Оралда сарапшылар кездесуі өтті

Орал қаласында «Рухани жаңғыру: тендессіз тарихи мүмкіндік» атты сарапшылар кездесуі өтті. 

Егемен Қазақстан
13.10.2017 1255

Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Қазақстан стратегиялық зерттеулер институтының (ҚЗСИ) бас сарапшысы Б.Әбдіғалиұлы, ҚСЗИ Әлеуметтік-саяси зерттеулер бөлімінің басшысы Алуа Жолдыбалина, Батыс Қазақстан облысының әкімі А.Көлгінов және зиялы қауым өкілдері қатысты.

Ашық пікір алмасу түрінде өткен кездесуді өңір басшысы жүргізіп отырды. Алдымен сөз алған «Қасиетті Қазақстан» ҒЗИ орталығының басшысы Берік Әбдіғалиұлы Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» мақаласынан шығатын міндеттер мен мақсаттар жөнінде тоқталды.

- Әрбір мемлекеттің экономикалық дамуы халықтың дәстүрінен, ұлттық дүниетамынынан бастау алу керек. Ұлттық кодын тауып, ұлттық бастауымен үйлесе дамыған өркениет қана жемісті болады, - деген Берік Әбдіғалиұлы арнайы құрылған Ұлттық комиссияның «Туған жер», «100 есім», «Қасиетті Қазақстан» және латын әліпбиін ендіру мәселелері бойынша жасалып жатқан жұмыстардың мәнін түсіндіріп өтті.

«Қасиетті Қазақстан» жобасы бойынша жалпыұлттық деңгейдегі нысандар қатарына Батыс Қазақстан облысынан әзірге алты нысан енгізіліп отыр. Олар – сармат заманының ескерткіші Алтын ханшайым табылған Тақсай қорғаны, ортағасырлық Жайық қаласы, Бөкей ордасы тарихи-мәдени кешені, Жұмағазы қазірет діни зиярат орны, Жымпитыдағы Алашорда үйі және Ғұмар Қараштың зираты.

- Жалпыұлттық нысандар қатарына табиғи ландшафт, археологиялық қазбалар мен көне қалалар, діни-ғұрыптық орындар, тарихи тұлғаларға қатысты жерлер және тарихи оқиғалармен байланысты мекендер кіріп отыр. Бұл жерде нақты географиялық нүкте емес, оның тарихи-рухани мәні мен мазмұны ерекше назарға алынады. Мысалы, Алтын ханшайым табылған Тақсай обасын алайық. Шығыс Қазақстан өңірінде, Берел қорғандарында мұндай жерлеу орындары, алтын адамдар жиі табылады. Ал дәл сондай құнды құбылыстың Батыс Қазақстан өңірінен де табылуы – біздің ұлан-ғайыр қазақ даласының тарихы бір, тамыры терең екендігін дәлелдейді, - деді Берік Әбдіғалиұлы.

Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Қазақстан стратегиялық зерттеулер институты Әлеуметтік-саяси зерттеулер бөлімінің басшысы Алуа Жолдыбалина өз сөзінде латын әліпбиін енгізудің жай-күйіне тоқталды.

- Әлемдегі ең дамыған 30 мемлекеттің 22-сі латын әліпбиін пайдаланады, ең мықты экономикасы бар 10 мемлекеттің – 7-еуі, әлемдегі ең бай 20 мемлекеттің 18-і латын тұтынады. Дүниежүзінде бизнес жүргізуге ең қолайлы 30 мемлекеттің 25-і де – латын әліпбиін қолданушы мемлекеттер. 2005-2015 жылдары 12,5 млн мақала шыққан, соның 55-75%-ы – латын қарпінде. Ең көп сілтеме жасалатын ғылыми мәтіндердің 61 пайызы латын, 2,7 пайызы – кирилл қарпінде, - дейді астаналық сарапшы.

Сарапшылар кездесуінде жергілікті ғалымдар, зиялы қауым өкілдері де өз ойларын ортаға салды. «Ақжол» ғылыми қорының төрағасы, тарих ғылымдарының докторы Мұрат Сыдықов ортағасырлық Жайық қаласының орнын ашық аспан астындағы мұражай ету жолындағы ұсыныстарын айтты. Батыс Қазақстан облыстық ассамблея төрағасының орынбасары Ғайса Қапақов «100 есім» жобасы бойынша атқарылған істермен таныстырды. Ғайса Хамидоллаұлының айтуынша жалпы саны 1500 адамнан құрылған 74 жұмыс тобы өңірдегі Тәуелсіздік жылдарында табысқа жеткен, түрлі жастағы сан алуан этнос өкілдерін анықтауға қызмет еткен. Сөйтіп, 300-дей адамның аты-жөні мен тарихы Астанаға жіберіліпті.

Сарапшылар кеңесінде Қазақстанда өлкетанушылардың республикалық ұйымы құрылатындығы, жыл соңына қарай өлкетанушылар сиезі өтетіндігі жарияланды. «Батыс Қазақстан облысында жекелеген адамдардың күшімен ашылған музейлер көп екен. Бұл – бүкіл елімізге үлгі боларлық бастама. Біз өлке тарихына жан-тәнімен берілген мұндай жандарды қолдауымыз, марапаттауымыз керек!» деді Берік Әбдіғалиұлы.

Жиын соңында Берік Әбдіғалиұлы Алаш қозғалысының 100 жылдығына орай бірқатар азаматты марапаттау туралы Қазақстан Республикасы Ғылым Академиясының Президенті Мұрат Жұрыновтың бұйрығымен таныстырып, өлкетанушы Жайсаң Ақбай мен тарих ғылымдарының кандидаты Бақтылы Боранбаеваға мерекелік медаль табыс етті.

Қазбек ҚҰТТЫМҰРАТҰЛЫ,

«Егемен Қазақстан»

Суретті түсірген Темірболат ТОҚМӘМБЕТОВ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

22.02.2018

Ұлттық банк басшысы теңге бағамына қатысты болжам жасады

22.02.2018

Тараздағы «Жеңіс» саябағы қайта жаңғыртылады

22.02.2018

Ақышев: Теңге жыл басынан бері 4%-ға нығайды

22.02.2018

Атырау облыстық театрына «Академиялық» мәртебе салтанатты түрде табысталды

22.02.2018

Мейірбек Сұлтанхан «Астана – биік төрім, Қызылорда – туған жерім!» республикалық айтыста жеңімпаз атанды

22.02.2018

Шетелдік ЖОО-лардың қазақстандық студенттерге қызығушылығы жоғары

22.02.2018

Атырауда мемлекеттік туды 91 метр биіктікке көтереді

22.02.2018

Оңтүстікте тағы үш аудан құру ұсынылды

22.02.2018

Қазақстан – БҰҰ: өзара әріптестіктің серпінді жолы

22.02.2018

Арал – Орталық Азияға ортақ мәселе

22.02.2018

Серпінді даму жолында

22.02.2018

Экология жылы қоршаған ортаны қорғауға көмектесе ме?

22.02.2018

Бард ақынның бастауы

22.02.2018

Алматы қаласының әкімі халық алдында есеп берді

22.02.2018

Даму үшін әділдік ауадай қажет

22.02.2018

Халық өз Баян сұлуын іздейді

22.02.2018

Қарағандылық тәртіп сақшылары аяғы ауыр ананың өмірін сақтап қалды

22.02.2018

Конфессияаралық диалогтың қазақстандық алаңы

22.02.2018

Буын биінің білгірі

22.02.2018

Шығыста ауыл балабақшасы айрықша ойыншықпен қамтылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Даму үшін әділдік ауадай қажет

Әділдік қашанда адамзаттың арманы болып келеді. Жасыратыны жоқ, кейде бір ұжым түгілі, бір отбасының өзінде әділдік кемшін қалып жатады. Осындай жағдайда оның тұтас мемлекетте орнауы орындалмас армандай көрінетіні рас.

Зарема ШӘУКЕНОВА, ҰҒА корреспондент-мүшесі

Конфессияаралық диалогтың қазақстандық алаңы

Атақты америкалық саясаттанушы Самуэль Хантингтон 1996 жылы өзінің әлемдік ғылыми қоғамдас­тық арасында кең талқылауға түс­кен «Өркениеттер қақтығысы және әлемдік тәртіптің трансформациясы» атты кітабын жарыққа шығарды. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Қайтқан малда қайыр бар

Осының алдында газет бетінде жарияланған «Бай бол­­саң, халқыңмен бол!» атты мақа­ламызда («Егемен Қазақстан», 09.02. 2018 жыл) меншік иелері­нің елімізден астыртын жолдар арқылы шығарып әкетіп жатқан капиталының түбі оларға қайыр бермейтіндігін, қазіргі күні Батыс әлемінде жүріп жатқан саяси-эко­номикалық үдерістердің екпі­німен бұл қаржылар сол жақ­тың өзінде ерте ме, кеш пе, қақпан­ға түсірілетіндігін, ал оның идеологиясы қазірдің өзінде әзір екендігін жазған едік. 

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Халық тәжірибесі – құндылық

Елшіл қайраткер Смағұл Сәдуақасұлы «Сәрсенбек» атты романында (1922) бас қаһармандарының аузынан «Қазақ неше жылда нағыз Жапониядай болады», «Қазақ Жапония секілді болу үшін өзінің елдігі өзінде болу керек», «Мыңдаған, миллиондаған қазақтар жұмысшы болып істесе, өз жерінің байлығының рахатын көрген емей немене?! Бұл дегенің адам айтқысыз жаңару болар еді» дейтін пікірлер айтқызады. Ел келешегінің мүбәрак жолын меңзеген нұсқа сөз деп қабылдаған дұрыс.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Жүздік құрылымда рулық үлес жоқ

Жақында танымал антрополог-академик Оразақ Смағұловтың «Қазақ халқының шығу тегі» атты еңбегі жарыққа шықты. Туындыда қазақ халқы осыдан қырық ғасыр бұрын Еуразия даласында дара этнос ретінде қалыптасқаны физикалық антропология арқылы дәлелденіпті. 

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу