Ақтөбе қаласындағы «Достық» үйінде облыстық мәдениет басқармасы мен «Әйтеке би» мейірімділік қорының бірлесіп ұйымдастыруымен «Әйтеке бидің ақ жолы» деректі фильмінің тұсаукесері өткізілді.
Фильмнің тұсаукесеріне ақтөбеліктер көп жиналды. Оның да реті бар. Әйтеке би қалың қазаққа ортақ тұлға дегенімізбен, облыста оның тікелей ұрпақтары көп тұрады, кейінгі жастардың ұлтының ұлы тұлғаларын танып-білуге деген ықыласы да зор. Фильмнің авторы, режиссері – халықаралық «Түркі әлемі» телестудиясының директоры, жазушы Доқтырхан Тұрлыбек.
Ақтөбе қаласындағы «Достық» үйінде облыстық мәдениет басқармасы мен «Әйтеке би» мейірімділік қорының бірлесіп ұйымдастыруымен «Әйтеке бидің ақ жолы» деректі фильмінің тұсаукесері өткізілді.
Фильмнің тұсаукесеріне ақтөбеліктер көп жиналды. Оның да реті бар. Әйтеке би қалың қазаққа ортақ тұлға дегенімізбен, облыста оның тікелей ұрпақтары көп тұрады, кейінгі жастардың ұлтының ұлы тұлғаларын танып-білуге деген ықыласы да зор. Фильмнің авторы, режиссері – халықаралық «Түркі әлемі» телестудиясының директоры, жазушы Доқтырхан Тұрлыбек. Фильмде елінің егемендігіне, тәуелсіздігіне өлшеусіз еңбек сіңірген, халқының қамын жеген қазақтың үш биінің бірі Әйтеке би Бәйбек ұлының өмірі мен қайраткерлігі, шешендігі туралы деректер келтіріледі.
Шындығында, қазақтың тұтастығы, тәуелсіздігі жолында көсемдігі мен шешендігі қатар көрінетін үш ұлы бабамыз Төле, Қаз дауысты Қазыбек және Әйтеке билер еңбегі қалай ұлықтауға да, қадірлеуге де тұрарлық. Олардың ұлтын ұйыстырудағы ұлағаты кейінгі ұрпаққа жетуі үшін қанша фильм түсірсе де артық етпес еді. Фильм Қазақстанда, Өзбекстанда түсірілген. Бұл – Әйтеке би туралы түсірілген бірінші фильм.
Халқымыздың біртуар тұлғасы туралы түсірілген деректі фильмнің тұсаукесерін облыстық ішкі саясат басқармасының басшысы Зәпен Жұмабаева кіріспе сөз сөйлеп ашты. Ол Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың тарихымызды түгендеуге, рухани құндылықтарымызды қастерлеуге аса маңыз беріп отырғанын жеткізе келіп, қазақтың үш биінің бірі, Хан кеңесіне 19 жыл мүше болған Әйтеке бидің есімін есте қалдыруға байланысты атқарылған жұмыстарды тілге тиек етті. Өзбекстандағы Науаи облысындағы Нұратада Әйтеке би мен Сейітқұл әулиеге келісті кесене тұрғызылғанын, оған ақтөбеліктердің де үлес қосқанын атап өтті. Облыста Әйтеке би атындағы аудан, станса, сондай-ақ, әр елді мекенде көше бар екенін еске салды. Ақтөбе қаласында бабамыздың биіктігі 6 метрлік ескерткіші орнатылғанын да қазақтың қамын жеген ұлы тұлғаға деген құрметі екенін айтып өтті.
– Әйтеке би туралы әдеби және ғылыми-зерттеу кітаптар жазылды, тарихи-танымдық шаралар тұрақты өткізіліп келеді. Алайда, фильм түсірілмеген болатын. Бүгін тұсаукесері ұйымдастырылып отырған «Әйтеке бидің ақ жолы» деректі фильмі осындай олқылығымыздың орнын толтыруға бағытталған бастама, – дей келіп, Зәпен Жұмабаева деректі фильмнің авторы, режиссері Доқтырхан Тұрлыбекке облыс әкімдігі атынан алғыс сезімін білдірді. Содан кейін сөз алған Қазақстан Журналистер одағы сыйлығының лауреаты, халықаралық «Түркі әлемі» телестудиясының директоры Доқтырхан Тұрлыбек Әйтеке би жатқан қорымды табу, оның бас сүйегін зертханалық зерттеу арқылы мәйітін анықтап, басына кесене орнату жолында жанкешті жұмыстар жасалғанын әңгімеледі. Оның басына сәулет өнерінің озық үлгілері қолданылған келісті кесене салуда оның ұрпақтарымен бірге, қазақтың Атымтай жомарт жігіттері қолдау көрсеткенін, сол кездегі Қазақстанның Өзбекстандағы Төтенше және өкілетті елшісі Зауытбек Тұрысбековтің еңбегі зор екенін атап өтті. Бабамыз туралы деректі фильм алты жыл түсіріліпті. Оған автор өз қаржысымен бірге кәсіпкер қазақтардың демеушілік жасағанын тілге тиек етті.
Тұсаукесерге жиналғандар «Әйтеке бидің ақ жолы» деректі фильмін тамашалады. «Шамшырақ-Ақтөбе» ЖШС директоры, ақын Мейірхан Ақдәулетұлы Әйтеке би туралы ойын тарқата келіп, деректі фильмді ұлы бабамыздың тәуелсіз мемлекетіміз үшін сіңірген еңбегін, оның көреген саясаткерлігін және көсемдігін, шешендігін тану және кейінгі ұрпаққа насихаттау жолындағы алғашқы қадам ретінде бағалады. Бұл бастаманы алда да толықтырып, дамыта түсу қажеттігіне тоқталды. Тұсаукесерді облыстық филармонияның, Достық үйінің әртістері Әйтеке биге арналған әндермен және күйлермен ажарландыра түсті.
Сатыбалды СӘУІРБАЙ,
«Егемен Қазақстан».
Ақтөбе облысы.
Суретті салған
Ағымсалы ДҮЗЕЛХАНОВ.