Парламент • 24 Қаңтар, 2020

Азық-түлік бағасы алаңдатады

77 реткөрсетілді

Сенат Төрағасы Дариға Назарбаева Сауда және интеграция министрлігінің, «QazIndustry» қазақстандық индустрия және экспорт орталығы», «Азық-түлік келісімшарт корпорациясы» ұлттық компаниясы», «QаzTrade» Сауда саясатын дамыту орталығы», «KazakhExport» экспорттық сақтандыру компаниясы» акционерлік қоғамдарының, «Атамекен» ұлттық кәсіпкерлер палатасының, «Қазақстанның Сыртқы сауда палатасы» серіктестігінің өкілдерімен кездесті.

Сауда және интеграция министрі­нің орынбасары Азамат Асқарұлы өз сөзінде өткен жылдың 11 айында еліміздің тауар экспорты 4,7%-ға төмендеп, ауыл шаруашылығы тауарларының экспорты 7,1%-ға өс­кенін, сонымен қатар өңделген тауарлардың экспорты 4,1%-ға төмендегенін атап өтті. Ол экспорт көрсеткіштерінің төмендеуі азық-түлік тауарларына әлемдік экспорт бағасының төмендеуіне байланыс­ты екенін айтты. «Импортты алмас­тыру басты мәселе болып отыр. «Қарапайым заттар экономикасы» бағдарламасы бойынша тамақ және жиһаз өнеркәсібі сияқты бірінші кезекте қажет болатын тауарлармен қамтамасыз ету үшін импортты алмастыруға қаржы бөлінді», деп атап өтті министрдің орынбасары.

Сенат Төрағасы өз кезегінде фермер одақтары мұндай статистикамен келіспейтінін атап өтті. «Біздің өнімдеріміздің өз сөремізге жетуі өте қиын. Ірі сауда орталықтары өнім өндірушілерді пайдасыз жағдайға душар етеді. Делдалдар 200-300% үстеме баға жасап отыр. Отандық нарыққа өнім шығару тиімсіз болуға айналды. Сауда үстемесін, әсіресе бөлшек сауда бағасын реттеу сая­саты болуы тиіс. Ең болмағанда, өзіміз ең төменгі күнкөріс деңгейі деп есептейтін бірінші кезекте қажет болатын тауарларға қатысты болуы керек», деді Д.Назарбаева.

Дариға Назарбаева азық-түлік қауіпсіздігі тақырыбын жалғастыра отырып, тамақ өнімдері бағасының өсуіне назар аударды. «Халық бірінші кезекте қажет болатын азық-түліктердің, картоп, қарақұмық бағасының өсуіне алаңдап отыр. Қаншама жұмыс атқарылды, субсидия берілді, қаржы салынды, түрлі бағдарламалар мен жол карталары бар, әйтсе де жағдай жақсармай келеді. Халықтың әлеуметтік әлсіз топтарына көрсетілетін мемлекеттік қолдаудың барлық шараларын бағаның өсуі жойып отыр», деді Сенат Төрағасы.

Сенат Төрағасының айтуын­ша, экспорт саясатын реттеуде тәжі­рибеден өткен бірқатар тетіктері бар. Мәселен, импорттаушы елдерге қатысты дәлме-дәл қарсы шара қолдануға және әкелінетін өнімнің сапасын бақылау шараларын күшейтуге болады. Бұл ретте, екінші жағынан экспортты да­мыту және арзандату үшін агроөнер­кәсіп кешені өнімдерінің логис­тикасын оңайлату, оған жеке компаниялардың қарқынды қосылу мүмкіндігі жөнінде бағдарлама әзірлеу керек.

Шара барысында «Азық-түлік келісімшарт корпорациясы» ұлттық компаниясы» АҚ басқарма төрағасы Қанат Қарауылов баяндама жасады. Ол астық қабылдау мекемелеріндегі астықтың сан мен сапалық тұрғыда сақталу проблемасына тоқтала келіп, олардың иелеріне қатысты мемлекеттік бақылаудың жоқтығын айтты.

Шараға қатысушылар ауыл шаруашылығының өндірісі тақы­рыбын жалғастыра отырып, шаруашылық жүргізетін субъектілер үшін несие ресурстарының қол­жетімсіздігі туралы айтып берді. Сала өкілдерінің бағалауы бойын­ша екінші деңгейдегі банктер ауыл шаруашылығы секторын өтім­ділігі төмен әрі кепіл базасының жоқ­тығымен сипатталатын тәуекелі жоғары санатқа жатқызады, бұл берілетін кепілдіктердің мөлшерін азайтады.

«Атамекен» ҰКП басқарма төраға­сының бірінші орынбасары Эльдар Жұмағазиевтің айтуынша, өнімді экспорттау кезінде қосымша құн салығын қайтару кәсіпкерлердің өзекті мәселелерінің бірі болып табылады. Бұл  бірнеше жылдан бері шешілмей келе жатқан мәселе. «Қазақстанның ұн өндірушілері салық органдарында үнемі қосымша құн салығын қайтару проблемасына тап болады. Осыған байланысты экспорттаушылардың жеңілдетілген тетіктермен экспорттау кезіндегі қосымша құн салығын қайтару рәсімін қайта қарау қажеттігі туындайды», деді Э.Жұмағазиев.

Ұлттық кәсіпкерлер палатасының өкілі сондай-ақ астық пен ұнды басқа елдер арқылы транзиттеу кезіндегі жоғары тарифтерді атап өтті. Э.Жұмағазиев қазақстандық астық пен ұнды экспорттаушылардың темір жол көлігімен тасымалдау кезінде транзиттік елдерде қолайлы тарифтік жағдайлар қамтамасыз етілсе жағдай жақсарар еді, деп санайды.

Дариға Назарбаева кездесу соңында шикізаттық емес экспортты дамыту жөніндегі негізгі институттар функцияларының қайталануына қатысушылардың назарын аударды. «Осы ұйымдар қызметінің тиімділігін бағалауға кім талдау жасайды? Экспортқа мүдделі адамдар үшін бүгінгі күні неге «бірыңғай терезе» жасалмайды? Өз ұнымен немесе картобымен келгенде «бір терезе» арқылы тиісті барлық қажет ақпаратты, консультациялық қолдау мен субсидияларды алуға және жұмыс істеп кетуге болмас па еді», деді Д.Назарбаева.

Шараның қорытындысы бойынша Парламент жоғарғы палатасының басшысы Аграрлық мәселелер, табиғатты пайдалану және ауылдық аумақтарды дамыту комитетіне кездесуге қатысушылар қозғаған проблемалық мәселелерді зерделеуді және оларды парламенттік тыңдауларда талқылауға дайындауды тапсырды.

Соңғы жаңалықтар

Келелі келісім кепілі

Саясат • Бүгін, 07:34

Жаңалығы көп жаңа жоба

Аймақтар • Бүгін, 07:29

Ел қоржынына кезекті жолдама түсті

Жеңіл атлетика • Бүгін, 07:09

Қарасазға ақпанда аққу қонды

Аймақтар • Бүгін, 06:45

Есқараның Таня – Тана әжесі

Руханият • Бүгін, 06:40

Алаштың ұясынан ұшқан ғалым

Руханият • Бүгін, 06:35

Қажымұқанның қос қанаты

Таным • Бүгін, 06:35

Таным мен тағылым

Абай • Бүгін, 06:30

Финалда есе жіберді

Теннис • Бүгін, 06:20

«Пайда ойлама, ар ойла»

Сұхбат • Бүгін, 06:15

Газдан туған «наз»

Руханият • Бүгін, 06:10

Қауіпті су қоймалары

Қоғам • Бүгін, 06:05

75 күймен рекорд жаңартты

Руханият • Кеше

Ұқсас жаңалықтар