.Тоқаев.
Отырыс барысында депутаттық сауалдар жария етілді.
Серік ӘБДІБЕК, «Егемен Қазақстан»